असा 'नवा भारत' कोणाला हवा आहे? | Right Angles - Marathi publication featuring Political Commentary, Analysis, India News, Maharashtra News, External Affairs, Science, Economics, Gender, Culture, Law

असा ‘नवा भारत’ कोणाला हवा आहे
मेहबुबा मुफ्ती असोत वा नितीश कुमार किंवा मोदी यांच्या साथीला जाऊन बसणारे इतर सर्व नेते हे असं चित्र उभं करीत आहेत की, त्यांच्या आपापल्या राज्याच्या हिताच्या दृष्टीनं किंवा एकूणच देशाच्या विकासासाठी असं पाऊल टाकणं गरजेचं होतं. गेल्या काही वर्षांत आपल्या देशात विकासाच्या योजना व कार्यक्रम यांच्या अंमलबजावणीत राजकारण आणू नका, असं सांगण्याची राजकीय टूम निघाली आहे. सत्तेसाठीच्या आपल्या संधीसाधू राजकारणाला काही तरी अधिष्ठान देण्यासाठी सर्वच पक्षांच्या नेत्यांनी ही नवी परिभाषा बनवली आहे. वस्तुत: राजकारणाविना विकास होऊच शकत नाही. प्रश्न फक्त असतो की, हे राजकारण कोणासाठी आणि कशासाठी करायचं हाच. हे ठरतं, ते त्या त्या पक्षाच्या वैचारिक चौकटीनुसार आणि काळाच्या ओघात या चौकटीतही निर्माण होत गेलेल्या हितसंबंधांच्या आधारे. जर हितसंबंध वरचढ ठरले, तर भारताच्या बहुसांस्कृतिकतेला पूरक असणारा मूळ विचार मागं पडतो आणि जनहिताला प्राधान्य देणं, हे जे कोणत्याही लोकशाही राज्यव्यवस्थेतील कारभाराचं प्रथम उद्दिष्ट असतं, तेच हरवतं. मग समस्यांनी गांजलेली जनता पर्याय शोधू लागते. आपला विचार जनतेच्या मनावर बिंबावा, यासाठी विरोधातील पक्ष व गट प्रयत्न करू लागतात. सत्ताधा-यांनी जोपासलेले हितसंबंध, त्यामुळं झालेला गैरकारभार इत्यादी जनतेच्या मनावर बिंबवून, आपणच ही परिस्थिती कशी बदलू शकतो, ‘सबका साथ’ मिळवून ‘सबका विकास’ कसा घडवू शकतो, हे पटवून द्यायचा आणि त्यातून आपला विचार रूजविण्याचा प्रयत्न करतात. हा प्रयत्न हेच ते राजकारण असतं. तेच भारतात २०१४ च्या निमित्तानं घडलं.
म्हणूनच विकासात राजकारण आणू नका, असं म्हणणं हा केवळ कांगावा असतो. खरं सांगायचं असतं, ते म्हणजे ‘आम्ही सांगतो, तोच खरा विकास आहे, इतरांनी केला, तो गैरकारभार व भ्रष्टाचार होता’. म्हणूनच विकासासाठी राजकारण हवंच. फक्त ते हिंदुत्वाचं हवं की, भारतातील बहुससांस्कृतिकता जोपासणारं, हा खरा प्रश्न आहे.
जम्मू आणि काश्मीरच्या मुख्यमंत्री मेहबुबा मुफ्ती मोदी यांची साथ सोडून देण्याच्या दिशनं पावलं टाकत असतानाच इकडे बिहारमध्ये नितीशकुमार यांनी लालूप्रसादद यादव व राहूल गांधी यांना पाठ दाखवून मोदींचा हात धरला आहे.
केवळ सत्तेच्या आकांक्षेनं मोदी यांच्या-म्हणजेच राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या–रांगेत जाऊन बसल्यास काय होतं, याचा प्रत्यय मेहबुबा मुफ्ती यांना गेलं वर्षभर येत आहे. पण सत्ता ही अशी काही नशा आहे की, त्यापायी आपल्यापुढे कोणती राजकीय खाई आहे, त्याचीही जाणीव भल्या–भल्यांना होत नाही. तीच गत मेहबुबा मुफ्ती यांची झाली आहे आणि तीच नितीश कुमार यांची होणार आहे.
…कारण काश्मीरमध्ये असू दे वा आता बिहारमध्ये मेहबुबा यांचे वडील मुफ्ती महमद सईद व नितीश कुमारही ‘वाजपेयी-अडवाणी यांचा भाजपा’ कसा होता, या अनुभवावर विसंबून राहत आले आहेत. पण आजचा ‘भाजपा हा वाजपेयी व अडवाणी’ यांचा नाही. तो नरेंद्र मोदी यांचा आहे, तो योगी आदित्यनाथ यांचा आहे..
…आणि तोच भाजपाचा खरा चेहरा आहे. केवळ स्वबळावर सत्ता मिळविण्याची रणनीती म्हणून वाजपेयी यांना संघानं पुढं केलं होतं. वाजपेयी यांच्याप्रमाणं मवाळ भूमिका घेत एकेकाळचे ‘लोहपुरूष’ लालकृष्ण अडवाणी यांनीही आपली प्रतिमा बदलण्याचा खटाटोप केला. पण तो अंगाशी आला आणि संघानं मग त्यांनाच दूर केलं. आज ते अडगळीत फेकले गेले आहेत.
मोदी यांचा भाजपा काय करू शकतो, ते मेहबुबा मुफ्ती यांना जाणवू लागलं आहे आणि म्हणून आता त्या जाहीर करू लागल्या आहेत की, काश्मीरचं वेगळेपण संपवण्याचा प्रयत्न झाला, तर तिरंगा खांद्यावर घेणारा नागरिक खो-यात सापडणार नाही. त्या असं म्हणाल्यावर भाजपा त्यांच्यावर तुटून पडला आहे. मेहबुबा यांना हा साक्षात्कार आज आचानक झाला आहे, तो सर्वोच्च न्यायालयात अॅटर्नी जनरल यांनी घेतलेल्या भूमिकेमुळं.
हे प्रकरण आहे राज्याघटनेच्या ३५(अ) या कलमाच्या विरोधात सर्वोच्च न्यायालयात दाखल करण्यात आलेल्या एका याचिकेचं. ‘वुई द सिटीझन’ या नावाच्या आतापर्यत जिचं नाव कोणीच ऐकलं नव्हतं, अशा एका ‘एनजीओनं’ हे कलम रद्द करावं म्हणून सर्वोच्च न्यायालयात धाव घेतली आहे. त्यावरून या याचिकेतील मुद्यांबद्दल आपलं म्हणणं मांडण्यासाठी जम्मू व काश्मीर आणि केंद्र सरकारांना सर्वोच्च न्यायलयानं नोटिसा बजावल्या होत्या. त्यावर मेहबुबा मुफ्ती यांच्या सरकारनं याचिकेतील युक्तिवाद फेटाळून लावणारं शपथपत्र सादर केलं. मात्र केंद्र सरकारनं असं शपथपत्र सादर केलं नाही. किंबहुना या मुद्यावर व्यापक चर्चा होण्याची गरज आहे, असं अॅटर्नी जनरल के. के. वेणुगोपाल यांनी सर्वोच्च न्यायालयाला सांगितलं आणि त्यासाठी नऊ न्यायाधिशांच्या खंडपीठापुढे या प्रकरणाची सुनावणी घेण्याची विनंती त्यांनी केली.
त्यामुळं मेहबुबा संतापल्या आहेत. वस्तू व सेवा कर (जीएसटी) जम्मू-काश्मीरला लागू करण्यासाठी आपण मोदी सरकारला मदत करूनही इतका विश्वासघात कसा काय केला जाऊ शकतो, असा मुफ्तीबाईंचा अप्रत्यक्ष सवाल आहे. म्हणूनच त्यांनी केंद्राला इशारा देणारं वक्तव्य केलं आहे.
वस्तुत: असं घडणं हे अपरिहार्यच होते. काश्मीरचा प्रश्न सोडविण्याचा एकमेव मार्ग म्हणजे तेथील लोकसंख्येचं प्रमाण बदलणं हाच आहे, असं संघाचं ठाम मत आहे. अगदी काही महिन्यांपूर्वीच संरसंघचालक भागवत यांनी तसं उघडपणे सांगितलंही होतं. देशभरातील निवृत्त सैनिकांना खो-यात वसविण्यची योजना अंमलात आणण्याचं आश्वासन भाजपाच्या निवडणूक जाहीरनाम्यात होतंच. शिवाय गेल्या काही महिन्यांत वृत्तपत्रांत तशा आशयाचे लेखही छापून आणले गेले आहेत.‘जनमत घडविण्या’च्या संघाच्या डावपेचांना धरूनच हे होत आहे. तरीही सत्तेची झापडं डोळ्यांवर लावल्यानं हा धोका मेहबुबा यांना दिसत नव्हता आणि वस्तू व सेवा कर जम्मू-काश्मीरला लागू करण्याच्या प्रश्नावर भाजपाला त्यांनी मदत केली.
एकदा हे झाल्यावर ३५ (अ) कलम रद्द करण्याच्या दिशेनं भाजपाची पावलं पडू लागली आहेत; कारण हे कलम रद्द केल्याविना खो-याततील लोकसंख्येचं प्रमाण बदलणं संघाला शक्य होणार नाही.
राज्यघटनेतील या ३५ (अ) कलमाच्या तिढ्याला खूप मोठी ऐतहिासिक पार्श्वभूमी आहे, त्या तपशिलात फारसं न जाता (कारण तो एका स्वतंत्र लेखाचा विषय आहे) इतकंच सांगितलं, तरी पुरे की, महाराजा हरीसिंह यांनी १९२७ साली ‘स्टेट सब्जेक्टस्’ हा कायदा केला. आपल्या संस्थानात देशातील इतर समाजघटकांनी पैशाच्या जोरावर येऊन मालमत्ता घेतली, ते येथेच स्थायिक झाले, तर डोग्रा लोकांच्या वर्चस्वाला धक्का बसेल, ही महाराजा हरीसिंह यांची हा कायदा करण्यामागची भावना होती. पुढं भारत स्वतंत्र झाला. काश्मीर खो-यात पाक घुसखोर व सैन्य आल्यानं महाराजा हरीसिंह यांना आपलं संस्थान भारतात विलीन करणं भाग पडलं. जम्मू—काश्मीरला वेगळा दर्जा देणारं ३७० वं कलम राज्यघटनेत घालण्यात आलं. पण या राज्यात राजकीय उलथापालथ होत राहिली आणि ती संपविण्याचा एक भाग म्हणून १९५३ साली पंडित नेहरू व शेख अब्दुल्ला यांच्यात ‘दिल्ली करार’ झाला. त्यानुसार काश्मीरचं हे वेगळेपण टिकविण्याची खात्री म्हणून ३५ (अ) हे कलम राज्यघटनेत घालण्यात आलं. या कलमातील तरतुदीनुसार ‘राज्याचा नागरिक’ कोण हे ठरविण्याचा अधिकार राज्याच्या विधानसभेला देण्यात आला आहे. राज्यात जमीन जुमला घेणं, राज्यसेवेत नोकरी मिळणं इत्यादी गोष्टी फक्त ‘राज्याच्या नागरिकां’साठीच शक्य आहेत. हे कलम राज्यघटनेत घालताना राष्ट्रपतींचा आदेश काढण्यात आला. त्यासंबंधी संसदेत चर्चा झाली नव्हता व ठरावही केला गेला नाही. आज सहा दशकानंतर या गोष्टी उकरून काढण्यात येत आहेत आणि सत्तेची झापडं लावलेल्या मेहबुबा यांनी तशी संधी भाजपाला दिली आहे.
…कारण या कलमाच्या वैधतेबद्दल या आधी किमान तीन वेळा सर्वोच्च न्यायालयानं वेगवेगळ्या खटल्यांत निर्वाळा दिला आहे. हे ३५ (अ) कलम म्हणजे जम्मू—काश्मीरला वेगळा दर्जा देणा-या ३७० व्या कलमाचाच ‘फॉलआऊट’ आहे. या ३७० व्या कलमानुसार चलन व्यवहार, परराष्ट्र धोरण व दळणवळण या तीन विषयापलीकडं इतर कोणत्याही मुद्यांसंबंधीचे कायदे राज्याला लागू करायचे की नाही, हे ठरविण्याचा अधिकार राज्याच्या घटना समितीला होता. ही घटना समिती १९५६ साली बरखास्त झाल्यावर विधानसभेकडं हा अधिकार गेला. विधानसभेनं केलेला ठराव भारताच्या राष्ट्रपतींकडं पाठविल्यावर त्यांनी तसा आदेश काढावा, अशी तरतूद या ३७० व्या कलमात आहे. हे कलम रद्द करायचं असल्यासही हीच प्रक्रिया पार पाडण्याचं बंधन आहे. त्यामुळं ‘दिल्ली करारा’नुसार ३५(अ) हे कलम राज्यघटनेत घालण्याचं ठरविल्यावर त्यावेळचे राष्ट्रपती राजेंद्र प्रसाद यांनी तसा आदेश काढला. घटना दुरूस्तीची तरतूद असलेले ३६८ वं कलम जम्मू-काश्मीरलाल लागू होत नाही.
म्हणूनच वस्तू व सेवा कर लागू करताना संसदेनं जी घटना दुरूस्ती केली, तिला इतर राज्यांनी जशी आपापल्या विधानसभांत ठराव करून संमती दिली, तशी ती जम्मू-काश्मीरनं दिली नव्हती. तरीही हा कर राज्याला लागू करतानाच ३७० व्या कलमातील तरतुदीचाच आधार मोदी सरकारनं घेतला आणि राष्ट्रपती प्रणब मुकर्जी यांनी आदेश काढल्यावर हा कर राज्याला लागू झाला. तसा ठराव राष्ट्रपतीकडं पाठविण्यासाठी तो राज्याच्या विधानसभेत संमत करवून घेण्यासाठी मेहबुबा यांनी पुढाकार घेतला होता.
राष्ट्रपतींनी असा आदेश काढल्यावर लगेच पंधरवड्याच्या आतच सर्वोच्च न्यायालयात ३५ (अ) या कलमाबाबत सुनावणीची वेळ आली, तेव्हा केंद्र सरकारनं संदिग्ध पवित्रा घेतला.
संघाच्या कुटील डावपेचांची कल्पना आल्यावर आता मेहबुबा आगपाखड करू लागल्या आहेत; कारण भाजपाच्या बरोबर सत्तेत गेल्यानं त्यांच्या पक्षाची विश्वासार्हता खो-यात रसातळाला गेली आहे. त्यातच या ३५ (अ) कलमाच्या संवेदनशील प्रकरणात आपाण बोटचेपी भूमिका घेत आहोत, असा संदेश गेल्यास पक्षाची पुरी वाताहत होणं अटळ आहे, हे मेहबुबा जाणून आहेत. उलट राज्याचे कर आकारण्याचे अधिकार मर्यादित करणारा वस्तू व सेवा कर जर काश्मीरलाही लागू होतो, तर त्याचं वेगळेपण काय उरलं, मग ३५ (अ) कलम हवंच कशाला, असा युक्तिवाद भाजपा करीत आहे.
थोडक्यात मोदी यांच्या साथीला गेल्यावर रांगेतून बाहेर पडतना तोंडघशीच पडायला होतं, याचा अनुभव मेहबुबा यांना येत आहे. पण आज जरी त्या आदळ आपट करीत असल्या, तरी त्यांची सत्ता डळमळीत होऊ लागल्याची आणि त्यांच्या पायाखालचा सत्तेचा गलिचा खेचून घेऊन राज्यात राष्ट्रपती राजवट लादण्याच्या मार्गावरचं पहिलं पाऊल या प्रकरणानं पडलं आहे.
मेहबुबा यांची ही गत होत असतानाच नितीश कुमार यांनी मोदी यांचा हात धरला आहे. त्यामुळं बिगर काँग्रेस पक्षांच्या नेत्यांच्या सत्तेच्या नशेला खातपाणी घालून भारतीय राज्यसंस्थेवरील आपली पकड अधिकाधिक घट्ट करीत नेण्याच्या संघाच्या रणनीतीला कसं येत गेलं आहे, याचं पुन्हा एकदा प्रत्यंतर आलं आहे.
नितीश कुमार यांनी लालूप्रसाद यावद व राहूल गांधी यांची साथ सोडून २४ तासांच्या आत मोदी यांच्या पाठबळावर पुन्हा मुख्यमंत्रीपद मिळवल्यानं त्यांच्यावर टीकेचा भडिमार केला जात आहे. मात्र नितीश कुमार यांनी असं काय वेगळं केलं आहें अशी ‘आराम—गयाराम’गिरी तर गेली चार दशकं आपल्या देशात चालू आहेच की अशी ‘आराम—गयाराम’गिरी तर गेली चार दशकं आपल्या देशात चालू आहेच की त्यातूनच तर संघ देशाच्या राजकारणाच्या परिघावरून मुख्य प्रवाहात येऊ शकला ना त्यातूनच तर संघ देशाच्या राजकारणाच्या परिघावरून मुख्य प्रवाहात येऊ शकला ना मग नितीश कुमार यांच्यावर एवढं तुटून पडायचं कारणच काय
खरं तर काहीच नाही.
आजकालाच्या राजकीय परंपरेला धरूनच ते वागले आहेत. राजकारण ही आता करिअर झाली आहे, ती स्वेच्छेनं स्वीकारलेली बांधिकलकी राहिलेली नाही. त्यामुळं आजकालाच्या आधुनिकोत्तर जगात एका कंपनीत राहणं म्हणजे तुमच्याकडं ‘टॅलेंट’ नसल्यचं लक्षण मानलं जातं, म्हणून एक दोन वर्षे झाली की, एका कंपनीतून दुसरीकडं अशी नोकरदारांची वाटचाल सुरू असते. तेच राजकारणातही होत आहे. करिअर म्हटलं की पैसा व इतर सुखसोई आल्याच ना त्यासाठी सत्ता हाती राहणं आवश्यक असतं. मग ज्याच्याकडून वा ज्याच्या आधारे सत्ता हाती येऊ शकते, त्याच्याशी हातमिळवणी करणं, हा या ‘करिअर’चाच एक भाग असतो. आता अशी करिअर करणा-या इतर क्षेत्रांतील व्यक्तींतही स्वत:चं ‘मार्केटिंग’ करण्याची एक विशिष्ट पद्धत असते. जास्तीत जास्त वरचं पद मिळवण्यासाठी जी ‘ब्रँड व्हॅल्यू’ तयार करावी लागते. तशी नितीश कुमार यांनी ‘बिहारचं हित, राज्याचा विकास’ या जोडीला ‘स्वच्छ प्रतिमा व भ्रष्टाचार विरहित प्रशासन’ या घटकांच्या आधारे आपलं ‘मार्केटिंग’ करून स्वत:ची ‘ब्रँड व्हॅल्यू’ वाढवायचा प्रयत्न गेली १० वर्षे केला आहे. मुफ्ती महमद सईद यांनी नाही का काश्मीर खो-यातील जनतेच्या ‘हिता’चा विचार करून मोदी यांचा हात धरला होता
…आणि आजही मोदी यांच्याशी हातमिळवणी करून भाजपाच्या साथीनं २४ तासातं ते पुन्हा मुख्यमंत्री बनले, तेव्हाही ‘बिहारच्या हिता’साठीच हे मी सारं करीत आहे; कारण भ्रष्टाचाराचा आरोपाच्या सावटाखाली राज्यकारभार करणं मला कठीण जात होतं’, असा युक्तिवाद त्यांनी केला आहेच की
अशा परिस्थितीत नितीश कुमार आणि लालूप्रसाद या दोघांच्या पक्षांनी एकत्र येऊन भाजपाच्या विरोधत निवडणूक लढवली, त्यांना प्रचंड विजय मिळाला, याचा अर्थ हा जनादेश विकास व धर्मनिरपेक्षता यासाठी होता, म्हणूनच त्यांनी अशी कोलांटउडी मारायला नको होती, हा युक्तिवादही बिनबुडाचा आहे.
…कारण लालूप्रसाद व राहूल गांधी या दोघांच्या पक्षाशी हातमिळवणी करीपर्यंत नितीश कुमार हे भाजपाचा हात धरून राज्य करीत होतेच ना भाजपा ही राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाची आघाडी आहे, हे कोणाला माहीत नाही भाजपा ही राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाची आघाडी आहे, हे कोणाला माहीत नाही अशा परिस्थितीत केवळ वाजपेयी व अडवाणी याहंच्या हाती भाजपाचं नेतृत्व होतं, म्हणून मी त्यांच्यासोबत होतो आणि आता नरेंद्र मोदी यांच्याकडं पक्षाची सूत्रं गेल्यामुळं मी बाजूला होत आहे’, हा नितीश कुमार यांचा युक्तिवादही अर्थहीन होता.
वस्तुस्थिती अशी होती की, नितीश कुमार यांचा बिहारमधील जनाधार हा तसा फारसा मोठा नाही. उत्तर भारतातील राजकारण विशेषत: ज्या जातीपातच्या आधारं खेळलं जातं, त्यातील नितीश कुमार याच्या कुर्मी जातीचा वाटा तसा नगण्य आहे. म्हणूनच ‘महादलित’ ही संकल्पना आकारला आणण्याचा खटाटोप नितीशकुमार यांनी केला त्याला जोड दिली, ती मुस्लिमांच्या मतांची. तरीही सत्ता मिळणं शक्य नव्हतं; कारण दुस-या बाजूला प्रबळ यादव समाजगट होता. म्हणून त्यांनी भाजपाच्या मागं असलेल्या उच्चवर्णीय गटांचं पाठबळ मिळविण्यासाठी ‘वाजपेयी-अडवाणी’ यांच्या नेतृत्वाखालील या पक्षाशी हातमिळवणी केली.
‘सुशासन’ आणि ‘विकास’ या मुद्यांवर भर देत त्यांनी आपलं ‘मार्केटिंग’ केलं. लालूप्रसाद—राबडीदेवी यांच्या राज्यात बोकाळलेल्या गुंडगिरीला त्यांनी लगाम घातला. मात्र गुंडगिरी व भ्रष्टाचार संपला नाही. तो संपणंही शक्य नव्हतं. बिहारसारख्या राज्यात नव्हे, तर देशभरात राजकारणातील गुंडगिरी व प्रशासनातील भ्रष्टाचार ही निवडणूक जिंकण्याकरिता पक्षीय यंत्रणा सुरळीत चालविण्यासाठी आवश्यक असलेली वंगणं आहेत. फक्त बिहारमध्ये लालूप्रसाद व राबडीदेवी यांच्या राजवटीत सर्व पक्षीय यंत्रणा या वंगणांनीच लडबडून गेली होती, एवढाच काय तो फरक. अन्यथा लल्लनसिंगसारख्यांना नितीश कुमार यांनी आपल्या पक्षात कसं काय ठेवले असते अंतर्मनाची साद, बिहारचं हित हा निव्वळ ‘मार्केटिंग फंडा’ होता व आजही आहे. म्हणूनच लालूप्रसादांचा हात सोडून भाजपाच्या रांगेत जाऊन बसण्याच्या वेळी नितीश कुमार यांनी हाच मंत्र जपला.
सांगावयाचा मुद्दा इतकाच की, राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघानं वाजपेयी व अडवाणी यांना बाजूला सारून मोदी यांच्या हाती भाजपाची सूत्रं सोपवण्याचा निर्णय घेतला, तेव्हा नितीश कुमार यांना अचानक गुजरातमधील २००२ सालातील मुस्लिमांचा नरसंहार आठवला. खरं तर गोध्रा घडलं, तेव्हा नितीशकुमार वाजपेयी मंत्रिमंडळात रेल्वमंत्रीच होते. पण त्यांनी तोंडही उघडलं नव्हतं. मात्र भाजपाची सूत्रं मोदी यांच्या हाती जाणार हे नक्की झालं, तेव्हा त्यांना गुजरातेतील नरसंहार आठवला; कारण त्यांनी जी जातीपातीची आघाडी बांधली होती, त्याला मुस्लिांचं पाठबळ मिळणं गरजेचं होतं. मोदी यांच्या हाती पक्षाची सूत्रं आली की, मुस्लिम मतांचा भरवसा उरणार नाही, मग भाजपाला पाठबळ देणा-या उच्चवर्णीयांच्या मतांवर अवलंबून राहावं लागेल, याचीही नितीश कुमार यांना कल्पना होती. आपल्या महत्वाकांक्षेच्या आड येणारं हे समीकरण ठरू शकतं, हे लक्षात आल्यावर नितीश कुमार यांनी मोदी यांना लक्ष्य केलं. भाजपाची साथ सोडली. मात्र २०१४ च्या लोकसभा निवडणुकीत मोदी यांचा जो झंझावात आला, त्यात नितीश कुमार यांच्या पक्षाला केवळ दोन जागा मिळाल्या. या पराभवाची जबाबदारी स्वीकारून नितीश कुमार यांनी राजीनामा दिला. ‘अंतर्मनाची साद’ या ‘मार्केटिंग फंड्या’च्या आधारे स्वत:ची ‘ब्रॅड व्हॅल्यू’ कायम राखण्यासाठी. पक्षातील महादलित गटाचे नेते जीतनराम मांझी यांना त्यांनी मुख्यमंत्रीपदी बसवलं. पण सूत्रं आपल्या हातीच ठेवली. मांझी यांनी ‘स्वतंत्र’ निर्णय घेण्यचा प्रयत्न केल, तेव्हा नितीश कुमार यांनी त्यांना बाजूला करून स्वत:च्या हातीच सूत्रं घेतली. त्यासाठी ‘मार्केटिंग फंडा’ वापरला, तो ‘बिहारच्या हिता’चा.
मग २०१५ च्या विधानसभा निवडणुका आल्या. तेव्हा मांझी यांना भाजपानं आपल्या पाठीशी उभं केलं. त्यामुळं जातीपातीचं गणित विस्कटलं जाऊ लागलं. अशावेळी सत्ता टिकवण्यासाठी राज्याच्या राजकारणातील हाडवैरी असलेलया लालूप्रसाद यांच्याशी त्यांनी हातमिळवणी केली. पुन्हा एकदा जातीपातीच्या गटातटाचं गणित जुळून येण्याची शक्यता निर्माण झाली. मांझी यांना भाजपानं आपल्या गोटात ओढल्यामुळं दलित गट बाजूला जाण्यचा जो धोका दिसत होता, त्यावर उतारा हा मोठ्या संख्येनं लालूप्रसाद यांच्या पाठीशी असलेल्या यादव समाजघटकांचा आणि मुस्लिमांच्या एकगठ्ठा मतांचा होता.
हे गणित जुळलं आणि लालूप्रसाद व नितीश कुमार यांच्या पक्षांनी मोदी व भाजपाला धूळ चारली. नितीश कुमार मुख्यमंत्री बनले. पण विधानसभेत जास्त आमदार लालूप्रसाद यांच्या पक्षाचेच होते. त्यामुळं लालूप्रसाद यांच्या दोन मुलांना मंत्रीपद देणं नितीश कुमार यांना भाग पडलं. राजकारणातील हाडवै-याशी हातमिळवणी करताना नितीश कुमार यांनी नुसता बिहारमधील सत्ता मिळविण्यापुरताच विचार केला नव्हता. त्यांना २०१९ चे वेध लागले होते. त्यातच बिहारमध्ये भाजपाला बाजूला सारल्यावर तर बिगर हिंदुत्ववादी राजकीय पक्षांनाही २०१९ साठीच्या राजकीय समीकरणात नितीश कुमार यांचं स्थान महत्वाचं आहे, असं वाटू लागलं होतं.
ही गोष्ट आहे, गेल्या वर्षीच्या पहिल्या सहा महिन्यांतील. मोदी यांनी ‘काँग्रेसमुक्त भारता’ची घोषणा केली होती. त्याला नितीश कुमार यांनी प्रत्त्युत्तर दिलं, ते ‘संघमुक्त भारता’चं. संघाचे सरसंघचालक राखीव जागांबाबत बोलतात; कारण त्यांना ही तरतूद रद्दच करवून घ्यायची आहे, असा टीकेचा सूरही नितीश कुमार यांनी जाहीररीत्या लावला होता. एकूणच २०१९ सालच्या लोकसभा निवडणुकीच्या वेळेस आपल्या नेतृत्वाला मान्यता मिळावी, अशा रीतीनं नितीश कुमार यांची पावलं पडत होती.
मात्र नितीश कुमार यांना जशी महत्वाकांक्षा आहे, तशीच ती बंगालच्या मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी आणि ओडिशाचे मुख्यमंत्री नवीन पटनाईक यांनाही आहे. पटनाईक आणि ममता बॅनर्जी या दोघांनीही २०१४ च्या मोदी झंझवातात उन्मळून न पडता पश्चिमा बंगाल व ओडिशात आपली सत्ता मिळवली आहे. अरविंद केजरीवाल हे कितीही वावदूक असले, तरी सत्तेच्या बळावर त्यांना काहीच काम करू न देण्याचा विडा मोदी यांनी भाजपाच्या पराभवानंतर उच्चला होता. केजरीवाल यांना कशा रीतीनं त्यांनी नामोहरम केलं, त्याचा प्रत्यय गेल्या तीन वर्षांत आलाच आहे. हेच तंत्र मोदी ममता बॅनर्जी यांच्या विरोधात वापरत आहेत. पण त्याही त्यांना पुरून उरत आहेत. मोदी यांनी आता आपलं लक्ष नवीन पटनाईक यांच्याकडं वळवलं आहे. भाजपाच्या राष्ट्रीय कार्यकारिणीची बैठकच मुद्दाम ओडिशात घेण्यात आली. त्याचवेळी दंगही घडवून आणण्यात आला. नंतर पटानईक यांच्या कारभारातील ‘भष्टाचारा’ची प्रकरणं प्रकाशात आणण्याची मोहीम मोदी यांनी हाती घेतली आहे. येथे ‘भाजपा’ असा उल्लेख मुद्दाच केलेला नाही; कारण हे सगळं मोदी-शहा ही दुक्कलच ठरवत असते, ही गोष्ट आता सूर्यप्रकाशाइतकी स्वच्छपणं दिसत आली आहे. साहजिकच अशा परिस्थितीत सर्व बिगर हिंदुत्ववादी पक्षांना एकत्र करण्याचा प्रयत्न जेव्हा नितीश कुमार यांनी २०१६ मध्ये सुरू केला, तेव्हा आपण बिहारमध्ये भाजपाला धूळ चारली असली, तरी २०१९ साठीचे नेतृत्व आपल्या हाती येण्यात कशा अडचणी आहेत, याची प्रखर जाणीव इतर प्रादेशिक पक्षाच्या नेत्यांच्या प्रतिस्पर्धेमुळं त्यांना झाली. त्याचबरोबर २०१९ च्या लोकसभा आणि पुढं एक वर्षांनी येणा-या बिहारमधील २०२० च्या विधानसभा अशा दोन निवडणुकीत लालूप्रसाद आपल्याला आडवे येऊ शकतात, हेही नितीश कुमार यांना कळू लागलं होतं. केवळ ‘सत्ता’ हेच एक ध्येय असल्यानं राष्ट्रीय स्तरावर सहजासहजी हाती नेतृत्व न येण्याची शक्यता नितीश कुमार यांना जाणवू लागली होती. भविष्यात सत्ता हातून जऊ शकते, हा धोका ओळखून तो निवारण्यासाठी नितीश कुमार यांची पावलं पडू लागली. त्याची सुरूवातम निश्चलीकरणाला (डिमोनाटायझेशन) पाठिंबा देऊन झाली आणि अखेर गेल्या पंधरवड्यात मोदी यांच्या पाठबळावर नव्यानं मुख्यमंत्री बनण्यात झाली आहे.
मेहबुबा मुफ्ती असोत वा नितीश कुमार किंवा मोदी यांच्या साथीला जाऊन बसणारे इतर सर्व नेते हे असं चित्र उभं करीत आहेत की, त्यांच्या आपापल्या राज्याच्या हिताच्या दृष्टीनं किंवा एकूणच देशाच्या विकासासाठी असं पाऊल टाकणं गरजेचं होतं. गेल्या काही वर्षांत आपल्या देशात विकासाच्या योजना व कार्यक्रम यांच्या अंमलबजावणीत राजकारण आणू नका, असं सांगण्याची राजकीय टूम निघाली आहे. सत्तेसाठीच्या आपल्या संधीसाधू राजकारणाला काही तरी अधिष्ठान देण्यासाठी सर्वच पक्षांच्या नेत्यांनी ही नवी परिभाषा बनवली आहे. वस्तुत: राजकारणाविना विकास होऊच शकत नाही. प्रश्न फक्त असतो की, हे राजकारण कोणासाठी आणि कशासाठी करायचं हाच. हे ठरतं, ते त्या त्या पक्षाच्या वैचारिक चौकटीनुसार आणि काळाच्या ओघात या चौकटीतही निर्माण होत गेलेल्या हितसंबंधांच्या आधारे. जर हितसंबंध वरचढ ठरले, तर भारताच्या बहुसांस्कृतिकतेला पूरक असणारा मूळ विचार मागं पडतो आणि जनहिताला प्राधान्य देणं, हे जे कोणत्याही लोकशाही राज्यव्यवस्थेतील कारभाराचं प्रथम उद्दिष्ट असतं, तेच हरवतं. मग समस्यांनी गांजलेली जनता पर्याय शोधू लागते. आपला विचार जनतेच्या मनावर बिंबावा, यासाठी विरोधातील पक्ष व गट प्रयत्न करू लागतात. सत्ताधा-यांनी जोपासलेले हितसंबंध, त्यामुळं झालेला गैरकारभार इत्यादी जनतेच्या मनावर बिंबवून, आपणच ही परिस्थिती कशी बदलू शकतो, ‘सबका साथ’ मिळवून ‘सबका विकास’ कसा घडवू शकतो, हे पटवून द्यायचा आणि त्यातून आपला विचार रूजविण्याचा प्रयत्न करतात..
हा प्रयत्न हेच ते राजकारण असतं. तेच भारतात २०१४ च्या निमित्तानं घडलं.
म्हणूनच विकासात राजकारण आणू नका, असं म्हणणं हा केवळ कांगावा असतो. खरं सांगायचं असतं, ते म्हणजे ‘आम्ही सांगतो, तोच खरा विकास आहे, इतरांनी केला, तो गैरकारभार व भ्रष्टाचार होता’. म्हणूनच विकासासाठी राजकारण हवंच. फक्त ते हिंदुत्वाचं हवं की, भारतातील बहुससांस्कृतिकता जोपासणारं, हा खरा प्रश्न आहे.
सत्तेच्या नशेत मश्गुल असलेल्या मेहबुबा मुफ्ती वा नितीश कुमार यांच्यासारख्या नेत्यांना जसा हा प्रश्न पडत नाही, तसाच तो फक्त आपल्या गोतावळ्याची धन करून घेण्यासाठीच मतदारांनी सत्ता दिली आहे, असा समज करून घेणा-या लालूप्रसाद वा मुलायमसिंह या यादवांनाही पडत नाही आणि जवळ जवळ ६० वर्षे देशाची सत्ता हाती असूनही इंदिरा, राजीव, सोनिया, राहूल यांच्या पलीकडं दुसरं नेतृत्व पक्षाच्या पहिल्या फळीतही येऊ न देणा-या काँग्रेसलाही पडत नाही.
बिगर हिंदुत्ववादी पक्षांच्या या सत्ताकांक्षेचा आणि ती हाती ठेवण्याच्या त्यांच्या अट्टाहासाचा मोठ्या कौशल्यानं वापर करून संघानं आपली पकड आता भारतीय राज्यसंस्थेवर बसवली आहे. त्याच्या आधारेच आता संघ देशातील विचारविश्वावरही वर्चस्व प्रस्थापित करू लागला आहे. आधुनिक तंत्रज्ञानाची विक्षण झपाट्यानं होणारी प्रगती आणि जागतिकीकरणाच्या पर्वातील आधुनिकोत्तर जगात असलेल्या भारतातील तरूणवर्गाच्या बदलणा-या आशा-आकांक्षा याची संघाइतकी जाणीव कोणत्याच बिगर हिंदुत्ववादी पक्षाला, संघटनेला वा गटाला नाही. ही मंडळी अजूनही जुन्याच पठडीत पडून आहेत आणि त्यांच्या मनोभूमिकाही जुनाटच राहिल्या आहेत. देशाच्या लोकसंख्येत अर्ध्यापेक्षा जास्त असलेल्या तरूणवर्गाला आता ‘जुनं’ काही नको आहे. त्याला आधुनिक जग खुणावत आहे या जगाची माहिती त्याला क्षणार्धात तंत्रज्ञानाच्या आधारे मिळत आहे. पण माहिती म्हणजे ज्ञान नव्हे, त्यासाठी माहितीचं पृथ्थकरण व विश्लेषण करणं आवश्यक असतं, तसं ते करण्यासाठी विशिष्ट क्षमता मिळवावी लागते, ती मिळविण्याकरिता दर्जेदार शिक्षणाची गरज असते, ही समज या तरूणवर्गाला पुरेशी नाही. तशी ती करून देणारी शिक्षण व्यवस्थाही देशात उभी राहिलेली नाही. त्यामुळं या तरूणवर्गाचा खळखळत्या उत्साहाच्या ऊर्जेला उथळपणाचं स्वरूप येत चाललं आहे. खरं तर हा उत्साह हे प्रचंड मोलाचं भांडवल आहे. त्याला योग्य विधायक वळणं दिलं गेलं, तर स्वातंत्र्यानंतर जसा देशाच्या सर्वांगीण विकासाचा पाया घालून बहुसांस्कृतिकतेवर आधारलेली लोकशाही रूजवली गेली, तसंच आज २१ व्या शतकात भारत खूप मोठी भरारी घेऊ शकतो.‘नवा भारत’ उभा राहू शकतो.
मात्र संघाला ‘नवा भारत’ घडवायचा आहे, तो विद्वेषाचा पाया असलेल्या सांस्कृतिक राष्ट्रवादाच्या आणि बहुसंख्याकांच्या लोकशाही चौकटीतील. असा हा भारत जर घडवला गेलाच, तर तो कसा असू शकतो
डॅनियल गोल्डहागत या हार्वर्ड विद्यापीठातील अध्यापकाच्या ‘हिटलर्स विलिंग एक्झिक्युशनर्स: ऑर्डिनगरी जर्मन्स अॅन्ड हॉलोकास्ट’ या पुस्तकातील हा उतारा दिशादर्शक ठरू शकतो. गोल्डहागन म्हणतात की, ‘ज्यू म्हणजे इतरांचा दुष्टावा करणारी समाजाला लागलेली बांडगुळं आहेत. ते सुसंघटित आहेत, म्हणून धोकादायक देशद्रोही आहेत. कोणताही ज्यू प्रामाणिक असला, तरी त्याच्या रक्तातच हा दुष्टावा असतो. त्यामुळं इतर सर्वसाधारण नागरिकांची नैतिकता व संस्कृती नष्ट करण्याकडंच ज्यूंचा कल असतो. त्यांची झपाट्यानं वाढणारी लोकसंख्या ही देशाला धोकादायक ठरणारी आहे. ज्यू हे ‘इतर’ आहेत आणि त्यांनी जर्मन संस्कृतीवर आक्रमण केलं आहे, जर्मन युवतींचा ज्यू कौमार्यभंग करतात, असा विचार जर्मन समाजातील चर्चाविश्वात प्रभावी ठरवला जात गेला. तसा तो ठरावा म्हणून विविध प्रकारची प्रतीकं वापली गेली.जर्मन परंपरा व संस्कृतीची भरभराट कशी होत होती आणि ज्यूंमुळं तिला उतरती कळा कशी आली, हे ठसविणारा प्रचार पद्धाशीरपणं केला गेला’.
होव्डहागत यांनी केलेलं हे वर्णन हिटलरच्या जर्मनीचं आहे. येथे हिटलरचा नात्झी पक्ष आणि संघाचा भाजपा यांची तुलना करण्याचा अजिबात उद्देश नाही. संघ फासिस्ट आहेच, पण भारतात जर्मनीसारख्या पद्धतीनं फासिझम येण्याची शक्यता नाही. एक तर हिटलरनं जे केलं, त्याला आठ दशकं उलटून गेली आहे. तेव्हाचं जग आता राहिलेली नाही. शिवाय भरत म्हणजे जर्मनी नव्हे. अगदी भौगोलिक, ऐतिहासिक वा सांस्कृतिक किंवा आर्थिक प्रगती अशा सर्व अर्थानंच आपली जर्मनीशी तुलनाही तुलना होऊ शकली नसती आणि आताही तशी ती होणार नाही. ती तशी कोणी करणं हा वेडेपणा आहे.
मात्र प्रवृत्ती तीच आहे. प्रचाराचा रोखही तसाच आहे. ज्यूंप्रमाणंच संघ मुस्लिमांना लक्ष्य करीत आला आहे आणि त्याच्यामुळं भारताची कशी अवनती झाली, हेही सांगत आला आहे. आता त्याच्या जोडीला हिंदू समाजातही ‘देशद्रोह्यां’चा वेगळा वर्ग तयार केला जात आहे. ज्यूंना कसं वागवलं जात होतं, त्यांच्या विरोधातील प्रचारांच्या सभांना हजारो सर्वसामान्य नागरिक कसा हजेरी लावत होता व भाषणांनी भरावला जात होता, याचं गोल्डहागन यांनी केलेलं वर्णन वाचताना आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या आधारे प्रसार माध्यमांच्या क्षमतेचा व व्यापक प्रभावाचा कौशल्यानं वापर करून मोदी यांची ‘हवा’ कशी तयार केली गेली, याची आठवण झाल्याविना राहत नाही.
शिक्षण क्षेत्रात मूलभूत बदल घडवून आणले जात आहेत. समाजात एक धर्मवादाचं, असहिष्णुतेचं वातावरण तयार केलं जात आहे. गोरक्षकांचा धुमाकूळ हा त्याचाच एक भाग आहे. एक प्रकारची तणावयुक्त शांतता सामाजात आकाराला येत आहे. हेच वास्तव (New Normal) आहे आणि ही परिस्थिती आम्हीच काबूत ठेवू शकतो, असं प्रत्यक्ष व अप्रत्यक्षरीत्या बजावलं जात आहे. राष्ट्र, धर्म, सैन्य अशी सांगड घातली जात आहे. वर उल्लेख केलेल्या तरूणवर्गाच्या खळखळत्या उत्साहाला जो उथळपणा येत चालला आहे, त्यानं हेच वास्तव असल्याच्या प्रचारा प्रभावाखाली या वर्गाला आणणं सहज शक्य होत गेलं आहे.
दक्षिण आशियाई देशांप्रमाणं विकासाच्या नावाखाली लोकशाहीची नुसती चौकट ठेवून एकाधिकारशाही राबविण्याच्या दिशेनं भारताची वाटचाल सुरू झाली असल्याची ही सारी चिन्ह आहेत.
मोदी यांची जी `हवा’ तयार केली गेली आहे आणि ती तशीच राहावी, यासाठी सर्वतोपरी जे प्रयत्न केले जात आहेत. ही ‘हवा’ हे बिगर हिंदुत्वादी पक्ष, संघटना, गट व समाजातील इतर घटक यांच्यापुढचं मोठं आव्हान आहे. पक्षपाती भूमिका घेणचं कटाक्षानं टाळून, सर्वसामान्य भारतीयांच्या श्रद्धांची दखल घेत, त्याच्या विवेकाला साद घालत ‘भारतीयत्वा’चा विचार नव्यानं चर्चाविश्वात रूजवलां गेला, तरच ही हवा विरत जाण्यास प्रारंभ होण्याची शक्ता आहे.
प्रकाश बाळ हे ज्येष्ठ पत्रकार अाहेत. महाराष्ट्र टाइम्स, लोकसत्ता आदी नामांकित वर्तमानपत्रांमध्ये अनेक वर्षे त्यांनी ज्येष्ठ सहाय्यक संपादक, निवासी संपादक आदी पदांवर काम केले आहे. राष्ट्रीय आंतरराष्ट्रीय घटनांचे ते अभ्यासक आहेत. श्रीलंकेतील तामीळ प्रश्न आणि काश्मीर या दोन विषयांवर त्यांचा विशेष अभ्यास आहे. श्रीलंकेतील तामीळ इलमच्या प्रश्नावर त्यांनी लिहिलेले पुस्तकही विख्यात आहे. विविध वर्तमानपत्रांमध्ये स्तंभलेखन करणारे बाळ हे वाचकांना परिचित आहेतच राईट अँगल्सच्या अनेक ज्येष्ठ मान्यवरांपैकी महत्त्वाचे नाव असलेले बाळ या माध्यमातून सतत आपल्या भेटीला येणार आहेत.
झुकायला सांगितलं, हे तर सरपटायला लागले
केरळ : हिंसेचे व्याकरण
कथुआ बलात्कार: धार्मिक दुहीचा डाव


mumbai maharahstra news suresh prabhu talking समाज बदलण्यासाठी सर्वांनी सांताक्‍लॉज व्हावे! - सुरेश प्रभू | eSakal

समाज बदलण्यासाठी सर्वांनी सांताक्‍लॉज व्हावे
मंगळवार, 26 डिसेंबर 2017
मुंबई - सांताच्या आगमनाने सर्वत्र आनंदाचे वातावरण पसरते. त्याच्या भूमिकेत आपण सर्वांनी शिरायला हवे आणि समाज बदलण्यासाठी प्रयत्न करायला हवेत, असे प्रतिपादन केंद्रीय उद्योगमंत्री सुरेश प्रभू यांनी सोमवारी (ता. 25) येथे केले.
मुंबई - सांताच्या आगमनाने सर्वत्र आनंदाचे वातावरण पसरते. त्याच्या भूमिकेत आपण सर्वांनी शिरायला हवे आणि समाज बदलण्यासाठी प्रयत्न करायला हवेत, असे प्रतिपादन केंद्रीय उद्योगमंत्री सुरेश प्रभू यांनी सोमवारी (ता. 25) येथे केले.
व्हीजेटीआयच्या टेक्‍नोव्हान्झा या महोत्सवाचे उद्‌घाटन प्रभू यांच्या हस्ते झाले, त्या वेळी ते बोलत होते. भारताचे जगातील स्थान, आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील भारताची प्रतिमा याबद्दल प्रभू यांनी विद्यार्थ्यांशी संवाद साधला. तंत्रज्ञानाच्या जगात वावरताना भारतासमोरील आव्हाने लक्षात घ्या, असे आवाहन त्यांनी विद्यार्थ्यांना केले. जागतिक लोकसंख्येत भारत दुसऱ्या स्थानावर आहे. वाढती लोकसंख्या आणि मर्यादित नैसर्गिक स्रोत या दोन महत्त्वाच्या समस्या देशाच्या अर्थव्यवस्थेपुढे आहेत. या समस्यांवर तंत्रज्ञानाच्या मदतीनेच उपाय शोधता येऊ शकतात. लोकसंख्येची अफाट वाढ आणि मर्यादित नैसर्गिक स्रोत यातून निर्माण होणाऱ्या समस्यांवर उपाय शोधण्यासाठी युवकांनी पुढाकार घ्यावा, असे आवाहनही त्यांनी केले.
तंत्रज्ञानाचा योग्य वापर करून या समस्येवर मात करता येईल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला. सामाजिक विषयांवर नवनवीन उपक्रम राबवायला हवेत. त्यासाठी नैसर्गिक स्रोत सुयोग्य ठेवल्यास माणसाची जीवनशैलीही चांगली राहील. शुद्ध हवा आणि शुद्ध पाणी याला प्राधान्य द्या. भारत आर्थिक महासत्तेच्या स्पर्धेत तिसऱ्या स्थानावर आहे. 10 वर्षांत भारताची आर्थिकवृद्धी व्हायला हवी, असेही ते म्हणाले.
टॅक्‍नोव्हान्झाची धम्माल गुरुवारपर्यंत सुरू राहणार आहे. मंगळवारी ज्येष्ठ अभिनेत्री रत्ना पाठक-शाह, मुंबईच्या डबेवाल्यांवर पीएच.डी. करणारे डॉ. पवन अग्रवाल, नासाचे कन्सल्टंट डॉ. हेन्‍री थ्रूप टॅक्‍नोवान्झाला भेट देतील. हार्वर्ड विद्यापीठात अर्थशास्त्रावर पीएच.डी. करणारे डॉ. सुब्रह्मण्यम स्वामी मंगळवारी (ता. 25) व्याख्यान देतील.
सत्ताधाऱ्यांच्या नाकर्तेपणामुळे सिंचन प्रकल्प रखडले : राहुल ढिकले
सटाणा : गेल्या अनेक वर्षांपासून सत्ताधाऱ्यांच्या नाकर्तेपणामुळे बागलाण तालुक्यातील सिंचन प्रकल्प रखडले आहेत. त्यामुळे तालुक्याचा सर्वांगीण विकास...
सुरमई, पापलेट मिरजेत हजाराच्या घरात
मिरज - कोकण आणि गोव्यातून परदेशात माशांची निर्यात वाढल्याने पश्‍चिम महाराष्ट्रातील खवय्यांचे वांदे झाले आहेत. गेल्या महिन्याभरात समुद्रातील...
जलसंधारणासाठी अवघाचि गाव एकवटला
नाशिक : दुष्काळी जिल्हा म्हणून परिचित असलेल्या बीडमधील अवघ्या दीडशे-दोनशे लोकवस्तीचे हसनाबाद (ता. धारुर, जि. बीड) गाव वर्षानुवर्षांपासून पाणीटंचाईने...
निर्यात साखरेला प्रतिक्विंटल हजार रुपयांचे अनुदान मिळावे - वैभव नायकवडी
वाळवा - निर्यात होणाऱ्या साखरेला प्रतिक्विंटल एक हजार रुपयांचे अनुदान केंद्र सरकारने द्यावे, किमान तीस लाख टन साखर निर्यात व्हावी म्हणून अनुकूल धोरण...
मूकबधिर विद्यार्थ्यांनी लुटला निसर्गातील आनंद
पावस - येथील (कै.) के. प. अभ्यंकर मूकबधिर विद्यालयातील विद्यार्थ्यांची एक दिवसीय सहल गणेशगुळे येथे उत्साहात झाली. यात विद्यार्थ्यांनी धम्माल मज्जा...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


minor raped:this anchor in pakistan came with her daughter in studio to express her grief over rape of a minor | टीव्ही अँकरने 'असा' केला बलात्काराचा निषेध - Maharashtra Times

तिरुवनंतपुरम: लष्करभरतीसाठी खडतर ..
लुधियानात आगीमुळे गव्हाच्या पिकाच..
उत्तर प्रदेश : उपचारांअभावी बालका..
२००२ गुजरात दंगल: बळींच्या नातेवा..
जपानमधील ज्वालामुखी २५० वर्षांनंत..
टीव्ही अँकरने 'असा' केला बलात्काराचा निषेध
पाकिस्तानच्या पंजाब प्रांतात ८ वर्षाच्या मुलीची बलात्कार करून हत्या झाल्याची घटना बुधवारी समोर आली. या घटनेनंतर तिथे हिंसक आंदोलन सुरू आहे. तर एका न्यूज चॅनेलच्या टीव्ही अँकरने या बलात्काराच्या घटनेचा वेगळ्या प्रकारे निषेध करत समाजाला एक संदेश देण्याचा प्रयत्न केला. तिने आपल्या मुलीला सोबत घेत लहान मुलीवरील बलात्कार आणि हत्येची बातमी वाचली.
किरण नाज या समा न्यूज चॅनेलच्या अँकर आहेत. त्यांनी आपल्या मुलीला सोबत घेत मुलीवरील बलात्काराची बातमी वाचली. बातमी वाचताना त्या अतिशय भावूक झाल्या होत्या. मी किरण नाज नाही तर एक आई आहे, असं म्हणत त्यांनी कार्यक्रमाला सुरूवात केली. यासोबतच तिने सुरक्षेचा मुद्दा उपस्थित केला. आज एका चिमुकलीचा नाही तर माणुसकीचा गळा दाबला गेला, असं त्या म्हणाल्या.
८ वर्षाची मुलगी घराजवळ असलेल्या शिकवणीला गेली होती. गेल्या आठवड्यात गुरुवारी ती बेपत्ता झाली. तिचं अपहरण झाल्याचं सांगण्यात आलं. यानंतर एका अज्ञात व्यक्तीसोबत तिचा व्हिडिओ सोशल मीडियावर व्हायरल झाला. पोलिसांनी शोध मोहीम राबल्यानंतर त्यांना बेपत्ता मुलीचा मृतदेह मंगळवारी कचराकुंडीजवळ आढळून आला. मुलीची हत्या चार ते पाच दिवसांपूर्वी झाल्याचं पोलिसांनी सांगितलं. या प्रकरणी पंजाबचे मुख्यमंत्री शाहबाज शरीफ यांनी गुन्हेगारांना अटक करण्याचे आदेश दिले. ते स्वतः या संपूर्ण प्रकरणावर लक्ष ठेवून आहेत.
मोबाईल अॅप डाउनलोड करा आणि राहा अपडेट
तुम्ही लिहिलेली प्रतिक्रिया थोड्याच वेळात आपोआप वेबसाइटवर लाइव्ह होईल. आम्ही फिल्टर लावले असल्यामुळे आक्षेपार्ह शब्द असलेल्या प्रतिक्रिया दिसणार नाहीत. तरीही एखादी आक्षेपार्ह प्रतिक्रिया आढळून आल्यास आम्ही ती वेबसाइटवरून काढून टाकू. जे वाचक आमचे नियम, अटी, गोपनीयतेचे धोरण अथवा साइटवर लागू होणाऱ्या इतर कोणत्याची धोरणाचे उल्लंघन करताना आढळल्यास त्यांना ब्लॉक करण्यात येईल.
रजिस्टर लॉग-इन करायचे नसल्यास सांगा
प्रतिक्रिया दिल्याबद्दल आपले धन्यवाद
व्हेरिफिकेशनसाठी तुम्हाला एक ई-मेल पाठविण्यात आली आहे. कृपया त्या मेलमध्ये देण्यात आलेल्या लिंकवर क्लिक करा.
मराठीत लिहा (इनस्क्रिप्ट) | मराठीत लिहा (इंग्रजी अक्षरांमध्ये) | Write in English | व्हर्चुअल की-बोर्ड
तुमची प्रतिक्रिया लाइव्ह होताच ई-मेलद्वारे तुम्हाला सूचना देण्यात येईल
तुम्ही लिहिलेली प्रतिक्रिया थोड्याच वेळात आपोआप वेबसाइटवर लाइव्ह होईल. आम्ही फिल्टर लावले असल्यामुळे आक्षेपार्ह शब्द असलेल्या प्रतिक्रिया दिसणार नाहीत. तरीही एखादी आक्षेपार्ह प्रतिक्रिया आढळून आल्यास आम्ही ती वेबसाइटवरून काढून टाकू. जे वाचक आमचे नियम, अटी, गोपनीयतेचे धोरण अथवा साइटवर लागू होणाऱ्या इतर कोणत्याची धोरणाचे उल्लंघन करताना आढळल्यास त्यांना ब्लॉक करण्यात येईल.
छांटें:सर्वात नवीन|सर्वात जुने|सर्वोत्तम| सहमत|असहमत
प्रतिक्रिया दिल्याबद्दल आपले धन्यवाद
व्हेरिफिकेशनसाठी तुम्हाला एक ई-मेल पाठविण्यात आली आहे. कृपया त्या मेलमध्ये देण्यात आलेल्या लिंकवर क्लिक करा.
मराठीत लिहा (इनस्क्रिप्ट)| मराठीत लिहा (इंग्रजी अक्षरांमध्ये) | Write in English | व्हर्चुअल की-बोर्ड
तुमची प्रतिक्रिया लाइव्ह होताच ई-मेलद्वारे तुम्हाला सूचना देण्यात येईल
तुम्ही लिहिलेली प्रतिक्रिया थोड्याच वेळात आपोआप वेबसाइटवर लाइव्ह होईल. आम्ही फिल्टर लावले असल्यामुळे आक्षेपार्ह शब्द असलेल्या प्रतिक्रिया दिसणार नाहीत. तरीही एखादी आक्षेपार्ह प्रतिक्रिया आढळून आल्यास आम्ही ती वेबसाइटवरून काढून टाकू. जे वाचक आमचे नियम, अटी, गोपनीयतेचे धोरण अथवा साइटवर लागू होणाऱ्या इतर कोणत्याची धोरणाचे उल्लंघन करताना आढळल्यास त्यांना ब्लॉक करण्यात येईल.
या प्रतिक्रियेवर तुमचा आक्षेप आहे का
खाली दिलेल्या कारणांपैकी कोणतेही एक कारण निवडा आणि 'आक्षेपार्ह' बटनलर क्लिक करा. तुमची तक्रार आमच्या मॉडरेटरपर्यंत लगेच पोहचवली जाईल. त्यांना आक्षेप योग्य वाटल्यास ही प्रतिक्रिया काढून टाकण्यात येईल.
विशिष्ट समाजाविरुद्ध भडकावण्याचा प्रयत्न
आपला आक्षेप संपादकांपर्यंत पोहचवण्यात आला आहे
ट्रेनमध्ये सेक्स, लोकांनी केले व्हिडिओ शूट
कुठे गेला सद्दाम हुसेनचा मृतदेह
अमेरिका, ब्रिटन, फ्रान्सचा सीरियावर हल्ला
syria: सीरियाची रासायनिक शस्त्रे उद्ध्वस्त, ट्रम्प...
मोदींनी महिला अत्याचाराकडे लक्ष द्यावं
क्युबामध्ये कॅस्ट्रो युगाचा अंत
PM Modi: बलात्काराच्या घटना हा कलंक- मोदी
मुंबईचे छायाचित्रकार सिद्दीकींना पुलित्झर
कुठे गेला सद्दाम हुसेनचा मृतदेह
1टीव्ही अँकरने 'असा' केला बलात्काराचा निषेध...
2भारताचा विकासदर सात टक्के राहील...
3पक्ष्यांच्या प्रजननाला ध्वनिप्रदूषणाचा धोका
4भारतीयाला दुबईत २१ कोटींचा 'जॅकपॉट'...
5अमेरिकेकडून ‘व्हिसा’ दिलासा; नियमांचा फेरआढावा घेणार...
6लष्करप्रमुखांच्या विधानावर चीनचे मौन...
7अंडरवेअरसाठी बेकहॅमने बांधली ५१ लाखाची खोली...
8गोल्डन ग्लोबमध्ये अझीझ अन्सारी सर्वोत्कृष्ट...
9चीन थांबवणार सीमेवरील रस्तेबांधणी
MT न्यूज अलर्टसाठी सबस्क्राइब करा
टाइम्समधील महत्त्वाच्या बातम्या आणि ब्रेकिंग न्यूजचे नोटिफिकेशन्स लगेचच मिळवा.
* ब्राऊसर सेटिंग्समध्ये जाऊन तुम्ही नोटिफिकेशन्स कधीही बंदही करू शकता.


इ.स.पू. ५५५ - विकिपीडिया

येथे जा:	सुचालन, शोधयंत्र
सहस्रके: इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
शतके: पू. ७ वे शतक - पू. ६ वे शतक - पू. ५ वे शतक
दशके: पू. ५७० चे - पू. ५६० चे - पू. ५५० चे - पू. ५४० चे - पू. ५३० चे
वर्षे: पू. ५५८ - पू. ५५७ - पू. ५५६ - पू. ५५५ - पू. ५५४ - पू. ५५३ - पू. ५५२
वर्ग: जन्म - मृत्यू - खेळ - निर्मिती - समाप्ती
१ महत्त्वाच्या घटना आणि घडामोडी
महत्त्वाच्या घटना आणि घडामोडी[संपादन]
इ.स.पू.चे ५५० चे दशक
इ.स.पू.चे ६ वे शतक
इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
येथे काय जोडले आहे
या पानातील शेवटचा बदल ६ एप्रिल २०१३ रोजी ११:१० वाजता केला गेला.
येथील मजकूर हा क्रियेटीव्ह कॉमन्स अट्रीब्युशन/शेअर-अलाईक लायसन्स या अंतर्गत उपलब्ध आहेत;अतिरिक्त अटी लागू असू शकतात. अधिक माहितीसाठी हे बघा वापरण्याच्या अटी.


शेल्टन, कनेटिकट - विकिपीडिया

येथे जा:	सुचालन, शोधयंत्र
फेअरफिल्ड काउंटीमधील शेल्टनचे स्थान
शेल्टन हे अमेरिकेतील कनेटिकट राज्यातील एक शहर आहे. हे शहर फेअरफिल्ड काउंटीमध्ये वसले आहे. इ.स. २००५च्या जनगणनेनुसार या शहराची लोकसंख्या सुमारे ३९,५५९ आहे.
कृपया स्वत:च्या शब्दात परिच्छेद लेखन करून या लेखाचा / विभागाचा विस्तार करण्यास मदत करा.
अधिक माहितीसाठी या लेखाचे चर्चा पान, विस्तार कसा करावा किंवा इतर विस्तार विनंत्या पाहा.
येथे काय जोडले आहे
या पानातील शेवटचा बदल ७ एप्रिल २०१३ रोजी ०७:३३ वाजता केला गेला.
येथील मजकूर हा क्रियेटीव्ह कॉमन्स अट्रीब्युशन/शेअर-अलाईक लायसन्स या अंतर्गत उपलब्ध आहेत;अतिरिक्त अटी लागू असू शकतात. अधिक माहितीसाठी हे बघा वापरण्याच्या अटी.


Majha Vidarbha Latest Marathi News of Nagpur and Vidarbha Crime

नागपूर सावनेर महामार्गावर झालेल्या अपघातात दोघांचा मृत्यू, ३ गंभीर…
अश्विन मुदगल यांनी स्विकारला जिल्हाधिकारी पदाचा कार्यभार…
सलमान खानला परदेश प्रवासाची परवानगी…
अबकी बार विदर्भ की सरकार, भाजपाला विदर्भातून हद्दपार करा…
वर्धा शहरात संशयास्पद स्थितीत आढळली स्फोटके…
पाणी फाउंडेशन तर्फे महाराष्ट्रदिनी ‘महाश्रम दान’ अभियान…
अश्विन मुदगल यांनी स्विकारला जिल्हाधिकारी पदाचा कार्यभार…
बुलडाण्यातील प्रसिद्ध अशी भेंडवळची पावसाची भविष्यवाणी जाहीर…
यवतमाळ जिल्ह्यात उष्णतेचा पारा ४१ डिग्रीच्या वर…
संरक्षित क्षेत्रातील वन्य प्राण्यांसाठी ३५० पानवठ्याद्वारे पाणी पुरवठा…
(प्रतिनिधी):- पेंच व्याघ्र प्रकल्पांतर्गत येणाऱ्या पेंच, बोर, उमरेड-पवनी-करांडला तसेच टिपेश्वर व पैनगंगा अभयारण्यातील वन्य प्राण्यांना उन्हाळ्यात उपलब्ध असलेल्या पाणी साठ्यांचा स्त्रोत कमी झाल्यामुळे नैसर्गिक...
यवतमाळच्या दोन्ही खून प्रकरणातील आरोपींना अटक…
चंद्रपुरातील प्रसूती रुग्णालयात गॅॅस गळती झाल्याने माजली खळबळ…
सोनेगावला समस्यांचा विळखा, नगरपालिकेचे मात्र दुर्लक्ष…
नागरिकांच्या समस्या सोडविण्यावर भर देणार : रिता मुळे
भंडारा मध्यवर्ती कारगृहात कैद्याजवळ सापडला गांजा…
‘डीबीटी’ योजनेच्या विरोधात गोंदिया-भंडारा जिल्ह्यातील विद्यार्थ्यांनी काढला मोर्चा
रसूलाबाद येथील एसटी कर्मचाऱ्याच्या घराला भीषण आग…
(प्रतिनिधी- अजिज शेख):- वर्धा जिल्ह्याच्या रसूलाबाद येथील वार्ड नं. २ मधील रहिवाशी वासुदेवराव लक्ष्मणराव वेळुकार यांच्या घराला आज दुपारी १ वाजताच्या सुमारास अचानक पणे...
उज्जवला दिवस निमित्य अंत्योदय लाभार्थ्यांना गॅसचे वाटप…
(प्रतिनिधी- अजीज शेख):- प्रधानमंत्री नरेंद्र मोदी यांची ‘प्रत्येक घरामध्ये गॅस’ ही संकल्पना अंत्योदय योजनेनुसार तहसील मांडगांव येथे वर्धा जिल्ह्याचे खासदार रामदासजी तडस यांच्या अध्यक्षतेमध्ये...
गुन्हेगारांना पाठीशी घालणाऱ्या सरकारच्या निषेधार्थ भव्य मूक मोर्चा…
विविध सामाजिक संघटना सह सर्वधर्मीय नागरिक झाले सहभागी...(प्रतिनिधी- अजिज शेख):- जम्मू काश्मीर येथील चिमुकलीसह अनेक अत्याचार पीड़ित महिलांना न्याय मिळावा यासाठी आज वर्धा येथे...
‘एनएचएम’ कंत्राटी कर्मचाऱ्यांचा आ. सावरकर यांना घेराव
बेमुदत कामबंद आंदोलन आता चिघळण्याच्या मार्गावर... (प्रतिनिधी- सचिन मुर्तडकर):- राष्ट्रीय आरोग्य अभियान (एनएचएम) अंतर्गत आरोग्य विभागातील विविध पदांवर गेल्या सुमारे दहा वर्षांपासून कंत्राटी तत्वावर कार्यरत...
दारू संबंधात वर्धा पोलिसांची वाॅश-आऊट मोहीम…
(प्रतिनिधी- अजिज शेख):- वर्धा जिल्ह्यात विशेष पथका मार्फत दारु संबंधाने वाॅश-आऊट मोहीम राबविली जात असून ही मोहीम राबवून ३ लाख ३० हजार ६६० रुपयाचा...
ॲप्रेंटिसशीपसाठी अधिकाधिक उद्योगांनी पोर्टलवर नोंदणी करण्याचे मुख्यमंत्री यांचे आवाहन…
(प्रतिनिधी):- राज्यात विविध उद्योगांमध्ये ॲप्रेंटिसशीपचे प्रमाण वाढविण्यासाठी आणि ७ लाखांचे उद्दिष्ट पूर्ण करण्यासाठी अधिकाधिक उद्योगांनी शासनाच्या पोर्टलवर नोंदणी करण्याचे आवाहन मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी...
एसटीच्या प्रवाशी तिकीटात होणार दरवाढ
(प्रतिनिधी):- एसटी प्रवाशांना लवकरच भाडेवाढीला सामोरं जावं लागू शकतं. एसटी महामंडळाला झालेला तोटा हा आता प्रवाश्यांकडून वसूल केला जाणार आहे. तोटा भरुन काढण्यासाठी महामंडळाने...
बलात्कार हा बलात्कारच असतो : पंतप्रधान नरेंद्र मोदी
लोया मृत्यू प्रकरणाबाबत न्यायालयाचा मोठा निर्णय…
महाराष्ट्र झाले हागणदारीमुक्त, मुख्यमंत्र्यांची घोषणा…
दोन लाखावर शेतकऱ्यांना एचव्हीडीएस योजनेतून कनेक्शन देणार : ऊर्जामंत्री
‘नाणार’चे आंदोलन म्हणजे भाजप-शिवसेनेचे ‘मॅच फिक्सिंग’
भाजप आणि शिवसेनेत चाललायं सासू-सूनेचा खेळ…
कर्जमाफीसाठी शेतकऱ्यांना अर्ज करण्यासाठी १ मे पर्यंत मुदतवाढ…
प्लास्टिक बंदीच्या निर्णयाला स्थगिती नाही : हायकोर्ट
आजचे राशिभविष्य २०/०४/२०१८ | Today’s Horoscope
या महिलादिनी भेट घेऊया चरणगावं च्या सावित्रीची…
सलमान खानला परदेश प्रवासाची परवानगी…
२० वर्षांपूर्वीच्या काळवीट शिकार प्रकरणात दोषी ठरलेला अभिनेता सलमान खान याला जोधपुर न्यायालयाने परदेश प्रवास करण्यास परवानगी देण्यात आली आहे. याप्रकरणात सलमान खानला ५ वर्षांची शिक्षा आणि १० हजाराचा दंड सुनावला आहे. यावर न्यायालायाने सलमानला जमीन देखील मंजूर केला होता. परंतु परदेश प्रवासाची अट त्यावेळी...
टरबूज खाण्याचे नियम जे तुम्हाला माहित नाही..
टरबूज चुकीच्या पद्धतीने खाने तुम्हाला दवाखान्यामध्ये पोहोचवू शकते.उपाशी पोटी टरबूज खाऊ नये, आणि खायचे झाल्यास टरबूज मिठाशिवाय खाऊ नये. सर्दी असणाऱ्या रुग्णांनी टरबूजाचे सेवन करू नये. अस्थमा, हार्ट, शुगर आणि किडनीच्या रुग्णांनी टरबूजाचे सेवन कमी प्रमाणात करावे किंवा करू नये. यामध्ये असलेला अॅॅमिनो अॅॅसीड...
राज्य पोलिस दलातील वरिष्ठांच्या बदल्या लवकरच…
२०१८ मधील ८ विधानसभा निवडणुकीसोबत लोकसभेचीही तयारी
नागपूर अधिवेशन कॉंग्रेस विरुद्ध शिवसेना
वापरा आणि फेकून द्या ही भाजपची नीती – नाना पटोले
पिंगट दात पांढरे करायचे आहेत वाचा काही सोप्या टिप्स…
चेहऱ्यावरील पिंपल्स घालवायचे सर्वोत्तम उपाय…
केस गळत असतील तर काय कराल
त्वचेवर ग्लो हवाय करा हा उपाय…
ख्रिसमस स्पेशल : द्राक्षाने खुलवा सौंदर्य…
कोई काम छोटा या बडा नही होता
‘स्टीफन हाॅकिंग’ यांनी कस केल जग काबीज जाणून घ्या इथे | Stephen Hawking Inspirational Story
‘कॅरोली टॅकॉस’ ची एक प्रेरणादायी गोष्ट | Karoly Takacs inspirational story
‘शायर शुभम’ची एक अप्रतिम रचना…
शिकंजी स्पेशल सिरीज – प्लेन शिकंजी रेसिपी | Shikanji
शिकंजी स्पेशल – शिकंजी मसाला | Shikanji Masala
ज्वारीच्या भाकरी नंतर आता ‘सोया चंक्सची भाकरी’ आपल्या भेटीला…
Makarsankranti 2018: अशी बनवा खस्ता गजक घरच्या घरी…
करियर : इंडियन स्टॅटिस्टिकल इंस्टिट्युट…
नागपूर सावनेर महामार्गावर झालेल्या अपघातात दोघांचा मृत्यू, ३ गंभीर…
सरकारी योजना : काय आहेत सरकारी विभागाच्या आरोग्य सुविधा…
विद्यार्थिनीचा छळ करणा-या शिक्षकाला जामीन
मनाला भिडणारी… एक वेड्या मनाची कहाणी…
आज जागतिक छायाचित्र दिन


Travel & Adventure Archives - Khaas Re

बघा कोण होणार मंत्री गिरीश बापट यांची सुनबाई…
बघा कोण होणार मंत्री गिरीश बापट यांची सुनबाई…
देशात होणाऱ्या करोडो रुपयांच्या वीजचोरी विरुद्ध आवाज उठवणारी महिला आयएएस…
हा विश्वासू इंग्रज नसता तर 2 ऐवजी 565 तुकड्यामध्ये वाटला गेला असता भारत…
वयाच्या १९व्या वर्षी आमदार होणारे राजा भैया उर्फ तुफान सिंघ यांच्या विषयी तुम्हाला माहिती आहे का
ध्येयवेडा IAS अधिकारी तुकाराम मुंढे यांचा प्रेरणादायी जीवनप्रवास…
हा विडीओ बघितल्यावर रस्त्यावर फळ खरेदी करताना शंभर वेळेस विचार कराल…
कमरेला रोज बेल्ट बांधताय, या चुका ठरू शकतात आरोग्यासाठी घातक…
हे आहेत जगातील 8 सर्वात जास्त विषारी जीव, जाणून घ्या काही माहिती नसलेल्या गोष्टी…
पैलवानाचे अमृत थंडाई घरी बनवायची कृती खास पैलवानातर्फे.. नक्की वाचा
“हमाल ते बस कंडक्टर ते सुपरस्टार” प्रवास करणाऱ्या रजनीकांतविषयी २५ अपरिचीत गोष्टी.
विराट अनुष्काच्या लग्नाबद्दल खासरे गोष्टी ज्या तुम्हाला माहित करून घ्यायला आवडेल…
सर्वसामान्य मुले ते ‘लागीर झालं जी’ मधील सुपरस्टार, बघा लागीर झालं जी मधील कलाकारांचा प्रवास खासरेवर…
एका आदिवासी जमातीतील महिलेच्या धैर्य आणि दृढ संकल्पाची प्रेरणादायी गोष्ट…
वयाच्या १९व्या वर्षी आमदार होणारे राजा भैया उर्फ तुफान सिंघ यांच्या विषयी तुम्हाला माहिती आहे का
सासवड पुणे ते मुंबई मायानगरी डॉ. निलेश साबळेयांचा प्रेरणादायक प्रवास..
जेजुरी च्या खंडोबा यात्रेचे छायाचित्र ठरले जगातील सर्वोत्तम छायाचित्र
अराकनीला देवतांनी दिलेल्या या शापातून झाला कोळ्यांचा जन्म, वाचा गोष्ट कोळ्याच्या जन्माची…
या महिलेमुळे बंद झाला केरळ मधील महिलांच्या स्तनावरील कर..
कसा बनवला जातो अफु वाचा फायदे व तोटे…
शिवाजी महाराज आणि पहिल्या छपाई यंत्राचा इतिहास…
मराठा लाईट इन्फण्टरी संपुर्ण माहिती: भाग २
नगरसेवकाने मुलीला हेलिकॉप्टरने पाठवले सासरी, बघा कोण आहे हा नगरसेवक…
लेदर ओरीजनल कि डुप्लिकेट ओळखण्यासाठी या आहेत साध्या ट्रिक्स लेदर वस्तू घेताना पडतील उपयोगी
 जाणुन घ्या वायरल विडीओ मागील धक्कादायक सत्य…
शिवसेनेचा तो नगरसेवक नसता तर आज पृथ्वी शॉ क्रिकेटमध्ये दिसला नसता…
महिला पोलिसने केला असा डान्स की…. (पाहा व्हिडिओ)
वर्ग झाला ‘डान्स फ्लोअर’; विद्यार्थ्यांचा डान्स सोशल मीडियावर व्हायरल
पुरुषाचं शरीर असलेल्या डॅनियल ला येते मासिक पाळी, वाचा द्विलिंगी डॅनियलच्या संघर्षाची कहाणी…
दहशतवादी हल्ल्यात शहीद झालेल्या मेजर कुंडू यांचा शेवटचा विडीओ..
दहशतवादी हल्ल्यात शहीद झालेल्या मेजर कुंडू मृत्यूपूर्वी लिहले हे शब्द वाचाच
या महिलेमुळे बंद झाला केरळ मधील महिलांच्या स्तनावरील कर..
शिवसेनेचा तो नगरसेवक नसता तर आज पृथ्वी शॉ क्रिकेटमध्ये दिसला नसता…
मराठा लाईट इन्फण्टरी संपुर्ण माहिती: भाग २
जेजुरी च्या खंडोबा यात्रेचे छायाचित्र ठरले जगातील सर्वोत्तम छायाचित्र 0
साहसकथा महाराष्ट्रातील दोन ध्येयवेड्या युवतींच्या काश्मीर ते कन्याकुमारी सायकलस्वारीची 0
“गडकिल्ले महाराष्ट्राचे” या ग्रंथराजावरचं मान्यवरांचं निरपेक्ष-परखड भाष्य. हा ग्रंथराज का घ्यावा याचा जणू परिपाठच. 0
हे आहेत जगातील 8 सर्वात जास्त विषारी जीव, जाणून घ्या काही माहिती नसलेल्या गोष्टी… 0
शहीद कॅप्टन विजयंत थापर यांच्या वडिलांनी पूर्ण केली त्यांची शेवटची इच्छा… 0
नवा देश शोधल्याचा भारतीय युवकाचा दावा निघाला खोटा… 0
रहस्यमय जगन्नाथ पुरी मंदिरा बाबत आपणास हि माहिती आहे का
तब्बल ३००० किमीचा रिक्षाने प्रवास करत तो पोहचला लद्दाखपर्यंत… 0
ट्राफिक पोलीसांनी अडविल्यास हे नियम तुम्हाला नक्की कामी पडतील 0
रस्त्यामध्ये असणाऱ्या या पांढऱ्या व पिवळ्या पट्ट्यामागचे कारण वाचून तुम्हाला आश्चर्य वाटेल.. 1


MPSC TOPPERS : स्पर्धा परीक्षा मार्गदर्शन : चालू घडामोडी - ३१ जुलै २०१५

चालू घडामोडी - ३१ जुलै २०१५
पेटीएम बीसीसीआयचे टायटल स्पॉन्सर
२०१९ पर्यंत भारतात होणाऱ्या क्रिकेट सामन्यांसाठी भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाला (बीसीसीआय) नवा टायटल प्रायोजक मिळाला आहे.
ई-कॉमर्स वेबसाईट कंपनी पेटीएम चालविणाऱ्या ‘वन-९७ कम्युनिकेशन्स कंपनी’ला २०३.२८ कोटी रूपयांत बीसीसीआयचे टायटल प्रायोजकत्व मिळाले आहे.
पुढील चार वर्षांत भारतात होणाऱ्या प्रत्येक सामन्यासाठी पेटीएम बीसीआयला २.४२ कोटी रूपये मोजणार आहे. बीसीसीआयचे प्रायोजकत्व पहिल्यांदाच ई-कॉमर्स कंपनीला देण्यात आले आहे.
पुढील चार वर्षात भारतात जवळपास ८४ सामने खेळले जाणार आहेत. सप्टेंबरमध्ये दक्षिण आफ्रिका भारताच्या दौऱ्यावर येणार असून या दौऱ्यापासून पेटीएम आता बीसीसीआयच्या जर्सीवर आपली ब्रॅन्डींग करू शकणार आहे.
आता नव्या मोसमापासून रणजी करंडक स्पर्धा ‘पेटीएम रणजी करंडक’ म्हणून ओळखली जाईल.
यापुर्वी मायक्रोमॅक्स या कंपनीकडे बीसीसीआयचे टायटल प्रायोजकत्व होते, ते प्रत्येक सामन्यासाठी बीसीसीआयला २.०२ कोटी रूपये मोजायचे. अपुर्ण कागदपत्रांमुळे यावेळी मायक्रोमॅक्स टायटल प्रायोजकत्वावर बोली लावू शकले नाही.
‘स्मार्ट सिटी’ प्रकल्पाच्या प्रभावी अंमलबजावणीसाठी राज्य सरकारची उच्चस्तरीय समिती
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या महत्वाकांक्षी ‘स्मार्ट सिटी’ प्रकल्पाची राज्यात प्रभावी अंमलबजावणी करण्यासाठी राज्य सरकारने उच्चस्तरीय समिती गठित केली आहे. मुख्य सचिवांच्या अध्यक्षतेखाली स्थापन करण्यात आलेल्या या समितीबाबतची माहिती मुख्यमंत्री कार्यालयाने ट्विटद्वारे दिली आहे.
‘स्मार्ट सिटीज्’ तयार करण्यासाठी मुख्य सचिवांच्या अध्यक्षतेखालील या समितीने नवी मुंबई, पिंपरी-चिंचवड, पुणे-पिंपरी, नाशिक, ठाणे, मुंबई, अमरावती, नागपूर, सोलापूर, कल्याण-डोंबिवली, औरंगाबाद या दहा शहरांची निवड केली आहे.
स्टेट बँकेच्या हाँगकाँग शाखेला दहा लाख डॉलर्सचा दंड
हाँगकाँग सेंट्रल बँकेनं स्टेट बँक ऑफ इंडियाच्या हाँगकाँग येथील शाखेला दहा लाख डॉलरचा (सुमारे ६.२ कोटी रुपये) दंड ठोठावला आहे. मनी लाँड्रिंग व दहशतवादविरोधी आर्थिक नियमांचं उल्लंघन केल्याचं कारण दाखवत स्टेट बँकेवर ही कारवाई करण्यात आली आहे.
हाँगकाँगमध्ये २०१२ साली ‘अँटी मनी लाँडरिंग आणि काऊंटर टेरेरिस्ट फायनान्सिंग लॉ’ (मनी लाँड्रिंगविरोधी कायदा) आल्यानंतर करण्यात आलेली ही पहिलीच कारवाई आहे.
एप्रिल २०१२ ते नोव्हेंबर २०१३ दरम्यान स्टेट बँकेच्या हाँगकाँग शाखेने मनी लाँड्रिंगविरोधी नियम राबविण्यात हलगर्जीपणा केला. विशेषत: बँकेच्या २८ कॉर्पोरेट ग्राहकांच्या व्यवहारांची चौकशी करण्यात आली नाही. ग्राहकांच्या सध्याच्या औद्योगिक व्यवहारांवर बँकेचे नियंत्रण नाही. बँकेच्या ग्राहकांमध्ये राजकीयदृष्ट्या भ्रष्ट व्यक्तींचा समावेश आहे की नाही याची शहानिशा करण्यात आलेली नाही, असा ठपका हाँगकाँग पत नियामक प्राधिकरणानं (एचएमए) ठेवला आहे.
दहा लाख डॉलरच्या दंडाबरोबरच स्वतंत्र अहवाल सादर करण्याचे आदेश ‘एचएमए’ने स्टेट बँकेला दिले आहेत. बँकेच्या अंतर्गत कारभारावर पुढील काळात कसे नियंत्रण ठेवले जाणार आहे, त्यासाठी बँक काय उपाययोजना करणार, याची माहिती देण्यासही ‘एचएमए’ने बजावले आहे.
स्टेट बँकेचे हाँगकाँगमध्ये ३५ हून अधिक वर्षांसाठी अस्तित्व आहे.
दरवर्षी १ रुपयाच्या नव्या नोटा सरकार छापणार
एक रुपया बाजारमूल्याच्या १५ कोटी नोटा दरवर्षी छापण्याचे केंद्र सरकारने ठरवले आहे. १ जानेवारी २०१५पासून दरवर्षी या नोटा छापल्या जातील.
१ जानेवारीपासून दरवर्षी १ रुपया बाजारमूल्याच्या नोटा छापण्याविषयी १५ डिसेंबर २०१४रोजी राजपत्र (गॅझेट) अधिसूचना जारी करण्यात आली होती. या नोटा कॉइनेज अॅक्टमधील तरतुदींनुसार छापण्यात येतील.
नोटा छपाईचा खर्च वाढत असल्याचे कारण देऊन १, २ व ५ रुपये बाजारमूल्याच्या नोटा छापणे शक्य नसल्याचे रिझर्व्ह बँकेने यापूर्वी स्पष्ट केले होते. त्यामुळे या नोटा सरकारने छापण्याचे ठरवले आहे. मात्र अद्याप २ व ५ रुपये बाजारमूल्याच्या नोटा छापण्याविषयी कोणताही निर्णय झालेला नाही.
चीनमध्ये विजेवरील बसचा सार्वजनिक वाहतुकीत वापर
चीनमध्ये दहा सेकंदात पूर्णपणे विद्युतभारित होणारी (चार्जिग) बस तयार करण्यात आली असून ती ३१ जुलैपासून सेवेत दाखल करण्यात आली आहे.
ही बस ११ कि.मी. रस्त्यावर धावते. झेजियांग प्रांतात निंगबो येथे या बससेवेला एकूण २४ थांबे आहेत. येत्या तीन वर्षांत अशा १२०० बसगाड्या सार्वजनिक वाहतुकीसाठी वापरल्या जाणार आहेत. या शहरात विद्युत बसगाड्या निर्मितीचा प्रकल्पही आहे.
बस थांबलेली असताना किंवा प्रवासी चढत-उतरत असताना विद्युतभारित होते. एका विद्युतभारात ही बस पाच किमी अंतर कापते. तसेच या बसच्या वापरामुळे प्रदूषणदेखील कमी होते.
झुझाऊ इलेक्ट्रिक लोकोमोटिव्ह कंपनीने ही बस तयार केली असून, चीनमधील वेगवान रेल्वे बनवणाऱ्या चायना रेल्वे रोलिंग स्टॉक कॉर्पोरेशन या संस्थेची ही उपकंपनी आहे.
या बस उत्पादनाशिवाय याच धर्तीवर इतर विद्युत वाहनांपेक्षा ३० ते ५० टक्के कमी वीज लागणारी इतर वीज वाहने कंपनी एप्रिलपर्यंत तयार करणार आहे.
या बसचे संधारित्र (कॅपॅसिटर) २० लाख वेळा विद्युतभारित करता येते त्यामुळे त्याचा कार्यकाल १० वर्षांचा आहे. या बससेवेत बस रॅपिड ट्रान्झिट पद्धतीच्या मार्गाचा अवलंब केल्याने ती रहदारीच्या अडथळ्यांशिवाय चालू शकते.
आयएमएफचे इराकला १.२४ अब्ज डॉलरचे कर्ज
आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीने (आयएमएफ) इराकला १.२४ अब्ज डॉलरच्या कर्जास तात्काळ मंजुरी दिली आहे.
इसिसची वाढलेली बंडखोरी आणि जागतिक बाजारात कमी झालेल्या तेलाच्या किंमतीमुळे वित्तीय तूट इराकची वित्तीय तूट वाढली आहे. त्यामुळे देशाला अतिरिक्त निधीची गरज असल्याचे सांगितले आहे.
सरकारच्या अर्थसंकल्पासाठी तात्काळ गरजा पूर्ण करण्यासाठी आणि स्ट्रक्चरल सुधारणांचा स्वीकार करण्यासाठी आयएमएफ पूर्ण मदत करेल, असे आयएमएफकडून सांगण्यात आले आहे.
आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीनुसार इराकी अर्थव्यवस्थेत गेल्या वर्षी (२०१४-१५) २.१ टक्क्यांची घसरण झाली आहे. तर चालू वर्षात अर्थव्यवस्थेत फक्त ०.५ टक्के वाढीची शक्यता आहे.
आयसीजीएस आरुष नौकेचे जलावतरण
कोचीन शिपयार्ड लिमिटेड (सीएसएल)तर्फे भारतीय तटरक्षक दलासाठी तयार करण्यात येत असलेल्या २० जलद गस्त नौकांपैकी (बीवाय ५१७) १७ व्या नौकेचे गुरुवारी कोचीन गोदीमध्ये जलावतरण करण्यात आले.
तटरक्षक दुरुस्ती आणि उत्पादन पर्यवेक्षकचे डीआयजी जी. देवानंद यांची पत्नी ज्योती देवानंद यांच्या हस्ते ‘आयसीजीएस आरुष’ या नौकेचे जलावतरण करण्यात आले.
मंगल सिंग चाम्पियाचा रिओ ऑलिम्पिक मधील प्रवेश निश्चित
कोपनहेगन, डेन्मार्क येथे सुरू असलेल्या जागतिक तिरंदाजी अजिंक्यपद स्पर्धेत भारताच्या मंगल सिंग चाम्पियाने पुरुषांच्या रिकर्व्ह प्रकारात उपांत्यपूर्व फेरीत प्रवेशासह रिओ ऑलिम्पिक मधील प्रवेश निश्चित केला आहे.
रजत चौहानने कंपाऊंड प्रकारात अंतिम फेरीत धडक मारली. अंतिम फेरीत प्रवेशासह रजत सुवर्णपदकाच्या शर्यतीत आहे. दरम्यान, महिलांमध्ये लक्ष्मीराणी माझी रिकर्व्ह प्रकारात कांस्यपदकासाठीची लढत खेळणार आहे.
इंडोको रेमेडिजची महाराष्ट्र व गोव्यात १२५ कोटींची गुंतवणूक
औषधनिर्माण क्षेत्रातील आघाडीच्या इंडोको रेमेडिजने महाराष्ट्र व गोवा प्रकल्प विस्ताराची योजना आखली असून यासाठी १२५ कोटी रुपयांची गुंतवणूक करण्यात येणार आहे.
कंपनी महाराष्ट्रातील पातळगंगा येथे हरितक्षेत्र एपीआय सुविधा केंद्र उभारणार आहे. त्याचबरोबर गोव्यातील स्टरलाईट ऑप्थॅल्मिक सुविधा केंद्राचाही विस्तार करण्यात येणार आहे.
शेअरखानवर फ्रान्सच्या बीएनपी पारिबासचा ताबा
दीड दशकापूर्वी अस्तित्वात आलेल्या व देशातील तिसऱ्या क्रमांकाची दलाल पेढी बनलेल्या शेअरखानवर फ्रान्सच्या बीएनपी पारिबासने ताबा मिळविला आहे. हा व्यवहार २००० कोटी रुपयांचा झाला असण्याची शक्यता आहे.
भारतीय भांडवली बाजारात सल्लागाराच्या भूमिकेचा विस्तार करताना बीएनपी पारिबासने शेअरखानचे सर्व, १०० टक्के भागभांडवल खरेदी केले आहे. बीएनपी पारिबासचे युरोपात १७ लाख ग्राहक आहेत.
बीएनपी पारिबासमध्ये विलीन झाल्यानंतर शेअरखान ही यंत्रणा भारतातील व्यवसाय म्हणून स्वतंत्रपणे कार्यरत असेल; समभाग तसेच म्युच्युअल फंड, अन्य बचत योजनांची विक्री शेअरखानमार्फत कायम असेल.
२०००च्या दशकात देशातील पहिली स्वतंत्र दलाल पेढी म्हणून अस्तित्वात आलेल्या शेअरखानचा खाते राखण्यातील ७ टक्के हिस्सा आहे. गेल्या एक तपापासून ही पेढी नफ्यात राहिली आहे. तर बीएनपी पारिबासचे ७५ देशांमध्ये अस्तित्व असून तिच्याअंतर्गत १.८५ लाख कर्मचारी कार्यरत आहेत.
एसएसकेआय इन्व्हेस्टर सर्व्हिसेसच्या नावाने शेअरखान १९९५ मध्ये कार्यरत होती.
इसिसने अपहरण केलेल्या चार भारतीयांपैकी दोघांची सुटका
लिबियातील सर्टे या शहरात इसिसचा मोठा प्रभाव असून ३० जुलै रोजी संध्याकाळी येथून चार भारतीय प्राध्यापकांचे इसिसने अपहरण केले होते.
लिबियामध्ये इसिस या दहशतवादी संघटनेकडून अपहरण करण्यात आलेल्या चार भारतीयांपैकी दोघांची सुटका करण्यात आली आहे.
यापैकी दोघेजण हैदराबाद, एकजण रायचूर आणि एक प्राध्यापक बेंगुळरूमधील आहे. हे सर्व जण त्रिपोली आणि ट्युनिसमार्गे भारताकडे येण्यास निघाले होते. त्यावेळी सर्टे शहरापासून ५० किलोमीटर अंतरावर असलेल्या चेकनाक्यावरून दहशतवाद्यांनी त्यांचे अपहरण केले.
अपहरण करण्यात आलेले चारही प्राध्यापक गेल्या एक वर्षापासून लिबियातील विद्यापीठात अध्यापनाचे काम करतात. इसिसच्या दहशतवादी कारवायांच्या पार्श्वभूमीवर गेल्यावर्षीच केंद्र सरकारने एक निवेदन जारी करून भारतीय नागरिकांना लिबिया सोडण्याची सूचना केली होती.
देशात एड्स संशोधनाचा पाया रचणाऱ्या डॉ. सुनिती सोलोमन यांचे निधन
देशात एड्स संशोधनाचा पाया रचणाऱ्या डॉ. सुनिती सोलोमन २९ जुलै २०१५ रोजी यांचे चेन्नईमध्ये कर्करोगाने निधन झाले.
देशात एड्सचा १९८५च्या दरम्यान वेगाने प्रसार होत असताना डॉ सुनितींनी पुढाकार घेऊन एड्स प्रसाराची कारणं, त्यावरच्या उपचारांसाठी लागणारी यंत्रणा, आणि भारतात त्याबाबतची जागृती यासाठी आयुष्य वेचले. सार्वजनिक आरोग्याच्या क्षेत्रात त्यांचे काम साऱ्या जगात वाखाण्यात आले.
चेन्नईत त्यांनी उभ्या केलेल्या वाय. आर. गायतोंडे सेंटर फॉर एड्स रिसर्च अँड एज्युकेशन या संस्थेत साडे पाच हजार रुग्णांवर उपचार करण्यात येतात.
डॉ. सुनिती यांना तीन महिन्यांपूर्वी कर्करोग झाल्याचे निदान झाले. तेव्हापासून त्यांच्यावर उपचार सुरू होते.
दक्षिण आफ्रिकेचे पहिले कर्णधार क्लाइव्ह राईस यांचे निधन
वर्णभेद प्रकरणातील बंदी उठल्यानंतर आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये पदार्पण करणाऱ्या दक्षिण आफ्रिका क्रिकेट संघाचे पहिले कर्णधार क्लाइव्ह राईस यांचे २८ जुलै रोजी निधन झाले. ते ६६ वर्षांचे होते.
वर्ण आणि वांशिक भेदामुळे दक्षिण आफ्रिकेवर क्रिकेट खेळण्यास बंदी घालण्यात आली होती. त्यामुळे त्यांना फारसे आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळता आले नाही. बंदी उठल्यानंतर दक्षिण आफ्रिका संघाने १९९१ मध्ये जेव्हा भारताचा दौरा केला, तेव्हा ते दक्षिण आफ्रिकेचे पहिले कर्णधार ठरले. त्या वेळी ते ४२ वर्षांचे होते.
क्रिकेट विश्वातील सर्वोत्तम अष्टपैलू खेळाडूंमध्ये त्यांची गणना केली जाते. पण त्यांची आंतरराष्ट्रीय कारकीर्द तीन एकदिवसीय सामन्यांपुरतीच मर्यादित राहिली. त्यांना कसोटी क्रिकेट खेळण्याची संधीच मिळाली नाही.
नॉटिंगहॅमशायरचे नेतृत्व करताना त्यांनी संघाला दोन वेळा इंग्लिश कौंटीचे विजेतेपद मिळवून देण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली होती. निवृत्तीनंतर त्यांनी नॉटिंगहॅमशायर संघाचे व्यवस्थापक म्हणूनही काम पाहिले.
पॉन्झी योजना म्हणजे काय
कोणत्याही आर्थिक योजनेतून नागरिकांकडून १०० कोटी किंवा त्यापेक्षा अधिक रक्कम गोळा करणारी योजना सेबीअंतर्गत येते. त्याचप्रमाणे एखाद्या योजनेमध्ये गुंतवणूक करणाऱ्यांची संख्या ५० किंवा त्यापेक्षा अधिक असेल तर अशी योजना सार्वजनिक योजना म्हणून ओळखली जाते. अशी योजना सेबीअंतर्गत येते.
अनेक योजनांमध्ये ५०पेक्षा कमी गुंतवणूकदारांकडून पैसे गोळा केल्याची तर एकूण रक्कम १०० कोटींपेक्षा कमी गोळा केल्याची बतावणी अशी योजना राबवणाऱ्या कंपनीकडून केली जाते. अशा प्रकारे पैसे गोळा करण्यासाठी अपरिवर्तनशील ऋणपत्रे (एनसीडी) किंवा तत्सम आर्थिक उत्पादनांची मदत घेतली जाते.
भारतीय डाक बँक लिमिटेड (१०५० जागा)
अर्ज करण्यासाठी येथे क्लिक करा.
अर्ज करण्यासाठी अंतिम दिनांक : २५ ऑक्टोबर
भारतीय डाक बँक सहाय्यक व्यवस्थापक (६५० जागा)
अर्ज करण्यासाठी येथे क्लिक करा.
अर्ज करण्यासाठी अंतिम दिनांक : २५ ऑक्टोबर
स्टाफ सिलेक्शन कमिशन (५१३४ जागा)
अर्ज करण्यासाठी येथे क्लिक करा.
अर्ज करण्यासाठी अंतिम दिनांक : ७ नोव्हेंबर
चालू घडामोडी - ३१ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - ३० जुलै २०१५
चालू घडामोडी - २९ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - २८ जुलै २०१५
डॉ. अब्दुल कलाम पंचत्वात विलीन
चालू घडामोडी - २६ व २७ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - २५ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - २४ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - २२ व २३ जुलै २०१५
प्रश्नसंच १६४ - माहितीची अधिकार, २००५
चालू घडामोडी - २१ जुलै २०१५
प्रश्नसंच १६३ - भूगोल
चालू घडामोडी - १९, २० जुलै २०१५
चालू घडामोडी - १८ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - १७ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - १६ जुलै २०१५
प्रश्नसंच १६२ - भूगोल
चालू घडामोडी - १५ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - १४ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - १३ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - १२ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - ११ जुलै २०१५
प्रश्नसंच १६१ - भूगोल
चालू घडामोडी - १० जुलै २०१५
चालू घडामोडी - ९ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - ८ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - ७ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - ६ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - ५ जुलै २०१५
प्रश्नसंच १६० - चालू घडामोडी
चालू घडामोडी - ४ जुलै २०१५
प्रश्नसंच १५९ - चालू घडामोडी [सहाय्यक पूर्वपरीक्षा...
चालू घडामोडी - ३ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - २ जुलै २०१५
चालू घडामोडी - १ जुलै २०१५
प्रश्नसंच १५८ - चालू घडामोडी
नोबेल पुरस्कार २०१६ (PDF)
स्पर्धा परीक्षा पद्धतीमधील काही बदलांबाबत
प्रश्नसंच ३३ - [मराठी व्याकरण]
चालू घडामोडी : १ मार्च


नगरपरिषद व नगरपंचायत सार्वत्रिक निवडणूक 2017 दैनिक राजतंत्रच्या विरोधात निवडणूक निर्णय अधिकारी यांची तक्रार | DAILY RAJTANTRA Online; Editor: Sanjeev Joshi (Helpline 9890359090)

बाल शिक्षणातूनच माणसाची जडणघडण होते – डॉ. विजया वाड
वनवासी समाजाने संघर्ष करुन हिंदू संस्कृती टिकवली-सरसंघचालक डॉ. मोहन भागवत
महिला आयोगाने पंकज सोमैय्यांवर डोळे वटारले, बेजबाबदार पत्रकारितेमुळे जाहीर माफी मागावी लागली
प्रशिक्षणाच्या नावाखाली नगरसेवकांच्या ‘गोवा’ वारीचा घाट
बोईसर : ७ महिन्याच्या बाळाला सोडून महिला पळाली
बाल शिक्षणातूनच माणसाची जडणघडण होते – डॉ. विजया वाड
पालक मंत्री विष्णू सावरा यांनी केली पालघर जिल्हा मुख्यालयाच्या कामाची पहाणी
आर्थिक दृष्ट्या मागास उमेद्वारांना कर्ज देण्यास बॅंकांनी सहकार्य करावे – किरण पटवर्धन यांचे आवाहन
बाल शिक्षणातूनच माणसाची जडणघडण होते – डॉ. विजया वाड
मनोर: मार्क्सवादी कॉमुनिस्ट पक्षाचा चिल्हार आवढानी ग्रामपंचायतीवर मोर्चा.
समुद्रात पाईपलाईन टाकण्याचे काम बंद करा बोईसरमधील मच्छीमारांचा अधिकाऱ्यांना घेराव
विविध मागण्यांसाठी श्रमजीवी संघटनेचा पालघर तहसीलदाराला घेराव
आमच्या बातम्या ईमेल वर मिळवा
You are here: Home » संग्राह्य बातम्या » नगरपरिषद व नगरपंचायत सार्वत्रिक निवडणूक 2017 दैनिक राजतंत्रच्या विरोधात निवडणूक निर्णय अधिकारी यांची तक्रार
नगरपरिषद व नगरपंचायत सार्वत्रिक निवडणूक 2017 दैनिक राजतंत्रच्या विरोधात निवडणूक निर्णय अधिकारी यांची तक्रार
2 डिसेंबर रोजी डहाणू तालुका विकास परिषदेच्या माध्यमातून दैनिक राजतंत्रचे संपादक संजीव जोशी यांच्या पुढाकाराने सर्व पक्षीय नगराध्यक्षपदाचे व नगरसेवक पदाचे उमेदवार एकाच व्यासपिठावर आणण्याचा कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला होता. या कार्यक्रमाला लोकांनी भरभरुन प्रतिसाद दिला. या कार्यक्रमामुळे सर्व उमेदवारांना खेळीमेळीच्या वातावरणात आपले विचार मांडण्याची संधी मिळाली. कार्यक्रमाचे सोशल मिडीयावरुन थेट प्रक्षेपण देखील करण्यात आले होते. कार्यक्रमासाठी निवडणूक यंत्रणेद्वारे दिनांक 30 नोव्हेंबर 2017 रोजी जावक क्रमांक डनप/5146/2017-18 अन्वये ना हरकत पत्र देखील प्राप्त करण्यात आले होते. तसेच पोलीस यंत्रणेकडून दिनांक 30 नोव्हेंबर 2017 रोजी जावक क्रमांक/सभा परवाना/2025/2017 द्वारे परवाना प्राप्त करण्यात आला होता.
परवानगी घेताना शासकीय यंत्रणा व निवडणूक यंत्रणा यांना सौहार्दपूर्ण वातावरणात निवडणूका पार पडाव्यात यासाठी जनतेशी व उमेदवारांशी संवाद साधावयाचा असल्यास उपलब्धता ठेवण्यात आली होती. या व्यासपिठाचा वापर पोलीस यंत्रणेने उमेदवारांशी संपर्क साधण्यासाठी जरुर केला. निवडणूक यंत्रणेने या संपूर्ण कार्यक्रमाचे व्हिडीओचित्रण केले आहे. कार्यक्रम कुठलाही अनुचित प्रकार न होता पार पडला. कार्यक्रमाच्या वेळेची मर्यादा रात्री 10 वाजेपर्यंत असल्याने वेळेत समारोप करण्यात आला. याबाबत कुठल्याही यंत्रणेने काहीही आक्षेप नोंदविलेला नाही.
तथापी डहाणू नगरपरिषदेच्या निवडणूकीत नगराध्यक्ष व नगरसेवक पदांसाठी उमेदवारी अर्ज भरणार्‍या 142 अर्जांपैकी 31 उमेदवारी अर्ज छाननीमध्ये किरकोळ तांत्रिक कारणांनी बाद झाल्यानंतर यातील 6 उमेदवार दाद मागण्यासाठी न्यायालयात गेले. सर्व 6 जणांच्या बाजूने निकाल लागून निवडणूक निर्णय अधिकारी आंचल गोयल यांचे निर्णय रद्दबातल ठरले व 6 जण पुन्हा निवडणूकीच्या रिंगणात उतरु शकले. असे असले तरी उर्वरीत 25 उमेदवार निवडणूकीच्या रिंगणाबाहेर फेकले गेले. यातून निवडणूक आयोगाला 13 डिसेंबर रोजी होणार्‍या निवडणूका 17 डिसेंबर रोजी पर्यंत पुढे ढकलाव्या लागल्या. दैनिक राजतंत्रने याबाबत निवडणूक निर्णय अधिकार्‍यांच्या विरोधात प्रखर भुमिका घेतली. या भुमिकेबाबत निवडणूक निर्णय अधिकारी अथवा जिल्हाधिकारी आजपर्यंत कुठल्याही प्रकारचा खुलासा करु शकले नाहीत. मात्र दबावतंत्राचा भाग म्हणून जिल्हाधिकारी डॉ. प्रशांत नारनवरे यांनी कुठल्याही कायद्याचा आधार नसलेल्या नोटीसांचा सिलसिला चालू केला आहे.
यातील अभ्यासाचा विषय हा आहे कि, 5 डिसेंबर रोजी निवडणूक निर्णय अधिकारी यांनी जिल्हाधिकारी यांना पत्र लिहीले आणि लगेचच जिल्हाधिकारी यांनी जिल्हा माहिती अधिकारी यांना पत्र लिहीले. जिल्हा माहिती अधिकारी यांनी 7 डिसेंबर रोजी संजीव जोशी यांना पत्र दिले. आणि त्याच दिवशी संजीव जोशींकडून प्रत्युत्तर देण्यात आले. त्यांच्या नोटीसा व त्यावरील दैनिक राजतंत्रचे संपादक संजीव जोशी यांनी दिलेले उत्तर जनता जनार्दनाच्या माहितीसाठी सादर करीत आहोत.
जिल्हाधिकारी तथा जिल्हादंडाधिकारी, पालघर यांचे कार्यालय
क्र./न. प्रशासन /क-1/टे-1/न.प.सार्व. निवडणूक 2017/कावि-562/17 दि. 5.12.2017
जिल्हा माहिती अधिकारी तथा सदस्य सचिव, नगरपरिषद व नगरपंचायत सार्वत्रिक निवडणूक 2017
विषय :- नगरपरिषद व नगरपंचायत सार्वत्रिक निवडणूक 2017 च्या अनुषंगाने दैनिक राजतंत्र या वृत्तपत्रात छापून आलेल्या बातम्यांबाबत.
संदर्भ :- निवडणूक निर्णय अधिकारी, डहाणू नगरपरिषद यांचेकडील पत्र क्र.165 दि. 05/12/2017.
मा. राज्य निवडणूक आयोग यांचेकडील पत्र क्र. रानिआ/नप-2017/प्र.क्र.13/का-06 दि. 07/11/2017 अन्वये नगरपरिषदा व नगरपंचायतींच्या सार्वत्रिक निवडणूका 2017 चा कार्यक्रम पारीत झालेला असुन सदर कार्यक्रमानुसार पालघर जिल्ह्यातील नगरपरिषद डहाणू, जव्हार व निवनिर्मित नगरपंचायत वाडा यांच्या सार्वत्रिक निवडणुका घेण्यात येत आहेत. सदर निवडणूकीच्या अनुषंगाने जिल्हाधिकारी कार्यालयाकडील आदेश क्र. न.प्रशासन/क1/टे1/न.प. व न.पं. सार्व. निवडणूक 2017/कावि-502/17 दि. 17.12.2017 नुसार पेड न्यूज समितीचे गठण करण्यात आले असुन सदर समितीच्या सदस्य सचिव पदावर आपली नेमणूक करण्यात आली आहे.
निवडणूक निर्णय अधिकारी डहाणू नगरपरिषद यांनी संदर्भिय अहवाल या कार्यालयास सादर केला आहे. त्यानुसार दैनिक राजतंत्र या वृत्तपत्रात निवडणूक विषयक विविध बातम्या छापून आल्या आहेत. त्याचसोबत निवडणूक निर्णय अधिकारी डहाणू नगरपरिषद यांचेबाबतही आक्षेपित विधाने व बातम्या छापून आल्या आहेत. नगरपरिषद सार्वत्रिक निवडणुकीकामी आदर्श आचारसंहिता सुरु असताना निवडणूक निर्णय अधिकारी सारख्या महत्वाच्या अधिकार्‍याच्या बाबतीत दिशाभूल करणारे आरोप लावून व त्याबाबत बातम्या छापून निवडणूक आयोगावर अविश्‍वास दाखविल्याची गंभीर बाब निदर्शनास आणून दिली आहे. तरी सदर प्रकरणी दैनिक राजतंत्र तसेच अशा आशयाच्या बातम्या छापणार्‍या इतर वृत्तपत्राचे बाबतीत नियमानुसार चौकशी करुन आवश्यक त्या कारवाईचा प्रस्ताव विनाविलंब या कार्यालयास सादर करावा.
स्थळप्रतीवर मा. जिल्हाधिकारी पालघर
प्रत. निवडणूक निर्णय अधिकारी, डहाणू नगरपरिषद सार्वत्रिक निवडणूक 2017
या नोटीसवजा पत्रांना दैनिक राजतंत्रचे संपादक संजीव जोशी यांनी दिलेले उत्तर
डहाणू नगरपरिषद निवडणूक 2017
आपले सोबत जोडलेले पत्र ईमेल द्वारे प्राप्त झाले. आपले पत्र मोघम आहे. त्यातून आपणाला नेमके काय म्हणायचे आहे याचा बोध होत नाही. सोबत आपण जिल्हाधिकारी यांचे पत्र देखील जोडले आहे. त्यातही नेमकेपणा नाही. यामुळे जिल्हाधिकारी यांना देखील काय म्हणायचे आहे याचा बोध होत नाही. निवडणूक निर्णय अधिकारी यांचे कथित जावक क्रमांक 165 चे दिनांक 5 डिसेंबर 2017 रोजीचे पत्र आपण सोबत पाठविलेले नसल्याने त्यांना काय म्हणायचे आहे याचा बोध होत नाही.
दैनिक राजतंत्रमध्ये छापून येणार्‍या बातम्यांबाबत निवडणूक निर्णय अधिकारी यांनी आपली बाजू कधी आमच्याकडे कळविलेली नाही. माहिती जनसंपर्क विभागाने देखील कधी कुठलाही खुलासा पाठविलेला नाही. यामुळे आमच्या कुठल्या बातम्या आपणास आक्षेपार्ह्य वाटतात हे समजून येत नाही. पर्यायाने आम्ही याबाबत काही म्हणणे मांडू शकत नाही.
आपण पेड न्यूज समितीच्या माध्यमातून हे पत्र पाठवीत असलात तरी संपूर्ण पत्रात पेड न्यूजबाबत काहीही भाष्य नाही. आपण कुठल्या कायद्याप्रमाणे व कुठल्या अधिकारात हे नोटीस वजा पत्र पाठविलेले आहे हे पत्रात नमूद नाही. राज्यात आणीबाणी घोषीत झालेली नसल्याने वृत्तपत्र स्वातंत्र्य अबाधित आहे व या संविधानिक अधिकारावर आपण आक्रमण करण्याचा प्रयत्न केल्यास संविधानिक पद्धतीने स्वतःचा बचाव करू इतकेच याबाबत म्हणता येईल.
वस्तुस्थिती अशी आहे कि, डहाणू नगरपरिषदेच्या निवडणूक निर्णय अधिकारी आंचल गोयल यांनी बेजबाबदार पद्धतीने निवडणूक प्रक्रिया राबवून लोकशाहीचे नुकसान केले आहे. त्यांनी तांत्रिक कारणाने 31 उमेदवारी अर्ज बाद केले आहेत. यातील 6 जणांनी न्यायालयात अपील दाखल केल्यानंतर गोयल यांचे निर्णय रद्द करून न्यायालयाने (कृपया पालघर जिल्हा न्यायालयातील निवडणूक याचिका क्रमांक 1 ते 6/2017 चे अवलोकन करावे) सर्व 6 जणांना निवडणूक लढविण्यास पात्र ठरविलेले आहे. पालघर जिल्हा न्यायालयाने 5 निकालांत गोयल या राज्य निवडणूक आयोगाने काढलेल्या 1 एप्रिल 2017 रोजीच्या परिपत्रकाच्या प्रतिकूल वागल्याचा निष्कर्ष काढलेला आहे. या शिवाय न्यायालयात गोयल यांनी असे म्हणणे मांडले आहे कि, दिनांक 24 नोव्हेंबर 2017 रोजी एकाच दिवसात 138 उमेदवारी अर्ज आल्यामुळे राज्य निवडणूक आयोगाने काढलेल्या 1 एप्रिल 2017 रोजीच्या परिपत्रकाप्रमाणे अर्ज नीट तपासून स्विकारता आले नाही. यामुळे त्यांची अकार्यक्षमता त्यांनी न्यायालयात देखील मान्य केली आहे. त्यांच्या या गोंधळामुळे अन्य 25 उमेदवार निवडणूक लढविण्यापासून वंचित राहिले आहेत. गोयल यांच्या विरोधात सर्वसामान्यांच्यात असंतोष आहे. या असंतोषाची दखल घेऊन कामगिरीत सुधारणा करण्याऐवजी दबाव निर्माण करण्यासाठी माझ्यावर बिनबुडाचा आरोप केला आहे.
कृपया मा. जिल्हाधिकारी यांनी देखील याबाबत सखोल चौकशी करून कांगावा करणार्‍या आंचल गोयल यांच्यावर कारवाई करून निवडणुका पारदर्शी व निर्विवाद पद्धतीने पार पाडण्यासाठी योग्य त्या उपाययोजना कराव्यात हि विनंती.
संपादक : दैनिक राजतंत्र
या पत्राची प्रत जिल्हाधिकारी आणि निवडणूक आयोगाला देखील पाठविण्यात आली आहे.
Previous: जिल्हाधिकारी नारनवरे, तुम्ही लोकशाहीचे नुकसान केलेत
Next: आपले डहाणू शहर स्वच्छ, सुंदर आणि स्मार्ट बनवू
दहीसरला डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जयंती कार्यक्रम संपन्न.
मनोरला बाबासाहेब आंबेडकर जयंती उत्सव संपन्न.
प्राथमिक आरोग्य केंद्राच्या रुग्णवाहिकेला अपघात
कुडूसमधील डायबिटीस रुग्णांना दिलासा, चाचणीसाठी ऑटो एनालिसिस उपकरण झाले उपलब्ध
डहाणूत मुंबई विद्यापीठाच्या अधिसभेची निवडणूक शांततेत संपन्न
पालघर : मुजोर प्रवाशाची महिला एसटी कंडक्टरशी गैरवर्तणूक
पालघर लोकसभा मतदारसंघाच्या पोटनिवडणुकीत भाजपने कोणाला उमेदवारी देणे योग्य ठरेल
दिवंगत वनगा यांच्या घराण्यातील व्यक्तीला
दुसऱ्या पक्षातून आयात झालेल्या निवडून येण्याची क्षमता असलेल्या व्यक्तीला
पक्षाच्या निष्ठावान आणि उच्चशिक्षित व्यक्तीला
बाल शिक्षणातूनच माणसाची जडणघडण होते – डॉ. विजया वाड
जव्हारचे प्रभारी डाक निरिक्षक विष्णु पतंगे यांचे अपघाती निधन
पोलीसांनी केलेल्या कारवाईत गांजा जप्त
आदिवासी विकास नियोजन समितीवरच्या अध्यक्षपदी हरिचंद्र भोये यांची निवड
डहाणूत फुलते आहे भरतनाट्यम नृत्यकला
क्रेडो वर्ल्ड स्कूलमध्ये रक्तदान शिबिराचे आयोजन
दहीसरला डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जयंती कार्यक्रम संपन्न.
मनोरला बाबासाहेब आंबेडकर जयंती उत्सव संपन्न.
प्राथमिक आरोग्य केंद्राच्या रुग्णवाहिकेला अपघात
डहाणू : बिनधास्त प्रश्न विचारा आपल्या नगरसेवकांना


महागाई का वाढू शकते – Marathi People

आपला हक्काचा मराठी माणूस
Tag Archives: महागाई का वाढू शकते
‘ हे ‘ झाले तर पेट्रोल होऊ शकते तब्बल २५० रुपये लिटर
गेल्या काही दिवसापासून पेट्रोल आणि डिझेल ह्या भडकलेल्या दरामुळे आधीच सर्वसामान्य माणूस मेटाकुटीला आला आहे. कच्च्या तेलाचे दर अंतरराष्ट्रीय बाजारात जरी कमी झाले असले तरी आपल्याकडे असलेल्या कर प्रणालीमुळे ते कमी होत नाही. जीएसटी च्या टप्प्यात पेट्रोल व डिझेल ला घेण्याचे प्रयत्न सुरु आहे. मात्र तोवर आपल्याला दणकून पैसे मोजावे लागत आहेत . अर्थात पेट्रोल-डिझेलचे… Read More »
Category: देश विदेश Tags: इराण आणि सौदी अरब, पेट्रोल आणि डिझेल, महागाई का वाढू शकते, शिया सुन्नी मुस्लीम वाद
प्रेम विवाहानंतर दुसऱ्याच दिवशी चिरला पत्नीचा गळा : महाराष्ट्रातील घटना
मोदी हिंदुस्थानात मौनी बाबा पण परदेशी भूमीवर ते बोलके: मोदी यांचा मनमोहन झालाय
‘ हा ‘ पोपट बोलता करण्याचे नगर पोलिसांपुढे आव्हान : नगर शहर शिवसेना उपप्रमुख हत्या प्रकरण
नगरच्या केडगाव परिसरात रेल्वे कटिंगसह अन्य अकस्मात मृत्यू का थांबले  शिवाजी शिर्के यांचा लेख : नगरचा बिहार करणारी नात्यागोत्याची फौज
बाळासाहेब पवार यांच्याकडून तब्बल ५ कोटीची वसुली जबरदस्तीने वसुली: नगरचा बिहार करणारी नात्यागोत्याची फौज


When will Swarajya Ghosh on Pada Pada ...? | पाड्यापाड्यांवर स्वराज्या घोष...पाड्यात सभा भरणार कधी, सरकारला जाग येणार कधी?.. | Lokmat.com

पाड्यापाड्यांवर स्वराज्या घोष...पाड्यात सभा भरणार कधी, सरकारला जाग येणार कधी
‘पेसा’ कायद्याने प्रत्येक पाड्याला गाव व ग्रामसभेचे अधिकार दिले; पण कायदा अंमलात आला, तर त्याचा फायदा  मुंबईला खेटून असलेल्या आणि कुपोषणाच्या बातम्यांमुळे कायम चर्चेत असलेल्या पालघर जिल्ह्यात अद्याप एकही पाडा स्वतंत्र गाव म्हणून घोषित झालेला नाही. जव्हार तालुक्यातल्या काही गावांनी वयम् चळवळीच्या मदतीने एक निर्णय घेतला. त्यांनी ‘नियमाप्रमाणे’ आपल्या ग्रामसभा स्वतंत्र भरवायला सुरुवात केली, ग्रामपंचायतींना नोटिसा पाठवल्या आणि मग प्रशासनाला खडबडून जाग आली..
स्वराज्य ही माणसाची स्वाभाविक प्रेरणा. म्हणूनच टिळकांनी जन्मसिद्ध अधिकार असा शब्द वापरला. गांधींनी ग्रामस्वराज्य या कल्पनेचा पुरस्कार केला, तोही भारतीय परंपरांमध्ये असलेल्या स्वशासनाच्या रीतींवर आधारित होता. प्रत्येक गोष्टीचे सरकारीकरण किंवा नोकरशाहीकरण ही इंग्रजांनी लादलेली पद्धत. गावातील जमिनींचे सर्व व्यवहार लिहून ठेवण्यासाठी गावाचा एक कुलकर्णी असे. तंटे सोडवण्यासाठी पंच असत. गावाच्या इतरही गरजांसाठी गावाची व्यवस्था होती. सगळे आलबेल होते, असे नाही. प्रत्येक व्यवस्थेत काही मर्यादा काही झुकत्या बाजू असतातच. पण जे काही होते, ते लोकांच्या हातात आणि लोकभाषेत होते. २०व्या शतकाच्या आरंभी आदिम जमातींच्या लोकांच्या जमिनी इतरांनी बळकावल्याचे खटले हाताळणाºया इंग्रज न्यायाधीशांनी लिहून ठेवले आहे, की आमच्याच कायद्याचा गैरवापर आमच्या नाकाखाली होताना आम्ही पाहत आहोत. जमीन कसणारा अडाणी, त्यात ना त्याला कोर्टाची भाषा समजे, ना कायद्याची जाण. त्याला फसवून ज्यांनी कागदपत्रे केली आहेत, अशांच्याच बाजूने कोर्टाचा निकाल जाई. मोठ्या प्रमाणात भिल्ल, कोलता, गोंड यांनी अशा काळात जमिनी गमावल्या. त्यापूर्वी कर्जाचे, गहाणकीचे आणि जमिनीचे इतर व्यवहार गावात देवासमोर तोंडी होत. भाषा सर्वांना समजे. मामला सोपा होता. पण इंग्रजी राज्यात तसे राहिले नाही. जमीन नोंदणी आणि तंट्यांची सोडवणूक हे दोन विषय इंग्रजांनी गावाच्या हातातून काढून घेतले. असेच वनक्षेत्रात वनांमधले जगण्याचे हक्क (तिथली जमीन कसण्याचे, गुरे चारण्याचे, फळे-वस्तू गोळा करण्याचे हक्क) वनकायदा करून काढून घेतले. लहान-सहान गरजा आणि तंटे जे गावातच मिटत ते पोलिसांत-कोर्टात जाऊन रखडू लागले. भारतीय स्वराज्याचा कणा म्हणजे गावांचे स्वराज्य होते. तो कणाच मोडून काढण्याचे काम इंग्रजांनी केले. स्वातंत्र्यानंतर बºयाच काळाने ७३वी घटना दुरुस्ती करून पंचायतराज आणण्याचा प्रयत्न आम्ही सुरू केला; पण त्यातही अजून ग्रामस्तरावर निधी-अधिकार-अधिकारी (फण्ड्स-फंक्शन्स-फंक्शनरीज) पोहचायचेच आहे. गेल्या वर्षी प्रथमच वित्त आयोगाने अधिक निधी ग्रामपंचायतींना आणि तुलनेने कमी निधी जिल्हा परिषदांना दिला. अशा अर्थाने स्वराज्य अजूनही खालपर्यंत पोहचते आहे. १९९६ साली अनुसूचित क्षेत्राची विशेष गरज ओळखून पेसा (पंचायत एक्स्टेंशन टू शेड्यूल्ड एरियाज्) हा कायदा झाला. हाच कायदा आदिवासी स्वशासन कायदा म्हणूनही ओळखला जातो. या कायद्याने गुलामीच्या काळात गेलेले हक्क पुन्हा गावाकडे म्हणजे त्या गावातले सर्व मतदार मिळून बनलेल्या ग्रामसभेकडे देऊ केले. गावातल्या जमिनींचा वापर, जमिनींचे हस्तांतरण, जंगलातील सर्व गौण वनोपज, गौण खनिजे, सर्व छोटे पाणीसाठे - या सर्व संसाधनांचे हक्क पेसा कायद्याने ग्रामसभेकडे दिले. ग्रामपंचायत ही मंत्रिमंडळाप्रमाणे कार्यकारी यंत्रणा आहे व ग्रामसभा ही विधानसभेप्रमाणे निर्णय घेणारी धोरण ठरवणारी रचना आहे. ग्रामसभेच्या निर्णयांची अंमलबजावणी हे ग्रामपंचायतीचे काम आहे. आदिवासी भागात गावे, पाडे विखुरलेली असतात. लोकसंख्येच्या निकषांनुसार एक ग्रामपंचायत करताना या पाड्यांची मोट बांधली जाते. त्यांचे आपापसात काहीच ऋणानुबंध नसतात. अशा वेळी ग्रामपंचायत आपल्या मनाने कारभार करू लागते. भ्रष्टाचारासाठी सोयीची रचना होते. दुर्गम पाडे कायमचे वंचित राहतात. पेसा कायद्याने हे लक्षात घेऊन प्रत्येक पाड्याला गाव व ग्रामसभेचे अधिकार दिले आहेत. त्या त्या पाड्याची ग्रामसभा आपल्या विकासाचे निर्णय घेईल, शासकीय योजनांचे लाभार्थी निवडील व झालेल्या कामाचे योग्यायोग्य प्रमाणपत्र (युटिलायझेशन प्रमाणपत्र) देईल, अशी तरतूद पेसा कायद्याने करून ठेवली आहे. पण कायदा अमलात आला तर त्याचा फायदा होतो. पेसा कायदा संसदेने १९९६ साली पास केल्यानंतर एक वर्षाच्या आत राज्यांनी आपले नियम करणे अपेक्षित होते. महाराष्टÑाने तेव्हा फक्त ग्रामपंचायत कायद्यात काही जुजबी बदल केले व तेच पुरेसे आहे असे जाहीर केले. २०१४ साली महाराष्टÑाने पेसा कायद्याचे स्वतंत्र नियम बनवले. हे नियम देशात सर्वोत्तम मानले जातात. पण या नियमांच्या अंमलबजावणीत गोंधळाचे राज्य आहे. या नियमांनुसार ज्या पाड्याला स्वतंत्र गाव/ग्रामसभा हवी असेल, त्यांनी निम्म्या मतदारांच्या सहीने तसा ठराव करून उपविभागीय अधिकाºयांकडे द्यायचा असतो. त्या अधिकाºयांनी ९० दिवसात या ठरावाची गावात जाऊन पडताळणी करून आपली शिफारस जिल्हाधिकाºयांकडे पाठवायची असते. तसे न झाल्यास जिल्हाधिकाºयांनी स्वत: प्रकरण हाती घेऊन पुढच्या ४५ दिवसात आपल्या मान्यतेसह विभागीय आयुक्तांकडे पाठवायचे असते. त्याही मुदतीत हे झाले नाही तर ते गाव घोषित झाले असे मानण्यात येते. मुंबईला खेटून असलेल्या आणि कुपोषणाच्या बातम्यांमुळे शासनाला खूप काळजी असलेल्या पालघर जिल्ह्यात अद्याप एकही पाडा स्वतंत्र गाव म्हणून घोषित झालेला नाही. तीन-चार पाड्यांचा मिळून एक महसूल गाव असतो. त्या महसूल गावांचीच संख्या पेसा गावे म्हणून दाखवून सध्या प्रशासन आपलीच पाठ थोपटून घेत आहे. राज्यपालांच्या आदेशानुसार मागच्या दोन वर्षांपासून आदिवासी उपयोजनेचा पाच टक्के निधी पेसा क्षेत्रातल्या गावांना थेट वर्ग करण्यात येत आहे. हा निधीदेखील ग्रामसभेच्या ग्रामकोष खात्यात जाणे अपेक्षित आहे. पण गावे घोषितच न केल्यामुळे हे पैसे ग्रामपंचायतीच्याच खात्यात जात आहेत. या परिस्थितीबाबत जव्हार तालुक्यातल्या काही गावांनी वयम् चळवळीच्या मदतीने एक निर्णय घेतला. त्यांनी शासनाकडे आपला ठराव देऊन नियमांमधली मुदत केव्हाच उलटून गेली होती. आता आपले गाव घोषित झाले आहे असे मानण्यात येईल, हे त्यांना माहीत होते. त्यांनी आपल्या ग्रामसभा स्वतंत्र भरवायला सुरुवात केली. या नवनिर्मित ग्रामसभेतल्या लोकांनी वर्गणी काढून लेटरहेड छापली आणि त्यावरच ग्रामपंचायतीला व इतर यंत्रणांना नोटिसा पाठवून आपली ग्रामसभा स्वतंत्र भरवली. या नोटिसांनी प्रशासनाला खडबडून जाग आली. यांना हा अधिकार दिलाच कोणी, असा प्रश्न शासकीय कर्मचारी विचारू लागले. १३ पाड्यांनी अशा ग्रामसभा घेतल्या. हे पाहून इतरही गावे यात सामील होऊ लागली. आपले हक्क १९९६ पासून आहेत, आता ठराव केल्यावरही शासन हे हक्क देत नाही, या गोष्टीचा रोष लोकांमध्ये निर्माण झाला. वयम् चळवळीने हे लक्षात घेऊन लोकशाही पद्धतीने हा रोष प्रकट करण्याचे एक माध्यम म्हणून ग्रामसभा जागरणाचा मेळावा ठरवला. हा कार्यक्रम ग्रामसभा आणि शासनांतील संवादाचा करण्यासाठी मा. पालक मंत्री विष्णू सावरा व शासकीय अधिकारी यांना या कार्यक्रमात आवर्जून बोलावले. जव्हार व मोखाडा तालुक्यातल्या ४२ गावांच्या ग्रामसभा या जागरणात सहभागी झाल्या. या गावांमधले हजारो स्त्री-पुरुष नागरिक सहभागी झाले. प्रचंड मिरवणुकीने लोक कार्यक्रमाच्या ठिकाणी आले. भातकापणीच्या कामांची धांदल असताना, गावातले अर्धे पुरुष मजुरीच्या शोधात गाव सोडून गेलेले असताना, मेळाव्यात जाऊन कुठलाही वैयक्तिक लाभ होणार नसताना, घरी कडकी असताना स्वखर्चाने प्रवास करून इतके लोक केवळ ‘पाडोपाडी स्वराज्य’ ही घोषणा देत एकत्र आले. ही गोष्ट सामान्य नाही. वैयक्तिक फायद्यासाठी गर्दी कुठेही जमते, आना फ्री जाना फ्री असले तरीही गर्दी जमते. एखाद्या अस्मितेचा झेंडा धरला तरी गर्दी जमते. इथे यातले काहीच नव्हते. तरीही ज्यांना मुख्य प्रवाहात अडाणी-मागास मानले जाते, असे लोक स्वशासनाच्या हक्कासाठी, कायदेपालनाचा सत्याग्रह करायला एकत्र येतात. अशा वेळी सरकारला जाग येणं भाग आहे. या जागरणातली घोषणा होती - पाड्यात सभा भरणार कधी-आत्ता निगुत ताबडतोब सरकारला जाग येणार कधी - आत्ता निगुत ताबडतोब
(लेखक वयम् चळवळीचे संघटक व राज्य जनजाती सल्लागार परिषदेचे सदस्य आहेत.)
धक्का, भाऊचा धक्का आणि ससून डॉकला नव्या चैतन्याची चाहूल
लोकांची ताकद सगळ्याच्या पार हिंमतीने बोलण्याची तयारी फक्त हवी
प्लॅस्टिकबंदी : महाराष्ट्रात हे शक्य आहे का


maher bhayegaon country's first blood pressure free village | माहेर-भायेगाव देशातील पहिले रक्तदाबमुक्त गाव - Maharashtra Times

तिरुवनंतपुरम: लष्करभरतीसाठी खडतर ..
लुधियानात आगीमुळे गव्हाच्या पिकाच..
उत्तर प्रदेश : उपचारांअभावी बालका..
२००२ गुजरात दंगल: बळींच्या नातेवा..
जपानमधील ज्वालामुखी २५० वर्षांनंत..
माहेर-भायेगाव देशातील पहिले रक्तदाबमुक्त गाव
म. टा. प्रतिनिधी, औरंगाबाद
रक्तदाब निर्मूलन अभियानांतर्गत भायेगाव-माहेर (ता. अंबड) हे खेडे रक्तदाब मुक्त करण्यात डॉ. अजित भागवत व त्यांच्या चार डॉक्टरांच्या चमूला यश आले आहे. एखादे खेडे संपूर्ण रक्तदाबमुक्त करण्याचे हे देशातील कदाचित पहिलेच उदाहरण आहे, अशी प्रतिक्रिया डॉ. भागवत यांनी दिली.
आरोग्यविषयक सामाजिक उपक्रम म्हणून रक्तदाब निर्मूलन अभियाना अंतर्गत ‘प्रज्ञान फाउंडेशन’ तर्फे डॉ. अजित भागवत व त्याच्या चमूने भायेगाव-माहेर हे खेडे दत्तक घेऊन तेथील २००० ग्रामस्थांची रक्तदाब तपासणी केली. त्यामधे १४० उच्च रक्तदाबाचे रोगी आढळले. ‘सिपला’ कंपनीच्या मदतीने या रुग्णांच्या सहा महिन्यांच्या औषध योजनेची व्यवस्था करण्यात आली. दोन महिन्यांनंतर उच्च रक्तदाब असलेल्या व औषधांवर असलेल्या सर्व रुग्णांची पुनर्तपासणी करण्यात आली. हे गाव रक्तदाब मुक्त करण्यात डॉ. अजित भागवत व त्यांच्या डॉक्टरांना यश आले आहे.
उपक्रमात सहभागी झालेल्यांचा सत्कार आरोग्य विभागाचे संचालक डॉ. सतीश पवार यांच्या हस्ते शनिवारी भायेगाव - माहेर या गावात करण्यात आला. या पुढे सरकारच्या मदतीने या रुग्णांना औषध-पुरवठा चालू ठेवण्याचे आश्वासन डॉ. पवार यांनी दिले. याठिकाणी आरोग्य अधिकाऱ्यांची बैठक घेऊन आराखडा तयार केला. कार्यक्रमाला जिल्हा शल्यचिकित्सक डॉ. जी. एम. गायकवाड, आरोग्य उपसंचालक डॉ. कंदेवाड आदींची उपस्थिती होती.
‘एखादे खेडे संपूर्ण रक्तदाबमुक्त करण्याचे हे देशातील कदाचित पहिलेच उदाहरण आहे. हा उपक्रम मोठ्या प्रमाणात राज्यात व देशात राबवल्यास ह्रदयरोग, किडनी विकार आणि अर्धांगवायू मुळे होणाऱ्या मृत्यूंचे प्रमाण लक्षणीयरित्या घटू शकते. हाच उपक्रम इतर खेड्यांमधून राबवू,’ असा मानस डॉ. भागवत यांनी व्यक्त केला.
मोबाईल अॅप डाउनलोड करा आणि राहा अपडेट
तुम्ही लिहिलेली प्रतिक्रिया थोड्याच वेळात आपोआप वेबसाइटवर लाइव्ह होईल. आम्ही फिल्टर लावले असल्यामुळे आक्षेपार्ह शब्द असलेल्या प्रतिक्रिया दिसणार नाहीत. तरीही एखादी आक्षेपार्ह प्रतिक्रिया आढळून आल्यास आम्ही ती वेबसाइटवरून काढून टाकू. जे वाचक आमचे नियम, अटी, गोपनीयतेचे धोरण अथवा साइटवर लागू होणाऱ्या इतर कोणत्याची धोरणाचे उल्लंघन करताना आढळल्यास त्यांना ब्लॉक करण्यात येईल.
रजिस्टर लॉग-इन करायचे नसल्यास सांगा
प्रतिक्रिया दिल्याबद्दल आपले धन्यवाद
व्हेरिफिकेशनसाठी तुम्हाला एक ई-मेल पाठविण्यात आली आहे. कृपया त्या मेलमध्ये देण्यात आलेल्या लिंकवर क्लिक करा.
मराठीत लिहा (इनस्क्रिप्ट) | मराठीत लिहा (इंग्रजी अक्षरांमध्ये) | Write in English | व्हर्चुअल की-बोर्ड
तुमची प्रतिक्रिया लाइव्ह होताच ई-मेलद्वारे तुम्हाला सूचना देण्यात येईल
तुम्ही लिहिलेली प्रतिक्रिया थोड्याच वेळात आपोआप वेबसाइटवर लाइव्ह होईल. आम्ही फिल्टर लावले असल्यामुळे आक्षेपार्ह शब्द असलेल्या प्रतिक्रिया दिसणार नाहीत. तरीही एखादी आक्षेपार्ह प्रतिक्रिया आढळून आल्यास आम्ही ती वेबसाइटवरून काढून टाकू. जे वाचक आमचे नियम, अटी, गोपनीयतेचे धोरण अथवा साइटवर लागू होणाऱ्या इतर कोणत्याची धोरणाचे उल्लंघन करताना आढळल्यास त्यांना ब्लॉक करण्यात येईल.
छांटें:सर्वात नवीन|सर्वात जुने|सर्वोत्तम| सहमत|असहमत
प्रतिक्रिया दिल्याबद्दल आपले धन्यवाद
व्हेरिफिकेशनसाठी तुम्हाला एक ई-मेल पाठविण्यात आली आहे. कृपया त्या मेलमध्ये देण्यात आलेल्या लिंकवर क्लिक करा.
मराठीत लिहा (इनस्क्रिप्ट)| मराठीत लिहा (इंग्रजी अक्षरांमध्ये) | Write in English | व्हर्चुअल की-बोर्ड
तुमची प्रतिक्रिया लाइव्ह होताच ई-मेलद्वारे तुम्हाला सूचना देण्यात येईल
तुम्ही लिहिलेली प्रतिक्रिया थोड्याच वेळात आपोआप वेबसाइटवर लाइव्ह होईल. आम्ही फिल्टर लावले असल्यामुळे आक्षेपार्ह शब्द असलेल्या प्रतिक्रिया दिसणार नाहीत. तरीही एखादी आक्षेपार्ह प्रतिक्रिया आढळून आल्यास आम्ही ती वेबसाइटवरून काढून टाकू. जे वाचक आमचे नियम, अटी, गोपनीयतेचे धोरण अथवा साइटवर लागू होणाऱ्या इतर कोणत्याची धोरणाचे उल्लंघन करताना आढळल्यास त्यांना ब्लॉक करण्यात येईल.
या प्रतिक्रियेवर तुमचा आक्षेप आहे का
खाली दिलेल्या कारणांपैकी कोणतेही एक कारण निवडा आणि 'आक्षेपार्ह' बटनलर क्लिक करा. तुमची तक्रार आमच्या मॉडरेटरपर्यंत लगेच पोहचवली जाईल. त्यांना आक्षेप योग्य वाटल्यास ही प्रतिक्रिया काढून टाकण्यात येईल.
विशिष्ट समाजाविरुद्ध भडकावण्याचा प्रयत्न
आपला आक्षेप संपादकांपर्यंत पोहचवण्यात आला आहे
दुचाकीचा धक्का लागल्यानं पोलिसाला मारहाण
‘बीएड’ अभ्यासक्रमाबाबत बदल संभ्रम वाढविणारा
चेक बाऊन्स; २ वर्षे कारावास
1माहेर-भायेगाव देशातील पहिले रक्तदाबमुक्त गाव...
2गुणवंत विद्यार्थ्यांचा ‘सुवर्ण’ सन्मान...
3तीळगूळ घ्या, गोड-गोड बोला
5 ‘सहकार क्षेत्रात करिअरची मोठ्या प्रमाणावर संधी’...
6३२ कोटींच्या बिलांची चौकशी...
7उमरगा येथे ५० लाखांचा अंमली साठा जप्त...
8‘मिलिंद’च्या वसतिगृहांना ‘राष्ट्रवादी’चे दीड कोटी...
9आजी-आजोबांचा सत्कार लई भारी
10महापौर - सभापतींमध्ये ‘पाणीदार’ सामना...
MT न्यूज अलर्टसाठी सबस्क्राइब करा
टाइम्समधील महत्त्वाच्या बातम्या आणि ब्रेकिंग न्यूजचे नोटिफिकेशन्स लगेचच मिळवा.
* ब्राऊसर सेटिंग्समध्ये जाऊन तुम्ही नोटिफिकेशन्स कधीही बंदही करू शकता.


Films | Paresh Mhetre's Blog

मोस्टली आपण सगळे कसे सेल्फ सेंट्रीक असतो ना स्वत:चे काम, शिक्षण, करीअर, प्रोमोशन्स, पैसा–अडका, रीलेशनशिप्स–नातलग, सख्खे, जवळचे मित्र–मैत्रीणी वगैरे.. इथवरच. अशा आपोआप तयार झालेल्या चोकटीच्या आत. चोकट पूर्वी म्हणायचे आजकाल याला सर्कल म्हणतात. तर आपण सगळे आपाआपल्या सर्कलच्या आत सुखी राहण्याचा प्रयत्न करत असतो. सुखाच्या व्याख्या सगळ्यांच्या वेगवेगळ्या. पण आपल्यातलेच काही जण सेल्फ सेंट्रीकपणा थोडा बाजुला सारून इतरांच्या सर्कलमधे डोकावतात, त्यांच्या सुखादु:खाच्या संकल्पना समजून घ्यायचा प्रयत्न करतात. एका सर्कलमधली “गरज” दुसर्‍या सर्कलमधे “चैन“… स्वत:चे काम, शिक्षण, करीअर, प्रोमोशन्स, पैसा–अडका, रीलेशनशिप्स–नातलग, सख्खे, जवळचे मित्र–मैत्रीणी वगैरे.. इथवरच. अशा आपोआप तयार झालेल्या चोकटीच्या आत. चोकट पूर्वी म्हणायचे आजकाल याला सर्कल म्हणतात. तर आपण सगळे आपाआपल्या सर्कलच्या आत सुखी राहण्याचा प्रयत्न करत असतो. सुखाच्या व्याख्या सगळ्यांच्या वेगवेगळ्या. पण आपल्यातलेच काही जण सेल्फ सेंट्रीकपणा थोडा बाजुला सारून इतरांच्या सर्कलमधे डोकावतात, त्यांच्या सुखादु:खाच्या संकल्पना समजून घ्यायचा प्रयत्न करतात. एका सर्कलमधली “गरज” दुसर्‍या सर्कलमधे “चैन“… काही सर्कल्स मधे बेसिक सुख कधी नव्ह्तेच.. काही सर्कल्स मधे बेसिक सुख कधी नव्ह्तेच.. असे जेव्हा कळते तेव्हा मात्र “समाजिक लेव्ह्ल“वर बदल केले पाहिजेत असे वाटते. जगात समता हवी, विषमता नको.
असे बदल केले पाहिजेत हे पूर्वीच्या लोकांनासुद्धा वाटले असेल. त्यांनी आपापल्या परीने काही विचार मांडले. मग सगळ्यांनी सर्कल मोठे करा, सर्कलच ठेवू नका, सगळ्या सर्कल मधे समानता पाहिजेत एक ना अनेक विचारधारा निर्माण झाल्या. आपणही अजाणतेपणी अशा विचारांना फोलो करत असतो तर काही जण एक विचारधारेला घट्ट धरुन “वि हॅव टु चेंज द वर्ल्ड“च्या मागे लागतात. क्रांति–रेव्हेलुशन आणण्यासाठी धडपड करतात. कुणी पूर्ण आयुष्य वेचत या कामात तर कुणी काही वर्ष, तर कुणाला विचार पटतात पण करु काहीच शकत नाही.
विक्रमचे वडील गांधीवादी असतात. त्याला वाटते की वडीलांच्या विचासरणीमुळे त्याचे कुटुंब मध्यमवर्गीय आहे. त्याला मोठ व्हायचे असते. तसा तो होतोही नंतरच्या काळात. अशक्य डील शक्य करु शकणारा असे त्याचे नावही होते राजकारणी आणि बिझनेसमन लोकांमधे.
सिद्धार्थ वर डाव्या विचारसरणीचा प्रभाव असतो. मुळापासुन बदल केले पाहिजेत आणि आपण स्व:त याची जवाबदारी उचलली पाहिजे. तो सोबतच्या मित्रांनाही हे विचार पटवुन देतो. ऐनवेळेस बरेच जण माघार घेतात. पण सिद्धार्थ जेवढे सोबत आहेत त्यांना घेवून चळवळीत उडी घेतो. बिहारमधल्या छोट्या गावात जाउन सुधारणांचे काम चालू करतो. यासाठी त्याचे सर्वस्व देतो. या चळवळीला कधी हिंसात्मक वळण लागल्यामुळे पोलिस सतत त्याच्या मागे लागलेले असतात.
या दोघांना गिता नावाची मुलगी आवडत असते. गिता विक्रमला चांगला मित्र मानत असते आणि ती सिद्धार्थच्या प्रेमात असते पण त्याच्यासोबत जायला नकार देते कारण तिला परदेशात जाउन शिक्षण घ्यायचे असते. काही वर्षांनंतर आयएएस अधिकार्‍याशी लग्न करते कालांतरने त्याला सोडूनही जाते. ती परत सिद्धार्थला भेटून त्याच्या कामात मदत म्हणून प्रैढ साक्षरता वर्ग चालवते. तिचे आयुष्य मात्र बरेच चित्र–विचित्र वळण घेत जाते.
तिघांची सुरुवात दिल्लीतल्या कॉलेजपासून होते आणि पिक्चरचा शेवटाला तिघे तीन टोकाला पोहोचतात. खुप रोचक प्रवास आहे या तिघांच्या जीवनाचा या सगळ्यांची कॅरॅक्टर्स हे आपल्याच समाजातील वेगवेगळे सर्कल्स आहेत, कॉलेजातल तारुण्य आहे, कहीतरी करण्याची इच्छाशक्ति आहे, विषमता आहे.
के के मेननचे काम नेहमी सारखे मनात ठसते. शायनी अहुजा पण परफेक्ट वाटतो. चित्रांगदा सुंदर आहेच आणि तिने कामही बेस्ट केले आहे.
स्वानंद किरकिरेची गाणी आणि शांतनू मोइत्राचे म्युझिक या सोबतील तोड नाही. बावरा मन माझे सगळ्यात आवडते गाणे आहे.
आर्टस आणि सिनेमॅटोग्राफी छान आहे हे पूर्वार्धात प्रकर्षाने जाणवते. मनाला भिडणारी गोष्ट म्हणजे विक्रम–गिता–सिद्धार्थ यांच्यातील पत्र व्यवहार सुधीर मिश्रांचा “हज़ारों ख्वाहिशें ऐसी” नक्की बघा, खुप वेगळा आहे
बर्‍याचदा पिक्चरचा शेवट गोड, गुण्यागोविंदाने, happily lived ever afterने केला असेल कि कस बर वाटत. चटका लावणारी शोकांतिका वगैरे असेल तर बरेच दिवस तो शेवट मनात रेंगाळत राहतो. पण जर सांकेतिक/अर्धवट शेवट केला असेल ना तर कळतच नाही काही. कथानक लिहिणार्‍याने आणि डायरेक्टरने ठरवुन असे विचित्र शेवट बनवले की कसेतरीच वाटते. लावा काय अर्थ लावायचा तो आपल्या सोयीने, समजुन घ्या कथेच्या ’फ़्लो’नुसार. डोक्याला शॉट मग मला कुठेतरी वाचुन, कोणाशी तरी बोलुन, ऐकुन curiosity शांत करावी लागते.
असाच एक फार प्रचंड आवडता पिक्चर ’सलाम बॉम्बे’. लई वेळा पाहिला. दर वेळेस नवीन वाटतो. दर वेळेस एखादी बारीकसा prop नजरेस पडतो आणि मन खुश होवुन जाते. गोष्टीची सुरुवात होते ती गावाबाहेर असलेल्या अपोलो सर्कशीच्या तंबु उतरवण्याने. सगळे लोक आवरा–आवरी करत असतात. तिथला एक बालकामगार अकरा वर्षाचा मुलगा क्रिश्नाला मालक गावातुन पानमसाला आणायला पाठवतो. तो जाऊन परत येतो तोपर्यंत सर्कशीचा गोतावळा निघुन गेलेला असतो. रेल्वे स्टेशनला जाऊन ’बडे शेहेर’ जाण्यासाठी तिकीट घेतो आणि बॉम्बेला पोहोचतो. चहाच्या टपरीवर कामाला लागतो तेव्हा त्याचे चायपाव. बॉम्बेतले भिकारी, रस्त्यावर–रेल्वे स्टेशनवर राहणारी मुले, वेश्या, वेश्यागृह, वेश्यांची लहान मुले, त्यांचे चार पैसे कमावण्याचे धंदे, ड्रग्ज व्यवसायिक, त्या व्यसनात पुर्ण बुडालेले गरीब लोक, बालसुधारगृह यासगळ्यानी बनलेला आणि त्याच्या भोवतालचा समाजात चायपाव त्याच्या सच्च्या, धोकेबाज मित्रमैत्रिणींसोबत कसा survive करतो. लहान मुलांना कोणत्या निरनिराळ्या tragedy मधुन जावे लागते हे बघण्यासारखे आहे… खिळवुन ठेवतो पिक्चर एकदम.
दिग्दर्शक मिरा नायरने रस्त्यावर राहणार्‍या मुलांना घेवुन त्यांना प्रशिक्षण देवुन चित्रपटात घेतले. लोकेशन्स म्हणजे मुंबईतले रेल्वे स्टेशन, वेश्यागृह, दफनभुमी, भरपुर रहदारीचे रस्ते, चिल्लररुम, ड्रग्जवाल्याचे सगळे अगदी खरखुरं. सॅंडी सिसिलने एक नंबर फोटोग्राफी केली आहे आणि एका बालकलाकाराला दत्तकसुद्धा घेतले. सुनी तारापोरवाला हिनी मिरा नायरसोबत कथा आणि संवाद लिहिले आहेत.
लिहिण्याचे कारण एवढच की ड्युयल ओडिओवाली फाइल डाऊनलोड केलेली. एक ट्रॅक नोर्मल पिक्चर दुसर्‍या ट्रॅकमधे पुर्णवेळ मिरा नायर बोलते. कथा कशी लिहली, शुट कुठे आणि कशा परिस्थीत केले. ऐनवेळेस छोट्या कामासाठी crew ला उभे करुन काम करवुन घेतलेले किस्से. फंड्स उभे करणे, लहान मुलांना स्वत:च्याच घरात ठेवुन घ्यावे लागले आणि गणपति उत्सवातले शुटिंग सारखी अवघड काम कसे केले वगैरे हे सर्व डिटेल्स टच करतात. मला कित्येक दिवस चित्रपटाच्या शेवटातुन काय अर्थ काढावा काय बोध घ्यावा कळतच नव्ह्ते. पण मिरा नायरच्या बोलण्यातुन खुप सोप्या आणि सहज रितीने कळाले.
अ‍ॅवार्ड्स आणि nominations खुप मिळालेत सलाम बॉम्बे ला. चार गोष्टींसाठी नक्की बघा सलाम बॉम्बे ला. चार गोष्टींसाठी नक्की बघा सलाम बॉम्बे मुंबई, मिरा नायर, नाना पाटेकर आणि चित्रपटाचा शेवट
यश-राज फिल्म्सने बर्‍याच नामवंत नायक, नायिकांना सोबत घेवून चित्रपट बनविले आणि त्यातील बरेच गाजलेसुध्दा. गेल्या चार दशकांमधे यश-राज फिल्म्सने कित्येक नवीन कलाकारांना आपल्या बॅनरमुळे नावारुपास आणले, जे आधीच मोठे स्टार होते, त्यांच्या ’स्टारडम’मधे अजुन भर घातली. बॉलीवुडचा प्रसिध्द अभिनेता सलमान खान याने पहिल्यांदा यश-राज बरोबर ’एक था टायगर’ या चित्रपटात काम केले आहे. सलमानने गेले काही चित्रपट अक्षरश: स्वत:च्या जीवावर यशस्वी करुन दखवले आहेत, पण यावेळेस मात्र असे काही घडले नाही.
शेणॉय (गिरीश कर्नाड – मी पहिल्यांदा यांचे काम पाहीले.) हे RAW मधे ऑफिसर असतात आणि त्यांचा आवडता माणुस टायगर (सलमान खान) हा भारताचा गुप्तहेर असतो. देशा-विदेशात कामगिरीसाठी शेणॉय टायगरला पाठवत असतात. निर्णय घेताना बुध्दीचा वापर करावा, हृदयाचा नाही (हे प्रत्येक चित्रपटांत असते) अशी शिकवण शेणॉयनी गुप्तहेरांना दिलेली असते. एके दिवशी शेणॉय टायगरला सांगतात की त्यांनी कामाच्या जवाबदारीमुळे प्रेमाला तिलांजली दिली. त्या काही प्रसंगात कळते कि टायगर एकटा रहात असतो. परदेशात जिथे जिथे कामगिरीवर जाईल तिथे हणामारी करुन शत्रुला जिवानिशी मारुन टाकत असतो. (इथे बाष्कळ अ‍ॅक्शन सीन बघायला मिळतात.) घरी आला कि, त्याच्या आजुबाजुला रहणार्‍या सगळ्या महिला त्याच्यावर लट्टु असतात. (इथे थोडेफार हसायला मिळते.)
आयर्लंडच्या एका महाविद्यालयात एक निवृत्त भारतीय शास्त्रज्ञ (रोशन सेठ – भारत एक खोज मधले) काम करत असतात. त्यांच्याकडुन क्षेपणास्त्रांची माहिती चोरीला (कि विक्रीला यात मला confusion आहे.) जाणार असल्याची माहिती मिळाल्यावर टायगर तिथे जातो. शास्त्रज्ञच्या घरी काम करणार्‍या झोयाशी (कॅटरीना) ओळख झाल्यावर सलमान डायरेक्ट तिच्या प्रेमात पडतो) काम करत असतात. त्यांच्याकडुन क्षेपणास्त्रांची माहिती चोरीला (कि विक्रीला यात मला confusion आहे.) जाणार असल्याची माहिती मिळाल्यावर टायगर तिथे जातो. शास्त्रज्ञच्या घरी काम करणार्‍या झोयाशी (कॅटरीना) ओळख झाल्यावर सलमान डायरेक्ट तिच्या प्रेमात पडतो टायगरचा साथीदार गोपी (रणवीर शोरे) त्याला वारंवार कामात लक्ष दे असे सांगत असतो. इथे काही विनोदी प्रसंग आहेत. पण हसायला येता नाही कारण ऑलरेडी हे प्रसंग प्रोमो मधे रीलीज केलेत टायगरचा साथीदार गोपी (रणवीर शोरे) त्याला वारंवार कामात लक्ष दे असे सांगत असतो. इथे काही विनोदी प्रसंग आहेत. पण हसायला येता नाही कारण ऑलरेडी हे प्रसंग प्रोमो मधे रीलीज केलेत (yes #Facepalm) प्रेमात एक-दोन गाणी येउन जातात. एका रोमॅंटीक सीन मधे टायगर झोयाला उल्का दाखवतो (yes #Facepalm) प्रेमात एक-दोन गाणी येउन जातात. एका रोमॅंटीक सीन मधे टायगर झोयाला उल्का दाखवतो (तेही चंद्र दिसत असताना (तेही चंद्र दिसत असताना हा “विनोद” खगोल-अभ्यासकांना नक्की आवडेल 😀 )
मध्यंतरापर्यंत गोष्ट थोडीतरी चांगली आहे, पण नंतर ’कायच्या काय’ होवुन जाते. झोया पाकीस्तानच्या ISI ची एजंट असते. ती गुप्त संदेश पाठवुन टायगरला इस्तंबुल येथे होणार्‍या आंतराष्ट्रीय बैठकीस बोलावुन घेते. तिथे ते एकमेकांना आपल्या प्रेमाची कबुली देतात पण समाज आणि RAW, ISI मान्यता देणार नाही म्हणुन कोणालाही न सांगता तिथुन पळुन जातात. मग शेणॉय आणि ISI ची लोक त्यांचा पाठलाग करु लागतात. नायक-नायिकेची जोडी देशाटन करत फिरते आणि सिनेमा संपतो. like ” and they lived happily ever after” (होय, खरच संपतो एकदाचा
शेवटी शेवटी एका पाठोपाठ एक Action प्रसंग येतात. विनोदाला जेवढे हसु येत नाही तेवढे serious action scence ला हसु येते. काही गोष्टी खुप unrealistic आहेत झोया आणि टायगर प्रत्येकी ४-५ गुडांना/पोलिसांना बेदम मारतात. हणामारी करताना एका इमारतीवरुन दुसर्‍या इमारतीवर उड्या मारत फिरतात. भारतातल्या गोपीला जसे काही परदेशातले रस्ते माहित असतात म्हणुन तो कार चालवतो. झोयाला विमान उडवता येत असते. टायगरला गोळी लागलेली असताना तो बाईक चालवत उडणारे विमान पकडतो (this one is epic #Fail) चित्रपटातले बरेच प्रसंग, डायलॉग अक्षरश: predictable आहेत. e.g. (डायलॉग – जिंदा या मुर्दा  (this one is epic #Fail) चित्रपटातले बरेच प्रसंग, डायलॉग अक्षरश: predictable आहेत. e.g. (डायलॉग – जिंदा या मुर्दा  प्रसंग – टायगर झोयाला गोळी मारत नाही, शेणॉय टायगरला हृदयापासुन शुभेच्छा देतात आणि इतर अनेक.)
शेवट वाईट केला आहे. सलमानची विशेष काहीच जादु नाही. कॅटरीनाची हिंदी जरी त्रास देत नसली तरी अभिनय ठिकठाकच आहे. रणवीर आणि कर्नाड हे मस्त अभिनेते आहेत. गाणी विनाकारण येतात. युरेशीयातील आणि इतर काही ठिकाणी चित्रीकरण झाल्यामुळे लोकेशन्स छान आहेत. (Surprise) सध्द्या सारखे वाजणारे माशाल्ला हे गाणे चित्रपटात नाहीचे. एकुणच कबीर खान दिग्दर्शीत ’एक था टायगर’ जाम बोर आहे. तरी सुध्दा ७५ कोटी खर्च करुन बनविलेल्या या सिनेमाने पहिल्याच दिवशी ३१.२५ कोटी (विकीपेडियाची माहिती) कमावले आहेत
ब्लॅक अ‍ॅंड व्हाईट फिल्म बघायला मजा येतेच पण जर तो मूकपट असेल तर.., प्लस तो फ्रेंच लोकांनी बनविला असेल तर, क्या बात हे
NFAI येथे यावेळेस “ढीगाने” नामांकने कमावलेला आणि पुरस्कार जिंकलेला ’द आर्टिस्ट’ बघायाला मिळाला.
तसे पाहायला गेलं तर गोष्ट वेगळी आहे; तरीही साधी, सोपी आणि भारतीय सिनेमा बघणार्‍यांना तर लगेच अंदाज लावता येण्यासरखी आहे. शॉर्टमधे सांगायचे तर – गोष्ट आहे एका कलाकराची जो हॉलिवूडमधे मूकपटांत नट म्हणून काम करत असतो. १९३० च्या काळात चित्रपट निर्मितीत होणार्‍या बदलांमुळे त्याची घुसमट होते आणि त्यातून बाहेर पडायाला त्याची प्रेमिका कशी मदत करते हे रंजकपणे, विनोदी अंगाने मांडले आहे.
सिनेमाची सुरुवातच होते ती ’जॉर्ज व्हॅलेंटाइन’ (Jean Dujardin) प्रमुख भुमिकेत असलेल्या एका मूकपटाच्या स्क्रिनींगने (खरच मजेशीर दृश्ये आहेत). नंतर जॉर्ज एके ठिकाणी फोटोग्राफर लोकांना ’पोज’ देत उभा असतो. तेवढ्यात चाहत्यांच्या गर्दीतून एक तरुणी- ’पेपी मिलर’ (Bérénice Bejo) चुकुन त्याच्या पुढ्यात येते. दुसर्‍या दिवशी एका वर्तमानपत्राच्या पहिल्या पानावर त्या दोघांचे फोटो येतात. त्यानंतर पेपी Extras साठी ऑडीशन द्यायला जाते, त्याठिकाणी डांसर म्हणून तिची निवड होते. किनोग्राफ नावाच्या स्टुडीओत जॉर्ज आणि पेपीची भेट होते. जॉर्ज पेपीला काम देण्यासाठी स्टुडीओच्या मालकाला गळ घालतो. पेपीची एक वेगळी ओळख असावी म्हणून जॉर्ज तिच्या गालावर तीळ बनवितो. (ते तीळ ती कायम सांभाळते) पेपी जरी extra असली तरी जॉर्जला तिच्यासोबत असलेल्या scene ला बर्‍याचदा ’रीटेक’ द्यावे लागतात. कदाचित ह्याच काळात त्यांचे सूर जूळतात. पेपीला पुढे चांगली कामे मिळ्तात.
काही वर्षांनी कीनोग्राफ स्टुडीओ मूकपटांची निर्मिती बंद करून बोलपट बनविण्यास सुरुवात करतात. जॉर्जला बोलपटांची कल्पना आवडत नाही. तो स्वतंत्रपणे एका मूकपटाची निर्मिती करण्यास सुरुवात करतो. संपूर्ण कमाई त्यात लावतो. पेपी मुख्य भुमिकेत असलेला बोलपट आणि स्वत: मुख्य भुमिकेत असलेला जॉर्जचा मूकपट एकाच दिवशी प्रदर्शीत होतो. अर्थात जॉर्जचा मूकपट चालत नाही. १९२९ ला स्टॉक मार्केट कोसळते आणि जॉर्जचे दिवाळे निघते. त्याची बायको त्याला सोडून जाते. जॉर्ज त्याच्या नोकरासोबत एका छोट्या घरात रहायला जातो.
जॉर्जच्या वस्तूंचा लिलाव होतो. तो नोकराला कामावरून काढून टाकतो (बघण्यासारखा scene) . पेपीचे बरेच बोलपट गाजतात. जॉर्ज दारू-सिगारेटच्या आहारी जातो. तो पेपीचा एक बोलपट बघतो. तिथे खुप हसतोही. घरी दु:खी, चिडलेल्या अवस्थेत तो त्याच्याजवळ्च्या सर्व फिल्मच्या रीळ जाळतो. आग चांगलीच पेट घेते आणि जॉर्ज धुरामुळे बेशुद्ध पडतो. त्याचा कुत्रा पोलिसाला बोलावतो आणि त्याचा जीव वाचवितो. पेपीला ही बातमी कळाल्यावर ती जॉर्जला स्वता:च्या घरी नेते.
आता पेपी कीनोग्राफ स्टुडीओच्या मालकाला धमकी देते त्याने जॉर्जला काम द्यावे नाहीतर, तीसुद्धा काम करनार नाही. (विनोदी scene)
इकडे जॉर्जला कळते की लिलावातील सर्व वस्तू पेपीने विकत घेतल्या.. उद्वीग्न मनस्थितीत तो स्वत:च्या घरी जतो आणि आत्महत्येचा प्रयत्न करतो. पेपी तेथे पोहचून त्याला थांबविते. ते दोघे मिळून शूटींगसाठी नाचतात. येथे दोन डायलॉग येतात आणि सिनेमा संपतो.
अनेक दृश्ये स्मरणात राहतात.
कुत्र्याच्या अफलातून करमती आहेत. जॉर्जला एक स्वप्न पडते ते खुप भारी दाखवले आहे. एका दृश्यात जॉर्ज दारु पिताना दाखवला आहे, तो कॅमेराचा अ‍ॅंगल भारी आहे. दुसर्‍या एका दृश्यात जॉर्जची प्रोजेक्टरवरची सावली…
२२FPS असल्यामुळे त्याकाळचा फीलसुद्धा छान येतो.
खुप पोझिटीव्ह गोष्टी आहेत या सिनेमात.
हा सिनेमा बर्‍याच गोष्टी “न बोलता” दाखवतो.
कलाकारचे आयुष्य दाखवतो.. नशीब, चढ-उतार दाखवतो. पाळीव प्राण्याचे माणसावरील प्रेम, नोकराचे मालकारील प्रेम, केलेल्या मदतीची कृतज्ञता ठेववी. सर्वात महत्वाचे शिकवतो – बदलाला सामोरे जावेच लागते.


MPSC TOPPERS : स्पर्धा परीक्षा मार्गदर्शन : चालू घडामोडी : ३० जून

चालू घडामोडी : ३० जून
सातव्या वेतन आयोगाच्या शिफारशी मंजूर
सातव्या वेतन आयोगाच्या बहुतांश शिफारशी स्वीकारून देशातील सुमारे एक कोटी केंद्र सरकारी कर्मचारी व निवृत्तिवेतनधारकांवर केंद्र सरकारने वेतनवर्षांव केला आहे.
यामुळे सुमारे २३.५ टक्के वेतनवाढ झाली असून सुमारे ५० लाख केंद्र सरकारी कर्मचारी आणि ५८ लाख निवृत्तिवेतनधारकांना १ जानेवारी २०१६ पासून पूर्वलक्ष्यी प्रभावाने ही सुधारित वेतनश्रेणी लागू होणार आहे.
या वेतनवाढीचा तिजोरीवर १.०२ लाख कोटींचा म्हणजे देशांतर्गत एकूण उत्पन्नाच्या ०.७ टक्के इतका भार पडणार आहे. या वेतन आयोगासाठी सुमारे ७० हजार कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आली आहे.
वेतन आयोगाने गेल्या वर्षी डिसेंबरमध्ये कनिष्ठ कर्मचाऱ्यांच्या मूळ वेतनात १४.२७ टक्के वाढ सुचवली होती.
सहाव्या वेतन आयोगाने २० टक्के वाढ सुचवली होती. पण सरकारने ती २००८ मध्ये अंमलबजावणी करताना दुप्पट केली होती.
आता सातव्या आयोगाच्या वेतनवाढीत सर्व भत्ते मिळून २३.५५ टक्के वाढ होत आहे. ७० वर्षांत प्रथमच सर्वात कमी वेतनवाढ कर्मचाऱ्यांना मिळाली आहे, असे केंद्रीय कर्मचाऱ्यांचे म्हणणे आहे.
केंद्र सरकारी कर्मचाऱ्यांना सध्या १९४ भत्ते लागू आहेत. त्यात सुसूत्रता आणण्यासाठी ५१ भत्ते पूर्णपणे रद्द करण्याची व आणखी ३७ प्रकारचे भत्ते इतर भत्त्यांमध्ये मिळविण्याची शिफारस आयोगाने केली होती.
याचे दूरगामी परिणाम होतील हे लक्षात घेऊन आयोगाच्या शिफारशी तूर्तास लागू न करता त्यावर अधिक सखोल विचार करण्यासाठी वित्त सचिवांच्या अध्यक्षतेखाली समिती स्थापन केली जाईल. समिती चार महिन्यांत अहवाल देईल.
समितीच्या शिफारशींवर अंतिम निर्णय होईपर्यंत कर्मचाऱ्यांना लागू असलेले भत्ते सध्याप्रमाणेच मिळत राहतील. याखेरीज आणखीही दोन समित्या स्थापन करण्याचे मंत्रिमंडळाने ठरविले आहे.
सरकार दर दहा वर्षांनी कर्मचाऱ्यांच्या वेतनवाढीसाठी वेतन आयोगाची स्थापना करते.
वेतन आयोग विद्यमान वेतनात दुरुस्ती करून शिफारस अहवाल केंद्राला सादर करते.
थोडय़ाफार फरकाने केंद्राकडून हा अहवाल स्वीकारला जातो व त्याचीच पुनरावृत्ती राज्य सरकारेही करतात.
पहिला वेतन आयोग १९४६ साली श्रीनिवास वरदचारी यांच्या अध्यक्षतेखाली नियुक्त झाला.
या आयोगाच्या शिफारशींनुसार केंद्रीय सेवेत असलेल्या कर्मचाऱ्यांचा बेसिक पगार १० रुपयांवरून ५५ रुपयांपर्यंत वाढवण्यात आला. ती ४५० टक्क्यांची वाढ होती.
दुसरा वेतन आयोग न्या. जगन्नाथदास यांच्या अध्यक्षतेखाली १९५७ साली नेमला गेला. या आयोगाच्या शिफारशींमुळे कर्मचाऱ्यांना ५० टक्के वेतनवाढीचा लाभ झाला.
१९७० साली न्या. रघुवीर दयाळ यांच्या अध्यक्षतेखाली नियुक्त तिसऱ्या वेतन आयोगाने १९७३ साली सादर केलेल्या अहवालानुसार केंद्रीय कर्मचाऱ्यांना २५० टक्के वेतनवाढ मिळाली.
१९८३ साली पी.एन. सिंघल यांच्या अध्यक्षतेखाली नियुक्त चौथ्या वेतन आयोगाने ४ वर्षांत ३ टप्प्यांत आपला अहवाल सादर केला. त्यातील शिफारशींनुसार केंद्रीय कर्मचाऱ्यांना तब्बल ४०० टक्के वेतनवाढीचा लाभ झाला.
१९९४ साली नियुक्त पाचव्या वेतन आयोगाचे अध्यक्ष न्या. एस. रत्नावेल पांडियन यांनी १९९७ साली सादर केलेल्या अहवालानुसार कर्मचाऱ्यांना ३५० टक्के वेतनवाढ मिळाली.
मनमोहन सिंग यांच्या नेतृत्वाखालील यूपीएच्या काळात नियुक्त न्या. बी.एन. श्रीकृष्ण यांच्या सहाव्या आयोगामुळे केंद्रीय कर्मचाऱ्यांच्या वेतनात सरासरी ४० टक्के वाढ झाली.
अशोक कुमार माथुर यांच्या अध्यक्षतेखालील सातव्या वेतन आयोगाने गेल्या वर्षी नोव्हेंबरमध्ये आपला अहवाल सादर करताना केंद्रीय कर्मचाऱ्यांच्या मूळ पगारात १४.२७ टक्के वाढ देण्याची शिफारस केली होती.
टोर्पेडो पाणतीर भारतीय नौदलाकडे सुपूर्त
संरक्षणमंत्री मनोहर पर्रीकर यांनी अधिकृतपणे ‘वरुणास्त्र’ पाणतीर (टोर्पेडो) भारतीय नौदलाकडे सुपूर्त केले.
जड वजनाच्या पाणबुडीविरोधी पाणतीर नौदल प्रमुख सुनील लांबा यांच्या उपस्थितीत डीआरडीओ येथे झालेल्या कार्यक्रमात नौदलाकडे सोपविण्यात आले.
नौदल विज्ञान आणि तंत्रज्ञान प्रयोगशाळेने (एनएसटीएल) हे पाणतीर विकसित केले आहे. आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या साहाय्याने वरुणास्त्राची रचना करण्यात आली आहे.
भारत डायनामिक्स लिमिटेडने वरुणास्त्राची निर्मिती केली आहे. हे वरुणास्त्र पाणबुडीबरोबरच मोठी जहाजेही उद्ध्वस्त करू शकते.
वरुणास्त्राच्या निर्मितीत डीआरडीओला नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ ओसन टेक्नॉलॉजीनेही मदत केली आहे.
अलीकडेच बंगालच्या खाडीत वरुणास्त्राचे यशस्वी प्रक्षेपण झाले. प्रक्षेपणादरम्यान वरुणास्त्र समुद्रात शेकडो किलोमीटर अंतरापर्यंत मारा करण्यात यशस्वी ठरले.
लढाऊ विमानानंतर स्वदेशी शस्त्रांच्या निर्मितीच्या दिशेने देशाची ही एक मोठी कामगिरी आहे. वरुणास्त्र दिल्ली श्रेणी, कोलकाता श्रेणी, कमोर्ता श्रेणी यांसारख्या मोठ्या जहाजांमध्ये बसविले जाईल.
वरुणास्त्र पाणतीर समुद्राच्या आत पाण्यामध्ये ४० समुद्री मैल प्रतितास वेगाने शत्रूच्या पाणबुडीवर तसेच मोठ्या जहाजांवर हल्ला करून ते उद्‌ध्वस्त करू शकते.
भारतीय डाक बँक लिमिटेड (१०५० जागा)
अर्ज करण्यासाठी येथे क्लिक करा.
अर्ज करण्यासाठी अंतिम दिनांक : २५ ऑक्टोबर
भारतीय डाक बँक सहाय्यक व्यवस्थापक (६५० जागा)
अर्ज करण्यासाठी येथे क्लिक करा.
अर्ज करण्यासाठी अंतिम दिनांक : २५ ऑक्टोबर
स्टाफ सिलेक्शन कमिशन (५१३४ जागा)
अर्ज करण्यासाठी येथे क्लिक करा.
अर्ज करण्यासाठी अंतिम दिनांक : ७ नोव्हेंबर
चालू घडामोडी : ३० जून
चालू घडामोडी : २८ व २९ जून
चालू घडामोडी : २७ जून
चालू घडामोडी : २६ जून
चालू घडामोडी : २५ जून
चालू घडामोडी : २४ जून
चालू घडामोडी : २३ जून
चालू घडामोडी : २२ जून
चालू घडामोडी : २१ जून
चालू घडामोडी : २० जून
न्युक्लिअर सप्लायर्स ग्रुप (एनएसजी)
चालू घडामोडी : १९ जून
चालू घडामोडी : १८ जून
चालू घडामोडी : १७ जून
चालू घडामोडी : १६ जून
चालू घडामोडी : १५ जून
चालू घडामोडी : १४ जून
चालू घडामोडी : १३ जून
चालू घडामोडी : १२ जून
चालू घडामोडी : ११ जून
चालू घडामोडी : १० जून
चालू घडामोडी : ९ जून
चालू घडामोडी : ८ जून
चालू घडामोडी : ७ जून
चालू घडामोडी : ६ जून
चालू घडामोडी : ५ जून
चालू घडामोडी : ४ जून
मासिक : मे २०१६ (PDF)
चालू घडामोडी : ३ जून
चालू घडामोडी : २ जून
चालू घडामोडी : १ जून
नोबेल पुरस्कार २०१६ (PDF)
स्पर्धा परीक्षा पद्धतीमधील काही बदलांबाबत
प्रश्नसंच ३३ - [मराठी व्याकरण]
चालू घडामोडी : १ मार्च


अस्थमा - आरोग्य.कॉम - मराठी

पोषक पदार्थ आणि अन्न
कोड - पांढरे डाग
डॉ. श्री बालाजी तांबे
योग्य वेळी योग्य उपचार केले, त्याला योग्य आहाराची जोड दिली, मुलाला वारंवार सर्दी, खोकला होणार नाही याकडे लक्ष दिले आणि प्राणवहस्रोतसाची ताकद वाढवली तर बालदम्यासारखा त्रासदायक विकार आटोक्‍यात आणता येणे शक्‍य आहे...
श्‍वसनासंबंधी एक सामान्य रोग म्हणजे दमा. तो जेव्हा लहान मुलांमध्ये दिसतो त्याला "बालदमा' असे म्हणतात काश्‍यपसंहितेत लहान मुलांच्या रोगांसंबंधी वर्णन करताना वेदनाध्याय सांगितला आहे. यात बोलू न शकणाऱ्या लहान मुलांमध्ये आढळणाऱ्या लक्षणांवरून वैद्याने रोगाचे निदान कसे करावे हे समजावलेले आहे. अगदी लहान मुले बोलू शकत नाहीत, तसेच बऱ्याच मुलांना आपल्याला नेमके काय होते आहे, हे सांगता येत नाही. अशा वेळी मुलांच्या हावभावांवरून, लक्षणांवरून वैद्यांना रोगाचे निदान करता यावे यासाठी या अध्यायात अनेक रोगांची माहिती दिलेली आहे. त्यात दम्याचाही अंतर्भाव केलेला आहे.
बालकाच्या छातीतून गरम श्‍वास निघतो, त्याला श्‍वास घ्यायला व सोडायला त्रास होतो, असे बालदम्याचे लक्षण काश्‍यपसंहितेत सांगितलेले आहे. आयुर्वेदीय विचारसरणीनुसार दमा होतो म्हणजे नेमके काय होते हे खालील सूत्रावरून समजू शकेल,
प्राण-उदानाची जोडी श्‍वासोच्छ्वासाचे काम करत असते. उरलेल्या तीन वायूंचा म्हणजे समान, व्यान व अपान यांचाही प्रभाव श्‍वासोच्छ्वासावर होत असतोच. वाताची गती जोवर व्यवस्थित आहे तोवर श्‍वसन व्यवस्थित चालू असते पण ती गती कफदोषामुळे अवरुद्ध झाली तर अडलेला वात प्राणवह, उदकवह तसेच अन्नवह स्रोतसांना बिघडवतो व दम्याची उत्पत्ती करतो. थोडक्‍यात दमा होण्यास कफ व वात हे दोन दोष मुख्यत्वे कारणीभूत असतात. लहान वयात कफाचे आधिक्‍य स्वाभाविक असते, त्याला वाताची जोड मिळाली तर त्यातून "बालदमा' होऊ शकतो.
Read more: मुकाबला बालदम्याचा
आरोग्य म्हणजे सुदृढता असणे किंवा सुरळीतता असणे. सुदृढता, सुरळीतता आहे किंवा नाही हे जाणून घेण्यासाठी मार्गदर्शन करणे हा या वेबसाईटचा प्रयत्न आहे. आरोग्य.कॉम ही भारतातील आरोग्य विषयक माहिती पुरवण्यात सर्वात अग्रेसर असणा-या वेबसाईट्सपैकी एक आहे. या आरोग्यविषयक माहिती पुरवणा-या साईट्स म्हणजे डॉक्टर नव्हेत. पण आरोग्याविषयी पुरक माहिती व उपचारांचे वेगवेगळे माध्यम उपलब्ध करुन देणारी प्रगत यंत्रणा आहे. या साईटच्या गुणधर्मांमुळे इंटरनेटचा वापर करणा-यांमधे आरोग्य.
» आमच्या सर्व समर्थन गट पाहण्यासाठी येथे क्लिक करा
आमच्या बातमीपत्राचे सदस्यत्व घ्या
आरोग्य संबंधित नवीन माहिती मिळवा.
आरोग्य.कॉम ही भारतातील एक आरोग्याविषयीची आघाडीची वेबसाईट आहे. ह्या वेबसाईटवर तुम्हाला आरोग्याविषयी जवळ जवळ सर्व वैद्यकीय आणि सर्वसामान्य माहिती मिळण्यास मदत होईल असे विभाग आहेत.
हे आपले संकेतस्थळ आहे, यात सुधारण्याकरिता आपले काही प्रस्ताव किंवा प्रतिक्रीया असतील तर आम्हाला जरुर कळवा, आम्ही आमचे सर्वोत्तम देण्याचा प्रयत्न करू
“माझे नाव पुंडलिक बोरसे आहे, मला आपल्या साइट मुळे फार उपयुक्त माहिती मिळाली म्हाणून आपले आभार व्यक्त करण्यासाठी ईमेल पाठवीत आहे.
कॉपीराईट © २०१६ आरोग्य.कॉम सर्व हक्क सुरक्षित.