शेतकरी: पेरूची मिडो ऑर्चर्ड लागवड ठरली फायदेशीर

शनिवार, १ डिसेंबर, २०१२
पेरूची मिडो ऑर्चर्ड लागवड ठरली फायदेशीर
नागठाणे - येथील विक्रम साळुंखे यांनी पारंपरिक पद्धतीच्या शेतीऐवजी पेरूची मिडो ऑर्चर्ड पद्धतीची शेती केली आहे. त्यात भुईमूग, कोबी आणि मिरची आंतरपिकाने त्याला चांगला आधार दिला आहे. पेरूतूनही चांगले उत्पादन मिळण्यास सुरवात झाली आहे. नोकरीच्या मागे धावण्याऐवजी आपल्या शेतामध्ये लक्ष दिल्यास पदवीधर अधिक चांगल्या प्रकारे उत्पादन व उत्पन्न मिळवू शकतात, हे यातून दाखवून दिले आहे.
घरी शेती असताना ती पडीक ठेवून अनेक युवक नोकरी शोधत बसतात. शेतीला अद्याप आपल्या समाजामध्ये तेवढी प्रतिष्ठा नाही. अशा अनेक तरुणांपैकी एक सातारा जिल्ह्यातील नागठाणे येथील विक्रम साळुंखे हा पंचविशीतील पदवीधर. नुसत्या पदवीच्या साह्याने नोकरी शोधण्याचा भरपूर प्रयत्न केला. नोकरी मिळत नाही, असे दिसल्यावर घरची शेती करायला नाइलाजाने तयार झाला. वडिलांसह पाच भावांची एकत्रित 25 एकर शेती आहे. ती पारंपरिक पद्धतीने केली जाते. विहिरीस पाणी कमी असल्यामुळे बागायत शेतीचे क्षेत्र कमी होते. पारंपरिक पद्धतीने शेती करत असल्याने उत्पादन पर्यायाने उत्पन्नही कमी होते. हे चित्र बदलायचे असे ठरवून विक्रमने चार किलोमीटर अंतरावरील उरमोडी नदीवरून पाइपलाइन करून पाण्याची सोय प्रथम केली. गावामध्ये आले हे पीक प्रामुख्याने घेतले जाते. त्यामुळे अन्य शेतकऱ्यांबरोबर त्याने सुरवातीला आल्याची शेती केली. या शेतीसाठी चुलते यशवंत साळुंखे यांचे चांगले मार्गदर्शन मिळाल्याचे विक्रम यांनी सांगितले. तसेच शेतामध्ये पेरूची तीन एकर जुनी बाग होती. मात्र तिच्यापासून वार्षिक उत्पादन एकरी अवघे चार टन आणि उत्पन्न चाळीस हजार रुपये मिळत असे. बाग जुनी असल्याने त्यात आंतरपीकही घेता येणे शक्‍य नव्हते. विक्रमने ती पेरूची बाग काढून टाकली.
मिडो ऑर्चर्ड लागवड पद्धतीचा अवलंब
पूर्वीची बाग काढून त्या जागी पुन्हा पेरूची लागवड करताना अन्य लोकांच्या पेरूच्या बागा पाहिल्या. ते लोक कशा प्रकारे नियोजन करतात, याचा अभ्यास केला. त्यातून विक्रम यांना मिडो ऑर्चर्ड पद्धतीविषयी माहिती मिळाली. मिडो ऑर्चर्ड पद्धतीचा अवलंब भारतात प्रथम करणाऱ्या लखनौ येथील गोरखसिंग यांच्या बागेलाही भेट दिली. सरदार (लखनौ 49) या जातीची रोपेही त्याने लखनौ येथून आणली. त्या पेरू रोपांची लागवड मिडो ऑर्चर्ड पद्धतीने
ऑगस्ट 2009 मध्ये तीन एकर क्षेत्रावर केली. त्यात प्रति एकरी एक हजार झाडे याप्रमाणे तीन एकरांत तीन हजार रोपांची लागवड केली. लागवडीचे अंतर आठ फूट x पाच फूट ठेवले. सिंचनासाठी ठिबक सिंचन पद्धतीचा अवलंब केला. या साऱ्या धावपळीमध्ये जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी विकास पाटील यांचे मार्गदर्शन मोलाचे ठरले.
पेरू बागेसाठी पाणी व खत व्यवस्थापन पेरूची झाडे लहान असेपर्यंत एक दिवसा आड करून दहा लिटर पाणी दिले. त्यानंतर झाडे मोठी झाल्यावर एक दिवसाआड 20 ते 25 लिटर पाणी देण्याची व्यवस्था केली. झाडाची वर्षातून तीन वेळा छाटणी केली. जानेवारी, मे, ऑक्‍टोबर या महिन्यांत छाटणी केली. छाटणी करताना झाडाचा व्यास एक मीटर राहील यांची प्रामुख्याने काळजी घेतल्याचे विक्रमने सांगितले. पेरूच्या बागेत भुईमूग आणि कोबीचे आंतरपीक घेतले होते. त्याची काढणी झाल्यावर पॉवर टिलरच्या साहाय्याने शेत भुसभुशीत करून घेतले.
पेरूच्या बागेचे खत व्यवस्थापन करताना वर्षातून दोन वेळा वरखते दिली जातात. पेरूचा बहर धरण्यापूर्वी तीन एकरांत योग्य प्रमाणात सेंद्रिय खत, 18 पोती डीएपी, 12 पोती पोटॅश झाडास रिंग पद्धतीने खते दिली. तसेच वरखताबरोबर विद्राव्य खते ठिबकमधून दिली. विद्राव्य खतांमध्ये 13ः0ः45, 0ः 52 ः 34 ही खते तीन एकरांसाठी 75 किलो प्रत्येक बहराच्या वेळी दिली. तसेच प्रत्येक बहराच्यावेळी प्रतिबंधात्मक फवारण्या घेतल्या. तसेच गरजेनुसार योग्य कीडनाशकांच्या व बुरशीनाशकाच्या फवारण्या घेण्यात आल्या.
जमा-खर्चाचा ताळेबंद तीन एकर क्षेत्रामध्ये - तीन हजार खड्डे घेण्यासाठी 15 हजार रुपये
- पेरूच्या रोपाचा खर्च - लखनौ येथून वाहतुकीसह प्रति रोप 35 रुपये प्रमाणे - एक लाख पाच हजार रुपये
- खते व कीडनाशके, मजुरी 15 हजार
- एकूण एक लाख 55 हजार रुपये खर्च आला.
- या खर्चामध्ये तीन एकर क्षेत्रासाठी ठिबक सिंचन यंत्रणा उभारणीचा खर्च 60 हजार रुपये धरलेला नाही.
- पहिल्या वर्षी पेरूच्या बागेसाठी अधिक प्रमाणात भांडवल लागते. त्यानंतर प्रतिवर्षी छाटणी, भांगलण, खते, फवारण्या यांसारख्या आंतरमशागतीसाठी तीन एकर क्षेत्रात सरासरी 45 हजारांपर्यंत खर्च येत असल्याचे विक्रम याने सांगितले.
- पहिल्या वर्षी म्हणजे 2010 मध्ये पेरूच्या एका झाडापासून सात ते आठ किलो उत्पादन मिळाले. तीन हजार झाडांपासून सरासरी 22 टन उत्पादन मिळाले असून, सरासरी प्रतिकिलो दहा रु. दर मिळाला आहे. त्यातून दोन लाख 20 हजारांचे उत्पन्न मिळाले.
- दुसऱ्या वर्षी म्हणजेच 2011 मध्ये पेरूच्या उत्पादनात वाढ होऊन प्रति झाडास सरासरी 12 किलोचे उत्पादन मिळाले आहे. तीन एकर क्षेत्रात तीन हजार झाडांचे 36 टन उत्पादन मिळाले. सरासरी प्रति किलोस दहा रुपये दराने तीन लाख 60 हजार रुपये मिळाले आहेत.
भुईमुगाचे आंतरपीक पेरूची झाडे सुरवातीस छोटी असल्याने दोन सरींतील आठ फूट अंतरामध्ये भुईमूग हे आंतरपीक घेतले. त्याने फेब्रुवारीत भुईमुगाची लागवड केली. त्यास भुईमुगाचे एकरी 20 क्विंटल उत्पादन याप्रमाणे तीन एकरात 60 क्विंटल भुईमुगाचे उत्पादन मिळाले. त्यातील 20 क्विंटल घरी ठेवून 40 क्विंटल भुईमूग शेंगांची विक्री केली. त्या शेंगांस प्रतिक्विंटल दोन हजार पाचशे रुपये असा भाव मिळाला. भुईमुगापासून त्यांना एक लाख रुपये मिळाले.
कोबीचे आंतरपीक विक्रमने भुईमूग पीक काढल्यानंतर ऑगस्ट महिन्यात कोबी पिकाचे नियोजन केले. त्याने पेरूच्या दोन सरींमधील आठ फूट अंतरात दोन फुटांवर सरी सोडली. 2 x 2 अंतरावर अडीच हजार रोपांची लागवड केली. लागवडीनंतर त्याने 15 दिवसांनी डीएपीची बारा पोती, तर युरियाची तीन पोती मिश्रण करून रिंग पद्धतीने दिले. 20 दिवसांनी पाने खाणाऱ्या अळीचा प्रादुर्भाव झाल्यावर त्याने कीडनाशकाची फवारणी केली. नंतर 45 दिवसांनी डीएपीची बारा पोती, पोटॅश सहा पोती, युरिया तीन पोती खते दिली. तसेच गड्डा भरावा यासाठी बोरॉनची फवारणी दिली. दर आठ दिवसांनी पाण्याचे देण्याचे नियोजन केले. तणास दोन वेळा खुरपणी दिली. कोबीची ऑक्‍टोबरच्या दुसऱ्या आठवड्यात काढणी सुरू केली. तीन एकरांत 45 टन कोबीचे उत्पादन मिळाले. सरासरी प्रति दहा किलोस 150 रुपये दर मिळाला. त्यापासून सहा लाख 75 हजारांचे उत्पन्न मिळाले.
रोपास पंधरा हजार, मशागतीस बारा हजार चारशे, शेणखत व सेंद्रिय खतास 48 हजार रुपये, रासायनिक खतास पंधरा हजार, मजुरीसाठी 84 हजार 678, पॅकिंग बारा हजार, वाहतूक खर्च पंधरा हजार, विक्री व कमिशन 63 हजार असा एकूण खर्च दोन लाख 64 हजार 678 रुपये एवढा झाला. तीन एकरात खर्च वजा जाता चार लाख 10 हजार 214 रुपये नफा झाला. तसेच मिरचीचे आंतरपीक घेतले होते. त्यातून सुमारे 60 हजार रुपये मिळाले. पेरूतील आंतरपिकातून चांगले उत्पादन मिळाल्याने पेरूच्या लागवडीचा सुरवातीचा खर्च निघून आला. त्यामुळे शेती करण्याचा हुरूप वाढला.
प्रगतीत कुटुंबाचा मोठा आधार शेती हे एकट्याचे काम नाही. घरातील प्रत्येक सदस्याची त्यासाठी मोठी मदत होते. चुलत्याचे मार्गदर्शन आणि प्रत्यक्ष शेतीमध्ये बंधू संजय साळुंखे यांचे मोलाचे सहकार्य लाभत असल्याचे विक्रमने सांगितले.
पुरस्कार आणि पाठीवर थाप - शेतीतील विविध प्रयोगांबद्दल 26 जानेवारी 2012 रोजी "राष्ट्रीय केमिकल्स ऍण्ड फर्टिलायझर'चा राष्ट्रीय पातळीवरील द्वितीय क्रमांकांचा आदर्श शेतकरी हा पुरस्कार विक्रम साळुंखे यांना देण्यात आला आहे.
- पेरूच्या बागेचे नियोजन पाहण्यासाठी राज्यपाल के. शंकरनारायण, कृषी आयुक्त उमाकांत दागट, कृषी व पणन विभागाचे प्रधान सचिव डॉ. सुधीरकुमार गोयल, जिल्हा पोलिस प्रमुख के. एम. प्रसन्ना, जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी विकास पाटील आदी मान्यवरांनी त्याच्या शेतीस भेट दिली आहे. त्यांनी त्याच्या शेतीचे कौतुक केले आहे.
पेरूमध्ये मिडो ऑर्चर्ड पद्धतीसाठी लागवड करताना जमिनीचा प्रकार आणि हवामानाचा विचार करणे आवश्‍यक आहे. बाभळेश्‍वर येथे केलेल्या प्रयोगामध्ये पेरूतील लागवडीसाठी साडेसात x साडेसात फूट हे अंतर फायदेशीर ठरत असल्याचे दिसून आले आहे. मात्र 10 x 5 फूट हे ठेवल्यास आंतरमशागत यंत्राच्या साह्याने करणे सोपे होते. साधारणपणे तीन वर्षांनंतर पेरूच्या बागेपासून चांगल्या उत्पादनाला सुरवात होते.
- डॉ. भास्कर गायकवाड, कृषी विज्ञान केंद्र, बाभळेश्‍वर, ता. राहाता, जि. नगर
द्वारा पोस्ट केलेले किसान येथे १०:३२ म.उ.
नवीनतम पोस्ट थोडे जुने पोस्ट मुख्यपृष्ठ
याची सदस्यता घ्या: टिप्पणी पोस्ट करा (Atom)
माझे पूर्ण प्रोफाइल पहा.
काय आहे माहितीचा अधिकार
समजून घ्या माहिती तंत्रज्ञानातील कायदा
असा आहे भ्रष्टाचार प्रतिबंध अधिनियम
मिरची बियाणे उत्पादनातून 33 लाखांची उलाढाल
शेतकऱ्यांनो, योजनांचा फायदा घ्या, पुढे जा...
पेरूची मिडो ऑर्चर्ड लागवड ठरली फायदेशीर
"ऍग्रोवन'च्या प्रदर्शनाला या आणि ट्रॅक्‍टर जिंका
वॉटरमार्क थीम. Blogger द्वारा समर्थित.


OLX*MARATHI VINOD*

मुलगी - मला एक गोष्ट सांगायची आहे
वडील - बोल बेटा
मुलगी - मी एका मुलाशी प्रेम करते आणि तो अमेरिकेमध्ये राहतो
वडील - आरे , पण तू त्याला कशी भेटलीस
मुलगी - एका वेबसाइट वर आमच्या दोघांची ओळख झाली, फेसबुक वरती आम्ही मित्र झालो , Skype वर त्याने मला प्रोपोस केले , आणि WAHTSAPP वर आम्ही प्रेमात पडलो
 तर मग एक काम कर , TWITTER वर लग्न कर , FLIPCART नि मुलं मागव , GMAIL नि रिसिव्ह कर आणि शेवटी नाही आवडला तर OLX वर विकून टाक
नवे मराठी विनोदी किस्से >>


दशक दुसरा : समास सातवा : सत्त्वगुणलक्षण*
दशक दुसरा : समास सातवा : सत्त्वगुणलक्षण*
॥श्रीराम॥ मागां बोलिला तमोगुण | जो दुःखदायक दारुण |
आतां ऐका सत्वगुण | परम दुल्लभ ||१||
जो भजनाचा आधार | जो योगियांची थार |
जो निरसी संसार | दुःखमूळ जो ||२||
जेणें होये उत्तम गती | मार्ग फुटे भगवंतीं |
जेणें पाविजे मुक्ती | सायोज्यता ते ||३||
जो भक्तांचा कोंवसा | जो भवार्णवींचा भर्वसा |
मोक्षलक्ष्मीची दशा | तो सत्वगुण ||४||
जो परमार्थाचें मंडण | जो महंतांचें भूषण |
रजतमाचें निर्शन | जयाचेनि ||५||
जो परम सुखकारी | जो आनंदाची लहरी |
देऊनियां निवारी- | जन्ममृत्य ||६||
जो अज्ञानाचा सेवट | जो पुण्याचें मूळपीठ |
जयाचेनि सांपडे वाट | परलोकाची ||७||
ऐसा हा सत्वगुण | देहीं उमटतां आपण |
तये क्रियेचें लक्षण | ऐसें असे ||८||
ईश्वरीं प्रेमा अधिक | प्रपंच संपादणे लोकिक |
सदा सन्निध विवेक | तो सत्वगुण ||९||
संसारदुःख विसरवी | भक्तिमार्ग विमळ दावी |
भजनक्रिया उपजवी | तो सत्वगुण ||१०||
परमार्थाची आवडी | उठे भावार्थाची गोडी |
परोपकारीं तांतडी | तो सत्वगुण ||११||
स्नानसंध्या पुण्यसीळ | अभ्यांतरींचा निर्मळ |
शरीर वस्त्रें सोज्वळ | तो सत्वगुण ||१२||
येजन आणी याजन | आधेन आणी अध्यापन |
स्वयें करी दानपुण्य | तो सत्वगुण ||१३||
निरूपणाची आवडी | जया हरिकथेची गोडी |
क्रिया पालटे रोकडी | तो सत्वगुण ||१४||
अश्वदानें गजदानें | गोदानें भूमिदानें |
नाना रत्नांचीं दानें | करी तो सत्वगुण ||१५||
धनदान वस्त्रदान | अन्नदान उदकदान |
करी ब्राह्मणसंतर्पण | तो सत्वगुण ||१६||
कार्तिकस्नानें माघस्नानें | व्रतें उद्यापनें दानें |
निःकाम तीर्थें उपोषणे | तो सत्वगुण ||१७||
सहस्रभोजनें लक्षभोजनें | विविध प्रकारींचीं दानें |
निष्काम करी सत्वगुण | कामना रजोगुण ||१८||
तीर्थीं अर्पी जो अग्रारें | बांधे वापी सरोवरें |
बांधे देवाळयें सिखरें | तो सत्वगुण ||१९||
देवद्वारीं पडशाळा | पाईरीया दीपमाळा |
वृंदावनें पार पिंपळा | बांधे तो सत्वगुण ||२०||
लावीं वनें उपवनें | पुष्प वाटिका जीवनें |
निववी तापस्यांचीं मनें | तो सत्वगुण ||२१||
संध्यामठ आणी भूयेरीं | पाईरीया नदीतीरीं |
भांडारगृहें देवद्वारीं | बांधें, तो सत्वगुण ||२२||
नाना देवांचीं जे स्थानें | तेथें नंदादीप घालणें |
वाहे आळंकार भूषणें | तो सत्वगुण ||२३||
जेंगट मृदांग टाळ | दमामे नगारे काहळ |
नाना वाद्यांचे कल्लोळ | सुस्वरादिक ||२४||
नाना सामग्री सुंदर | देवाळईं घाली नर |
हरिभजनीं जो तत्पर | तो सत्वगुण ||२५||
छेत्रें आणी सुखासनें | दिंड्या पताका निशाणें |
वाहे चामरें सूर्यापानें | तो सत्वगुण ||२६||
वृंदावनें तुळसीवने | रंगमाळा समार्जनें |
ऐसी प्रीति घेतली मनें | तो सत्वगुण ||२७||
सुंदरें नाना उपकर्णें | मंडप चांदवे आसनें |
देवाळईं समर्पणें | तो सत्वगुण ||२८||
देवाकारणें खाद्य | नाना प्रकारीं नैवेद्य |
अपूर्व फळें अर्पी सद्य | तो सत्वगुण ||२९||
ऐसी भक्तीची आवडी | नीच दास्यत्वाची गोडी |
स्वयें देवद्वार झाडी | तो सत्वगुण ||३०||
तिथी पर्व मोहोत्साव | तेथें ज्याचा अंतर्भाव |
कायावाचामनें सर्व | अर्पी, तो सत्वगुण ||३१||
हरिकथेसी तत्पर | गंधें माळा आणी धुशर |
घेऊन उभीं निरंतर | तो सत्वगुण ||३२||
नर अथवा नारी | येथानुशक्ति सामग्री |
घेऊन उभीं देवद्वारीं | तो सत्वगुण ||३३||
महत्कृत्य सांडून मागें | देवास ये लागवेगें |
भक्ति निकट अंतरंगें | तो सत्वगुण ||३४||
थोरपण सांडून दुरी | नीच कृत्य आंगीकारी |
तिष्ठत उभी देवद्वारीं | तो सत्वगुण ||३५||
देवालागीं उपोषण | वर्जी तांबोल भोजन |
नित्य नेम जप ध्यान | करी, तो सत्वगुण ||३६||
शब्द कठीण न बोले | अतिनेमेंसी चाले |
योगी जेणें तोषविले | तो सत्वगुण ||३७||
सांडूनियां अभिमान | निष्काम करी कीर्तन |
श्वेद रोमांच स्फुरण | तो सत्वगुण ||३८||
अंतरीं देवाचें ध्यान | तेणें निडारले नयन |
पडे देहाचें विस्मरण | तो सत्वगुण ||३९||
हरिकथेची अति प्रीति | सर्वथा नये विकृती |
आदिक प्रेमा आदिअंतीं | तो सत्वगुण ||४०||
मुखीं नाम हातीं टाळी | नाचत बोले ब्रीदावळी |
घेऊन लावी पायधुळी | तो सत्वगुण ||४१||
देहाभिमान गळे | विषईं वैराग्य प्रबळे |
मिथ्या माया ऐसें कळे | तो सत्वगुण ||४२||
कांहीं करावा उपाये | संसारीं गुंतोन काये |
उकलवी ऐसें हृदये | तो सत्वगुण ||४३||
संसारासी त्रासे मन | कांहीं करावें भजन |
ऐसें मनीं उठे ज्ञान | तो सत्वगुण ||४४||
असतां आपुले आश्रमीं | अत्यादरें नित्यनेमी |
सदा प्रीती लागे रामीं | तो सत्वगुण ||४५||
सकळांचा आला वीट | परमार्थीं जो निकट |
आघातीं उपजे धारिष्ट | तो सत्वगुण ||४६||
सर्वकाळ उदासीन | नाना भोगीं विटे मन |
आठवे भगवद्भजन | तो सत्वगुण ||४७||
पदार्थीं न बैसे चित्त | मनीं आठवे भगवंत |
ऐसा दृढ भावार्थ | तो सत्वगुण ||४८||
लोक बोलती विकारी | तरी आदिक प्रेमा धरी |
निश्चय बाणे अंतरीं | तो सत्वगुण ||४९||
अंतरीं स्फूर्ती स्फुरे | सस्वरूपीं तर्क भरे |
नष्ट संदेह निवारे | तो सत्वगुण ||५०||
शरीर लावावें कारणीं | साक्षेप उठे अंतःकर्णी |
सत्वगुणाची करणी | ऐसी असे ||५१||
शांति क्ष्मा आणि दया | निश्चय उपजे जया |
सत्वगुण जाणावा तया | अंतरीं आला ||५२||
आले आतीत अभ्यागत | जाऊं नेदी जो भुकिस्त |
येथानशक्ती दान देत | तो सत्वगुण ||५३||
तडितापडी दैन्यवाणें | आलें आश्रमाचेनि गुणें |
तयालागीं स्थळ देणें | तो सत्वगुण ||५४||
आश्रमीं अन्नाची आपदा | परी विमुख नव्हे कदा |
शक्तिनुसार दे सर्वदा | तो सत्वगुण ||५५||
जेणें जिंकिली रसना | तृप्त जयाची वासना |
जयास नाहीं कामना | तो सत्वगुण ||५६||
होणार तैसें होत जात | प्रपंचीं जाला आघात |
डळमळिना ज्याचें चित्त | तो सत्वगुण ||५७||
येका भगवंताकारणें | सर्व सुख सोडिलें जेणें |
केलें देहाचें सांडणें | तो सत्वगुण ||५८||
विषईं धांवे वासना | परी तो कदा डळमळिना |
ज्याचें धारिष्ट चळेना | तो सत्वगुण ||५९||
देह आपदेनें पीडला | क्षुधे तृषेनें वोसावला |
तरी निश्चयो राहिला | तो सत्वगुण ||६०||
श्रवण आणी मनन | निजध्यासें समाधान |
शुद्ध जालें आत्मज्ञान | तो सत्वगुण ||६१||
जयास अहंकार नसे | नैराशता विलसे |
जयापासीं कृपा वसे | तो सत्वगुण ||६२||
सकळांसीं नम्र बोले | मर्यादा धरून चाले |
सर्व जन तोषविले | तो सत्वगुण ||६३||
सकळ जनासीं आर्जव | नाहीं विरोधास ठाव |
परोपकारीं वेची जीव | तो सत्वगुण ||६४||
आपकार्याहून जीवीं | परकार्यसिद्धी करावी |
मरोन कीर्ती उरवावी | तो सत्वगुण ||६५||
पराव्याचे दोषगुण | दृष्टीस देखे आपण |
समुद्रा ऐसी साठवण | तो सत्वगुण ||६६||
नीच उत्तर साहाणें | प्रत्योत्तर न देणें |
आला क्रोध सावरणें | तो सत्वगुण ||६७||
अन्यायेंवीण गांजिती | नानापरी पीडा करिती |
तितुकेंहि साठवी चित्तीं | तो सत्वगुण ||६८||
शरीरें घीस साहाणें | दुर्जनासीं मिळोन जाणें |
निंदकास उपकार करणें | हा सत्वगुण ||६९||
मन भलतीकडे धावें | तें विवेकें आवरावें |
इंद्रियें दमन करावें | तो सत्वगुण ||७०||
सत्क्रिया आचरावी | असत्क्रिया त्यागावी |
वाट भक्तीची धरावी | तो सत्वगुण ||७१||
जया आवडे प्रातःस्नान | आवडे पुराणश्रवण |
नाना मंत्रीं देवतार्चन | करी, तो सत्वगुण ||७२||
पर्वकाळीं अतिसादर | वसंतपूजेस तत्पर |
जयंत्याची प्रीती थोर | तो सत्वगुण ||७३||
विदेसिं मेलें मरणें | तयास संस्कार देणें |
अथवा सादर होणें | तो सत्वगुण ||७४||
कोणी येकास मारी | तयास जाऊन वारी |
जीव बंधनमुक्त करी | तो सत्वगुण ||७५||
लिंगें लाखोलीं अभिशेष | नामस्मरणीं विस्वास |
देवदर्शनीं अवकाश | तो सत्वगुण ||७६||
संत देखोनि धावें | परमसुखें हेलावे |
नमस्कारी सर्वभावें | तो सत्वगुण ||७७||
संतकृपा होय जयास | तेणें उद्धरिला वंश |
तो ईश्वराचा अंश | सत्वगुणें ||७८||
सन्मार्ग दाखवी जना | जो लावी हरिभजना |
ज्ञान सिकवी अज्ञाना | तो सत्वगुण ||७९||
आवडे पुण्य संस्कार | प्रदक्षणा नमस्कार |
जया राहे पाठांतर | तो सत्वगुण ||८०||
भक्तीचा हव्यास भारी | ग्रंथसामग्री जो करी |
धातुमूर्ति नानापरी | पूजी, तो सत्वगुण ||८१||
झळफळित उपकर्णें | माळा गवाळी आसनें |
पवित्रे सोज्वळें वसनें | तो सत्वगुण ||८२||
परपीडेचें वाहे दुःख | परसंतोषाचें सुख |
वैराग्य देखोन हरिख | मानी,तो सत्वगुण ||८३||
परभूषणें भूषण | परदूषणें दूषण |
परदुःखें सिणे जाण | तो सत्वगुण ||८४||
आतां असों हें बहुत | देवीं धर्मीं ज्यांचें चित्त |
भजे कामनारहित | तो सत्वगुण ||८५||
ऐसा हा सत्वगुण सात्विक | संसारसागरीं तारक |
येणें उपजे विवेक | ज्ञानमार्गाचा ||८६||
सत्वगुणें भगवद्भक्ती | सत्वगुणें ज्ञानप्राप्ती |
सत्वगुणें सायोज्यमुक्ती | पाविजेते ||८७||
ऐसी सत्वगुणाची स्थिती | स्वल्प बोलिलें येथामती |
सावध होऊन श्रोतीं | पुढें अवधान द्यावें ||८८||
*सत्वगुणलक्षणनाम समास सातवा || २.७ ||
साधना करणाऱ्या पुरुषाला काय म्हणतात
प्रश्न : साधना करणाऱ्या पुरुषाला काय म्हणतात  साधकाने साधना काय व कशी करावी
साधनेने साधकाला काय प्राप्त होते
उत्तर : सद्गुरूंनी सांगितलेली साधना जो करतो त्याला साधक म्हणतात. कोणतीही प्राप्त परिस्थिती असो, सद्गुरूंनी सांगितल्याप्रमाणे, आपली स्वत:ची बुद्धि न चालविता, साधनेचा अभ्यास चालू ठेवणे हे साधकाचे काम आहे. श्रीसद्गुरूंची इच्छा व सत्ता न बदलणारी आहे. त्यांच्या इच्छेप्रमाणे वागण्यात साधकाचे कल्याण आहे.साधनेचा कंटाळा येणे हे साधकाचे दुर्दैव आहे. साधना करणे हे त्याचे कर्तव्य आहे. साक्षात्कार होवो, न होवो, साधना करणे हे साधकाचे काम आहे. तक्रार न करता समाधानाने साधना करणे यापरते दैवच नाही. साधनेखेरीज अन्य वासना असू नये. साधना न करणे हा मोठा गुन्हाच आहे. विचार येतात म्हणून साधकाने साधना सोडू नये. पाऊस पडला नाही तरी शेतकरी शेताची मशागत करतो हे लक्षात घेऊन साधना करावी. साधकाने झटून साधना करावी व मोक्षसुखाचा लाभ घ्यावा. अढळपदावर वृत्तिभाव स्थिर करणे हेच साधकाचे काम आहे.साधकाला सारखे चैतन्याचे अनुसंधान लागावयास पाहिजे.
श्रीसदद्गुरुकृपेने चैतन्यावर सारखे ल…
नामात राहणे हा सरळ मार्ग आहे
एका बाईला सासरी नामस्मरण करणे कठीण जाई, सासरच्या लोकांना ते आवडत नसे. मी तिला सांगितले, ‘लोणी चोरून खाण्याचा परिपाठ ठेवला तरी त्याचा परिणाम शरीरावर दिसतोच. तसे, नाम कुणाला नकळत घेतले तरी त्याचा उपयोग होतोच; म्हणून उघडपणे नाम न घेता आले तरी ते गुप्तपणे घ्यावे, आणि त्याप्रमाणे युक्तीने वागावे.’ शरीराला अन्नाची जरूरी असताना जर ते तोंडातून जात नसेल तर नळीने पोटात घालतात, त्यामुळे ते लवकर पोटात जाते; तसे, भावनेच्या नळीने नाम घेतले तर ते फार लवकर काम करते. एक मनुष्य बैलगाडीतून जातांना रस्त्यामध्ये पडलेला होता. एका सज्जन माणसाने त्याला उचलून आपल्या घरी नेले आणि त्याच्यावर उपचार केले. तसे आपण भगवंताच्या नामात पडून राहावे; त्यात राहिले की कुणीतरी संत भेटतो आणि आपले काम करतो; आपण सरळ मार्गात मात्र पडले पाहिजे.
नुसत्या विषयात राहणे हा आडमार्ग आहे; नामांत राहणे हा सरळ मार्ग आहे.
खरोखर, नाम किती निरूपाधिक आहे  आपण देहबुद्धीच्या उपाधीत राहणारे लोक आहोत, म्हणून आपल्याला नामाचे महत्त्व तितकेसे समजत नाही.संतांनाच नामाचे खरे महत्त्व कळते.
विलायत इथून हजारो मैल लांब आहे. तिथे जाऊन आलेल्या लोकांकडून आपण तिथल…
सदगुरु एक तेज आहे,सदगुरूंचे एकदा आगमन झाले की मनातील संशयरूपी अंधःकार कुठल्याकुठे पळून जातो.
सदगुरु म्हणजे एक असा मृदंग आहे की ज्याच्या एका झंकाराने अनाहत नाद ऐकू यायला सुरुवात होते.
सदगुरु म्हणजे असे ज्ञान की ज्याची प्राप्ती झाल्याबरोबर मनातील भयाची सगळी भावनाच लोप पावते.
सदगुरु ही एक अशी दीक्षा आहे की ज्याला गुरुदीक्षा प्राप्त झाली तो हा भवसागर तरून गेलाच म्हणून समजा.
सदगुरु ही एक अशी नदी आहे जी सतत आपल्या प्राणांतून वाहत असते.
सदगुरु म्हणजे असा सत् चित् आनंद आहे जो आम्हाला आमची खरी ओळख करून देतो.
सदगुरु म्हणजे एक बासरी आहे जिच्या नुसत्या मंजुळ आवाजानेच आपले मन आणि शरीर आत्मानंदात मग्न होऊन जाते.
सदगुरु म्हणजे केवळ अमृतच ह्या अमृताच्या सेवनाने तहान कायमची आणि पूर्णपणे शमते.
सदगुरु म्हणजे एक अशी कृपाच असते जी केवळ कांही भाग्यवान आणि सत्पात्री शिष्यांनाच प्राप्त होते आणि काहींना अशी कृपा मिळूनही ती मिळालेली त्यांना समजत नाही.
सदगुरु कुबेराचा अक्षय्य खजिनाच आहे आणि त्या खजिन्याचे मोल होऊच शकत नाही.
सदगुरू म्हणजे एक प्रसाद आहे. ज्याच्या भाग्यात असेल त्य…
दशक सहावा10 दशक सातवा10


तरुणावर चाकूने वार करुन लुटले; आरोपी निघाले टोमॅटो विक्रेते - Pimpri Chinchwad Bulletin

नगरसेवक सय्यद मतीन याला केवळ मारलेच नसते, तर त्याचे हातपाय तोडले…
दृष्टिहिनही करू शकणार रस्त्यांवरील खड्ड्यांच्या तक्रारी; सुविधा उपलब्ध करण्याचे सरकारचे आदेश
मुंबई-पुणे द्रुतगती महामार्गावर वेगमर्यादेचे उल्लंघन करणाऱ्या वाहनांवर कॅमेऱ्याची नजर
आता लोकसभा निवडणूक झाल्यास भाजप सत्ता राखणार का
उमेदवारांना शपथपत्रात उत्पन्नाचा स्त्रोत आणि तपशील देणे बंधनकारक – राज्य निवडणूक…
भिमाकोरेगाव दंगल प्रकरण; पिंपरीतील आंदोलकांचे अटकसत्र थांबवण्याची पोलीस आयुक्तांकडे मागणी
पिंपरी-चिंचवड पोलिस आयुक्तालयाने खाते उघडले; सराईताकडून पिस्तूल आणि दुचाकीचोरांकडून साडेसात लाखांचा…
पुणे शहर पोलिस दलातील एक सहायक आयुक्त, २६ पोलीस निरीक्षक पिंपरी-चिंचवड…
पुणे ग्रामीण पोलिस दलातील २३ अधिकारी कर्मचारी पिंपरी-चिंचवड पोलीस आयुक्तलयात वर्ग
पिंपरी-चिंचवडमध्ये नागपंचमी उत्साहात साजरी
आकुर्डीतील तरुणीला लग्नाचे आमिष दाखवून शिरगावातील भक्त निवासात केला बलात्कार
देहूरोडमध्ये ट्रेलरचा ब्रेक फेल होऊन अपघात; चार वाहनांचे नुकसान
गोळीबारातील आरोपीला पाठलाग करुन पकडल्याने हिंजवडीतील दोघा पोलिस कर्मचाऱ्यांना आयुक्त पद्मनाभन…
बाप आणि मुलीच्या नात्याला काळीमा फासणारे कृत्य: देहूरोडमध्ये नराधम बापाचा अल्पवयीन…
रहाटणीतील ‘त्या’ बसचालकाचा खून अवघ्या ८०० रुपये आणि ‘मेमरी कार्ड’साठी
संत तुकाराम नगरमध्ये घरफोडी; पावनेदोन लाखांचा ऐवज चोरट्यांनी केला लंपास
भोसरीत पार्किंगला लावलेली दुचाकी चोरट्यांनी पळवली
चाकणमध्ये मोबाईलच्या दुकानात चोरी; पावनेचार लाखांचे मोबाईल चोरट्यांनी केले लंपास
मोशीत आई वडिलांसोबत नवीन फ्लॅट बघण्यासाठी गेलेल्या मुलाचा तलावात बुडून मृत्यू
चाकणमध्ये उसने दिलेले पैसे परत मागीतले म्हणून मित्रानेच केली मित्राला मारहाण
देशात विचारवंतांचे आवाज दाबण्याचे काम सुरु – अमोल पालेकर
दाभोलकर स्मृतिदिन; पुण्यात ‘जवाब दो’ मोर्चाचे आयोजन
पुण्यात बाप विचित्र वागतो म्हणून मुलानेच केला बापाचा खून
डॉ. नरेंद्र दाभोलकर हत्येप्रकरणी सचिन अंदुरेला वेळ मारून नेण्यासाठी अटक; अंदुरेच्या…
कोंढव्यात फ्लॅटला आग; सिक्युरिटी इनचार्ज आणि सिक्युरिटी ऑफिसरमुळे वाचले दोघांचे प्राण
मनुवाद्यांमुळे देशाचा अफगाणिस्तान होईल- जितेंद्र आव्हाड
सांगलीच्या महापौरपदी संगीता खोत, तर उपमहापौरपदी धीरज सूर्यवंशी यांची निवड
अभिनेत्री कंगना राणावत विरोधात खार पोलिस ठाण्यात तक्रार
हिंदुत्ववादी अतिरेक्यांशी संबंध असल्याने शिवसेनेचा माजी नगरसेवक श्रीकांत पांगारकरला अटक
आमदार हर्षवर्धन जाधव यांचा नवीन पक्ष काढण्याचा निर्णय रद्द
पंतप्रधान मोदींचे इम्रान खान यांना चर्चेचे आमंत्रण; पाकिस्तानचा दावा
शिरोमणी अकाली दल आगामी निवडणुका स्वतंत्र लढवणार; भाजपला धक्का
कपिल देव यांच्याशी माझी तुलना नको – हार्दिक पांड्या
आशियाई क्रीडा स्पर्धा ; १० मी. एअर रायफल प्रकारात दीपककुमारला रौप्यपदक
यूपीएससी न देताच केंद्रात नोकरी; १० पदांसाठी सहा हजार अर्ज
अंडरवर्ल्ड डॉन दाऊद इब्राहिमचा निकटवर्तीय जबीर मोतीला लंडनमध्ये अटक
भारत- पाकमध्ये शांतता हाच वाजपेयींचा खरा सन्मान- इम्रान खान
नासाच्या ‘पार्कर सोलार प्रोब’ यानाची सूर्याच्या दिशेने झेप
विराटला कर्णधार म्हणून स्वत:ला सिद्ध करण्यास वेळ लागेल- क्लाइव्ह लॉयड
येमेनमध्ये दहा वर्षांच्या मुलावर लैंगिक अत्याचार; तिघा आरोपींना भरचौकात गोळ्या घालून…
Home Maharashtra तरुणावर चाकूने वार करुन लुटले; आरोपी निघाले टोमॅटो विक्रेते
तरुणावर चाकूने वार करुन लुटले; आरोपी निघाले टोमॅटो विक्रेते
मुंबई, दि. २९ (पीसीबी) – घाटकोपर रेल्वे स्टेशनजवळ एका तरुणावर चाकूने वार करुन लुटण्यात आल्याची घटना समोर आली आहे. या घटनेत तरुण गंभीर जखमी झाला असून त्याच्यावर एका खाजगी रुग्णालयात उपचार सुरु आहेत. ही घटना शनिवारी (दि.२८) पहाटे पाचच्या सुमारास घडली.
सागर सुरेश हिवरकर असे गंभीर जखमी झालेल्या तरुणाचे नाव आहे. घाटकोपर पोलिसांनी याप्रकरणी
सलमान ताहीर शहा आणि समीर खलील अहमद सिद्धीकी या दोघांना अटक केली आहे. हे दोघेही टोमॅटो विक्रेते आहेत.
पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार, शनिवारी पहाटे पाचच्या सुमारास सागर घाटकोपर रेल्वे स्थानकाजवळ असलेल्या खोत लेनमधून पायी जात होता. यावेळी अंधाराचा फायदा घेत सलमान आणि समीर या दोघांनी सागरवर चाकूने वार करुन त्याच्या जवळील बॅग, मोबाईल आणि पाकीट काढून घेऊन फरार झाले. या घटनेमध्ये सागर गंभीर जखमी झाला. सध्या सागरवर राजावाडी रुग्णालयात उपचार सुरु आहेत. पोलिसांनी सलमान आणि समीर या दोघांना अटक केली आहे. त्याची चौकशी केली असता दोघेही खोत लेनमध्येच टोमॅटो विक्री करत असल्याचे समोर आले आहे. घाटकोपर पोलिस अधिक तपास करत आहेत.
Previous articleडॉ. दाभोलकरांच्या मारेकऱ्यांचा शोध घेण्याचा आम्ही खूप प्रयत्न केला – सुशीलकुमार शिंदे
Next articleआधार क्रमांक शेअर करणे ट्रायच्या अध्यक्षांना महागात; वैयक्तिक माहिती उघड
मनुवाद्यांमुळे देशाचा अफगाणिस्तान होईल- जितेंद्र आव्हाड
सांगलीच्या महापौरपदी संगीता खोत, तर उपमहापौरपदी धीरज सूर्यवंशी यांची निवड
अभिनेत्री कंगना राणावत विरोधात खार पोलिस ठाण्यात तक्रार
हिंदुत्ववादी अतिरेक्यांशी संबंध असल्याने शिवसेनेचा माजी नगरसेवक श्रीकांत पांगारकरला अटक
आमदार हर्षवर्धन जाधव यांचा नवीन पक्ष काढण्याचा निर्णय रद्द
पाकप्रेमाचा इतका उमाळा असेल, तर सिध्दूने पाकिस्तानातून निवडणूक लढवावी – शिवसेना
भिमाकोरेगाव दंगल प्रकरण; पिंपरीतील आंदोलकांचे अटकसत्र थांबवण्याची पोलीस आयुक्तांकडे मागणी
देशात विचारवंतांचे आवाज दाबण्याचे काम सुरु – अमोल पालेकर
मनुवाद्यांमुळे देशाचा अफगाणिस्तान होईल- जितेंद्र आव्हाड
आकुर्डीतील तरुणीला लग्नाचे आमिष दाखवून शिरगावातील भक्त निवासात केला बलात्कार
पराभव दिसत असल्याने भाजपक़डून एकत्रित निवडणुकीचे बुजगावणे – पृथ्वीराज चव्हाण
आशियाई क्रीडा स्पर्धा ; १० मी. एअर रायफल प्रकारात दीपककुमारला रौप्यपदक
धनगर आरक्षणासाठी पिंपरी-चिंचवडमधील समाजबांधवांचे आमदार लक्ष्मण जगताप यांना निवेदन
आता लोकसभा निवडणूक झाल्यास भाजप सत्ता राखणार का
मराठी बातम्या देणारा हक्काचे व्यासपीठ  मराठी अस्मिते साठी सदेव तत्पर
३रा मजला, पी. जे. चेंबर, आंबेडकर चौक, पिंपरी, पुणे
राज-उध्दव यांचा मराठा आरक्षणाला विरोध – नारायण राणे
आता मराठी आरक्षणाच्या मागणीसाठी तरुणीची आत्महत्या


VRITTABHARATI | पाकवर केवळ भारतच ठेवू शकतो ‘अंकुश’

अन्वयार्थ : तरुण विजय
चतुरस्त्र : मृणाल काशीकर
चौफेर : अमर पुराणिक
दिल्ली दिनांक : रवींद्र दाणी
प्रहार : दिलीप धारूरकर
मुस्लीम जगत : मुजफ्फर हुसैन
अन्वयार्थ : तरुण विजय
प्रहार : दिलीप धारूरकर
चौफेर : अमर पुराणिक
चतुरस्त्र : मृणाल काशीकर
भाष्य : मा. गो. वैद्य
सडेतोड : अरुण रामतीर्थकर
दिल्ली दिनांक : रवींद्र दाणी
मुस्लीम जगत : मुजफ्फर हुसैन
राष्ट्ररक्षा : ब्रि. हेमंत महाजन
विश्‍वसंचार : मल्हार कृष्ण गोखले
खातेधारकाचा एटीएम अन्य कुणीही वापरू शकत नाही
पाकला चिरडा, काश्मीर लष्कराकडे सोपवा
पाकिस्तानच्या राजकारणात अतिरेकी घुसणार
लव्ह जिहादच्या विरोधात जनजागृती
संपुआ सरकारच्या काळात भ्रष्टाचार झाला
Home » अमेरिका, आंतरराष्ट्रीय, ठळक बातम्या » पाकवर केवळ भारतच ठेवू शकतो ‘अंकुश’
पाकवर केवळ भारतच ठेवू शकतो ‘अंकुश’
=अमेरिकन अध्यक्षपदाचे उमेदवार ट्रंप यांचा विश्‍वास=
वॉशिंग्टन, [२६ सप्टेंबर] – दहशतवाद्यांसाठी आपली भूमी खुली करून, या कारवायांचे समर्थन करणार्‍या पाकिस्तानवर ‘अंकुश’ ठेवण्याची क्षमता केवळ भारतातच आहे, असा विश्‍वास अमेरिकन अध्यक्षपदाच्या शर्यतीत असलेले अतिशय प्रबळ उमेदवार डोनाल्ड ट्रंप यांनी व्यक्त केला आहे.
पाकिस्तानच्या विध्वंसक कारवाया ठेचून काढण्याची आणि त्यांना सडेतोड प्रत्युत्तर देण्याची भारतात पुरेपूर क्षमता आहे. पाकचा जागतिक दहशतवादविरोधी लढा निव्वळ एक देखावा आहे. जगाला खर्‍या अर्थाने दहशतवादमुक्त करायचे असेल, तर भारताची साथ घेणे अमेरिकेला आवश्यक आहे. कारण, भारताचा दहशतवादविरोधी लढा प्रामाणिक आहे, असे मतही रिपब्लिकन पार्टीचे उमेदवार असलेले ट्रंप यांनी एका रेडिओ कार्यक्रमात बोलताना स्पष्ट केले.
पाकिस्तान हा जगातील सर्वांत धोकादायक देश आहे. दहशतवादाच्या माध्यमातून जगात अस्थिरता निर्माण करणे आणि दहशतवाद्यांना आपल्या भूमीत आश्रय देणे हेच पाकचे आजवरचे धोरण राहिले आहे. तिथेच, भारत हा एकमेव असा देश आहे, जो पाकिस्तानवर नियंत्रण ठेवू शकतो. पाकच्या कोणत्याही कारवायांचे प्रत्युत्तर केवळ भारताकडेच आहे. पाकने अनेक घातक अण्वस्त्रे बाह्य देशांकडून खरेदी केली आहेत. या देशाची अण्वस्त्रे अतिरेक्यांच्याही हातात पडण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. आशिया उपखंडात भारत जर सक्षम नसता, तर पाक अनियंत्रित झाला असता, असेही ट्रंप यांनी सांगितले.
दरम्यान, ट्रंप यांनी पाकिस्तानची तुलना उत्तर कोरियाशी केली. पाकिस्तानवर थेट हल्ला करताना ते म्हणाले की, जगभरातील दहशतवादी कारवायांना पाकचे समर्थन असल्याने, या जागतिक लढ्यात भारताला सोबत घ्यावेच लागेल. भारताकडे अण्वस्त्रांसोबतच मजबूत व शक्तिशाली सेना आहे. पाकिस्तानशी दोन हात करण्यासाठी आपल्याला भारतासोबत काम करावेच लागेल.
पाकिस्तानच्या राजकारणात अतिरेकी घुसणार
तीन शास्त्रज्ञांना वैद्यकशास्त्राचे नोबेल
बांगलादेशात तीन लाख रोहिंग्यांनी आश्रय घेतला : युनो
दीर्घकाळ कार्यरत राहिल्याने वाढते आयुष्य
इंटरनेटवरील प्रभावी व्यक्तींच्या यादीत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी
महिला शक्तीला गुगलचा डूडलद्वारे सलाम
स्त्रियांच्या भरारीला आकाश देखील ठेंगणे
भारतात लवकरच येणार ‘अच्छे दिन’
३ वर्षीय डॉलीचा तिरंदाजीत राष्ट्रीय विक्रम
ऑस्कर पुरस्कारांमध्ये ‘बर्डमॅन’ची बाजी
नोकरी मिळविण्यात आवाजाची भूमिका महत्त्वाची
मजबूत राष्ट्राकरिता एकत्र या
खोबरेल तेलावर चालविला मिनी ट्रक
लाल द्राक्षे, शेंगदाण्यांमुळे स्मृतिभ्रंश टळतो
अमेरिकेत फोफावतेय् भारतीय खाद्य संस्कृती
गूगल विकसित करतेय कर्करोग, हृदयविकार डिटेक्टर
यंदा ९३ टक्केच पाऊस
खातेधारकाचा एटीएम अन्य कुणीही वापरू शकत नाही	पाकला चिरडा, काश्मीर लष्कराकडे सोपवा	पाकिस्तानच्या राजकारणात अतिरेकी घुसणार	लव्ह जिहादच्या विरोधात जनजागृती	संपुआ सरकारच्या काळात भ्रष्टाचार झाला	उगमाचे भान हेच संस्थेच्या यशाचे रहस्य	एनर्जी ड्रिंक्ससोबत मद्यपान करणे प्राणघातक	पाकिस्तानच्या राजकारणात अतिरेकी घुसणार	लव्ह जिहादच्या विरोधात जनजागृती	संपुआ सरकारच्या काळात भ्रष्टाचार झाला	उगमाचे भान हेच संस्थेच्या यशाचे रहस्य	एनर्जी ड्रिंक्ससोबत मद्यपान करणे प्राणघातक	काँग्रेसमुक्त भारतासाठी राहुलच अध्यक्ष हवे	‘पद्मावती’च्या अडचणी वाढल्या	राज्याला ‘स्वच्छताही सेवा’ पुरस्कार
व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	साडी  : भारदस्त व्यक्तिमत्वाचं प्रतिक	पंढरीची वारी आणि तरुणाई 	कमीपणा कशासाठी	रोडकरी नंतर गडकरी आता होतील पोर्टकरी	सातत्य ठेवा, आत्मविश्वास बाळगा; यश तुमचंच	खातेधारकाचा एटीएम अन्य कुणीही वापरू शकत नाही	मैत्रीतले नियम	नव्या वाटा	पाटमांडू
Mrinal: पंढरीची वारी आणि तरुणाई 	Sharad: पंढरीची वारी आणि तरुणाई 	Sharad: पंढरीची वारी आणि तरुणाई 	विश्वनाथ रा सुतार.: रोडकरी नंतर गडकरी आता होतील पोर्टकरी	anjali wagh: सातत्य ठेवा, आत्मविश्वास बाळगा; यश तुमचंच	विश्वनाथ रा सुतार.: रोडकरी नंतर गडकरी आता होतील पोर्टकरी	anjali wagh: सातत्य ठेवा, आत्मविश्वास बाळगा; यश तुमचंच	Vrittabharati: व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	Vrittabharati: व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	Vrittabharati: व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	Vrittabharati: व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	anjali wagh: व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	anjali wagh: व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	anjali wagh: व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	anjali wagh: व्यवस्थापन क्षेत्रातील शैक्षणिक संधी	Prachiti: कमीपणा कशासाठी : भारदस्त व्यक्तिमत्वाचं प्रतिक
अध्यात्मिक (1) आंतरराष्ट्रीय (351) अमेरिका (134) आफ्रिका (3) आशिया (156) ऑस्ट्रेलिया (1) युरोप (57) आरोग्यवर्धिनी (7) इतर (1) उ.महाराष्ट्र (18) कला भारती (30) किशोर भारत (2) क्रीडा (43) चंदेरी (5) छायादालन (362) ठळक बातम्या (2,451) प.महाराष्ट्र (22) पर्यटन (7) फिचर (15) मराठवाडा (25) महाराष्ट्र (278) मुंबई-कोकण (69) युवा भरारी (28) रा. स्व. संघ (20) राज्य (418) आंध्र (6) आसाम (16) उ.खंड (8) उ.प्रदेश (45) ओडिशा (1) कर्नाटक (12) केरळ (5) गुजरात (14) गोवा (3) छ.गढ (1) ज.काश्मीर (41) झारखंड (8) तामिळनाडू (19) दिल्ली (138) पंजाब-हरि (13) बंगाल (17) बिहार (65) म.प्रदेश (8) राजस्थान (4) राष्ट्रीय (1,125) अर्थ (72) उद्योग (8) उर्जा (6) कायदा-न्याय (70) कृषी (18) नागरी (442) परराष्ट्र (96) राजकीय (147) वाणिज्य (10) विज्ञान-तंत्रज्ञान (20) संरक्षण (89) संसद (113) सांस्कृतिक (39) रुचिरा (7) वाणिज्य (37) विज्ञान भारती (48) विदर्भ (29) विविधा (7) व्हिडीओदालन (6) सखी (16) संपादकीय (13) अग्रलेख (11) संवाद (112) साहित्य (5) सेवाभारती (1) सोलापूर (9) स्तंभलेखक (116) अन्वयार्थ : तरुण विजय (2) चतुरस्त्र : मृणाल काशीकर (22) चौफेर : अमर पुराणिक (85) दिल्ली दिनांक : रवींद्र दाणी (1) प्रहार : दिलीप धारूरकर (4) मुस्लीम जगत : मुजफ्फर हुसैन (2)
अध्यात्मिक (1) आंतरराष्ट्रीय (351) अमेरिका (134) आफ्रिका (3) आशिया (156) ऑस्ट्रेलिया (1) युरोप (57) आरोग्यवर्धिनी (7) इतर (1) उ.महाराष्ट्र (18) कला भारती (30) किशोर भारत (2) क्रीडा (43) चंदेरी (5) छायादालन (362) ठळक बातम्या (2,451) प.महाराष्ट्र (22) पर्यटन (7) फिचर (15) मराठवाडा (25) महाराष्ट्र (278) मुंबई-कोकण (69) युवा भरारी (28) रा. स्व. संघ (20) राज्य (418) आंध्र (6) आसाम (16) उ.खंड (8) उ.प्रदेश (45) ओडिशा (1) कर्नाटक (12) केरळ (5) गुजरात (14) गोवा (3) छ.गढ (1) ज.काश्मीर (41) झारखंड (8) तामिळनाडू (19) दिल्ली (138) पंजाब-हरि (13) बंगाल (17) बिहार (65) म.प्रदेश (8) राजस्थान (4) राष्ट्रीय (1,125) अर्थ (72) उद्योग (8) उर्जा (6) कायदा-न्याय (70) कृषी (18) नागरी (442) परराष्ट्र (96) राजकीय (147) वाणिज्य (10) विज्ञान-तंत्रज्ञान (20) संरक्षण (89) संसद (113) सांस्कृतिक (39) रुचिरा (7) वाणिज्य (37) विज्ञान भारती (48) विदर्भ (29) विविधा (7) व्हिडीओदालन (6) सखी (16) संपादकीय (13) अग्रलेख (11) संवाद (112) साहित्य (5) सेवाभारती (1) सोलापूर (9) स्तंभलेखक (116) अन्वयार्थ : तरुण विजय (2) चतुरस्त्र : मृणाल काशीकर (22) चौफेर : अमर पुराणिक (85) दिल्ली दिनांक : रवींद्र दाणी (1) प्रहार : दिलीप धारूरकर (4) मुस्लीम जगत : मुजफ्फर हुसैन (2)
More in अमेरिका, आंतरराष्ट्रीय, ठळक बातम्या (1405 of 2458 articles)
लालबहादूर शास्त्रींचा मृत्यू नैसर्गिक नव्हता
=सरकारने फाईल्स सार्वजनिक करून, तपास समिती नेमावी, अनिल शास्त्री यांची मागणी= नवी दिल्ली, [२६ सप्टेंबर] - नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांच्याशी ...


PHOTOS: light shower fog fail to deter republic day preparations | पाऊस आणि धुरक्यावर मात करत गणराज्य दिवसाच्या परेडचा सराव | Loksatta

सिंचन निविदांमध्येच कोटय़वधींचा गैरव्यवहार
मारेकऱ्यांना शस्त्र प्रशिक्षण देणाऱ्यांचा शोध सुरू
माळेचे मणी सापडले; दोराही लवकर सापडेल
डॉ. दाभोलकर यांच्या हत्येच्या सूत्रधारापर्यंत पोहोचावे - नारळीकर
पाऊस आणि धुक्यावर मात करत गणराज्य दिवसाच्या परेडचा सराव
पाऊस आणि धुक्यावर मात करत गणराज्य दिवसाच्या परेडचा सराव
गणराज्य दिवस २६ जानेवारीला साजरा होतो आहे त्याचाच सराव मंगळवारी दिल्लीत पार पडला. धुरके आणि हलका पाऊस याची पर्वा न करता हा सराव झाला.
सराव करताना भारतीय जवान
पावसाचा सरावावर परिणाम नाही
सरावावर धुरक्याचाही परिणाम नाही
भारतीय रणगाडा सराव करताना
दरवर्षी अशाच पद्धतीने सराव करण्यात येतो
शुक्रवारी साजरा होणार आहे गणराज्य दिवस त्याचाच सराव आज पार पडला
हवाई सराव करताना हेलिकॉप्टर्स
पावसाचा सरावावर कोणताही परिणाम नाही
बँड पथक सराव करताना
सुनील ग्रोवरसाठी सलमान झाला फोटोग्राफर
काम करणार तर आघाडीच्या अभिनेत्रीसोबतच, रणबीरचा हट्ट
एन. टी. रामाराव यांच्या बायोपिकमध्ये दिसणार हा प्रसिद्ध मराठमोळा चेहरा
माझ्या बायोपिकमध्ये ड्रामा नको, फक्त सत्य दाखवा- ऐश्वर्या राय
'या' गाजलेल्या हॉलिवूड चित्रपटाचा बॉलिवूड रिमेक लवकरच प्रेक्षकांच्या भेटीला
सिंचन निविदांमध्येच कोटय़वधींचा गैरव्यवहार
डॉ. दाभोलकर यांच्या हत्येच्या सूत्रधारापर्यंत पोहोचावे - नारळीकर
मारेकऱ्यांना शस्त्र प्रशिक्षण देणाऱ्यांचा शोध सुरू
माळेचे मणी सापडले; दोराही लवकर सापडेल


Farhan received a musical treat फरहानला मिळाली म्युझिकल ट्रीट | eSakal

फरहानला मिळाली म्युझिकल ट्रीट
गुरुवार, 29 जून 2017
"मुघल- ए- आझम' या के. असीफ यांच्या क्‍लासिक चित्रपटावर "मुघल- ए- आझम द म्युझिकल' हे ब्रॉडवे स्टाईल नाटक नुकतेच मुंबईतील एनसीपीएमध्ये सादर झाले.
बॉलीवूड अभिनेता फरहान अख्तरने हे नाटक पाहण्यासाठी आवर्जून हजेरी लावली होती. फरहान अख्तर त्याच्या सगळ्या चित्रपटांत काही ना काही वेगळे करत असतोच. हे नाटक पाहिल्यावर तो भारावून गेला.
"मुघल- ए- आझम' या के. असीफ यांच्या क्‍लासिक चित्रपटावर "मुघल- ए- आझम द म्युझिकल' हे ब्रॉडवे स्टाईल नाटक नुकतेच मुंबईतील एनसीपीएमध्ये सादर झाले.
बॉलीवूड अभिनेता फरहान अख्तरने हे नाटक पाहण्यासाठी आवर्जून हजेरी लावली होती. फरहान अख्तर त्याच्या सगळ्या चित्रपटांत काही ना काही वेगळे करत असतोच. हे नाटक पाहिल्यावर तो भारावून गेला.
त्याने लगेचच सोशल नेटवर्किंग साईटवर जाऊन आपल्या भावना व्यक्त केल्या. त्याला हे नाटक खूपच भावले. तो म्हणाला, या नाटकाचे सेट नेत्रदीपक आहेत आणि ज्या प्रकारे ही कथा नृत्य आणि गाण्यांच्या माध्यमातून पुढे सरकते ते पाहताना खूप आनंद होतो. त्याने लगेचच या नाटकातील कथ्थक नृत्यांगनांबरोबर फोटो काढला आणि सोशल मीडियावर पोस्ट केला.
"मुघल- ए- आझम द म्युझिकल'चे दिग्दर्शन फिरोज अब्बास खान याने केले आहे. तर शापुरजी पिलोंजी यांनी त्याची निर्मिती केली आहे. फरहानला मिळालेली ही एक प्रकारे म्युझिकल ट्रीट होती.
जितेंद्र भुरूक यांनी किशोरदांची गायली सलग 89 गाणी
मुंबईः जितेंद्र भुरूक यांनी पुणे-मुंबईतील भव्य वाद्यवृंदासह किशोरकुमार यांच्या 89व्या जयंतीचे औचित्य साधून त्यांची सलग 89 गाणी गात 'अगर तुम ना होते'...
'शुभ लग्न सावधान'मध्ये दिसेल बायकोला घाबरणारा सुबोध भावे
लग्न म्हणजे दोन जीवांचे मिलन असते. आयुष्यभर एकमेकांना एकत्र बांधून ठेवणारी ती अमुल्य गाठ असते. मात्र, काहीजणांना ही गाठ बंधनात अडकवल्यागत वाटत असते....
कोल्हापूर - बॅंक व्यवहार, ऑनलाईन व्यवहार, सोशल मीडियावर होणारी बदनामी, मार्केटमधील वेगवेगळे ॲप यांच्या माध्यमातून जाणीवपूर्वक केले जाणारे सायबर...
सभेसाठी सव्वादोन वर्षांनी मुहूर्त
कोल्हापूर - अखिल भारतीय मराठी चित्रपट महामंडळाच्या सर्वसाधारण सभेला आता मुहूर्त मिळाला आहे. येत्या २१ ऑक्‍टोबरला महामंडळाची सर्वसाधारण सभा होणार आहे...
वडिलांचा अंत्यविधी आटोपून थेट रंगमंचावर एंट्री
कोल्हापूर - राहुल पाटील. एक हरहुन्नरी कलाकार. येथील हौशी आणि व्यावसायिक रंगभूमीवर तो गेली आठ ते दहा वर्षे काम करतोय. रसिकांना पोट धरून हसवतानाच...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


वाईन आणि चीजचा प्रदेश – फ्रान्स – डिजिटल दिवाळी २०१६

वाईन आणि चीजचा प्रदेश – फ्रान्स
जर आपण ‘रातातुई’ किंवा ‘ज्युली अँड ज्युलिया’ नावाचे सिनेमे पाहिले असतील तर त्यात आपल्याला अत्यंत रोचक अशा फ्रेंच खाद्यसंस्कृतीची ओळख होते. अनेक शतके विकसित होत आलेले आणि बदलत राहिलेले फ्रेंच पाकशास्त्र म्हणजेच ‘ला क्युझिन फ्रान्से’. हे युरोपातील नावाजलेले आणि वैशिष्ट्यपूर्ण असे पाकशास्त्र आहे. २०१० मध्ये युनेस्कोने कल्चरल हेरिटेजमध्ये फ्रेंच गॅस्ट्रोनॉमीचा समावेश करून त्याचा मोठा सन्मान केला आहे.
मध्ययुगीन काळात, राजेरजवाड्यांच्या मुदपाकखान्यातून आणि नंतर १९ आणि २० व्या शतकात रेस्टॉरंट्सच्या किचनमधून या पाककलेचा प्रवास कसा झाला, याची कथा खूप रंजक आहे. आज फ्रेंच खाद्यसंस्कृती जगभरात अत्यंत नावाजलेली अशी स्वयंभू खाद्यसंस्कृती मानली जात असली तरी १७ व्या शतकाआधी यावर इटालियन खाद्यसंस्कृतीचा खूप मोठा प्रभाव होता. इतिहासात थोडं मागे जाऊन बघितलं तर मध्ययुगीन फ्रान्समध्ये, १४ व्या शतकात, खाद्यसंस्कृतीविषयी सर्वप्रथम गीयोम तिरेल नावाच्या आचाऱ्याने लिखित रूपात ‘ल वियांदीअर’ नावाच्या पुस्तकात काही पदार्थांच्या कृती पुढे आणल्याचा उल्लेख आढळतो. सतराव्या शतकानंतर मात्र फ्रेंच खाद्यसंस्कृतीवरील इतर खाद्यसंस्कृतीचा प्रभाव कमी करण्यासाठी विशेष प्रयत्न केले गेले आणि स्वतःची वैशिष्ट्यपूर्ण अशी खाद्यशैली विकसित झाली.
फ्रेंच राज्यक्रांतीनंतर, म्हणजे १८ व्या आणि १९ व्या शतकात या खाद्यसंस्कृतीत अनेक बदल झाले. आज देखील अनेक फ्रेंच पाककृतींमध्ये वापरले जाणारे मूळ फाऊंडेशन सॉस (espagnole, velouté आणि béchamel) १७८४ मध्ये मारी- आंतुवां कारेम नावाच्या शेफनी सर्वप्रथम बनवले आणि वापरून पहिले. पुढे विसाव्या शतकातदेखील या पाककलेत अनेक बदल झाले. दुसऱ्या महायुद्धाच्या वेळी फ्रान्सवर जर्मनीनं आक्रमण केले आणि मांसाचा तुटवडा निर्माण होऊ लागला. या वेळी मांस उत्पादन वाढवण्यासाठी लक्षणीय प्रयत्न केले गेले आणि मग युद्धानंतरही सर्वसामान्य फ्रेंच माणसाच्या रोजच्या जेवणातील सामिष आहाराचे एकूण प्रमाण वाढले.
१९६० मध्ये बरेच पोर्तुगीज स्थलांतरित फ्रान्समध्ये आले आणि याचा प्रभाव फ्रेंचांच्या स्वयंपाकच्या पद्धतीवर झाला असाही एक मतप्रवाह आहे. २० व्या शतकात फ्रेंच पाककलेमध्ये जे वैशिष्ट्यपूर्ण बदल झाले, त्यात पदार्थाच्या मूळ चवीत खूप बदल होऊ नयेत याची काळजी घेतली गेली. पदार्थ कमीतकमी क्लिष्ट असावेत, मासे, भाज्या, फळे आणि समुद्री फळे (fruits de mer किंवा sea animals) कमी शिजवले जावेत, जेणेकरून त्यांची नैसर्गिक चव तशीच राहील याची काळजी घेतली जाऊ लागली. मायक्रोवेव्ह ओव्हनच्या उदयामुळे अनेक नवीन प्रयोग या काळात केले गेले.
मी, २०११ पासून पॅरिसमध्ये आहे आणि फ्रेंच लोकांच्या खाद्यपद्धतीला जवळून पाहत आले आहे. प्लास मॉंजसारखा तरुणाईने रसरसलेला भाग असो किंवा ऑपेरासारखा सोफिस्टिकेटेड एरिया असो, विविध टपऱ्या, बेकरीज, रेस्टॉरंट्स नि वेगवेगळ्या रंग, वास, चवीने मला भुरळ पाडली आहे. या सगळ्यानं कधी संपूर्ण कधी पुसट ओळख करून देण्यासाठी मला आपल्याकडे खेचले आहे. माझ्यापरीने जमेल तसे आणि तेवढे मी चाखत आले आहे.
एकुणातच, उन्हाळ्यातले प्रफुल्लित करणारे सोनेरी दिवस असोत किंवा हिवाळ्यातले थंड दिवस, फ्रेंच माणसे खाण्यावर खूप प्रेम करतात आणि छोट्या क्रेप, कबाब, पानिनीच्या टपऱ्यांपासून ते अगदी मिशेलिन स्टार रेस्टॉरंटमध्ये खाण्याचा आस्वाद घेताना दिसतात. मी स्वतः शाकाहारी असल्याने काही मांसाहारी पदार्थांची चव कशी लागते हे अधिकारवाणीने सांगू शकणार नाही कदाचित, पण, तो तो पदार्थ बनवण्यामागची विचारपद्धती, त्यात वापरल्या जाणाऱ्या घटकांमागे असलेली कारणे जाणून घेणे मला फार आवडते. महत्त्वाचे म्हणजे खाद्यसंस्कृती देशाच्या समाजजीवनाचा खूप मोठा भाग असल्याने मला त्याविषयी जाणून घ्यायची नेहमीच उत्सुकता वाटते. या लेखात सर्वसाधारण फ्रेंच जेवणाचा आढावा घेतला जरी असला तरी माझा लिहिण्याचा जास्त भर फ्रेंच चीज आणि वाईनवर राहील.
सामान्यतः फ्रेंच जेवणाच्या दिनक्रमात ब्रेकफास्ट, लंच आणि डिनर या तीन वेळी विविध पदार्थ खाल्ले जातात. मांस, चीज आणि वाइन हे आजच्या फ्रेंच खाद्य संस्कृतीचे अविभाज्य घटक आहेत. भाज्यांमध्ये बटाटे, कांदे, घेवडा (जो फ्रेंच बीन्स म्हणून ओळखला जातो तो आरिको वेर (Haricot Vert), बटण मश्रूम्स (Champignon Paris), गाजर, लाल भोपळा यांचा अधिक वापर होतो. विविध भाज्यांबरोबरच व्हाइट (म्हणजे फिश, चिकन आणि पोर्क) आणि रेड (बदक, गीझ पक्ष्यांचे मांस, बीफ म्हणजे गाय आणि बैल यांचे मांस) मांसाचा अनेक पदार्थांमध्ये सढळ वापर केला जातो.
ब्रेकफास्ट म्हणजेच ल पती देजनेर (Le petit déjeûner)
पारंपरिक फ्रेंच नाष्ट्यामध्ये सहसा गोड बेकरी पदार्थांचा समावेश असतो. मारी आंतुआनेत या राणीच्या तोंडचे प्रसिद्ध वाक्य “जर ब्रेड परवडत नसेल तर त्यांनी केक खावा” यातील ब्रेड म्हणजे फ्रेंच बागेत फूटभर लांब, निमुळता आणि सर्वसामान्य स्लाइस ब्रेडपेक्षा थोडा कडक असा हा बागेत फ्रेंच खाद्यसंस्कृतीची ओळख आणि अविभाज्य घटक आहे. नाष्ट्यामध्ये, फ्रेंच ब्रेडच्या स्लाइसवर विविध प्रकारचे जॅम, मार्मालेड, बटर, मध लावून खाल्ले जाते. मऊ गोड ब्रेड, ब्रिओश (Brioshe) हा चहा किंवा कॉफीबरोबर खाल्ला जातो. क्रोसों (Croissants), बेदाणे घातलेला पां ओ रेजाँ (pain aux raisins) आणि चॉकोलेट भरलेला पां ओ शोकोला (pain au chocolat) असे पदार्थ सर्व बेकऱ्यांमधून सकाळी गरम ताजे मिळतात .
दुपारचे आणि रात्रीचे जेवण
पारंपरिक फ्रेंच जेवण खरे तर दोन तास चालते, पण आता आठवड्याभरात कामाच्या घाईमुळे एक तासाचा लंच ब्रेक घेतला जातो. पण, सुट्ट्यांच्या दिवशी आजही फ्रेंच कुटुंबे निवांत गप्पा मारत, वाईनचा आस्वाद घेत २-२.३० तास जेवण करणे पसंत करतात. सर्वसाधारण फ्रेंच जेवण तीन टप्प्यांत केले जाते (थ्री कोर्स). ओर दु’व्र (hors d’œuvre) किंवा आंत्रे (entrée) म्हणजे मुख्य जेवणाआधी घेतले जाणारे सूप किंवा स्टार्टर्स, प्ला प्रांसिपाल (plat principal) म्हणजे मेन कोर्स आणि शेवटी चीज कोर्स (fromage) ज्यामध्ये विविध चीजचे प्रकार बागेत किंवा सॅलडबरोबर खाल्ले जातात किंवा गोड पदार्थाने (देसेर म्हणजेच desserts) जेवणाचा शेवट केला जातो.
या मध्ये विविध प्रकारची सूप्स (फ्रेंच अनियन सूप), अपिटायझर्स किंवा स्टार्टर्स, पोर्कपासून बनवलेले टेरीन, भाज्या किंवा सीफूडपासून बनवले जाणारे दाट सूप / पोटाज म्हणजेच बिस्क (Bisque), डक लिव्हरपासून बनवले जाणारे जगप्रसिद्ध फुआ ग्रा (Foie Gras) हे काही जेवणाआधी आंत्रे म्हणून खाल्ले जाणारे पदार्थ आहेत.
प्ला प्रांसिपाल (plat principal) म्हणजे मेन कोर्स
मेन कोर्समध्ये Steak frites ही अतिशय कॉमन डिश आहे. म्हणजे बीफचा तेलावर परतलेला तुकडा उकडलेले बटाटे, सॉसमध्ये तयार केलेल्या उकडलेल्या घेवड्याच्या शेंगा आणि / किंवा तळलेल्या बटाट्याच्या फ्रिट्सबरोबर खाल्ल्या जातात. बीफ स्टेकच्या ऐवजी कधी कधी चिकन किंवा डक पीससुद्धा खाल्ला जातो. दुपारच्या आणि संध्याकाळच्या जेवणात वेगवेगळ्या ऋतूप्रमाणे घेतली जाणारी वाईन, बागेत आणि चीजचे वेगवेगळे प्रकार साथीला हटकून असतातच; किंबहुना त्याशिवाय फ्रेंच जेवण पूर्ण झाल्यासारखे वाटत नाही. संध्याकाळच्या जेवणात बऱ्याच वेळा हलके जेवण घेतले जाते आणि भात, पास्ता (जरी मूळ इटालियन असला तरी फ्रेंच जेवणात सर्रास वापरला जातो) आणि भाज्यांचा अधिक वापर केला जातो.
ऋतुमानानुसार मेन कोर्समध्ये खाल्ल्या जाणाऱ्या पदार्थांमध्येसुद्धा बदल होतो. स्प्रिंगमध्ये बार्बेक्यू म्हणजे भाज्या किंवा मांस कोळशावर भाजून खाल्ले जाते, उन्हाळ्यात पचायला हलके रसाळ भाज्यांनी युक्त (उदा. टोमॅटो, कुर्जेत यांसारख्या भाज्या आणि सॅलड्स) पदार्थ घेतले जातात, तर हिवाळ्यात स्निग्धांश जास्त प्रमाणात असलेले चीज आणि सॉसेज (पोर्कपासून बनवलेले सॉसेज) युक्त ‘राकलेत’ (raclette) खाल्ले जाते.
सॅलड, देसेर आणि कॉफी
जेवणाच्या शेवटी गोड पदार्थ (desserts) आणि कॉफी घेतली जाते. बऱ्याच वेळी अन्न पचन चांगले व्हावे या साठी गोड पदार्थ खायच्या आधी नुसतीच विविध प्रकारची सॅलडची पाने विनेगरयुक्त सॉस शिंपडून खाल्ली जातात. फ्रेंच गोड पदार्थांचा सुद्धा एक विशिष्ट खजिना आहे. या मध्ये वेगवेगळे टार्ट (सफरचंद, आब्रिकोट, फ्रेझ म्हणजे स्ट्रॉबेरी अशा फळांचे टॉपिंग असलेले टार्ट), चॉकोलेट मूस, क्रेप, क्रेम ब्रुले अशा वेगवेगळ्या गोड पदार्थांचा समावेश आहे. जेवणाचा शेवट ब्लॅक कॉफी घेऊन केला जातो.
फ्रान्सच्या विविध प्रांतांमधील काही विशिष्ट पदार्थ
जसे सर्वसामान्य फ्रेंच जेवणातील काही पदार्थ मी वरती नमूद केले, तसे फ्रान्सच्या विविध प्रांतांमध्ये (त्याला प्रोव्हॉन्स असे म्हणतात) वैशिष्ट्यपूर्ण पदार्थ बनवले जातात. उदाहरणार्थ चीज, मीट , सीफूड आणि भाज्या यांचे कस्टर्डबरोबरील मिश्रण सारण म्हणून वापरून बनवला जाणारा ‘किश लॉरेन’ हा लॉरेन प्रांतातील प्रसिद्ध पदार्थ आहे. पिकार्डी, नॉर्मंडी आणि ब्रिटनी प्रांत समुद्राजवळ असल्याने तिथे जेवणात सीफूडचा सढळ वापर आढळतो. बेसिल सॉसमध्ये शिजवलेले शंख, शिंपले (फ्रेंच मध्ये मुल’स Moules) खूप आवडीने खाल्ले जातात. यावरून ‘मिस्टर बिन्स हॉलिडे’ या चित्रपटाची हटकून आठवण होते, आणि शिंपले पाहून मिस्टर बिनचा चित्रविचित्र झालेला चेहरा आठवूनसुद्धा हसायला येते. गस्कोनी आणि पेरीगोर्ड भागात टेरीन आणि फुआ ग्रा, बॉर्दोची वाईन, तुलूजमध्ये मिळणारे घेवड्याच्या बियांपासून तयार केले जाणारे कासुले (cassoulet), प्रोव्होन्स आल्प्स आणि क्योत द’आझूर भागात रातातुई (Ratatouille), आल्प्समध्ये बनवले जाणारे टॉर्टीफ्लेट, फॉन्द्यू हे प्रकार केवळ फ्रान्समध्ये नाही तर जगभरात प्रसिद्ध आहेत.
फ्रेंच चीज आणि वाईन
ला व्ही फ्रान्से म्हणजेच फ्रेंच जेवणाचाच नाहीतर जीवनाचा मुख्य भाग म्हणजे चीज आणि वाईन. चीज ला फ्रेंच मध्ये फ्रोमाज आणि वाईनला द्यु वां असे म्हणतात. फ्रेंच माणसाच्या दृष्टीनं फ्रान्स ही चीजसाठी सगळ्यात जास्त अनुकूल भूमी आहे; पृथ्वीतलावर अन्य कोणतीही नाही असे म्हणले तर वावगे ठरणार नाही. वाईन आणि चीज दुपारच्या आणि रात्रीच्या जेवणात तसेच मधल्या वेळच्या च्याऊ म्याऊ खाण्यात सुद्धा आवडीने खाल्ले जाते. रोमन काळापासून फ्रेंच जेवणात चीजचा उल्लेख आढळतो.
फ्रेंच खाद्यसंस्कृतीत रोमन साम्राज्याकडून चीजचा शिरकाव झाला आणि फ्रेंच लोकांनी चीज बनवण्याच्या कलेचा प्रसार आणि प्रचार केला असे मानले जाते. प्राण्यांच्या आतड्यांपासून बनवलेल्या पिशव्यांमधून दूध नेताना प्राण्यांच्या पोटातील रेनेट विकराची दुधावर प्रक्रिया झाल्याने त्यातून चीजचा शोध लागला असे मानले जाते. गेल्या अनेक वर्षांत चीज बनवण्याच्या पारंपरिक प्रक्रियेबरोबर नवीन पाककृतींचा शोध फ्रान्समध्ये लागत गेला आहे. फ्रान्सच्या विविध प्रांतांनी आपल्या परीने चीजच्या वेगवेगळ्या प्रकारांना चव, रंग आणि वास द्यायचा प्रयत्न केलाय. आजमितीस या चीजचे ३५० हून अधिक अधिकृत आणि घरगुती स्तरावर हजार-एक प्रकार आहेत. आणि यातील अनेक प्रकार जगविख्यात आहेत.
औद्योगिकीकरणाच्या या युगात चीजची मूळ चव कुठेतरी हरवत चालल्याचा सूर निघत असतानादेखील चीजसाठीचे फ्रेंच माणसाचे आणि जगभरातील खवय्यांचे वेड कमी होईल, याची शक्यता नाही. प्रत्येक ऋतूनुसार वेगवेगळे प्रकार फ्रेंच जेवणाचे टेबल सजवत असतात. फ्रान्समध्ये चीज मुख्यत्वे अपेरो ( म्हणजे aperitif and cocktails म्हणजे संध्याकाळच्या नाश्त्याच्या वेळी) आणि जेवताना खाल्ले जाते. चीज बनवणे ही इथल्या खाद्यसंस्कृतीमधली महत्त्वाची कला आहे. गाय, मेंढी, बकरीच्या पाश्चराइज्ड आणि अनपाश्चराइज्ड दुधापासून चीजचे विविध प्रकार बनवले जातात. मोठ्या मोठ्या सेलारमध्ये (लाकडी बॉक्समध्ये) चीजचे एजिंग म्हणजे मुरवणे (maturation) केले जाते. जितके जास्त दिवस चीज मुरवाल तितके ते जास्त चविष्ट असे मानले जाते. चीजच्या चवीवर अनेक गोष्टींचा प्रभाव पडतो. प्राण्याने गवत कोणते खाल्ले आहे, दुधातील Lactic acid bacteria यांचे परिमाण आणि प्रकार, चीज करताना वापरलेले रेनेट विकर यावर चीजची चव आणि रंगरूप ठरते. औद्योगिकीकरणाच्या आताच्या युगात हे रेनेट आता वनस्पतिजन्य आणि मायक्रोबियल (जीवाणूंपासून) रूपातूनसुद्धा तयार केले जाते. अनपाश्चराइज्ड दुधापासून बनवलेले चीज चवीला जास्त चांगले लागते असे मानले जाते. ब्रि प्रांतात तयार होणारे Brie de Meaux (ब्रि), नॉर्मंडी भागातले camembert (कॅमेम्बोर), emmental (एमेंताल), mimolet (मिमोले), comte (कॉम्ते), chevre (शेव्र), मिदी -पिरेनेज भागातले roquefort, आल्प्स पर्वतीय भागातून येणारे reblochon (रेब्लोशोन) हे फ्रेंच चीजचे नावाजलेले आणि चीज प्लॅटरमध्ये नेहमी आढळणारे प्रकार आहेत.
सॉफ्ट किंवा क्रीम आणि हार्ड असे चीजचे प्रकार आढळतात. अर्थातच चीजचा पोत जसा असेल त्यावरून हे प्रकार ठरले. ब्रि, कॅमेम्बोर, शेव्रचे काही प्रकार हे सॉफ्ट आणि एमेंताल, मिमोले, कॉम्प्ते इ. प्रकार सेमी-हार्ड आणि हार्ड प्रकारात मोडणारे. फ्रेंच चीज बहुतांश वेळा नुसते किंवा फ्रेंच ब्रेडबरोबर खाल्ले जाते. चीजचे शेव्र, एमेंताल, मोझ्झारेला, पार्मेसन असे काही प्रकार पिझ्झा, फोन्द्यु, सुफले असे पदार्थ बनवताना वापरले जातात. बऱ्याचदा चीजचा एक विशिष्ट उग्र वास खूप जणांना लगेचच आवडत नाही, पण जर चव घेऊन बघायला सुरुवात करायची असेल तर कॉम्ते, एमेंताल, कांताल, ब्रि या प्रकारांपासून सुरुवात करता येईल, या चीजची चव आणि वास जर तितका तीव्र / उग्र वाटला नाही तर अन्य प्रकार देखील चाखून पाहता येतील.
फ्रेंच चीजबरोबर वाईनदेखील तितकीच जगप्रसिद्ध आहे. हजारो वर्षांच्या इतिहासाबरोबर फ्रेंच वाईन वाहात आलीये असे म्हणायला हवे खरे तर  रोमन काळाच्या सुद्धा खूप आधीपासून, फ्रेंच वाईनच्या निर्मितीचे उल्लेख आढळतात. आज वाईन निर्मितीत फ्रान्स जगभरात अव्वल आहेच, पण वाईन निर्मितीच्या शास्त्राविषयी अभ्यास आणि प्रसारातसुद्धा अग्रगण्य आहे. जॅपनीज वाईनच्या निर्मितीवर सुद्धा फ्रेंच वाईन निर्मितीचा प्रभाव आढळतो. फ्रान्समध्ये वाईन बनवण्याची काटेकोर नियमावली आणि कायदे आहेत. फ्रेंच वाईन जगभरात निर्यात होते.
द्राक्षाच्या वेगवेगळ्या प्रकारांपासून व्हाईट, रेड, पिंक (रोजे), स्पार्कलिंग, फोर्टिफाइड आणि शॅम्पेन अशा विविध वाईन्स बनवल्या जातात. वाईन जितकी जुनी तितकी चविष्ट असा ढोबळ नियम आपल्याला माहीत असतो पण फक्त तेवढेच त्या वाईनची चव ठरवत नाही. द्राक्षाची जात, जमिनीचा पोत, ऋतुमानानुसार द्राक्षाला मिळणाऱ्या उन्हाचे प्रमाण, ज्या लाकडी ड्रम्समध्ये वाईन मॅच्युरेशनसाठी साठवली जाते त्याच्या लाकडाचा प्रकार असे लहानमोठे अनेक घटक वाईनच्या रंग, वास आणि चवीवर परिणाम करतात. त्यामुळे वाईन बनवताना या सर्व घटकांचा खूप बारकाईने विचार केला जातो.
चीजप्रमाणेच वाईनचे शेकडो प्रकार फ्रान्समधील विविध प्रोव्होन्समध्ये तयार होतात आणि एवढ्या वेगळ्या प्रकारांमधील चवीमधील सूक्ष्म फरक फक्त फ्रेंच लोकांना आणि वाईनतज्ज्ञांना (सोमेलिअर)नाच कळू शकतात असे वाटते. यामध्ये बॉर्दो आणि बर्गंडी (बुरगोन्य) हे वाईन निर्मितीतले अग्रेसर प्रांत आहेत. बॉर्दोची रेड वाईन आणि बर्गंडीची व्हाईट वाईन खरोखरच खूप चविष्ट असते.
मोठ्या वाईनरीज तर निर्मिती करतातच, पण पिढ्यान् पिढ्या घरगुती पातळीवर अगदी सिलेक्टिव्ह प्रमाणात पण अत्यंत चविष्ट वाईन निर्मिती करणारे शेतकरीसुद्धा फ्रान्समधील बऱ्याच प्रांतांत आढळतात. अजून एक रंजक गोष्ट म्हणजे विशिष्ट प्रकारची वाईन विशिष्ट आकाराच्या बाटलीत पॅक केली जाते. म्हणजे ड्राय व्हाईट वाईन छोट्या निमुळत्या तोंडाच्या बाटलीत तर शॅम्पेनसारखी स्पार्कलिंग वाईन निमुळत्याहून हळूहळू मोठी मान होत जाणाऱ्या आकाराच्या बाटलीत पॅक केली जाते.
जेवणातल्या कुठल्या पदार्थाबरोबर किंवा चीजबरोबर कोणत्या प्रकारची वाईन घेतली जावी याचेसुद्धा इथे शास्त्र आहे असे म्हणता येईल. सहसा फ्रेंच लोक याचे सारासार नियम जेवताना पाळतात. पदार्थाची चव आणि त्याबरोबर घेतल्या जाणाऱ्या वाईनची चव याचा उत्तम मेळ साधला जावा असा त्यामागचा विचार. उदाहरणार्थ, रोस्टेड भाज्या, क्युअर्ड मीटबरोबर लाइट रेड वाईन; फक्त भाज्यायुक्त पदार्थाबरोबर ड्राय व्हाईट किंवा बीफबरोबर बोल्ड रेड वाईन घेतली जाते. ढोबळ मानाने सॉफ्ट किंवा क्रीम चीजबरोबर व्हाईट वाईन आणि हार्ड चीजबरोबर रेड वाईन घेतली जाते.
फ्रेंच वाईनमध्ये सुद्धा शेकडो प्रकार आहेत आणि फ्रान्सच्या वेगवेगळ्या भागात तयार होणार्‍या वाईननुसार ह्या चीज आणि वाईनच्या पेअरींगमध्ये खूप वेगवेगळे प्रकार पाहायला मिळतात.
आज भारतातून सहल, शिक्षण किंवा कामानिमित्त आपण जर फ्रान्समध्ये प्रवास करणार असाल तर फ्रान्सच्या खाद्यसंस्कृतीचा भाग असलेले चीज आणि वाईन याचा शक्य असल्यास जरूर आस्वाद घेऊन पाहा. भारतीय आणि फ्रेंच जेवणात खूप फरक असतो. फ्रेंच जेवण मिळमिळीत असते अशी आपल्यातल्याच काही मित्रमैत्रिणींकडून ओरड होताना दिसते, पण तरीही ती फ्रेंच खाद्यसंस्कृती आहे, एका विशिष्ट समाजाचे त्यात प्रतिबिंब आहे हे स्वीकारून काही खाऊन बघता आले ते आनंद देणारे असते. जर फ्रेंच खाद्यपदार्थ, चीज आणि वाईनची चव आवडली तर खाद्यसंस्कृतीचे एक नवीन दालन तुमच्यासाठी खुले होईल यात शंकाच नाही.
डॉ. प्रियांका देवी- मारुलकर
मूळची पुण्याची. २०११ पासून पॅरिसमध्ये शिक्षणासाठी राहात आहे. पिअर आणि मारी क्युरी विद्यापीठातून कॅन्सर इम्युनॉलॉजीमध्ये डॉक्टरेट पदवी प्राप्त. त्याबरोबरच चित्रकार आहे आणि मुख्यत्वे जलरंगाचे माध्यम मला जास्त भावते. (ब्लॉग लिंक http://priyanka-devi.blogspot.fr/) विविध देशांच्या भटकंतीमध्ये मला तिथला इतिहास, संस्कृती, लोककला यांविषयी जाणून घ्यायला आवडते.
फोटो – प्रियांका देवी व्हिडिओ – YouTube
ऑनलाइन दिवाळी अंकऑनलाइन मराठी अंकखाद्यसंस्कृती विशेषांकजागतिक खाद्यसंस्कृती विशेषांकडिजिटल कट्टाडिजिटल दिवाळी अंकडिजिटल दिवाळी २०१६फ्रान्स खाद्यसंस्कृतीमराठी दिवाळी अंकDigital Diwali 2016Digital KattaMarathi Diwali AnkMarathi Diwali IssueMarathi Food Culture IssueOnline Diwali AnkOnline diwali issueOnline Diwali Magazine
Previous Post रेल्वेची खानपान संस्कृती
Next Post अरेबिक तहजीब-ए-जायका
Pingback: फ्रेंच खाद्यसंस्कृती: ला व्हि आं रोज चा एक रसरशीत पैलू (French food culture) | पाऊलखुणा...
Pingback: वाईन आणि चीजचा प्रदेश – फ्रान्स (French food culture) | पाऊलखुणा...
Pingback: वाईन आणि चीजचा प्रदेश – फ्रान्स (French food culture) | पाऊलखुणा...
Pingback: वाईन आणि चीजचा प्रदेश – फ्रान्स (French food culture) – पाऊलखुणा…
कॅनडातल्या आईस वाईन November 9, 2016
आखाती देशांतले गोड पदार्थ November 9, 2016
छेनापोडं आणि दहीबरा November 7, 2016
कॉर्न आणि मिरचीचं जन्मस्थान – मेक्सिको November 7, 2016
डेन काऊंटी फार्मर्स मार्केट, यूएसए November 5, 2016
जॉर्जिया आणि दुबई स्पाइस सूक November 5, 2016
काही युरोपिय पदार्थ November 5, 2016
मासे, तांदूळ आणि नारळ – केरळ November 2, 2016
लोप पावत चाललेली खाद्यसंस्कृती – हिमाचल प्रदेश October 31, 2016
shraddham on ठकूच्या स्वैपाकाची गोष्ट
Archana phatak on मुळारंभ आहाराचा
SUJIT KULKARNI on डिस्कव्हरिंग घाना
डिजिटल दिवाळी : आकार… on एकट्या माणसाचं स्वयंपाकघर


death news in nanded district धोंडे खाण्यासाठी आला, अन् जीव गमावून बसला ! | eSakal

धोंडे खाण्यासाठी आला, अन् जीव गमावून बसला
शनिवार, 9 जून 2018
धोंडे खाण्यासाठी सासरवाडीला आलेल्या एका जावयाचा गोदावरी नदी पात्रात बुडून मृत्यू झाला. ही घटना शुक्रवारी (ता. आठ) दुपारी जूना कौठा भागात घडली.
नांदेड - धोंडे खाण्यासाठी सासरवाडीला आलेल्या एका जावयाचा गोदावरी नदी पात्रात बुडून मृत्यू झाला. ही घटना शुक्रवारी (ता. आठ) दुपारी जूना कौठा भागात घडली.
जालना जिल्ह्यातील परतूर येथील एसटी महामंडळाचे सेवानिवृत नियंत्रक सत्यकुमार नारायण दरबसवार (वय ६०) यांची सिडको, नांदेड येथे सासरवाडी आहे. ते आपल्या कुटूंबियांसह धोंडे खाण्यासाठी आले होते. धोंडे खाण्यापूर्वी पवित्र गोदावरी नदी पात्रात ते कौठा शिवारात अंघोळ करण्यासाठी शुक्रवारी (ता. आठ) दुपारी आले. त्यांनी कपडे उतरवून ते नदी पात्रात उतरले. परंतु अंघोळ करत असतांना ते थोडे आत जाताच वाळू उपसा केलेल्या ठिकाणी खोल खड्ड्यात ते पडले. त्यांना पोहता येत नसल्याने व पाण्याचा अंदाज न आल्याने त्यांचा बुडून मृत्यू झाला. तब्बल दोन तासांनी ही घटना उघडकीस आली.
नांदेड ग्रामिण ठाण्याचे पोलिस हवालदार ज्ञानोबा केंद्रे यांना माहिती समजताच त्यांनी घटनास्थळ गाठले. तिथे असलेल्या मोबाईलवरून मृतदेहाची ओळख पटली. दिपक माधव यन्नावार यांच्या माहितीवरून पोलिसांनी आकस्मिक मृत्यूची नोंद करण्यात आली. तपास श्री. ज्ञानोबा केंद्र हे करीत आहेत.
असहिष्णुता व असुरक्षतेच्या विरोधात महाराष्ट्र अंनिसचे ‘जवाब दो’ आंदोलन
पाली - डॉ. नरेंद्र दाभोलकर यांच्या निर्घुण खूनाला (ता.20) ऑगस्टला पाच वर्ष पूर्ण झाली. डॉ. दाभोलकर खूनप्रकरणातील सूत्रधार व कटाची प्रेरणा देणार्...
नांदेडमध्ये जुगार अड्ड्यावर पोलिसांचा छापा
नांदेड: जवाहरनगर पाटीजवळ पाटबंधारे कार्यालय परिसरात सुरू असलेल्या एका जुगार अड्ड्यावर पोलिसांनी छापा टाकला. यावेळी डावारून 14 जुगाऱ्यांना अटक करून 15...
युवकांनी कायदा-सुव्यवस्था राखण्यास सहकार्य करावे : संदीप पाटील
जुन्नर - शांतता व प्रगतीसाठी सर्वांनी सतत प्रयत्नशील राहिले पाहिजे, प्रामुख्याने युवकांनी पुढे येवून प्रशासनास कायदा सुव्यवस्था राखण्यास सहकार्य...
उमर खालिदवरील गोळीबारप्रकरणी दोघांना अटक
नवी दिल्ली : जवाहरलाल नेहरू विद्यापीठातील (जेएनयू) विद्यार्थी नेता उमर खालिद याच्यावरील गोळीबारप्रकरणी दिल्ली पोलिसांनी आज (सोमवार) दोघांना अटक केली...
संविधानाच्या मार्गाने वाटचाल करा- पोलिस अधिक्षक जाधव
नांदेड: देशातील प्रत्येक नागरिकांनी संविधानाचा मार्ग स्विकारून आपली वाटचाल करावी. पोलिस अधिक्षक कार्यालयात सोमवारी (ता. 20) सकाळी आयोजीत...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


संक्रांत सणासाठी शहर सज्ज - तरुण भारत | तरुण भारत

You are here: Home » आवृत्ती » बेळगांव » संक्रांत सणासाठी शहर सज्ज
संक्रांत सणासाठी शहर सज्ज
सुगड पूजन, बाजरीची मऊ आणि कडक भाकरी आणि भाज्या व चटण्यांच्या ताटांची देवाण-घेवाण करत शुक्रवारी भोगी साजरी झाली आणि संक्रांतीसाठी शहर सज्ज झाले. व्हॉट्स ऍपवरून संक्रांतीच्या शुभेच्छांची देवाण-घेवाण गुरुवारपासूनच सुरू झाली. यंदा तर भोगीच्या ताटाचे चित्र पाठवून भोगीच्याही शुभेच्छाही देण्यात आल्या.
संक्रांतीला सुगड पुजले जाते. त्यामुळे बाजारात सुगड दाखल झाली आहेतच. वेगवेगळय़ा भाजांच्या खरेदीबरोबरच सुगडांचीही खरेदी झाली. सुगडात तांदूळ घालून त्याच्यावरती असलेल्या मातीच्याच झाकणात तिळगुळ घालून त्यांचे पूजन करण्यात आले. बाजारपेठेत तर सर्वत्र शहर आणि उपनगरातसुद्धा तिळगुळाचे स्टॉल सजलेले आहेत. संक्रांतीला गुळपोळी करण्याचा रिवाज आहे. मात्र आता पुरणपोळी, शेंगापोळीबरोबर गुळपोळीसुद्धा बाजारात मिळत आहे. त्यामुळे नोकरदार महिलांची चांगलीच सोय झाली आहे. संक्रांत शनिवारी आली आहे. बाजाराचा दिवस त्यातच अर्धा दिवस सुटी आणि दुसरे दिवशी रविवार. त्यामुळे महिला वर्गाला निवांतपणाने सणाचे काम करता येणार आहे. तर बालचमुला सुटीचा आनंद घेत तिळगुळ वाटता येणार आहेत.
दरम्यान, मठ गल्ली येथील मनोहर यांचे कुटुंब वर्षानुवर्षे घरी तिळगुळ व तिळाचे दागिने तयार करत आले आहेत. हे कुटुंब मोठय़ा प्रमाणात घरीच तिळगुळ तयार करून विक्री करत आहेत. त्याच बरोबर तिळगुळाचे दागिनेही तयार करत आहेत. या घरातही पुरुष आणि महिला मिळून तिळगुळ व हलवा तयार करतात.
जास्तीत जास्त हसा, रागाचा मृत्यू होऊन जाईल
प्रतिकूल हवामानातही आंब्याचे भरघोस पीक
आमदार संभाजी पाटील यांच्या खटल्याची सुनावणी पुढे ढकलली
बंधारा फुटून शेतवाडीत शिरले पाणी
हॉटेल व्यावसायिकाची गोळी झाडून आत्महत्या
पंतप्रधान नरेंद्र मोदींच्या पत्रात काश्मीरचा उल्लेखच नाही
क्रिकेटर गौतम गंभीर भाजपाच्या वाटेवर
अभिनेत्री कंगना राणावतविरोधात पोलिसात तक्रार
डॉ.दाभोळकरांचे मारेकरी राज्य करत आहेत – तुषार गांधी
पीएनबी घोटाळा : निरव मोदी ब्रिटनमध्येच
भाजपाच्या संगीता खोत सांगलीच्या महापौरपदी
वीरेंद्र तावडे आणि अमोल काळेच्या आदेशावरूनच डॉ.दाभोळकरांवर गोळ्या झाडल्या-सीबीआय
आजचे भविष्य सोमवार दि. 20 ऑगस्ट 2018
संशयित तिघांमध्ये एक हॉटेल व्यावसायिक
Categories Select CategoryAutomobilesleadingnewsNew Category NameTop NewsVideoआवृत्तीउद्योगकोल्हापुरक्रिडागोवापुणेबेळगांवभविष्यमनोरंजनमाहिती / तंत्रज्ञानमुंबईरत्नागिरीराष्ट्रीय-आंतरराष्ट्रीयविविधाविशेष वृत्तसंपादकिय / अग्रलेखसांगलीसातारासिंधुदुर्गस्थानिक


पदसंग्रह - स्फुटश्लोक

गांवे, नद्या, समुद्र, देवदेवता किंवा अन्य नांवांची उत्पत्ती काय असेल नांवे कशी पडली असतील
मराठी मुख्य सूची|मराठी साहित्य|अभंग संग्रह आणि पदे|श्रीरंगनाथस्वामीकृत पदसंग्रह|
पदे १ ते ५
पदे ६ ते १०
पदे ११ ते १५
पदे १६ ते २०
पदे २१ ते २५
पदे २६ ते ३०
पदे ३१ ते ३५
पदे ३६ ते ४०
पदे ४१ ते ४५
पदे ४६ ते ५०
पदे ५१ ते ५३
पदे ५५ ते ५६
पदे ५७ ते ५८
पदे ५९ ते ६२
पदे ६३ ते ७०
पदे ७१ ते ८०
पदे ८१ ते ८५
पदे ८६ ते ९०
पदे ९१ ते ९५
पदे ९६ ते १००
पदे १०१ ते १०५
पदे १०६ ते ११०
पदे १११ ते ११५
पदे ११६ ते ११९
पदे १२० ते १२५
पदे १२६ ते १३०
पदे १३१ ते १३५
पदे १३६ ते १४०
पदे १४१ ते १४५
पदे १४६ ते १५०
पदे १५१ ते १५५
पदे १५६ ते १६०
पदे १६१ ते १६५
पदे १६६ ते १७०
पदे १७१ ते १७५
पदे १७६ ते १८०
पदे १८१ ते १८५
पदे १८६ ते १९०
पदे १९१ ते १९५
पदे १९६ ते २००
पदे २०१ ते २०५
पदे २०६ ते २१०
पदे २११ ते २१५
पदे २१६ ते २२०
पदे २२१ ते २२५
पदे २२६ ते २३०
पदे २३१ ते २३५
पदे २३६ ते २४०
पदे २४१ ते २४५
पदे २४६ ते २५०
पदे २५१ ते २५५
पदे २५६ ते २६०
पदे २६१ ते २६५
पदे २६६ ते २७०
पदे २७१ ते २७५
पदे २७६ ते २८०
पदे २८१ ते २८५
पदे २८६ ते २९०
पदे २९१ ते २९५
पदे २९६ ते ३००
पदे ३०१ ते ३०५
पदे ३०६ ते ३१०
पदे ३११ ते ३१५
पदे ३१६ ते ३२०
पदे ३२१ ते ३२५
पदे ३२६ ते ३३०
पदे ३३१ ते ३३५
पदे ३३६ ते ३४०
पदे ३४१ ते ३४५
पदे ३४६ ते ३५०
पदे ३५१ ते ३५५
पदे ३५६ ते ३६०
पदे ३६१ ते ३६५
पदे ३६६ ते ३७०
पदे ३७१ ते ३७५
पदे ३७६ ते ३८०
पदे ३८१ ते ३८५
पदे ३८६ ते ३९०
पदे ३९१ ते ३९५
पदे ३९६ ते ४००
पदे ४०१ ते ४०५
पदे ४०६ ते ४१०
पदे ४११ ते ४१५
पदे ४१६ ते ४२०
पदे ४२१ ते ४२५
पदे ४२६ ते ४३०
पदे ४३१ ते ४३५
पदे ४३६ ते ४४०
पदे ४४१ ते ४४५
पदे ४४६ ते ४५०
पदे ४५१ ते ४५५
पदे ४५६ ते ४६०
पदे ४६१ ते ४६५
पदे ४६६ ते ४७०
पदे ४७१ ते ४७५
पदे ४७६ ते ४८०
पदे ४८१ ते ४८५
पदे ४८६ ते ४९०
पदे ४९१ ते ४९५
पदे ४९६ ते ५००
पदे ५०१ ते ५०५
पदे ५०६ ते ५१०
पदे ५११ ते ५१५
पदे ५१६ ते ५२०
पदे ५२१ ते ५२५
पदे ५२६ ते ५३०
पदे ५३१ ते ५३५
पदे ५३६ ते ५४०
पदे ५४१ ते ५४५
पदे ५४६ ते ५५०
पदे ५५१ ते ५५५
पदे ५५६ ते ५६०
पदे ५६१ ते ५६५
पदे ५६६ ते ५७०
पदे ५७१ ते ५७५
पदे ५७६ ते ५८०
पदे ५८१ ते ५८५
पदे ५८६ ते ५९०
पदे ५९१ ते ५९५
पदे ५९६ ते ६००
पदे ६०१ ते ६०५
पदे ६०६ ते ६१०
पदे ६११ ते ६१५
पदे ६१६ ते ६२०
पदे ६२१ ते ६२५
पदे ६२६ ते ६३०
पदे ६३१ ते ६३५
पदे ६३६ ते ६४०
पदे ६४१ ते ६४५
पदे ६४६ ते ६५०
पदे ६५१ ते ६५५
पदे ६५६ ते ६६०
पदे ६६१ ते ६६५
रंगनाथ स्वामींचा जन्म शके १५३४ परिघाविसंवत्सर मार्गशीर्ष शुद्ध १० रोजीं झाला.
Tags : ranganatha swaniपदमराठीरंगनाथ स्वामी
उदासीन चित्तीं असोनी स्वदेहीं ॥ प्रपंचीं तया नाठवें द्वैत कांहीं ॥
विचारी विवेकें निवारी भवातें ॥ जिवन्मुक्त साधू ह्मणावें तयातें ॥४॥
जनाचार चाले विधीयुक्त बोले ॥ सदां सर्वदां सर्वसाक्षी निवाले ॥
न बाधे कदां कल्पना काम जेथें ॥ जिवन्मुक्त साधू म्हणावें तयातें ॥५॥
भजे मत्त मतांत्तरीं एक पाहे ॥ नव्हे खड आखंडता द्दढता हे ॥
न मोडे तदाकार वृत्ती मनातें ॥ जिवन्मुक्त० ॥६॥
ने घे वैभव दु:खदायक नको बोलावया व्युत्पती ॥ ने घे पंडित मार्ग गायनकळा तेही नको श्रीपती ॥
नाहो मारुत धारणा श्रम बहू सिद्धी न मागे तुतें ॥ ज्या सौख्यें मुनि बोधले विचरती ते दे दयाळा मतें ॥७॥
ने घे मायिक साधनें मजप्रती सीतापती वस्तुता ॥ ने घे बाधक साधकांप्रति सदां मोहीत हे मान्यता ॥
न घे इंद्रपदा विरोधचि सदां सर्वापरी हीन तें ॥ ज्या सौख्यें मुनि ॥८॥
नाना साधन बाह्म वेश न करा सारांश शोधा पुरा ॥ देहादीक चराचरास विसरा सच्चित्स्वरूपीं भरा ॥
हा जाणूनि मृषा प्रपंच विसरा सारूनि काष्ठा परा ॥ माथां ठेवुनि पाणि पावन करी त्याचीं पदाब्जें धरा ॥९॥
शोधूनि सारांश असार सारा ॥ सारा न लक्षी तरि तो विषारा ॥
पारा न जाणे श्रुति तर्कवारा ॥ तें जाणणें तूं निज निर्विकारा ॥१०॥
गुणानिर्गुणातीत जो नांदताहे ॥ गुणानिर्गणांतीत होऊनि राहे ॥
सदां पूर्ण जें पूर्ण जो पूर्ण पोह ॥ तया वर्णितां शब्द निशेष पाहे ॥११॥
रवी दाखवी तें कवी पूर्ण जाणे ॥ कवी दाखवी तें रवी तो न जाणे ॥
कवी तोचि रे जो रवीतें प्रकाशी ॥ रवी लोपला पूर्ण ज्याचे प्रकाशीं ॥१२॥
भाबी पाही उपेक्षी तुजजकळि नसें काम तैं तुच्छ लक्षी ॥ गेली लक्ष्मी परिक्षीं तदुपरि सहसा बंधु गेहीं न रक्षी ॥
ऐसे जे पूर्वपक्षी कळत निदसुरें जे तयां काळ भक्षी ॥ तैसा माझा नुपेक्षी दशरथकुळ चिद्भानु जो सर्वसाक्षी ॥१३॥
परहित निवटाया वेश केला नटाया ॥ करिसि किति धिटाया देह आला विष्टाया ॥
स्वहित करि सुटाया काळ आला कुटाया ॥ भज सुरमुकुटा या कर्मबंधा सुटाया ॥१४॥
दे देवा क्षीर मातें म्हणवुनि निरुतें बोलिलें वाक्य बाळें ॥ दीनानाथें दयाळें क्षिरनिधि दिधला त्यासि त्रैलोक्यपाळें ॥
ऐशा सांडूनि लोकांप्रति मुखकमळें मागसी पोटजाळें ॥ नाहीं अद्यापि तृप्ती मर मर मनुजा छी: तुझें तोंड काळें ॥१५॥
जज्मोनियां जन्मकथा न जाणे ॥ जन्मोनिया जन्मविनाश नेणें ॥
जन्मोनियां सार्थक जन्म त्याचा ॥ जन्मोनि झाला निजरूप साचा ॥१६॥
स्वसंकल्पयोगें अहं देह मानी ॥ नसे कल्पना तैं शिवत्वा न मानी ॥
असे स्वर्ग नर्कासि तो पात्र झाला ॥ स्वतवेद्य शस्त्रें करीं छेद याला ॥१७॥
अहो बोलिजे बोल त्याहूनि पांहो ॥ निराळेंचि तें कासया बोलताहो ॥
आतां सूति सांडा उगे मौन राहा ॥ आह्मी मौन आहों त्यजा भावही हा ॥१८॥
जया मौन ना बोलणें ही असेना असें एक आहे हाणाया दिसेना ॥
मनें कल्पिजे त्यासिही जाणताहे ॥ ह्मणे जाण तें त्यासि ग्रासुनि राहे ॥१९॥
तंववरि भव जाची बुद्धि जैं भेदवाची ॥ विविध मति विराली तैं गमे मुक्ति कांची ॥
सहज विचरतांही सा निजानंद डोहीं ॥ विदित विशद संतां जाणणें तेंचि पाही ॥२०॥
जो रंगीं निजरंग रंगुनि महा रंगातितें शोभला ॥ ओसंगीं विलसोनि संगरहितद्भद्रीं असें बैसला ॥
जो विश्वीं वसतो अतेंद्रियपणें सर्वेंद्रियें चेष्ठला ॥ तो हा पूर्णपणीं धरूनि सगुणी रंगेविना रंगला ॥२१॥
वि. १ निश्चित . २ ( ल . ) व्यर्थ . [ सं . स्थित ]
जानवे म्हणजे नेमके काय
प्रथम खण्डः - एकपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - पञ्चाशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - एकोनपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - अष्टचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - सप्तचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - षट्चत्वारिंशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - पञ्चचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - चतुश्चत्वारिंशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - त्रिचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः
प्रथम खण्डः - द्विचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः


Dasbodh 6 Of 8 Nirupan Vidyavachaspati Shankar Abhyankar (दासबोध निरुपण)

साधना करणाऱ्या पुरुषाला काय म्हणतात
प्रश्न : साधना करणाऱ्या पुरुषाला काय म्हणतात  साधकाने साधना काय व कशी करावी
साधनेने साधकाला काय प्राप्त होते
उत्तर : सद्गुरूंनी सांगितलेली साधना जो करतो त्याला साधक म्हणतात. कोणतीही प्राप्त परिस्थिती असो, सद्गुरूंनी सांगितल्याप्रमाणे, आपली स्वत:ची बुद्धि न चालविता, साधनेचा अभ्यास चालू ठेवणे हे साधकाचे काम आहे. श्रीसद्गुरूंची इच्छा व सत्ता न बदलणारी आहे. त्यांच्या इच्छेप्रमाणे वागण्यात साधकाचे कल्याण आहे.साधनेचा कंटाळा येणे हे साधकाचे दुर्दैव आहे. साधना करणे हे त्याचे कर्तव्य आहे. साक्षात्कार होवो, न होवो, साधना करणे हे साधकाचे काम आहे. तक्रार न करता समाधानाने साधना करणे यापरते दैवच नाही. साधनेखेरीज अन्य वासना असू नये. साधना न करणे हा मोठा गुन्हाच आहे. विचार येतात म्हणून साधकाने साधना सोडू नये. पाऊस पडला नाही तरी शेतकरी शेताची मशागत करतो हे लक्षात घेऊन साधना करावी. साधकाने झटून साधना करावी व मोक्षसुखाचा लाभ घ्यावा. अढळपदावर वृत्तिभाव स्थिर करणे हेच साधकाचे काम आहे.साधकाला सारखे चैतन्याचे अनुसंधान लागावयास पाहिजे.
श्रीसदद्गुरुकृपेने चैतन्यावर सारखे ल…
नामात राहणे हा सरळ मार्ग आहे
एका बाईला सासरी नामस्मरण करणे कठीण जाई, सासरच्या लोकांना ते आवडत नसे. मी तिला सांगितले, ‘लोणी चोरून खाण्याचा परिपाठ ठेवला तरी त्याचा परिणाम शरीरावर दिसतोच. तसे, नाम कुणाला नकळत घेतले तरी त्याचा उपयोग होतोच; म्हणून उघडपणे नाम न घेता आले तरी ते गुप्तपणे घ्यावे, आणि त्याप्रमाणे युक्तीने वागावे.’ शरीराला अन्नाची जरूरी असताना जर ते तोंडातून जात नसेल तर नळीने पोटात घालतात, त्यामुळे ते लवकर पोटात जाते; तसे, भावनेच्या नळीने नाम घेतले तर ते फार लवकर काम करते. एक मनुष्य बैलगाडीतून जातांना रस्त्यामध्ये पडलेला होता. एका सज्जन माणसाने त्याला उचलून आपल्या घरी नेले आणि त्याच्यावर उपचार केले. तसे आपण भगवंताच्या नामात पडून राहावे; त्यात राहिले की कुणीतरी संत भेटतो आणि आपले काम करतो; आपण सरळ मार्गात मात्र पडले पाहिजे.
नुसत्या विषयात राहणे हा आडमार्ग आहे; नामांत राहणे हा सरळ मार्ग आहे.
खरोखर, नाम किती निरूपाधिक आहे  आपण देहबुद्धीच्या उपाधीत राहणारे लोक आहोत, म्हणून आपल्याला नामाचे महत्त्व तितकेसे समजत नाही.संतांनाच नामाचे खरे महत्त्व कळते.
विलायत इथून हजारो मैल लांब आहे. तिथे जाऊन आलेल्या लोकांकडून आपण तिथल…
सदगुरु एक तेज आहे,सदगुरूंचे एकदा आगमन झाले की मनातील संशयरूपी अंधःकार कुठल्याकुठे पळून जातो.
सदगुरु म्हणजे एक असा मृदंग आहे की ज्याच्या एका झंकाराने अनाहत नाद ऐकू यायला सुरुवात होते.
सदगुरु म्हणजे असे ज्ञान की ज्याची प्राप्ती झाल्याबरोबर मनातील भयाची सगळी भावनाच लोप पावते.
सदगुरु ही एक अशी दीक्षा आहे की ज्याला गुरुदीक्षा प्राप्त झाली तो हा भवसागर तरून गेलाच म्हणून समजा.
सदगुरु ही एक अशी नदी आहे जी सतत आपल्या प्राणांतून वाहत असते.
सदगुरु म्हणजे असा सत् चित् आनंद आहे जो आम्हाला आमची खरी ओळख करून देतो.
सदगुरु म्हणजे एक बासरी आहे जिच्या नुसत्या मंजुळ आवाजानेच आपले मन आणि शरीर आत्मानंदात मग्न होऊन जाते.
सदगुरु म्हणजे केवळ अमृतच ह्या अमृताच्या सेवनाने तहान कायमची आणि पूर्णपणे शमते.
सदगुरु म्हणजे एक अशी कृपाच असते जी केवळ कांही भाग्यवान आणि सत्पात्री शिष्यांनाच प्राप्त होते आणि काहींना अशी कृपा मिळूनही ती मिळालेली त्यांना समजत नाही.
सदगुरु कुबेराचा अक्षय्य खजिनाच आहे आणि त्या खजिन्याचे मोल होऊच शकत नाही.
सदगुरू म्हणजे एक प्रसाद आहे. ज्याच्या भाग्यात असेल त्य…
दशक सहावा10 दशक सातवा10


dhing tang लोकशाही चिरायु होवो! | eSakal

सोमवार, 13 मार्च 2017
बेटा : (नेहमीची उत्साही एण्ट्री घेत) ढॅणटढॅण मम्मा, आय ऍम बॅक
मम्मामॅडम : (नर्व्हसपणे) हं
बेटा : (खट्टू होऊन) हे काय इतकं थंड स्वागत मी इतक्‍या दिवसांनी परत आलोय आर यू नॉट हॅपी
मम्मामॅडम : (स्वत:ला सावरून) येस, आय ऍम बेटा..जा, टेबलावर तुझा आवडता पास्ता करून ठेवलाय, तो खा..जा, टेबलावर तुझा आवडता पास्ता करून ठेवलाय, तो खा
बेटा : (नेहमीची उत्साही एण्ट्री घेत) ढॅणटढॅण मम्मा, आय ऍम बॅक
मम्मामॅडम : (नर्व्हसपणे) हं
बेटा : (खट्टू होऊन) हे काय इतकं थंड स्वागत मी इतक्‍या दिवसांनी परत आलोय आर यू नॉट हॅपी
मम्मामॅडम : (स्वत:ला सावरून) येस, आय ऍम बेटा..जा, टेबलावर तुझा आवडता पास्ता करून ठेवलाय, तो खा..जा, टेबलावर तुझा आवडता पास्ता करून ठेवलाय, तो खा
बेटा : (आळस देत) पास्ता नको चनागुड होगा, तो देना चनागुड होगा, तो देना अखिलेशबरोबर राहून राहून मला चनागुडची हॅबिट लागली आहे अखिलेशबरोबर राहून राहून मला चनागुडची हॅबिट लागली आहे सकाळी चनागुड खाल्ला की दिवसभर दम कायम राहातो, माहिताय सकाळी चनागुड खाल्ला की दिवसभर दम कायम राहातो, माहिताय तिथं, यूपीत रोज इतकी सायकल चालवली की विचारू नकोस तिथं, यूपीत रोज इतकी सायकल चालवली की विचारू नकोस स्टॅमिना जाम वाढलाय माझा स्टॅमिना जाम वाढलाय माझा मम्मा, पण सायकलिंग केल्यावर खूप भूक लागते ना
मम्मामॅडम : (दटावत) आपल्याला झेपेल तेच खावं, आणि झेपेल तेच करावं पाय दुखतील अशानं त्या अखिलेशच्या नादाला लागलास, आणि निष्कारण दमणूक झाली जिवाची
बेटा : (निरागस सुरात) मी नाही काही लागलो त्याच्या नादी तो लागला माझ्या तोच मला म्हणाला की आपली दोस्ती सॉल्लिड है और रहेगी ("शोले'मधलं फेमस गाणं म्हणत)...ये दोस्ती हम नहीं तोडेंगे...तोडेंगे दम मगर तेरा साथ ना छोडेंगे
मम्मामॅडम : (सुस्कारा टाकत) साथ नहीं छोडी, पर दम तोडना पडा...असंच ना
बेटा : (दुर्लक्ष करत) आपली फ्रेंडशिप अमर आहे, असं मी त्याला वचन दिलं
मम्मामॅडम : (खोल आवाजात) मग काय म्हणाला तो
बेटा : (निरागसपणा कंटिन्यू...) तो म्हणाला, "अमर' हा शब्द माझ्यासमोर उच्चारूसुद्धा नकोस मला काही कळलंच नाही मला काही कळलंच नाही पण ते जाऊ दे. (उजळलेल्या चेहऱ्यानं) यूपीतून परत आल्या आल्या मी आपल्या पार्टीच्या ऑफिसमध्ये गेलो होतो. मला बघून एवढे दचकले आपले लोक पण ते जाऊ दे. (उजळलेल्या चेहऱ्यानं) यूपीतून परत आल्या आल्या मी आपल्या पार्टीच्या ऑफिसमध्ये गेलो होतो. मला बघून एवढे दचकले आपले लोक
मम्मामॅडम : (हताशपणे खुर्चीत बसत) दरवेळी निवडणुका झाल्या की आपले लोक असे वेळी अवेळी दचकतात बरं त्यांच्याकडे लक्ष नको देऊस त्यांच्याकडे लक्ष नको देऊस तुझं काम तू प्रामाणिकपणाने करत राहा तुझं काम तू प्रामाणिकपणाने करत राहा एक दिवस तुला चांगलं फळ मिळेल
बेटा : (चक्रावलेल्या सुरात) मम्मा, मला काही कळतच नाहीए मी आणि अखिलेशनं सायकलवरून आख्खा उत्तर प्रदेश पालथा घातला मी आणि अखिलेशनं सायकलवरून आख्खा उत्तर प्रदेश पालथा घातला गावोगाव खाटा टाकून सभा घेतल्या गावोगाव खाटा टाकून सभा घेतल्या आमच्या सभांना इतकी गर्दी व्हायची की मला वाटलं होतं की आम्ही आरामात बाजी मारू आमच्या सभांना इतकी गर्दी व्हायची की मला वाटलं होतं की आम्ही आरामात बाजी मारू लोकांना आमची दोस्ती आवडलीये लोकांना आमची दोस्ती आवडलीये पण सभांना लोकं टाइमपास करण्यासाठी येतात, हे माझं मत आता फायनल झालं आहे पण सभांना लोकं टाइमपास करण्यासाठी येतात, हे माझं मत आता फायनल झालं आहे लेकाचे येतात, खाटेवर बसून पकोडे खातात, पाणी पितात आणि खाट घेऊन घरी जातात लेकाचे येतात, खाटेवर बसून पकोडे खातात, पाणी पितात आणि खाट घेऊन घरी जातात मतं काही देत नाहीत मतं काही देत नाहीत ह्याला लोकशाही कसं म्हणणार
मम्मामॅडम : (कडवट घोट गिळल्याप्रमाणे) फळाची आशा न धरता आपलं कर्म आपण करत राहावं एक दिवस लोक आपल्याला सत्ता देतातच एक दिवस लोक आपल्याला सत्ता देतातच
बेटा : (जोराजोराने मान हलवत) नोप लोकशाही म्हंजे काय, हे मला आता चांगलंच कळलं आहे
मम्मामॅडम : (कौतुकानं) अच्छा काय बरं लोकशाही म्हंजे काय बरं लोकशाही म्हंजे कळू दे की आम्हालासुद्धा
बेटा : (नीट समजावून सांगण्याच्या आविर्भावात) त्याचं असं आहे की...यूपीतल्या निवडणुकीचे निकाल लागल्यावर मी एकदम खिलाडूवृत्तीनं नमोअंकलना ट्विटरवरून कॉंग्रॅच्युलेट केलं
मम्मामॅडम : (नाक मुरडत) काही अडलं होतं
बेटा : (दुर्लक्ष करत) मी म्हटलं, ""अंकल, यूपीतल्या विजयाबद्दल अभिनंदन'' त्यांनी उलटा मेसेज पाठवला- थॅंक्‍यू...लोकशाही चिरायु होवो'' त्यांनी उलटा मेसेज पाठवला- थॅंक्‍यू...लोकशाही चिरायु होवो
मम्मामॅडम : (दात ओठ खात) थॅंक्‍यू म्हणाले काय बघतेच कळतात ही तिरकस बोलणी म्हणावं
बेटा : (निरागसतेचा कडेलोट) "लोकशाही चिरायु होवो' असंही म्हणाले ना ते ह्याचा अर्थ लोकशाही म्हंजे....मीच ह्याचा अर्थ लोकशाही म्हंजे....मीच
जितेंद्र भुरूक यांनी किशोरदांची गायली सलग 89 गाणी
मुंबईः जितेंद्र भुरूक यांनी पुणे-मुंबईतील भव्य वाद्यवृंदासह किशोरकुमार यांच्या 89व्या जयंतीचे औचित्य साधून त्यांची सलग 89 गाणी गात 'अगर तुम ना होते'...
पाऊस आला; पण त्यानं नुकसान टळलं का
जालना जिल्ह्यात जून, जुलै आणि ऑगस्टमधील पहिल्या पंधरवड्यातील पावसाचे प्रमाण पाहता याला पावसाळा म्हणाव का, असा प्रश्न शेतकऱ्यांना पडला होता. गुरुवार(...
परदेशातील आणि देशातील वायदे बाजारात कापसाची पीछेहाट
गेल्या आठवड्यात अमेरिकी वायदे बाजारात कापसाच्या किमतीत मोठी घसरण झाली. चीनच्या वायदे बाजारातही कापसाचे दर घटले. पाऊस, कापूस उत्पादन इत्यादी...
केरळ आपत्तीग्रस्तांना वाडी वस्तीवरील शाळेकडून मदत
मंगळवेढा - केरळमध्ये निसर्गाच्या अवकृपेने झालेली वाताहात, आपत्तीग्रस्तांना पुन्हा सावरण्यासाठी मदतीचा हात देण्यात दै.सकाळ नेहमी अग्रेसर असते. सकाळ...
संविधानाच्या मार्गाने वाटचाल करा- पोलिस अधिक्षक जाधव
नांदेड: देशातील प्रत्येक नागरिकांनी संविधानाचा मार्ग स्विकारून आपली वाटचाल करावी. पोलिस अधिक्षक कार्यालयात सोमवारी (ता. 20) सकाळी आयोजीत...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


गणेश उत्सव आणि प्रदूषण – हेमंत आठल्ये

गणेश उत्सव आणि प्रदूषण
jalinadr on लग्न का करावे
Vijay on लग्न का करावे
गौरव जगन्नाथ ताठे on राज ठाकरेंचे आंदोलन आणि म…
hemantathalyeblog on राज ठाकरेंचे आंदोलन आणि म…
अनिकेत गमे on राज ठाकरेंचे आंदोलन आणि म…
waranvg on लग्न का करावे
waranvg on लग्न का करावे
Nirmala on लग्न का करावे
हेमंत आठल्ये आता ट्विट्टर मधे
भारतातील भारतीय बनावटीचे पहिले व्यावसायिक हेलिकॉप्टर सांगलीच्या प्रदीप मोहिते यांनी तयार केले. जळगावात बाविस्कर यां… twitter.com/i/web/status/1… 42 minutes ago
RT @Sampat_sakaal: मराठा आरक्षण...युवकांचा निर्धार नोकरी मागणारे नव्हे नोकरी देणारे उद्योजक होणार sarkarnama.in/maratha-busine… @Sampat_sakaal @… 1 hour ago
इथं अनेकांच एकदा तरी विमानात बसावं असं स्वप्न असत पण आमच्या भारतात आपण स्वतःच खरंखुरं विमान तयार करावं हे स्वप्न… twitter.com/i/web/status/1… 1 hour ago
अबू धाबीचा राजाला व्यवसायात भागीदार करून तिथे कमाई करून ती भारतात आणणारा पहिला भारतीय उद्योजक जर कोण असेल तर ते आहे… twitter.com/i/web/status/1… 1 hour ago
 पेनला नीफ नाही. कमालीचे दारिद्र्य चप्पल पहिल्यांदा अकरावीत घातली चप्पल पहिल्यांदा अकरावीत घातली
अनेक आई इंग्लिश कंपनी काका क्रिकेट खर्च गणपती गर्लफ्रेंड घर चिंचवड चित्रपट जेवण डोळे ती दसरा दादा दिवाळी दुखी नगर नाही नोकरी पंतप्रधान परप्रांतीय पाऊस पुणेकर पुणे स्टेशन पूणे प्रेमिका बँक बस बहिण बॉस भाई भाऊ भारत भाषण भैय्या मनमाड मनसे मराठी मावशी मास्क मित्र मिरवणुक मी मुंबई मुर्ख मुलगी मुली रक्षाबंधन राज राज ठाकरे राष्ट्रवादी राहुरी रेल्वे लग्न लोकल लोणावळा वकृत्व वडिल वर्तमानपत्र विचार विधानसभा विलासराव शिवसेना शिवाजीनगर संगणक सकाळी सर्दी सहकारी सोनिया स्वाइन फ्लू स्वातंत्र्य हिंदी
ईमेलद्वारे नोंदी वाचण्यासाठी इथे स्वत:चा इमेल आयडीची नोंद करा.
गणेश उत्सव आणि प्रदूषण
दरवर्षी गणेश उत्सवात वर्तमानपत्रात रकानेच्या रकाने या विषयावरून भर भरून लेख येतात. कोण कुठली पर्यावरणवादी नावाची जमात जणू काही गणपती येतो म्हणजे सगळ विश्वात जणू हाहाकार माजतो अस काहीस मत मांडतात. न्यूजच्यानल वाले कोणाला तरी पकडून आणतात. आणि तो मग जणू काही तरी वाईट घडत आहे, अस काहीस भासवतो. आजही तेच चालू होते रटाळ. काय कराव हे जणू त्यांनाच माहित आणि आम्ही जणू आत्ताच जन्माला आलो आहोत. हि गोष्ट त्या वेळची आहे ज्यावेळी मी नवीनच संगणकाचा कोर्ससाठी नगरला जात होतो. माझे काही मित्र वर्तमानपत्रात मोठ्या हुद्द्यावर असल्याने त्यांच्या आग्रहास्तव मी ‘पत्रकारिता’ नावाच्या एका सहा महिन्याच्या कोर्स ला सहभागी झालो.
आम्हाला शिकवणारे सर लोक लोकसत्ता, सकाळ अशा वर्तमान पत्रात मोठ्या हुद्द्यावर, काही समाज सेवक आणि काही क्राएम रीपोर्टार. त्यामुळे खर तर, त्यांच्या कडून आपण कोण आणि काय करू शकतो याची माहिती खूपच चांगल्या पद्धतीने समजली. पत्रकार कसा आणि कोण असतो. त्याने काय करायला हव आणि ते कशा पद्धतीने मांडायला हव, याची कशी सांगड घालायला हवी. या सगळ्या गोष्टी त्यांनी आम्हाला नीट शिकवल्या होत्या. ते नेहमी चालू विषयावर बोला, लिहा अस सांगायचे. कधी कधी सर्वांसमोर आपले मत मांडायला लावायचे. खर तर वकृत्व स्पर्धेत शाळेत असताना भाग घेण्याचा फायदा इथे झाला हे नक्की. त्यावेळी गणपतीच्या काळात त्यांनी ‘गणेश उत्सव आणि प्रदूषण’ या विषयावर आम्हा सगळ्यांना मते मांडायला सांगितली. प्रत्येकानी समोर जावून आपआपले मत मांडायचे.
सुरवात एका मुली पासून झाली. ती आली आणि म्हणाली कि, मला गणेश उत्सव खूप आवडतो पण मी कधीच गणपतीची मिरवणूक बघितली नाही. अस म्हटल्या म्हटल्या सगळेच हसू लागले. त्यावर सर म्हणाले कि असे अनेक लोक आहेत कि जे मिरवणुकीत गुलाल उधळणे किंवा चित्र विचित्र कृत्य करणे. यामुळे ते मिरवणूक बघायला येत नाहीत. त्यांचे मत बरोबर होते. आणि ते मला देखील पटले. दुसरा आला आणि त्याने गणेशा मंडळ मोठ मोठ्याने गाणी लावतात. त्यामुळे ध्वनी प्रदूषण होते. मुलांच्या परीक्षा आणि लोकांची झोप मोड कशी होते. याचे सविस्तर वर्णन केले. तिसर्याने तर गणपती उत्सवामुळे रस्त्यावर खड्डे पडतात. वाहतुकीची कोंडी होते. असे मुद्दे मांडले. पुढचा म्हटला कि वर्गणी वगैरे प्रकार बंद करायला हवे. त्याच बरोबर गणपती मंडळे कशी दादागिरी करतात. आणि पत्ते, जुगार खेळतात. याची माहिती दिली. अस एका मागून एक जण उठून गणेश उत्सव करणे कसा चुकीचा आहे. ह्याचाच वर्णन करत होता. एक जण म्हटला कि गणेश विसर्जनाच्या दिवशी ज्या मंडळांना परवानगी घेतलेली नाही त्यांना जेल मध्ये टाकल पाहिजे. एक जण म्हटला कि ‘एक गाव एक गणपती’ हि योजना राबवली पाहिजे. एक म्हटला कि या अशा गोष्टींमुळे दंगे होतात. मग या नंतर एक विश्व हिंदू परिषदेचा विचार मानणारा एक जण उभा राहिला. आणि त्याने सगळ्यांना धमकी वजा हिंदू सणांना नाव ठेवणे बंद करा. हे हिंदूंविरुद्ध षडयंत्र आहे. अस मत मांडलं.
विशेष गोष्ट म्हणजे एक मुस्लीम मुलगा म्हटला कि गणेश उत्सव खूप चांगला आहे. त्याचा हेतू आणि पद्धत खरच खूप छान आहे. त्यानंतर एक नाव बौद्ध मुलाने सुद्धा हा उत्सव का करायला हवा हे सांगितले. मी हे सगळ एकल्या नंतर मला सगळ्यांचे विचार पटले होते. पण ह्यांना माझा मुद्दा कसा पटवून द्यावा हाच विचार करत असताना, आमचे सर मला म्हणाले कि तुला नाही बोलायचे का. मी सगळ्यांसमोर जावून उभा राहिलो. मग सुरवातीला मी काय बोलणार हे खर खर सांगितलं. त्याना म्हणालो कि मी एका मंडळाचा अध्यक्ष आहे. त्यामुळे, मला जरी तुमचे विचार पटत असतील तरी देखील मी याचे समर्थन करणार नाही. त्यांना म्हटलं कि तुमच सगळ्यांच म्हणन बरोबर आहे कि गणेश उत्सवाने रस्त्यावर खड्डे पडतात, ध्वनी प्रदूषण होते, गुलालामुळे अनेकांना त्रास होतो, वर्गणीचा गैरवापर होतो. विना परवानगी मंडळे विसर्जन मिरवणुका काढतात. हे सगळ मान्य. पण याचा अर्थ असा नाही कि गणपती बसवणे वाईट किंवा मंडळे लोकांची पिळवणूक करतात. काही असतीलही. पण मला एक गोष्ट सांगा कि जर गणेश उत्सव करणे बंद केला तर काय रस्त्यावरील खड्डे पडणे बंद होईल. मी सगळ्यांसमोर जावून उभा राहिलो. मग सुरवातीला मी काय बोलणार हे खर खर सांगितलं. त्याना म्हणालो कि मी एका मंडळाचा अध्यक्ष आहे. त्यामुळे, मला जरी तुमचे विचार पटत असतील तरी देखील मी याचे समर्थन करणार नाही. त्यांना म्हटलं कि तुमच सगळ्यांच म्हणन बरोबर आहे कि गणेश उत्सवाने रस्त्यावर खड्डे पडतात, ध्वनी प्रदूषण होते, गुलालामुळे अनेकांना त्रास होतो, वर्गणीचा गैरवापर होतो. विना परवानगी मंडळे विसर्जन मिरवणुका काढतात. हे सगळ मान्य. पण याचा अर्थ असा नाही कि गणपती बसवणे वाईट किंवा मंडळे लोकांची पिळवणूक करतात. काही असतीलही. पण मला एक गोष्ट सांगा कि जर गणेश उत्सव करणे बंद केला तर काय रस्त्यावरील खड्डे पडणे बंद होईल. ध्वनी प्रदूषण थांबेल. ध्वनी प्रदूषण थांबेल दंगे थांबतील अस जर काही होणार असेल तर नक्कीच गणेश उत्सव बंद केला पाहिजे. पण जर होणार नसेल तर मात्र ह्याच्यामुळेच सगळ काही घडत अस म्हणू नका. उरला प्रश्न ध्वनी प्रदूषणाचा तर दहा दिवस तुम्हाला त्रास होतो आणि वर्षभर मशिदीवरील भोंगे चालू असतात. मग त्यावेळी का नाही काही त्रास होत जर तुम्हाला ध्वनी प्रदूषण बंदच करायचे असेल तर हे दोनीही बंद करा. आणि अनेक मंडळे आता मिरवणुकीत गुलाल एवजी मुरमुरे किंवा फुले यांचा वापर करतात. त्यामुळे त्रासाचा काही प्रश्नच नाही.
काही जण म्हणाले कि विसर्जन मिरवणुकीची परवानगी न घेणाऱ्या मंडळांना जेल मध्ये टाका. आता परवानगी घ्यायला गेल कि पोलीस विचारतात कि तुमच मंडळ रजिस्टर आहे का नसेल तर रजिस्टर करून घ्या. आता रजिस्ट्रेशन चा खर्च पाच हजार आहे. आता अनेक मंडळांची एवढी ऐपत नसते. काहींची वर्गणी देखील तेवढी नसते. मग काय त्यांनी मिरवणूक काढायचीच नाही नसेल तर रजिस्टर करून घ्या. आता रजिस्ट्रेशन चा खर्च पाच हजार आहे. आता अनेक मंडळांची एवढी ऐपत नसते. काहींची वर्गणी देखील तेवढी नसते. मग काय त्यांनी मिरवणूक काढायचीच नाही आणि उरला प्रश्न एक गाव एक गणपती चा तर ते ज्या गावाची लोकसंख्या १०००-१५०० आहे तिथे अस कारण शक्य आहे. इतर ठिकाणी नाही. कारण प्रत्येकाचीच इच्छा असते. आता हेच उदाहरण घ्या ना, आमची गल्ली १०-१५ घरांची देखील नाही. पण तिथे दोन मंडळे. एक मोठ्यांचे आणि दुसरे छोट्यांचे. आता तुम्ही त्यांना म्हटले एकानेच गणपती बसवायचा. जर तुम्ही मोठ्यांना बसावा म्हटला तर, लहान नाराज आणि जर लहांना बसावा म्हटला तर मोठे नाराज. आणि हि तर फ़क़्त आमच्या गल्ली पुरतीच गोष्ट आहे. गावाचा विचार केला तर तंट्या शिवाय काहीही हाती लागणार नाही. आणि दंग्यांना काही गणपतीच कारणीभूत आहे अस नाही. आणि गणपती बसवल्याने दंगे होतातच अस देखील नाही. शेवटी त्यांना म्हटलं कि इथ लोकशाही आहे. लोक त्यांच्या त्यांच्या पद्धतीने त्यांचे सन साजरे करतात. तुमच मत तुमच्या विचाराने बरोबर आहे आणि त्यांना त्यांच्या पद्धतीने. मला वाटल आता काय हे सगळे मिळून मला शिव्या घालतात कि काय. पण सुदैवाने माझ मत सगळ्यांना पटल. सर तर मला आमच्या येथील पोलीस अधिक्षाकानाशी या विषयावर बोल अस म्हटले. कारण त्यांनी एक गाव एक गणपतीचा ध्यासच घेतला होता.
ऑगस्ट 24, 2009 हेमंत आठल्ये
2 thoughts on “गणेश उत्सव आणि प्रदूषण”
गणेश उत्सव आणि प्रदूषण
Posted by हेमंत आठल्ये in मी. Tagged: अनेक, मी, मुली, विचार. प्रतिक्रिया नोंदवा
दरवर्षी गणेश उत्सवात वर्तमानपत्रात रकानेच्या रकाने या विषयावरून भर भरून लेख येतात. कोण कुठली पर्यावरणवादी नावाची जमात जणू काही गणपती येतो म्हणजे सगळ विश्वात जणू हाहाकार माजतो अस काहीस मत मांडतात. न्यूजच्यानल वाले कोणाला तरी पकडून आणतात. आणि तो मग जणू काही तरी वाईट घडत आहे, अस काहीस भासवतो. आजही तेच चालू होते रटाळ. काय कराव हे जणू त्यांनाच माहित आणि आम्ही जणू आत्ताच जन्माला आलो आहोत. हि गोष्ट त्या वेळची आहे ज्यावेळी मी नवीनच संगणकाचा कोर्ससाठी नगरला जात होतो. माझे काही मित्र वर्तमानपत्रात मोठ्या हुद्द्यावर असल्याने त्यांच्या आग्रहास्तव मी ‘पत्रकारिता’ नावाच्या एका सहा महिन्याच्या कोर्स ला सहभागी झालो.
आम्हाला शिकवणारे सर लोक लोकसत्ता, सकाळ अशा वर्तमान पत्रात मोठ्या हुद्द्यावर, काही समाज सेवक आणि काही क्राएम रीपोर्टार. त्यामुळे खर तर, त्यांच्या कडून आपण कोण आणि काय करू शकतो याची माहिती खूपच चांगल्या पद्धतीने समजली. पत्रकार कसा आणि कोण असतो. त्याने काय करायला हव आणि ते कशा पद्धतीने मांडायला हव, याची कशी सांगड घालायला हवी. या सगळ्या गोष्टी त्यांनी आम्हाला नीट शिकवल्या होत्या. ते नेहमी चालू विषयावर बोला, लिहा अस सांगायचे. कधी कधी सर्वांसमोर आपले मत मांडायला लावायचे. खर तर वकृत्व स्पर्धेत शाळेत असताना भाग घेण्याचा फायदा इथे झाला हे नक्की. त्यावेळी गणपतीच्या काळात त्यांनी ‘गणेश उत्सव आणि प्रदूषण’ या विषयावर आम्हा सगळ्यांना मते मांडायला सांगितली. प्रत्येकानी समोर जावून आपआपले मत मांडायचे.
सुरवात एका मुली पासून झाली. ती आली आणि म्हणाली कि, मला गणेश उत्सव खूप आवडतो पण मी कधीच गणपतीची मिरवणूक बघितली नाही. अस म्हटल्या म्हटल्या सगळेच हसू लागले. त्यावर सर म्हणाले कि असे अनेक लोक आहेत कि जे मिरवणुकीत गुलाल उधळणे किंवा चित्र विचित्र कृत्य करणे. यामुळे ते मिरवणूक बघायला येत नाहीत. त्यांचे मत बरोबर होते. आणि ते मला देखील पटले. दुसरा आला आणि त्याने गणेशा मंडळ मोठ मोठ्याने गाणी लावतात. त्यामुळे ध्वनी प्रदूषण होते. मुलांच्या परीक्षा आणि लोकांची झोप मोड कशी होते. याचे सविस्तर वर्णन केले. तिसर्याने तर गणपती उत्सवामुळे रस्त्यावर खड्डे पडतात. वाहतुकीची कोंडी होते. असे मुद्दे मांडले. पुढचा म्हटला कि वर्गणी वगैरे प्रकार बंद करायला हवे. त्याच बरोबर गणपती मंडळे कशी दादागिरी करतात. आणि पत्ते, जुगार खेळतात. याची माहिती दिली. अस एका मागून एक जण उठून गणेश उत्सव करणे कसा चुकीचा आहे. ह्याचाच वर्णन करत होता. एक जण म्हटला कि गणेश विसर्जनाच्या दिवशी ज्या मंडळांना परवानगी घेतलेली नाही त्यांना जेल मध्ये टाकल पाहिजे. एक जण म्हटला कि ‘एक गाव एक गणपती’ हि योजना राबवली पाहिजे. एक म्हटला कि या अशा गोष्टींमुळे दंगे होतात. मग या नंतर एक विश्व हिंदू परिषदेचा विचार मानणारा एक जण उभा राहिला. आणि त्याने सगळ्यांना धमकी वजा हिंदू सणांना नाव ठेवणे बंद करा. हे हिंदूंविरुद्ध षडयंत्र आहे. अस मत मांडलं.
विशेष गोष्ट म्हणजे एक मुस्लीम मुलगा म्हटला कि गणेश उत्सव खूप चांगला आहे. त्याचा हेतू आणि पद्धत खरच खूप छान आहे. त्यानंतर एक नाव बौद्ध मुलाने सुद्धा हा उत्सव का करायला हवा हे सांगितले. मी हे सगळ एकल्या नंतर मला सगळ्यांचे विचार पटले होते. पण ह्यांना माझा मुद्दा कसा पटवून द्यावा हाच विचार करत असताना, आमचे सर मला म्हणाले कि तुला नाही बोलायचे का. मी सगळ्यांसमोर जावून उभा राहिलो. मग सुरवातीला मी काय बोलणार हे खर खर सांगितलं. त्याना म्हणालो कि मी एका मंडळाचा अध्यक्ष आहे. त्यामुळे, मला जरी तुमचे विचार पटत असतील तरी देखील मी याचे समर्थन करणार नाही. त्यांना म्हटलं कि तुमच सगळ्यांच म्हणन बरोबर आहे कि गणेश उत्सवाने रस्त्यावर खड्डे पडतात, ध्वनी प्रदूषण होते, गुलालामुळे अनेकांना त्रास होतो, वर्गणीचा गैरवापर होतो. विना परवानगी मंडळे विसर्जन मिरवणुका काढतात. हे सगळ मान्य. पण याचा अर्थ असा नाही कि गणपती बसवणे वाईट किंवा मंडळे लोकांची पिळवणूक करतात. काही असतीलही. पण मला एक गोष्ट सांगा कि जर गणेश उत्सव करणे बंद केला तर काय रस्त्यावरील खड्डे पडणे बंद होईल. मी सगळ्यांसमोर जावून उभा राहिलो. मग सुरवातीला मी काय बोलणार हे खर खर सांगितलं. त्याना म्हणालो कि मी एका मंडळाचा अध्यक्ष आहे. त्यामुळे, मला जरी तुमचे विचार पटत असतील तरी देखील मी याचे समर्थन करणार नाही. त्यांना म्हटलं कि तुमच सगळ्यांच म्हणन बरोबर आहे कि गणेश उत्सवाने रस्त्यावर खड्डे पडतात, ध्वनी प्रदूषण होते, गुलालामुळे अनेकांना त्रास होतो, वर्गणीचा गैरवापर होतो. विना परवानगी मंडळे विसर्जन मिरवणुका काढतात. हे सगळ मान्य. पण याचा अर्थ असा नाही कि गणपती बसवणे वाईट किंवा मंडळे लोकांची पिळवणूक करतात. काही असतीलही. पण मला एक गोष्ट सांगा कि जर गणेश उत्सव करणे बंद केला तर काय रस्त्यावरील खड्डे पडणे बंद होईल. ध्वनी प्रदूषण थांबेल. ध्वनी प्रदूषण थांबेल दंगे थांबतील अस जर काही होणार असेल तर नक्कीच गणेश उत्सव बंद केला पाहिजे. पण जर होणार नसेल तर मात्र ह्याच्यामुळेच सगळ काही घडत अस म्हणू नका. उरला प्रश्न ध्वनी प्रदूषणाचा तर दहा दिवस तुम्हाला त्रास होतो आणि वर्षभर मशिदीवरील भोंगे चालू असतात. मग त्यावेळी का नाही काही त्रास होत जर तुम्हाला ध्वनी प्रदूषण बंदच करायचे असेल तर हे दोनीही बंद करा. आणि अनेक मंडळे आता मिरवणुकीत गुलाल एवजी मुरमुरे किंवा फुले यांचा वापर करतात. त्यामुळे त्रासाचा काही प्रश्नच नाही.
काही जण म्हणाले कि विसर्जन मिरवणुकीची परवानगी न घेणाऱ्या मंडळांना जेल मध्ये टाका. आता परवानगी घ्यायला गेल कि पोलीस विचारतात कि तुमच मंडळ रजिस्टर आहे का नसेल तर रजिस्टर करून घ्या. आता रजिस्ट्रेशन चा खर्च पाच हजार आहे. आता अनेक मंडळांची एवढी ऐपत नसते. काहींची वर्गणी देखील तेवढी नसते. मग काय त्यांनी मिरवणूक काढायचीच नाही नसेल तर रजिस्टर करून घ्या. आता रजिस्ट्रेशन चा खर्च पाच हजार आहे. आता अनेक मंडळांची एवढी ऐपत नसते. काहींची वर्गणी देखील तेवढी नसते. मग काय त्यांनी मिरवणूक काढायचीच नाही आणि उरला प्रश्न एक गाव एक गणपती चा तर ते ज्या गावाची लोकसंख्या १०००-१५०० आहे तिथे अस कारण शक्य आहे. इतर ठिकाणी नाही. कारण प्रत्येकाचीच इच्छा असते. आता हेच उदाहरण घ्या ना, आमची गल्ली १०-१५ घरांची देखील नाही. पण तिथे दोन मंडळे. एक मोठ्यांचे आणि दुसरे छोट्यांचे. आता तुम्ही त्यांना म्हटले एकानेच गणपती बसवायचा. जर तुम्ही मोठ्यांना बसावा म्हटला तर, लहान नाराज आणि जर लहांना बसावा म्हटला तर मोठे नाराज. आणि हि तर फ़क़्त आमच्या गल्ली पुरतीच गोष्ट आहे. गावाचा विचार केला तर तंट्या शिवाय काहीही हाती लागणार नाही. आणि दंग्यांना काही गणपतीच कारणीभूत आहे अस नाही. आणि गणपती बसवल्याने दंगे होतातच अस देखील नाही. शेवटी त्यांना म्हटलं कि इथ लोकशाही आहे. लोक त्यांच्या त्यांच्या पद्धतीने त्यांचे सन साजरे करतात. तुमच मत तुमच्या विचाराने बरोबर आहे आणि त्यांना त्यांच्या पद्धतीने. मला वाटल आता काय हे सगळे मिळून मला शिव्या घालतात कि काय. पण सुदैवाने माझ मत सगळ्यांना पटल. सर तर मला आमच्या येथील पोलीस अधिक्षाकानाशी या विषयावर बोल अस म्हटले. कारण त्यांनी एक गाव एक गणपतीचा ध्यासच घेतला होता.
फेब्रुवारी 2, 2011 येथे 8:44 pm
प्रतिक्रिया व्यक्त करा उत्तर रद्द करा.


Female Leopard dies नॅशनल पार्क: मादी बिबट्याचा वृद्धापकाळाने मृत्यू | eSakal

नॅशनल पार्क: मादी बिबट्याचा वृद्धापकाळाने मृत्यू
रविवार, 21 मे 2017
मुंबई - बोरिवलीतील संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यानातील राधा या मादी बिबट्याचा शनिवारी मध्यरात्री वृद्धापकाळाने मृत्यू झाला. यंदाच्या वर्षात तीन पिंज-यातील प्राणी संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यानाने गमावले आहेत.
मुंबई - बोरिवलीतील संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यानातील राधा या मादी बिबट्याचा शनिवारी मध्यरात्री वृद्धापकाळाने मृत्यू झाला. यंदाच्या वर्षात तीन पिंज-यातील प्राणी संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यानाने गमावले आहेत.
राधा ही सतरा वर्षीय मादी बिबट्या गेल्या तीन आठवड्यांपासून आजारी होती. महिन्याभरापासून वृद्धापकाळाने चालायलाही त्रास होत होता. गेल्या दोन आठवडयांपासून तिला चालायला प्रचंड त्रास होऊ लागला होता. मात्र शनिवारी रात्री साडे अकरा वाजता तिची प्राणज्योत मालावली. याअगोदर कृष्णा नावाची मादी बिबट्याचा वृद्धापकाळाने मृत्यू झाला होता. त्यानंतर उद्यानातील एकमेव भेकरही न्यूमोनियामुळे दगावले गेले. दरम्यान, कृष्णा या मादी बिबट्याची टॅक्सीडर्मी करण्याच्या प्रक्रियेला सुरुवात झाली आहे.
बिबट्याचा नव्हे, वाघाचा मृ्त्यू
प्राण्यांच्या मृत्यूबाबत उद्यान प्रशासन गेल्या कित्येक वर्षांपासून गोंधळलेले असल्याचे दिसून येत आहे. शनिवारी बिबट्याचा नव्हे तर वाघीणीचा मृ्त्यू झाल्याची माहिती उद्यानाचे संचालक व मुख्य वनसंरक्षक अन्वर अहमद यांनी दिली. प्रत्यक्षात मादी बिबट्याचा मृत्यू होऊन चौदा तास उलटूनही उद्यानात बिबट्याचा मृत्यू झाल्याचा त्यांना पत्ता नव्हता.
Maratha Kranti Morcha: मराठा आरक्षणाच्या मागणीसाठी छावाच्या कार्यकर्त्यांचा आत्मदहनाचा प्रयत्न
उस्मानाबाद - मराठा आरक्षणासह विविध मागण्यांकरीता छावा संघटनेच्या सहा कार्यकर्त्यांनी सामुहीकपणे आत्मदहन करण्याचा सोमवारी (ता. 20) प्रयत्न केला....
जितेंद्र भुरूक यांनी किशोरदांची गायली सलग 89 गाणी
मुंबईः जितेंद्र भुरूक यांनी पुणे-मुंबईतील भव्य वाद्यवृंदासह किशोरकुमार यांच्या 89व्या जयंतीचे औचित्य साधून त्यांची सलग 89 गाणी गात 'अगर तुम ना होते'...
असहिष्णुता व असुरक्षतेच्या विरोधात महाराष्ट्र अंनिसचे ‘जवाब दो’ आंदोलन
पाली - डॉ. नरेंद्र दाभोलकर यांच्या निर्घुण खूनाला (ता.20) ऑगस्टला पाच वर्ष पूर्ण झाली. डॉ. दाभोलकर खूनप्रकरणातील सूत्रधार व कटाची प्रेरणा देणार्...
युवकांनी कायदा-सुव्यवस्था राखण्यास सहकार्य करावे : संदीप पाटील
जुन्नर - शांतता व प्रगतीसाठी सर्वांनी सतत प्रयत्नशील राहिले पाहिजे, प्रामुख्याने युवकांनी पुढे येवून प्रशासनास कायदा सुव्यवस्था राखण्यास सहकार्य...
परभणीत निघाला निर्भय मॉर्निंग वॉक
परभणी- आम्ही सारे दाभोलकर, पानसरे, माणूस संपला तरी त्यांचे विचार मरणार नाहीत अशा घोषणा देत परभणीत सोमवारी (ता. 20) अंधश्रध्दा निर्मुलन समिती व...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


वर्ग:ब्राझीलचे खेळाडू - विकिपीडिया

एकूण २ उपवर्गांपैकी या वर्गात खालील २ उपवर्ग आहेत.
► ब्राझिलचे टेनिस खेळाडू (५ प)
► ब्राझीलचे फुटबॉल खेळाडू (४२ प)
येथे काय जोडले आहे
या पानातील शेवटचा बदल १५ जानेवारी २०१४ रोजी ००:१० वाजता केला गेला.
येथील मजकूर हा क्रियेटीव्ह कॉमन्स अट्रीब्युशन/शेअर-अलाईक लायसन्स या अंतर्गत उपलब्ध आहेत;अतिरिक्त अटी लागू असू शकतात. अधिक माहितीसाठी हे बघा वापरण्याच्या अटी.


dhing tang by british nandy दौरा! (ढिंग टांग) | eSakal

सोमवार, 29 मे 2017
"शहाणें करोन सोडावे, सकल जन' हेच त्यांचे ब्रीद असते. अर्थात हेदेखील कोणासही मान्य व्हावे अशी लोकविलक्षण व्यक्‍तिमत्त्वे आपल्यांत आहेत, हे आपले परम भाग्य होय. त्यापैकी एक प्रधान व्यक्‍तिमत्त्व राजधानीत लोककल्याण मार्गावर राहाते, हे कोणास बरे ठाऊक नाही अशी लोकविलक्षण व्यक्‍तिमत्त्वे आपल्यांत आहेत, हे आपले परम भाग्य होय. त्यापैकी एक प्रधान व्यक्‍तिमत्त्व राजधानीत लोककल्याण मार्गावर राहाते, हे कोणास बरे ठाऊक नाही किंबहुना "7, लोककल्याण' हा आड्रेसच मुळी लोककल्याणाची गंगोत्री आहे, अशी आमची श्रद्धा आहे. आमचे त्यांस शतप्रतिशत वंदन असो
'केल्याने देशाटन मनुजा चातुर्य येतसे फार' हे कोणांसही मान्य व्हावे. परंतु, काही काही महानुभावांस चातुर्य जमा करण्याऐवजी ते वाटण्याच्या कामीं जगभर हिंडावे लागते. कां की 'शहाणें करोन सोडावे, सकल जन' हेच त्यांचे ब्रीद असते. अर्थात हेदेखील कोणासही मान्य व्हावे अशी लोकविलक्षण व्यक्‍तिमत्त्वे आपल्यांत आहेत, हे आपले परम भाग्य होय. त्यापैकी एक प्रधान व्यक्‍तिमत्त्व राजधानीत लोककल्याण मार्गावर राहाते, हे कोणास बरे ठाऊक नाही अशी लोकविलक्षण व्यक्‍तिमत्त्वे आपल्यांत आहेत, हे आपले परम भाग्य होय. त्यापैकी एक प्रधान व्यक्‍तिमत्त्व राजधानीत लोककल्याण मार्गावर राहाते, हे कोणास बरे ठाऊक नाही किंबहुना '7, लोककल्याण' हा आड्रेसच मुळी लोककल्याणाची गंगोत्री आहे, अशी आमची श्रद्धा आहे. आमचे त्यांस शतप्रतिशत वंदन असो
...वास्तविक आम्हीही काही कमी नाहीओ आम्हीही (इन्शाल्ला) शहाणपणा वाटत यहांतहां फिरतच असतो. जनलोकांत मिसळावे. त्यांच्या जीवनविषयक जाणिवा अधिक प्रगल्भ कराव्यात, थोडेफार आतिथ्य स्वीकारून परत यावे, असा आमचा नेहमीचा परिपाठ. आमच्या ह्या निरलस कार्यामुळे आमचे जहांतहां स्वागतच होते. फोडणीचा भात, शिळ्या पोळ्यांचा (गुळयुक्‍त) लाडू, आदल्या दिशीचे उरलेसुरले असे पक्‍वान्न आम्हाला भेटते. अन्न हे पूर्णब्रह्य आहे, हेदेखील कोणालाही पटावे आम्हीही (इन्शाल्ला) शहाणपणा वाटत यहांतहां फिरतच असतो. जनलोकांत मिसळावे. त्यांच्या जीवनविषयक जाणिवा अधिक प्रगल्भ कराव्यात, थोडेफार आतिथ्य स्वीकारून परत यावे, असा आमचा नेहमीचा परिपाठ. आमच्या ह्या निरलस कार्यामुळे आमचे जहांतहां स्वागतच होते. फोडणीचा भात, शिळ्या पोळ्यांचा (गुळयुक्‍त) लाडू, आदल्या दिशीचे उरलेसुरले असे पक्‍वान्न आम्हाला भेटते. अन्न हे पूर्णब्रह्य आहे, हेदेखील कोणालाही पटावे हो की नाही परंतु, हल्ली हल्ली आम्ही घरोघरी जाऊन बासरी, ताशा, बाजा अशी वाद्ये वाजवून दाखवण्याचा सपाटा लावल्यामुळे काही घरांचे दरवाजे (आम्हांस बघून) धडाधड बंद होऊ लागल्याचे पाहून आम्ही बुचकळ्यात पडलो आहो. पण तेही एक असोच.
एवढ्यात खबर आली की आमचे एकमेव आदर्श आणि अखिल ब्रह्मांडाचे नायक जे की श्रीश्री नमोजी हे उदईक माध्यान्हसमयी परदेशगमन करणार असून, तेथील चार देशांना प्रबोधन करून येणार आहेती. आम्ही तांतडीने त्यांच्या भेटीसाठी '7, लोककल्याण मार्ग' ह्या सुप्रसिद्ध आणि पवित्र अशा आश्रमात पोचलो. पाहातो तो काय खुद्द श्रीश्री नमोजी ब्याग भरत होते
'अमणाज...प्रयाणाची तयारी जोरात सुरू आहे वाटतं'' त्यांची चरणधूळ मस्तकी धारण करून आम्ही अतिनम्रतेने म्हणालो. श्रीश्री नमोजी वेगाने ब्याग भरत होते. एकीकडे 'त्रण कुर्ता, छ ज्याकिट, सांत फाफडानी पेकेट, पांच चायनी बोक्‍स...' असा हिशेब चालला होता. दाढीचा ब्रश त्यांच्या सामानाच्या यादीत नाही, ह्याची आम्ही मनोमन नोंद घेतली.
'जर्मनी, पछी स्पेन, रशिया अने फ्रान्स...एने माटे शुं लै जावुं एटली बद्धी इनव्हेस्टमेंट आणायच्या, तो काय तरी देयाला पण पायजे ने एटली बद्धी इनव्हेस्टमेंट आणायच्या, तो काय तरी देयाला पण पायजे ने,'' नमोजींनी रास्त सवाल केला. एका हाताने घ्यायचे, दुसऱ्या हाताने काय द्यायचे
,'' आम्ही सुचवले. पुस्तक ही वस्तू ब्यागेत चांगली मावते, हे आम्ही हेरून ठेवले आहे.
,'' त्यांनी आम्हाला शाबासकी दिली. आम्हाला समाधान झाले
'आम्हाला सांगितले असतेत, तर आम्हीही जॉइन झालो असतो,'' आम्ही खडा टाकून पाहिला. त्यांनी दुर्लक्ष केले.
' इंडियामधला माझा समदा काम पुरा झ्याला गेल्या साठ-सित्तर वरसमधी झ्याला नाय, एटला काम त्रण वरसमां कंप्लीट झ्याला गेल्या साठ-सित्तर वरसमधी झ्याला नाय, एटला काम त्रण वरसमां कंप्लीट झ्याला सांभळ्यो,'' श्रीश्री नमोजींनी तीन बोटे नाचवत खुशीत आम्हाला सांगितले. कमाल आहे बुवा ह्या गृहस्थाची तीन साठ वर्षांची कामे फक्‍त तीन वर्षांत तीन साठ वर्षांची कामे फक्‍त तीन वर्षांत हा काय स्पीड म्हणायचा की काय
' तुस्सी ग्रेट हो,'' आम्ही पुन्हा एकदा लोटांगण घालत सद्‌गदित सुरात म्हणालो, 'जग तुमची वाट पाहात आहे. भारतातील समस्या सोडवण्यात नाही म्हटले तरी तुमचा बराच वेळ वाया गेला. जा, युरोपला मदतीचा हात द्या तेथे तुमची कोणीतरी वाट बघत आहे तेथे तुमची कोणीतरी वाट बघत आहे
'चोक्‍कस...हवे तो जावानुं पडसे आता इंडियात हा एकच काम बाकी हाय आता इंडियात हा एकच काम बाकी हाय
,'' च्याटंच्याट पडलेले आम्ही. मनात म्हटले, हे इव्हीएमचे खुसपट काढतात की काय पण नाही. चिंताग्रस्त सुरात ब्यागेशी खटपट क़रत ते म्हणाले- 'आ बेगउप्पर बेसी जाव तो पण नाही. चिंताग्रस्त सुरात ब्यागेशी खटपट क़रत ते म्हणाले- 'आ बेगउप्पर बेसी जाव तो बंदज नथी थतो
पाऊस आला; पण त्यानं नुकसान टळलं का
जालना जिल्ह्यात जून, जुलै आणि ऑगस्टमधील पहिल्या पंधरवड्यातील पावसाचे प्रमाण पाहता याला पावसाळा म्हणाव का, असा प्रश्न शेतकऱ्यांना पडला होता. गुरुवार(...
'भाजपची सत्ता नसलेल्या राज्याबाबत पंतप्रधानांची दुटप्पी भूमिका'
ःसोलापूर- "भाजपची सत्ता नसलेल्या राज्यांना मदत देण्याबाबत पंतप्रधानांची दुटप्पी भूमिका आहे'', अशा शब्दांत माजी केंद्रीय मंत्री सुशीलकुमार शिंदे...
नांदेड जिल्ह्यातील दहा महसुल मंडळात अतिवृष्टी
नांदेड: जिल्ह्यात दोन दिवसाच्या विश्रांतीनंतर पुन्हा दमदार पावसाला सुरुवात झाली. दोन दिवसापूर्वी किनवट व माहूर तालुक्यात झालेल्या अतिवृष्टीमुळे 65...
दिव्यांगांसाठी काम करणाऱ्या तज्ञांनी सतत सजग राहण्याची गरज - रक्षा देशपांडे
हडपसर - दिव्यांगाचे शिक्षण, प्रशिक्षण आणि पुर्नवसन क्षेत्रात कार्य करणा-या तज्ञ व्यक्तींनी सातत्याने नवीन ज्ञान मिळविण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे....
दाभोलकरांना अभिवादन करण्यासाठी राज्यभरातून कार्यकर्ते एकत्र
पुणे : अंधश्रद्धा निर्मुलन समितीचे अध्यक्ष डॉ. नरेंद्र दाभोलकर यांच्या हत्येला आज (ता. 20) 5 वर्ष पूर्ण झाली असून त्यांच्या स्मृतीला अभिवादन...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


झाले मोकळे आकाश: शेतीची शाळा १

इथे (अ)नियमितपणे ललित काही लिहायचा विचार आहे. मूड असला आणि सवड मिळाली म्हणजे मी असलं काही तरी लिहिते. त्यामुळे फार नियमित काही नवं आलं नाही तरी समजून घ्याल.
गेले काही महिने इकडे एकदम शांतता आहे. कारण काहीतरी शिजतंय. एक जुनंच खूळ पुन्हा नव्याने डोक्यात घेतलंय. आपलं एक शेत असावं असं दिवास्वप्न मी कित्येक वेळा पाहिलंय, आणि आपल्या गेल्या काही पिढ्यांचा शेतीशी काहीही संबंध नाही, यातलं आपल्याला ओ की ठो कळत नाही, शेती करणारे परवडत नाही म्हणून सोडताहेत आणि दुसरा पर्याय असताना शेती करणं म्हणजे भिकेचे डोहाळे इ. इ. सगळं ऐकून समजून शेती शक्य नाही म्हणून हा विचार झटकून टाकायचा प्रयत्नही केलाय. पण तीन महिन्यांपूर्वी माझी मैत्रीण, माऊच्या सखीची आई याच खुळाने अशीच झपाटलेली असतांना, एकेकटीने हे शक्य नाही, पण आपण मिळून काही करू शकतो, मज्जा येईल करायला” असं दोघींच्या लक्षात आलं, आणि आम्ही आपल्याला रोज जाऊन कसता येईल अशी जमीन हवी म्हणून शोधायला लागलो. घरापासून एक – दीड तासाच्या अंतरातली जमीन घ्यायची, आणि आपण स्वतः कसायची अशी साधारण डोक्यात कल्पना घेऊन शेतं बघत हिंडायला सुरुवात झाली. अजून एक मैत्रीण पण आमच्यात सामील झाली.
घरापासून एक – दीड तासात गाडीने पोहोचता यायला हवं, शेतापर्यंत रस्ता हवा – कुणाच्या बांधावरून जाणं आणि त्याचे वाद परवडणारे नाहीत, पाणी आणि वीज ऍक्सेसिबल पाहिजे हे सगळे निकष लावल्यावर मिळणारी जमीन परवडणारी नाही, परवडणारी यात बसणारी नाही असं मग लक्षात आलं. अजून जरा खोलात शिरल्यावर सात बारा – फेरफार उतारा – वहिवाटीचे हक्क या सगळ्या गुंत्यामध्ये पडतांना जसजसे अनुभवी लोकांशी बोलायला लागलो, तसं तसं लक्षात आलं, की जमीन घेणं, त्याची किंमत चुकती करणं आणि उद्यापासून कसायला सुरुवात इतकं सुरळीत प्रकरण हे नाही. यात भरपूर फसवणूक आहे, अडवणूक आहे, सरकार दरबारी करून घेण्याची कामं आहेत. आणि कुठलीही अडवणूक – फसवणूक न होता जमीन मिळाली – ज्याची जाणकार म्हणतात की १% सुद्धा शक्यता नाही – तरी जमिनीत केलेली गुंतवणूक शेतीच्या उत्पन्नातून वसूल होण्याची शक्यता पुढच्या काही पिढ्यांमध्ये तरी नाही.
यातून कसा मार्ग निघणार यावर विचार करत होतो. एव्हाना आम्ही शेती करणार ही बातमी लोकांपर्यंत पोहोचायला लागली, आणि आम्हाला पण शेती करायची आहे म्हणत अजून तीन मैत्रिणी सामील झाल्या. जमिनीचा पत्ता नाही, शेती कसायचा अनुभव नाही, तरीही. झेडबीएनएफचं शिबिर कर, ज्ञानेश्वर बोडकेंचे यूट्यूब व्हिडिओ बघ, प्रिया भिडेंकडे गच्चीतली मातीविरहित सेंद्रीय बाग बघायला जा असं चाचपणी करणं चाललं होतं. मग सगळ्या मिळून ज्ञानेश्वर बोडके सरांच्या एक एकरवरच्या एकात्मिक शेतीच्या कार्यशाळेला जाऊन आलो. पहिल्यांदाच कुणीतरी शेती फायद्यात कशी करायची याविषयी अनुभवातून बोलत होतं, त्यामुळे मला हे आवडलं.
हळुहळू मग लक्षात आलं, शेतजमीन विकत घेणं हा आपला उद्देश नाहीच. आपल्याला शेती करायची आहे. मग जमीन विकत घेण्याच्या मागे कशाला लागायचं शेती शिकणं त्यापेक्षा महत्त्वाचं आहे. आणि जसजसं लोकांशी बोलत गेलो, तसतसं हेही लक्षात आलं, की आपली शेती हवी म्हणून उत्साहाने जमीन घेणारे आणि ती कसायला वेळ न मिळणारे भरपूर लोक आहेत. त्यांनी आपल्यासाठी उदंड जमीन विकत घेऊन ठेवलेली आहे शेती शिकणं त्यापेक्षा महत्त्वाचं आहे. आणि जसजसं लोकांशी बोलत गेलो, तसतसं हेही लक्षात आलं, की आपली शेती हवी म्हणून उत्साहाने जमीन घेणारे आणि ती कसायला वेळ न मिळणारे भरपूर लोक आहेत. त्यांनी आपल्यासाठी उदंड जमीन विकत घेऊन ठेवलेली आहे ;) तर शेती शिकायची, आणि मग मोठ्या मुदतीच्या भाडेकराराने आपल्याला सोयीची जमीन वापरायला घ्यायची.
एक मैत्रिण आमच्या शेती करायच्या इच्छेविषयी विज्ञान आश्रमाच्या योगेश सरांशी बोलली. त्यांनी त्यांच्या Do it yourself Lab मध्ये शेती शिकायला या, इथे जमीन आहे, अवजारं आहेत, मार्गदर्शन मिळेल असं सुचवलं. विज्ञान आश्रमाच्या incubator मध्ये शेती शिकायची म्हणजे सोप्पंच झालं एकदम काम. साधारण वर्षभर इथे शिकू या, तोवर आपण कोणकोण, काय आणि कसं करू शकतो याचा अंदाज येईल आणि मग मोठ्या प्रमाणावर हे सगळं करता येईल अशी आशा आहे. त्यामुळे एप्रिल पासून आमची शेतीची शाळा चालली आहे. त्याच्या गमतीजमती इथे जमेल तश्या() टाकायचा विचार आहे.
छायाचित्र प्रासंगिक Profound thoughts from empty mind ;) भटकंती हिरवाई नस्त्या उठाठेवी पुस्तक कविता काऊचिऊच्या गोष्टी जगतांना दिनविशेष जर्मनी ओरिसा भाषांतर रेघोट्या किडेमाकोडे भाषा सिनेमा श्री लंका तिबेट
शमा - ए - महफ़िल
माझे भारत भ्रमण ...
~ बालभारती - मराठी कविता ~
ब्लॉग - मोगरा फुलला