धनुष्यातून सुटलेला बाण | ऐसीअक्षरे

लेखक - झंपुराव तंबुवाले
अरुणने स्कूटर भाजीच्या दुकानांच्या रांगेत उठून दिसणाऱ्या फुलांच्या दुकानासमोर लावली. दुकानातलं दृश्य आता त्याच्या परिचयाचं होतं. फुलांच्या दुकानात आकर्षक रंगसंगतीत मांडलेली अनेक फुलं, फुलांचे गुच्छ, आणि काही छोट्या कुंड्या. तेरा-चौदा वर्षांचा गणू मालाचा विक्रेता आणि राखणदार दोन्ही होता. फुलांची आवश्यक ती सर्व माहिती, आणि गिऱ्हाईकांशी पुणेरी थाटात वागण्याचं एकमेवाद्वितीय तंत्र त्याला आत्मसात होतं. अरुण आलेला पाहून मात्र हातातल्या कात्रीसकट दुकानामागच्या घरात तो अरुण आल्याची वर्दी द्यायला पळाला. चिरकुट्यांची बसायची खोली बाहेरच्या मांडणीच्या अगदी विरुद्ध होती. पिवळा बुद्ध, जुनाट फ्रेम्सची चित्रं, रंग गेलेलं जुनाट लाकडी फर्निचर. गणूच्या स्वभावात जसा नेत्राला बदल करता आला नव्हता तसाच त्या खोलीतही ती काही फरक घडवून आणू शकली नव्हती. आधी फुलंपण तशीच असत - ताजी, टवटवीत पण ढिगांमध्ये आणि रंगसंगतीविहीन - आणि तरी विकली जात; कदाचित जुने गिऱ्हाईक आणि वाढत्या लोकसंख्येमुळे. अहमदाबादच्या 'नॅशनल इन्स्टिट्यूट अॉफ डिझाईन'मधून परत आल्यापासूनमात्र तिने बाहेरचं चित्रतरी पालटवलं होतं. सतत गिऱ्हाईकांना आवडेल अशा नवलाईच्या शोधात ती असे.
अरुणने हातातली डबेवजा पेटी मध्यभागी असलेल्या कॉफी टेबलवर ठेवली. खोलीत चिरकुटे, त्यांच्याकडे पडीक असलेले मोरे, आणि गणूच्या ललकारीमुळे बाहेर आलेल्या रूपामावशी आणि नेत्रा होत्या. त्या सर्वांकडे एकदा पाहून अरुणने ती पेटी हळूच उघडली. आत विविध गुलाबांची फुलं होती. गुलाबी, लाल, पिवळी, पांढरी. फुलांवर कसलीशी बारीक, रंगीत रांगोळी पसरली होती. अरुणने खोलीतला दिवा मालवला. प्रकाश कमी होताच फुलांच्या पाकळ्या अंधुक झाल्या, पण त्यांच्यावरचे रंगीत ठिपके मात्र जास्त प्रकर्षाने जाणवू लागले.
"मस्त". मोऱ्यांच्या तोंडून नकळत निघालं.
नेत्रा त्याच्याकडे पाहून हसली पण तितक्याच शांतपणे कपाटाकडे वळली.
"अगं, त्याला बसायला तर सांगशील आधी अरुण, बस रे." एक खुर्ची थोडी सरकवत रूपामावशी म्हणाल्या.
बसेल की तो, अशा आविर्भावात नेत्राने कपाटातून मायक्रोस्कोपसारखं एक यंत्र काढलं व सरळ एका फुलाची पाकळी तोडून त्याखाली ठेवली. तिच्या या करारीपणामुळेच अरुणला ती आवडली होती. तिला आपण आवडलोय की केवळ आपली कर्तबगारी, याची त्याला खात्री नव्हती.
वर्षभराआधी बंगलोरच्या लालबागेत फुलांच्या प्रदर्शनातल्या एका भाषणाला तो गेला होता. बाहेरच्या टवटवीत, रंगीबेरंगी, मोहक अशा फुलांच्या मानाने अनेकांना भाषण रटाळ वाटलं तरी माहितीपूर्ण होतं. विविध फुलांचे वेगवेगळे गुणधर्म कलमांद्वारे एकत्र करण्याबद्दल दिल्लीचे डॉ. मिश्रा बोलत होते. भाषणानंतरच्या प्रश्नोत्तरांमध्ये एकाने विचारलं,
"सर, सुंदर माहितीबद्दल धन्यवाद. इतक्यातच जपानमध्ये निळ्या कार्नेशन्सचं फॅड निघाल्याचं ऐकलं आहे. त्याबद्दल काही सांगू शकाल का
"मी पण इतक्यातच त्याबद्दल ऐकलं आहे. सॉरी, डिटेल्स मात्र माहीत नाहीत."
"हं, विचारा तुम्ही." अरुणचा हात वर असलेला पाहून त्याला सांगण्यात आलं.
डॉ. मिश्रांऐवजी अरुण आधीच्या प्रश्नकर्त्याकडे पाहून म्हणाला, "क्रिस्पर - CRISPR - नावाचं एक पॅकेज वापरून ते निळे कार्नेशन बनवले जातात. जीन स्प्लाईस करून, म्हणजे त्यातले काही भाग वगळून किंवा बदलून हे साधलं जातं. कार्नेशनसाठी नाही, पण मीही क्रिस्पर वापरलं आहे." त्याला अजूनही बोलायचं होतं पण मिश्रांना पुढचे प्रश्न येऊ लागल्याने तो चूपचाप खाली बसला.
सगळे बाहेर पडत असताना नेत्राने त्याला गाठलं होतं.
"मी नेत्रा. मला त्या निळ्या कार्नेशन्सबद्दल जाणून घ्यायला आवडेल. आणि तशा इतर प्रयोगांबद्दल."
"मी अरुण. पुणे विद्यापीठात PhD करताकरता हे प्रयोग करतो."
"क्रिस्पर हा काय प्रकार आहे
"क्रिस्परने छोट्या जनुकांचं कलम करता येतं. आपण झाडांचं कलम करतो तेव्हा जशी एक फांदी, किंवा डोळा वगैरे वापरतो तसंच, पण मायक्रो-स्केलवर. नेहमीच्या प्रजननात जीन्सचं मिश्रण होतं, पण ती व्हर्टीकल ट्रान्सफर असते. क्रिस्परसारख्या काही तंत्रांमध्ये मात्र हॉरीझाँटल किंवा लॅटरल जीन ट्रान्सफर होते. नेमक्या जीन्स माहीत असल्या तर अनेक गुणधर्म एका फुलातून दुसऱ्या फुलात घालणं शक्य आहे."
"कलमांपर्यंत समजलं, पुढचं नाही. पण मला समजणं तितकं महत्त्वाचं नाही. याचा उपयोग करून घ्यायची एक कल्पनामात्र मला सुचली आहे. माझा फुलांचा उद्योग आहे - पुण्यातच. माझ्याकडे डिझाईनची बॅचलर्सची डिग्री आहे... जग बरंच पुढे जात आहे. नावीन्यपूर्ण फुलं बाजारात आणायला मला आवडेल. तुमची तयारी असेल तर आपण पार्टनरशिप करू शकतो. नेमकं काय करायचं ते ठरल्यावर पार्टनरशिपच्या डीटेल्स ठरवता येतील." थेट मुद्द्यावर येत नेत्रा म्हणाली.
करार लगेच करायचा नव्हताच. कॉलेजमध्ये तसाही भरपूर वेळ असतोच. या प्रयोगांच्या निमित्ताने स्वतःची लॅब मिळाली तर बहार येईल. क्षणभरच विचार करून अरुणने होकार दिला. नेत्रा बंगलोरला आणखी काही दिवस राहणार होती. एका आठवड्याने पुण्यात भेटायचं ठरवून त्यांनी एकमेकांचा निरोप घेतला.
पुण्यात त्यांच्या बऱ्याच भेटी झाल्या. कधी बंड गार्डनमध्ये, तर कधी डेक्कनपाशी भर गर्दीत 'नॅचरल आईसक्रीम' खात. पहिल्या भेटीप्रमाणेच अरुण तंत्रात वाहात तर नेत्रा धंद्यावर डोळा ठेवून. पण वैचारिक देवाणघेवाण मात्र खेळीमेळीचीच असे. अरुणने तिच्या फुलांच्या व्यवसायाबद्दल जाणून घेतलं आणि तिने त्याच्या प्रयोगांबद्दल. सुरुवात कशी करायची याबद्दल बरंच बोलणं झालं. अरुणला निळ्या कार्नेशन्सचा प्रयोग करायचा होता.
"पण ते कोणीतरी आधीच केलं आहे." नेत्राचा प्रॅक्टीकलपणा पुन्हा डोकावला.
"निळे गुलाब करू या का ते खूप कठीण आहे असं मी ऐकलं आहे."
"पहिल्यांदाच खूप कठीण प्रयोग नको. असं काही करायला हवं की वेळ खूप जाणार नाही, आणि पैसेपण मिळतील. केवळ प्रयोग न राहता आता ही बिझनेस पार्टनरशिप आहे हे विसरू नकोस’, नेत्रा असताना अरुणला पैशांचा विसर पडण्याची सुतराम शक्यता नव्हती.
"हं. दिवाळी जवळ आली आहे. दिवाळीला झेंडूचीच फुलं जास्त खपतात ना
"अरुण, रंगांमधून बाहेर ये. तीच फुलं वेगळ्या रंगात आणली तर नव्याची नवलाई म्हणून काही दिवस खपतील आणि मग इतर फुलांप्रमाणेच नेहमीच्या जीवनाचा अंग बनतील. वेगळ्या रंगांत आणलीच फुलं तर मर्यादित संख्येने बनवून जास्त किंमत ठेवून केवळ श्रीमंत लोकांना टार्गेट करायला हवं."
"ए, तुला पटतं असं आपल्यासारख्यांनी समानतेचा जास्त विचार नको करायला आपल्यासारख्यांनी समानतेचा जास्त विचार नको करायला" अरुणने जरा चाचरतच विचारलं. प्रयोगांबद्दल बोलत असतांना पैसे मिळवण्याचा उल्लेख त्याला खटकायचा, पण त्याचवेळी त्याला हेही जाणवायचं की सगळी सूत्रं त्यानेच हातात घेतली तर कदाचित दोघंही कफल्लक होतील.
"समानतेबद्दल वादच नाही. पण पोटाचंपण तर पाह्यला हवं. आणि पैसे असणाऱ्यांकडून घेतले थोडे, तेही त्यांच्या खुशीने आणि त्यांच्या खुशीखातर तर काय बिघडलं माझ्याजवळ तर आणखी एक जालीम विचार आहे."
"दिवाळीच्या वेळी गुलाबांची डिझायनर फुलं बनवायची. रंग नेहमीचेच, पण पाकळ्यांवर वेगवेगळे रंगीत पॅटर्न्स. अंधारात खुलून दिसतील असे. बायो-रोषणाई." नेत्रा हवेत बोटं फिरवत म्हणाली.
"ईको-फ्रेण्डली. मस्त आहे की कल्पना. इलेक्ट्रीसिटीचीपण बचत होईल. यासाठी वेगळं तंत्र - ऱ्होडॉप्सीन प्रोटॉन पंपिंग - वापरावं लागेल."
" नेत्राला तांत्रिक तपशील कळत नसला तरी अशा वेळी ती अरुणला बोलतं ठेवायचा प्रयत्न करायची. त्याच्या या स्वगतांमधूनच त्याचा कल्पना खुलतात, फुलतात हे तिच्या लक्षात आलं होतं.
"काही बॅक्टेरीया एक प्रोटीन वापरून प्रकाशाच्या मदतीने प्रोटॉन्सना एका बाजूला ढकलतात. त्यातून केमिकल एनर्जी मिळते. प्रोटॉन्स एकाच दिशेला जात असल्याने त्याला पंपिंग असं नाव दिलं आहे. योग्य बदल करून, ते कोणत्या तरंगलांबीचा प्रकाश शोषतात, हे कंट्रोल करता येऊ शकतं." खिशात कागद न सापडल्यामुळे पेनने स्वतःच्या तळहातावरच प्रोटॉन्सचा प्रवाह दाखवायचा गिचमीड प्रयत्न करत अरुण म्हणाला.
"हं. तंत्राचं तू पाहा, विक्रीचं मी पाहीन." त्याचं मनगट धरून सेलफोनने त्याच्या तळहाताचा फोटो घेत नेत्रा म्हणाली.
"ठीक. पण या विचारात मूलगामी काय" आपणच नेत्राचा हात पकडून त्यावरच चित्र काढायला हवं होतं असा मनात डोकावलेला विचार दूर ढकलत अरुणने विचारलं.
"किंमत कमी न करता जास्त लोकांपर्यंत पोचायचं असेल तर पाकळ्यांवरील पॅटर्न्स ‘श्री’, ‘ॐ’ वगैरे हवं."
"ए, बाई, उगीच त्या भानगडीत नको हं पडायला. पैसे मिळणार असले तरी त्यामुळे अंधश्रद्धा वाढणार असतील तर आपण यातून बाहेर. आपल्याला नाही जमायचं ते."
"अरुण, असा विचार कर. आपण हे नेमकं कसं करतो याचं गुपित कुणाला कळू देणार नाही; पण हे कृत्रिमरित्या करतो हे जगजाहीर करायचं. त्यामुळे अंधश्रद्धा कमी करायलाच त्यात कार्यरत असलेले गट मदत करतील - मानवालापण हे पॅटर्न्स जीन्सद्वारे बनवता येतात, आणि निसर्गात तशा जीन्समध्ये होत असलेल्या सततच्या बदलामुळे कुठे ना कुठे कधी ना कधी नैसर्गिकरित्या उद्भवणार. कधी उंबरात तर कधी वडावर."
"तेही खरं म्हणा, पण …"
"आणि जीन्समध्ये ढवळाढवळ करणं निसर्गाच्या विरुद्ध नाही" नेत्रा अरुणला डिवचत म्हणाली.
तिच्या वाक्यातल्या शब्दांवर कोटी करायची उर्मी महत्प्रयासानं दाबत अरुण म्हणाला, "निसर्गाच्या विरुद्ध वाटणारे प्रयोग करायला माझी काहीच हरकत नाही कारण निसर्गाच्या विरुद्ध कोणी जाऊच शकत नाही. काही घडवून जरी आणलं तरी ते नैसर्गिकच. उत्क्रांतीला ठरावीक ध्येय नसतं. पुरेसं थांबलो तर जीवन कोणतं रूप घेईल हे सांगणं अशक्य आहे. दिलेल्या परिस्थितीत कसं फोफावायचं यात सर्व प्रकारच्या जीवनाचा हातखंडा. आपण फक्त ती परिस्थिती बदलण्याचं काम करणार, तिला विशिष्ट दिशेने ढकलणार’.
त्याला अजूनच खिजवत नेत्रा म्हणाली, "पण नवं काही असलं की लोक घाबरतात."
"कधी काळी विजा म्हणजे देवतांचा प्रकोप वाटायचा, आता आपण कृत्रिमरीत्या पाऊस पाडू शकतो. एकेकाळी ग्रह आपलं आयुष्य चालवतात असं वाटायचं, आता आपण मंगळावर स्वारी केली आणि एका धूमकेतूवर फिलीला उतरवलं. अज्ञाताचं भय लोकांना का वाटतं कुणास ठाऊक" अरुण तावातावाने म्हणाला. विद्यापीठातल्या 'शांतीनिकेतन' कँटिनच्या त्याच्या पुरोगामी ग्रूपच्या गप्पांचा प्रभाव स्पष्ट दिसत होता.
"अरे पण तूच म्हणालास ना की या धार्मिक लोकांचं काही सांगता येत नाही म्हणून."
"मी म्हणालो की, उगीच त्यांच्या भावनांशी खेळायला नको, आणि अंधश्रद्धा पसरवली जाईल असं काही करायला नको. लोक धर्मात झालेले बदल सहज खपवून घेतात. धर्मच नाही म्हटलं तर मात्र त्यांचं धाबं दणाणतं. म्हणून तर धर्मनिरपेक्ष लोकांविरुद्ध असहिष्णुता वाढली आहे."
"हो, तेही खरंच. मोटरसायकलवाले जवळ थांबल्यास लगेच सावध व्हायचं. इव्हेझिव्ह अॅक्शन घ्यायची नाहीतर आपल्यालाही दाभोळकरत्व प्राप्त व्हायचं." नेत्रा अर्धवट गमतीने म्हणाली.
अजून खलबतं झाली आणि अरुण तयार झाला. या दरम्यान तो जास्त नीटनेटका राहू लागला होता, विद्यापीठाच्या इंटलेक्चुअल प्रॉपर्टी राईट्सची भानगड नको म्हणून काही नव्या इक्विपमेंट्स मिळवून एक छोटी लॅब स्थापली होती आणि मोठ्या लॅबची स्वप्न पाहणं सुरू होतं.
"Great. We are almost there." या नेत्राच्या वाक्याने तो भानावर आला.
नेत्रा स्पेक्ट्रोग्राफमधून पहातच पुढे बोलली, "हा वर्णपट थोडा बदलायला हवा. चांगल्या कॉन्ट्रास्टसाठी कोणतं पॅलेट हवं, याचा एक तक्ता देते मी. पॅटर्नपण किंचित ग्राफ-पेपरसारखा वाटतोय. साधारण हजारात तीन व्यक्तींना फोटोसेन्सिटीव्ह इपिलेप्सी असते. अशा लोकांना या पॅटर्न्समुळे फेफरं यायची शक्यता असते. पॅटर्न्स बदलले तर उत्तम होईल."
डिझाईन तत्त्वांबाबतच्या तिच्या ज्ञानाची मनातल्या मनात वाखाणणी करत अरुण म्हणाला, "पॅलेट, पॅटर्न, स्पेक्ट्रम, तिन्ही बदलणं शक्य आहे. योग्य ते बदल व्हायला फुलांच्या तीन-चार पिढ्या लागू शकतात. पॅरॅललमध्ये केल्यास सामग्री जास्त लागेल, पण लवकर होईल. तसंच करतो. उद्याच्या लॅब्स झाल्यानंतर."
"परफेक्ट. दिवाळीचा लाँच पक्का. सगळ्या नोट्स नीट ठेव." स्पेक्ट्रोग्राफ परत कपाटात ठेवत नेत्रा म्हणाली.
तोपर्यंत रूपामावशीनी आणलेल्या चहाचा कप घेत अरुणने मान डोलावली.
"आणि या कानाचा त्या कानाला पत्ता नका लागू देऊ." आतापर्यंत सर्व मूकपणे पहात असलेले श्री. चिरकुटे म्हणाले.
"पण अॅडव्हरटाईज तर करावं लागेल ना
"अरे हो, ते सांगायचंच राहिलं. मी त्याबद्दल रिंकूशी बोलले. त्याने आपल्यासाठी designer flowers आणि तत्सम नावं असलेली दोन-चार वेब-डोमेन्स घेऊन ठेवली आहेत आणि आपलं प्रॉडक्ट तयार होईपर्यंत वेबपेजेसचं डिझाईनपण तयार असेल."
"हा कोण टपकला मधेच
"रिंकु माझा NIDतला मित्र आहे." नेत्रा म्हणाली. अरुणचा पडलेला चेहरा पाहून तीच पुढे म्हणाली, "अरुण, तू भलत्या कल्पना नाही ना करून घेतल्या
सगळं सुरळीत सुरू होतं. दोन-चार ट्रायल्सनंतर रंगसंगती वगैरे सगळं नेत्राच्या मनाजोगतं झालं होतं. वेबसाईटपण तयार होती. पुण्यातले तीन इतर आऊटलेट्सपण नेत्राची फुलं ठेवणार होते. मुंबईतील एका मोठ्या फुलवाल्याबरोबर चिरकुटे वाटाघाटी करत होते.
अशातच गणू घाबरा-घाबरा आत आला.
"प-प-पोलिस." बाहेर बोट दाखवत तो म्हणाला.
तितक्यात एक इन्स्पेक्टर गणूच्या पाठोपाठ आत आले.
"काय, पोलिस म्हणताच घाबरलात
"पण, पण काय केलं काय आम्ही
"काही केलं नाहीत तर घाबरलात का
"पोलिस आले म्हंटलं की घाबरणारच ना - काही केलं असो वा नसो."
बाहेर सुरू असलेलं बोलणं ऐकून नेत्रा आणि रूपामावशीही बाहेर आल्या.
नेत्राकडे पाहात इन्स्पेक्टर म्हणाले, "यांच्याविरुद्ध गुन्हा दाखल झाला आहे."
"पण आमची फुलं देवासाठी नाहीतच." नेत्रा पुढे येऊ घातलेले आरोप ताडत शांतपणे म्हणाली.
"कोणत्याच देवासाठी नाहीत. निव्वळ शोभेसाठी आहेत."
"शोभेसाठी असो वा नसो, तुम्ही गुन्हा कबूल करता का
"इन्स्पेक्टर, बसा जरा. काही तरी घोटाळा होतो आहे. नाव काय म्हणालात तुमचं
"आणि गुन्हा काय आहे म्हणे
"फुलांचं जनुकीय परिवर्तन करूनतुम्ही उत्क्रांतीत ढवळाढवळ करताय असा आरोप आहे."
ते ऐकून नेत्राने एकाचवेळी निश्वास सोडला आणि हसू दाबलं. तिचा त्यामुळे विचित्र झालेला चेहरा पाहून इन्स्पेक्टर म्हणाले, "झडती घ्यायची आहे."
"आवश्यक ते सर्व अर्ज आम्ही आधीच केले आहेत. आमच्या फुलांमध्ये पुनरुत्पादन क्षमता नाही त्यामुळे त्यांना GMOचे नियम लागू होत नाहीत. आम्ही रसायनंपण वापरत नाही. गुन्हा दाखल केला तरी कोणी
"अँटी-GMO ग्रूपचा गजाभाऊ कापरे."
" या नेत्राच्या प्रश्नावर इन्स्पेक्टरांच्या डोळ्यातील 'असं-कसं माहीत नाही' हे तिला स्पष्ट दिसलं. तीच पुढे म्हणाली, "तुमच्याजवळ वॉरंट असल्याशिवाय आणि आमचा वकील असल्याशिवाय झडती घेता येणार नाही."
"उद्या येतो मी." म्हणत इन्स्पेक्टर नेन्यांनी काढता पाय घेतला.
त्यांच्यामुळे बाहेर जमलेल्या गर्दीला गणूने पांगवलं.
इन्स्पेक्टर गेल्याची खात्री झाल्यावर रूपामावशी म्हणाल्या, "काय करायचं गं नसती कटकट मागे लागणार असं दिसतंय."
नेत्रा मात्र नेहमीच्याच शांतपणे म्हणाली, "आई, तू काही काळजी करू नकोस. असं काही होऊ शकतं याची मला पूर्ण कल्पना होती. मी आणि अरुण आधीच पानसे वकिलांशी बोलून आलो आहोत."
"पण ते उद्या येतील तेव्हा ही फुलं इथे नकोत ना
"असायला हवीत त्याचकरता तर ते येताहेत ना दाखवू की, त्यात काहीच गैर नाही ते."
"अँटी-GMO हा काय प्रकार आहे
"त्यांना जेनेटीक मॉडिफीकेशन्स, म्हणजेच जनुकांमध्ये मानवाने घडवून आणलेले बदल मान्य नाहीत. जे ज्ञात आहे, प्रस्थापित आहे तेवढंच योग्य; असा त्यांचा खाक्या असतो. अरुणच्या शब्दात सांगायचं तर त्यांना नवं काहीच नको असतं. अज्ञाताचं भय. योग्य प्रयोग करून काही साधायचं म्हटलं तर ते काही सोपं नाही. असे लोक सगळीकडे असतात, पण भारतात तर आता त्यांना राजकीय साहाय्य मिळण्याची चिन्हं आहेत."
"सांभाळून राहा बरं का."
"आई, तू काही काळजी करू नकोस. आपला मार्गही तितकाच योग्य आहे याची आम्हाला खात्री आहे."
दुसऱ्या दिवशी ठरल्याप्रमाणे इन्स्पेक्टर नेने आले. या प्रकाराची कुणकुण लागल्याने त्यांच्या मागोमाग वार्ताहरही आले होते. पोलिसांनी फुलांचे आणि त्यांच्या डब्यांचे फोटो काढले, आणि पुरावा म्हणून फुलं बरोबर नेणार असल्याचं सांगितलं. पोलिसांबरोबर फिर्याद करणारी अँटी-GMO टोळीपण होती. गजाभाऊ अशा अनेक वेगवेगळ्या तक्रारी नोंदवण्यात तरबेज असलेला एक कुख्यात विघ्नसंतोषी आहे हे पानसे वकीलांच्या कानावर आलं होतं. पोलिसांचे सोपस्कार पूर्ण होईपर्यंत ते काहीच बोलले नाहीत. मग फुलांच्या डेव्हलपमेण्टबद्दलची हातातल्या कागदांची एक थप्पी इन्स्पेक्टरांच्या हातात दिली आणि गजाभाऊकडे पाहात म्हणाले, "यात माझ्या अशीलांनी घेतलेल्या सर्व परवानग्या आहेत, तसंच संपूर्ण प्रोसीजर आहे. या केसमध्ये काही तथ्य नाही हे कोणीही सांगू शकेल."
"तुम्ही बॅक्टेरीयाच्या जीन्स फुलांमध्ये नाही घातल्या" आपल्या जीन्सच्या खिशात हात खुपसत गजाभाऊने विचारलं.
"ती एक स्टँडर्ड पद्धत आहे - फुलं जो प्रकाश शोषून घेतात ते या बॅक्टेरीयांच्या मदतीनेच."
"आणि ही किडे असलेली फुलं देवाला वाहायची" ट्रेन केलेलं कुत्सित हास्य चेहऱ्यावर खेळवत गजाभाऊ म्हणाला.
"पण ही देवासाठी आहेत असं सांगितलंच कुणी
"आणि तसंही जीन्सचं इतकं मिक्सींग झालं असतं की फक्त तुमच्या व्याख्येप्रमाणे शुद्ध फुलं वहायची म्हटलं तर देव भक्तीविना उपाशीच राहतील." अरुण म्हणाला.
"तर," पानसे पुढे म्हणाले, "तुम्ही ही केस जिंकू शकत नाही हे निर्विवाद. तुम्हालाही ते माहीत आहे, हे आम्हाला माहीत आहे. पण केस चालेल तोपर्यंत आमच्या अशिलाचं नुकसान होऊ शकतं. ते होऊ नये म्हणून फिर्याद मागे घ्या आणि तुमचा सहभाग नसलेल्या, तुम्ही म्हणाल त्या NGOला माझे अशील पन्नास हजार रुपये देतील. तुम्हाला मान्य नसल्यास मात्र तुमच्यावरच नुकसान-भरपाईसाठी खटला दाखल करू. बोला कबूल आहे का
मग कागद इकडून-तिकडे गेले, थोडं विचारमंथन झालं आणि शेवटी एका लाखाचं सेटलमेण्ट झालं. इन्स्पेक्टर आगपेटीच्या काडीने कानातला मळ काढत सगळं शांतपणे पाहात होते. ती काडी कोपऱ्यातल्या कचरापेटीत टाकून ते आपल्या लवाजम्यासह तितक्याच शांतपणे बाहेर पडले.
"एक लाख इतक्या सहजासहजी दिले" श्री. चिरकुट्यांनी विचारले.
"ते जाऊ द्या हो, पैसे काय येतील परत - ब्यादतर टळली एकदाची. थोडक्यात हे प्रकरण निपटेल असं वाटलं नव्हतं." इति रूपामावशी.
"स्पॉट अॉन." नेत्रा हसत म्हणाली. "बाहेरचे वार्ताहर पाहिले का आपल्याला भरपूर प्रसिद्धी आपोआप मिळाली आहे. आता जास्त लोकांना आपण आणि आपल्या प्रॉडक्टबद्दल माहीत आहे आणि ते पैसे आपण दान केले असाच सूर आपण पसरवू शकतो."
पानसेंची कागदपत्रं आवरून झाली होती. "पुन्हा माझी गरज पडणार नाही, पण वाटल्यास कॉल करा" असं सांगून तेही बाहेर पडले.
दुसऱ्या दिवशीच्या वर्तमानपत्रांमधल्या काही बातम्यांचा सूर सकारात्मक होता पण सर्वच बातम्या चांगल्या नव्हत्या. काहींनी तर सरळ नेत्राचं आणि गजाभाऊंचं संगनमत असावं असं म्हटलं होतं. फुलांची विक्री सुरू झाली होती, पण फुलांमध्ये असलेल्या ‘किड्यां’च्या जीन्समुळे काही लोकांनी त्यावर बहिष्कार टाकत असल्याचं जाहीर केलं. आऊटलेट्सपेक्षा जास्त खप अॉनलाईनच झाला. ‘श्री’ आणि ‘ॐ’ला नावीन्यामुळे मागणी असली तरी फुलं काही दिवसांतच कोमेजत असल्याने ते फार काळ टिकलं नाही. नाही म्हणायला दिवाळी पाठोपाठ येणाऱ्या ख्रिसमसच्या वेळी क्रॉस आणि बायबलमधल्या गोष्टींच्या डिझाईन्सनी हात दिला. डिझायनर फुलांची डिमांडमात्र वाढू लागली होती. रस्त्याच्या कडेला विकल्या जाणाऱ्या की-चेन्सप्रमाणे लोकांना फुलांवर चक्क आपल्या ‘सिग्निफिकंट अदर’चे अाद्याक्षर हवे असे. कुणाला स्वतःचं संपूर्ण नाव तर कुणाला पत्त्यासकट आपल्या बिझनेसचं. इतकी सगळी फंक्शनॅलिटी आणणं एकट्या अरुणला शक्य नव्हतं. आणखी दोघांना त्याने ट्रेन करणं सुरू केलं पण लोकांच्या तऱ्हेवाईक मागण्या पूर्ण करणं सोपं नव्हतं. पांढऱ्या फुलांवरील प्रयोग सर्वात जास्त यशस्वी ठरले होते, पण सगळ्यांनाच पांढरी फुलं आवडत नसत.
"प्रत्येक डिझायनर फुलासाठीची मेहनत काही परवडत नाही." एक दिवस अरुण थोडा हताशपणे म्हणाला.
"दिसतंय रे शोन्या." नेत्रा म्हणाली. "काही तरी नवी शक्कल लढवायला हवी". नेत्राचा लाडिकपणा क्षणभरच टिकला.
"निर्यात केली असती, पण बायो-प्रॉडक्ट्सवरील एक्स्पोर्ट लायसन्स मिळवणं महाकठीण."
"बरंय, नाहीतर आतापर्यंत चायनीज बायो-गणपती नसते दिसले
"असं काही डिझाईन हवं, जे मास प्रोड्यूस करता येईल. एकेका बॅचमध्ये शे-दोनशे."
"आयडेण्टीकल डिझाईन जे अनेकांना आवडेल."
"हिंदू, ख्रिश्चन झाले, आता …." अरुण अर्धवट स्वतःशीच म्हणाला.
"डोण्ट इव्हन मेन्शन इट - मरायचं आहे का
"तुला चालतं त्यापेक्षा ते जास्त जालीम आहे का एनिवे, मी बुद्ध आणि आंबेडकरांबद्दल बोलत होते."
"नो. पण स्वातंत्र्यसैनिक करायचे का
"तिथे पण पटेल सारखं कोणी घेतलं तर कोणाला पटेल आणि कोणाला नाही. गांधीचीही तीच गत. काही तरी वैश्विक हवं."
" अरुण चक्क किंचीत चाचरला बोलताना.
"येस्स." त्याच्या गालावर अलगद ओठ टेकवत नेत्रा म्हणाली. लगेच दूर होत तिने आपला विचार पूर्ण केला, "व्हॅलेण्टाईन्स डे जवळ आला आहे, तेव्हा एक बार उडवून देऊ."
तो बार लग्नाचा नाही हे अरुणला समजत होतं.
"पण भारतातल्या कोणत्याच आणि कोणाच्याच देवाला आवडत नाही तो दिवस. राम सेना, शिव सेना, बजरंग दल..."
"पौराणिक कामदेवाशिवाय. पण परंपरेकडे लक्ष द्यायला वेळ कुणाला आहे आणि आपण लोकांना उघडपणे फुलं घ्यायला उद्युक्त काही करणार नाही. वेबसाईटवरुनच विकली जातील फुलं. अगदी दोन-चार दिवस आधी सुरू करायची विक्री."
"बाकी लोकपण फुलं विकतातच म्हणा. ठीक आहे, कोणते डिझाईन्स ते तू ठरव. मी आवश्यक सामग्री गोळा करणं सुरू करतो."
आणखी एक-दोन भेटींत काही रंगीबेरंगी डिझाईन्स ठरली. गुलाबी रंग लाल आणि पांढऱ्यापासून बनत असल्याने, गुलाबी, लाल, आणि पांढऱ्या गुलाबाच्या फुलांवर सिग्नेचर पॅटर्न्स करायचं ठरलं. फुलं जास्त दिवस फ्रेश राहावीत म्हणून अरुणने आधीच जीन्समध्ये काही फेरफार केले होते. तरी बॅक्टेरियांनी प्रदान केलेले रंग मात्र जास्त टिकत नसत. आता त्यासाठीही त्याने जीन्स हळूहळू एक्सप्रेस होतील अशी व्यवस्था केली. पहिली बॅच एकच आठवडा आधी तयार झाली.
गुलाबी फुलावर एक बदामाचा आकार आणि त्याच्या वरच्या भागात युनिटी दर्शवणारी एक लाल आणि एक पांढरी अशा दोन नाजुक पट्ट्या होत्या. अरुणने पहिलं फुल नेत्राला सगळ्यांसमक्ष दिलं. बाण योग्य ठिकाणी लागला की नाही ते त्याला कळलं नाही.
" रूपामावशींनी पावती दिली.
"पोरांनो, सांभाळून राहा." चिरकुट्यांनी सल्ला दिला.
"बाबा, काही काळजी करू नका. यात आक्षेपार्ह काहीच नाही. अरुण, ते बॅक्टेरियांमुळे काय वेगळं होणार आहे ते सांग पुन्हा."
"ही फुलं आठ दिवस टवटवीत राहतील. त्या पट्ट्या बदामावर हळूहळू सरकत राहतील. आधी बदाम आणि दोन पट्ट्या - एक लाल आणि एक पांढरी, मग बदाम तसाच राहणार पण लाल पट्टी गायब होणार आणि बदामावर पांढऱ्या पट्टीची जागा एक नवी लाल पट्टी घेणार आणि त्या खाली नवीन पांढरी पट्टी दिसणार. पट्ट्या अशा तऱ्हेने सरकत-सरकत बदामाच्या खालच्या टोकापर्यंत काही दिवसात पोचणार. पुढे कधीतरी त्या पट्ट्यांची लांबी बदामाच्या रुंदीप्रमाणे बदलवण्याचा प्रयोगपण करायला हवा. वेळ कमी असल्याने या वेळी जमलं नाही."
"तुला कळतंय ना काय करतो आहेस ते, मग झालं तर. वेब-अॉर्डर्स आल्या की डिलीव्हरी करायला आपली नवी टीम तयार आहेच."
व्हॅलेण्टाईन्स डे उजाडला. गेले चार दिवस भरपूर अॉर्डर्स आल्या होत्या, शेकड्यांनी फुलं रवाना झाली होती. आजही काही लास्ट मिनिट अॉर्डर्स थेट लॅबमधून जात होत्या. अरुणने ठरवलं होतं की आज हिय्या करून नेत्राला आपल्या मनातल्या तिच्याबद्दलच्या भावना बोलून दाखवायच्या. पण तो लॅबमध्ये अडकला होता. या महत्त्वाच्या दिवशी तो प्रयोगशाळा सोडता तर त्याचं काही खरं नव्हतं. इतक्यातले लागोपाठचे प्रयोग, त्यानंतर पॅक करून ठिकठिकाणी फुलं पाठवणं यामुळे प्रयोगशाळेत खूप पसारा होता - पेट्री-डिशेस, मायक्रोस्कोप्स, डबेडुबे आणि बरंच काही. लवकरच सगळं जागेवर लावायची मनाशी खूणगाठ बांधत अरुणने त्याच्या खुर्चीच्या थेट मागे असलेल्या वस्तू आवरल्या आणि टेक्स्ट पाठवून नेत्राला व्हिडीओ-कॉनवर बोलावलं.
"काय रे येवढं महत्त्वाचं
अनेक तरंगलांबी वापरल्या तरी तिच्या डोक्यात नव्हताच पडणार का प्रकाश
"अं, मी तुला त्या दिवशी ते फूल दिलं ना, त्याबद्दल काहीतरी बोलायचं आहे."
म्हणजे ते फूल तो तिला देतो आहे हे कळलंच नव्हतं तिला तो बदाम, ती युनिटी
"कुठे आहे ते फूल
"कपाटात आहे, स्पेक्ट्रोस्कोपजवळ." नेत्राची छोटी लॅब तिच्याजवळच असे.
 मला तुला काही सांगायचं आहे."
"अरुण, टेन्स का आहेस इतका ठीक आहे ना सगळं ठीक आहे ना सगळं
"आण तर ते फूल." अरुणला आपला पेशन्स टिकेल याची शाश्वती नव्हती.
"बरं आणते बाबा." नेत्रा उठली आणि फुलदाणीसकट फूल घेऊन आली. "सांग आता."
"मी तुला …." फूल पाहून मात्र अरुणची बोबडी वळली.
"अरे असं भूत दिसल्यासारखं काय बघतोस" नेत्राने अविश्वासाने आ वासलेल्या अरुणकडे पहात म्हटलं.
"ते फ… फूल …"
पहिल्यांदाच नेत्राने फुलाकडे पाह्यलं आणि तिच्या हातातून फुलदाणी गळून पडली.
"अरुण, क-काय झालं हे
"बॅक्टेरीया." अरुण कसाबसा स्वतःला सावरत म्हणाला.
बॅक्टरीयातील DNAच्या डिलेड अॅक्शनने आपलं काम चोख बजावलं होतं. पण वरच्या पट्ट्या नाहीशा न होता अॅबसॉर्पशनचे प्रमाण आणि तरंगलांबी बदलल्यामुळे की काय, काळाप्रमाणे त्यांचे रंग बदलत गेले होते. त्यांना अपेक्षा होती तसं एक बदाम आणि एकावेळी दोनच पट्ट्या असं राह्यलं नव्हतं. त्याऐवजी दिसणाऱ्या बदाम आणि विविध रंगांच्या पट्ट्यांमुळे कोण काय विचार करेल हे स्पष्ट होतं. या कयासाबद्दल अरुणचं सांगून होतं न होतं तोच गणू आणि त्याच्या पाठोपाठ इन्स्पेक्टर नेने दारातून उडत आले.
"मॅडम, तुमची मागची केस मिटवली पण आता तुमची सुटका नाही."
"तुम्ही इंद्रधनुषी फुलं बनवून समलिंगी प्रवृत्तींना खतपाणी घालताहात असा तुमच्यावर आरोप आहे. तुमच्या वकिलाला थेट पोलिस ठाण्यावर आधीच बोलावलं आहे."
इन्स्पेक्टर बोलत असताना नेत्रा अरुणकडे हताशपणे पहात होती. तोच दरवाजा उघडून दोन पोलीस आत शिरले.
सायफाय कथा खूपच छान आणि बारकाव्यांनिशी रंगवली आहे. एकंदर समाजाचा बुरसटलेपणा उघड होत होत शेवटी "होमोफोबिया" मधुन अगदी लख्ख प्रकट होतो.
मला सारखं वाटत होतं ती महाव्यवहारी नेत्रा, अरुणला खड्ड्यात घालणार. पण "अपेक्षित" तसे काही घडले नाही. त्याजागी बुरसटलेल्या विचारांच्या समाजाचे कुरुप रुप एकदम छान उघडे पाडलेत.
शुचि म्हणते तसा बुरसटलेपणा रंगवतानाही सगळ्याला एक डँबिस टोन आहे. तो मला फारच आवडला
सांगोवांगीच्या गोष्टी म्हणजे विदा नव्हे.
संगीतकार शंकर (जन्म : १५ ऑक्टोबर १९२२)
जन्मदिवस : लॅटिन कवी व्हर्जिल (इ.स.पूर्व ७०), शास्त्रज्ञ टॉरिचेल्ली (१६०८), तत्त्वज्ञ नित्शे (१८४४), लेखक पी. जी. वूडहाऊस (१८८१), रसायनशास्त्रज्ञ आणि लेखक सी. पी. स्नो (१९०५), अर्थतज्ञ जॉन केनेथ गॅल्ब्रेथ (१९०८), लेखक मारिओ पुझो (१९२०), संगीतकार शंकर-जयकिशन जोडीतील शंकर (१९२२), लेखक इटालो कॅल्व्हिनो (१९२३), नाट्यसमीक्षक गो. रा. जोशी (१९२३), कवी नारायण सुर्वे (१९२६), तत्त्वज्ञ मिशेल फूको (१९२६), माजी राष्ट्रपती व शास्त्रज्ञ डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम (१९३१), बासरीवादक एन्. रमणी (१९३४), वार्ताहर, माध्यमचालक प्रणय रॉय (१९४९), सिनेदिग्दर्शिका मीरा नायर (१९५७), टेनिसपटू एलेना दिमेन्तिएव्हा (१९८१)
मृत्युदिवस : सम्राट अकबर (१६०५), साहित्यिक सूर्यकांत त्रिपाठी उर्फ 'निराला' (१९६१), संगीतकार कोल पोर्टर (१९६४), नोबेलविजेते शास्त्रज्ञ कॉनरॅड एमिल ब्लॉक (२०००), लोकनाट्यकार आणि साहित्यिक वसंत सबनीस (२००२)
वर्धापनदिन : एडिसन इलेक्ट्रिक लाईट कंपनी (१८७८), ब्लॅक पॅन्थर पार्टी (१९६६)
१७८३ : बलूनद्वारे मानवाचे पहिले हवेत प्रक्षेपण.
१८९४ : युरोपातला ज्यूद्वेष चव्हाट्यावर आणणाऱ्या ड्रेफ्यूस प्रकरणात फ्रेंच सेनेतला ज्यू अधिकारी अल्फ्रेड ड्रेफ्यूसला खोट्या हेरगिरीच्या आरोपाखाली अटक.
१९१७ : महिला गुप्तहेर माताहारीला गोळ्या घालून देहदंड.
१९३२ : टाटा एअरलाइन्सचे (नंतरची एअर इंडिया) पहिले विमानोड्डाण.
१९५६ : फोर्ट्रान संगणकभाषेचा वापर सुरू.
दिवाळी अंक - २०१५
भा. रा. भागवत विशेषांक
नवीन संकेताक्षरासाठी विनंती करा.
सध्या कोण कोण आलेले आहे
सध्या 3 सदस्य आलेले आहेत.
ऐशा रसां ऐसे रसिक...
ऐसीअक्षरे संस्थळाची उद्दिष्टे - मार्गदर्शक तत्त्वे - धोरणे


#Metoo : कंगनानं केलाय दोन बड्या हस्तींवर वार
व्हॉट्सअप ग्रुपवर कुत्र्याशी तुलना केल्यानं तरूणाची सशस्त्र टोळीनं केली हत्या
‘या’ पाच जागेवर तीळ असणं मानलं जातं शुभ
गुजराती माणसं फार हुशार, राज ठाकरेंचा मोदींना टोला
..आता ड्रायव्हिंग लायसन्समध्ये होणार हा मोठा बदल
पेट्रोलचे दर पुन्हा नव्वदीच्या दिशेनं, तर डिझेल 80 रुपयांच्या उंबरठ्यावर
नरभक्षक वाघीणीच्या मागावर असलेल्या वनविभागाला सापडला आशेचा किरण
#OctoberHeat : मुंबईनंतर आता जळगाव बनलंय 'हॉट सिटी'
गुजराती माणसं फार हुशार, राज ठाकरेंचा मोदींना टोला
दरवाजा बंद करताना एअर हॉस्टेस विमानातून पडली, प्रकृती चिंताजनक
कर्करोगाशी लढताना घरासाठी बीएमसीसोबत संघर्ष करतेय आजची दुर्गा
पेट्रोलचे दर पुन्हा नव्वदीच्या दिशेनं, तर डिझेल 80 रुपयांच्या उंबरठ्यावर
..आता ड्रायव्हिंग लायसन्समध्ये होणार हा मोठा बदल
VIDEO : पृथ्वी शॉला मनसेकडून धमक्या; बिहारच्या खासदाराचा आरोप
#MeToo : अकबर यांच्या चौकशीपूर्वी आरोपांमधील तथ्य पाहणं महत्त्वाचं - अमित शाह
पंतप्रधान मोदींना जीवे मारण्याची ईमेलद्वारे धमकी
#Metoo : कंगनानं केलाय दोन बड्या हस्तींवर वार
सोनाली बेंद्रेच्या या नव्या पोस्टनं तुमच्या डोळ्यात नक्कीच पाणी येईल
पुरस्कार सोहळ्याला गुरूची शाब्दिक फटकेबाजी आणि राधिकाचा हटके लूक
'चक दे गर्ल' आता होणार फुटबाॅलपटू, लग्नानंतर सागरिकाचा नवा अवतार
‘या’ पाच जागेवर तीळ असणं मानलं जातं शुभ
उमेश यादवने घडवला इतिहास, 19 वर्षानंतर केली 'ही' कामगिरी
आता पोस्ट ऑफिसमध्ये मिळणार 'या' गोष्टी, तुमचं लाईट बिलही होईल कमी
 पेट्रोल पंपावर डेबिट-क्रेडिट कार्डची माहिती होतेय चोरी
उमेश यादवने घडवला इतिहास, 19 वर्षानंतर केली 'ही' कामगिरी
भारताने वेस्ट इंडिजला 10 विकेट्सने लोळवलं, 2-0 ने मालिकाही जिंकली
IND vs WI : वेस्ट इंडिजच्या दुसऱ्या डावात 127 धावा, भारतासमोर 72 धावांचं लक्ष्य
वेस्ट इंडिजच्या 6 बाद 76 धावा, उमेशची कारकिर्दीतली सर्वोत्तम कामगिरी
मतभेदानंतरही गांधीजी म्हणाले जवाहरलाल हाच माझा वारस
पुण्याजवळ सामूहिक बलात्कार : ...पण आज इथे मेणबत्या पेटल्या नाहीत
मालिकांच्या 'छत्री'खाली सर्व काही
गौरी शिंदेसह या १० बॉलिवूड कलाकारांनी #Metoo साठी घेतली परखड भूमिका
नाशिकमध्ये स्वाईन फ्ल्यूचे थैमान, आणखी एकाचा मृत्यू
तोकडे कपडे घातले म्हणून विद्यार्थिनीचे कपडे काढण्यास वॉर्डननं पाडलं भाग
मनोहर पर्रिकरांची प्रकृती चिंताजनक, एअर अँब्युलन्सने गोव्यात आणलं
बेधडक : 'भारत बंद' ने काय साधलं
प्रा. एन. डी. पाटील यांची इनोव्‍हा गाडीची चोरीला
14 फेब्रुवारी : ज्‍येष्ठ नेते प्रा. एन. डी. पाटील यांची इनोव्‍हा गाडीची चोरी झाली आहे. रुईकर कॉलनीतील बंगल्याच्या दारातून त्यांची इनोव्हा चोरीला गेली. काल मध्‍यरात्री 2च्या सुमारास घडली असून हा सर्व प्रकार सीसीटीव्हीमध्ये कैद झाला आहे.
प्रा. एन. डी. पाटील हे कोल्हापूरमधल्या रुईकर कॉलनीत राहतात. 3 वर्षांपूर्वी पाटील यांनी आपल्यासाठी 'सिल्की गोल्ड' रंगाची इन्होव्हा गाडी घेतली होती. MH 09 BX 6929 असा या गाडीचा नंबर आहे. काल मध्यरात्री 2 च्या सुमारास 3 चोरटे त्यांच्या राहत्या घरी घुसले. पाटलांच्या बंगल्याचं रंगरंगोटीचं काम सुरू आहे. त्यामुळे तिथे एक लोखंडी बार पडला होता. त्याच बारच्या सहाय्याने चोरट्यांनी गाडीची मागची काच फोडली आणि बनावट चावी वापरून ही गाडी पळवली.
कोल्हापूर शहरातल्या मुख्य रस्त्यापासून काही फूट अंतरावरचं प्रा. पाटील यांच घरं आहे. त्यामुळं मध्यवस्तीतल्या या चोरीनं आता पोलिसांसमोर आव्हान निर्माण झालंय. याबाबत प्रा. पाटील यांनी शाहूपुरी पोलिस ठाण्यात तक्रार दाखल केली असून सीसीटीव्हीच्या मदतीनं पोलीस सध्या या चोरट्यांचा तपास करत आहेत.
बातम्यांच्या अपडेटसाठी लाईक करा आमच्या फेसबुक पेजला आणि टि्वटरवर फाॅलो करा Follow @ibnlokmattv
बातम्यांच्या अपडेटसाठी लाईक करा आमच्या फेसबुक पेजला , टि्वटरवर आणि	जी प्लस फाॅलो करा
Tags: innova carND Patilइनोव्‍हा गाडीप्रा. एन. डी. पाटील
#Metoo : कंगनानं केलाय दोन बड्या हस्तींवर वार
व्हॉट्सअप ग्रुपवर कुत्र्याशी तुलना केल्यानं तरूणाची सशस्त्र टोळीनं केली हत्या
गुजराती माणसं फार हुशार, राज ठाकरेंचा मोदींना टोला
पुण्यात महिलेशी हुज्जत घातल्याच्या रागात जमावाने केला गुंडाचा खून
दरवाजा बंद करताना एअर हॉस्टेस विमानातून पडली, प्रकृती चिंताजनक
कर्करोगाशी लढताना घरासाठी बीएमसीसोबत संघर्ष करतेय आजची दुर्गा
#Metoo : कंगनानं केलाय दोन बड्या हस्तींवर वार
व्हॉट्सअप ग्रुपवर कुत्र्याशी तुलना केल्यानं तरूणाची सशस्त्र टोळीनं केली हत्या
‘या’ पाच जागेवर तीळ असणं मानलं जातं शुभ
गुजराती माणसं फार हुशार, राज ठाकरेंचा मोदींना टोला
पुण्यात महिलेशी हुज्जत घातल्याच्या रागात जमावाने केला गुंडाचा खून
फोटो गैलरी व्हिडिओ LIVE Tv


विराटची एकाकी झुंज अपयशी | देशदूत | Deshdoot

देशदूत तेजस पुरस्कार (मुलाखती)
देशदूत तेजस पुरस्कार (मुलाखती)
विराटची एकाकी झुंज अपयशी
 इंग्लंडविरुद्धच्या पहिल्या कसोटीत भारताचा 31 धावांनी पराभव झाला. विराट कोहलीने अर्धशतक पूर्ण करत कडवी झुंज दिली पण तो बाद झाल्यानंतर भारताच्या विजयाच्या आशा मावळल्या. नंतर मोहम्मद शमी, इशांत शर्मा असे गडी बाद होत गेले आणि भारताचा डाव 162 धावांवर आटोपला.
विराटची झुंज अपयशी ठरली आणि भारताचा पराभव झाला. बेन स्टोक्सने 4, अँडरसन आणि ब्रॉडने 2-2, तर कुरान आणि रशीदने 1-1 बळी टिपला. अष्टपैलू कामगिरी करणार्‍या सॅम कुरानला सामनावीर घोषित करण्यात आले.या विजयासह इंग्लंडने 5 सामन्यांच्या मालिकेत 1-0 अशी आघाडी घेतली.
आजचा चौथ्या दिवसाचा खेळ सुरू झाला तेव्हा भारताला विजयासाठी 84 धावांची आवश्यकता होती. पण सामना सुरू होताच दिनेश कार्तिकला पहिल्याच षटकात अँडरसनने बाद केले आणि तिथून भारताची घसरण सुरू झाली. कर्णधार विराट कोहलीकडून क्रिकेटप्रेमींच्या अपेक्षा उंचावल्या होत्या. विराटने आपले अर्धशतक पूर्ण केले पण 51 धावांवर गोलंदाज बेन स्टोक्सने त्याला पायचीत केले.विराट कोहली आणि दिनेश कार्तिक यांनी आज दिवसाच्या खेळाला सुरुवात केली होती.
पण पहिल्याच षटकात भारताला धक्का बसला आणि दिनेश कार्तिक 20 धावांवर बाद झाला. कर्णधार कोहलीने झुंजार अर्धशतक ठोकले पण नंतर लगेच बेन स्टोक्सने त्याला पायचीत केले. कोहलीने 93 चेंडूत 51 धावा केल्या. त्याच षटकात मोहम्मद शमीदेखील बाद झाला. फिरकीपटू आदिल रशीद याने इशांत शर्माला (11) पायचीत केले. फिरकीपटू आदिल रशीद याने इशांत शर्माला पायचीत केले. हार्दिक पांड्याने काही काळ झुंज देत 61 चेंडूत 31 धावा केल्या. पण अखेर बेन स्टोक्सने त्याला झेलबाद केले आणि डावातील चौथा गडी टिपत सामना आपल्या संघाला जिंकवून दिला.त्याआधी तिसर्‍या दिवसअखेर भारत इंग्लंड कसोटी सामन्याच्या तिसर्‍या दिवसअखेर भारताने 5 बाद 110 धावांपर्यंत मजल मारली होती. तिसर्‍या सत्राच्या सुरुवातीला भारताला इंग्लंडचे 3 गडी बाद करायचे होते. या दरम्यान, तळाच्या सॅम कुर्रान या फलंदाजाने अप्रतिम फटकेबाजी करून आपले अर्धशतक (63) साजरे केले.
त्याच्या या खेळाच्या बळावर इंग्लंडने 180 धावांपर्यंत मजल मारली आणि भारतापुढे 194 धावांचे लक्ष्य ठेवले. त्यांनतर भारताच्या दुसर्‍या डावाची सुरुवात काहीशी निराशाजनक झाली. मुरली विजय (6), शिखर धवन (13), लोकेश राहुल (13), अजिंक्य रहाणे (2) आणि रविचंद्रन अश्विन (13) या पाच खेळाडूंना फार काळ खेळपट्टीवर तग धरता आले नाही. दिनेश कार्तिकने कर्णधार कोहलीला साथ दिली आणि दिवसाचा खेळ संपेपर्यंत टिकून फलंदाजी केली. इंग्लंडचा दुसरा डाव सर्वबाद 180 धावांवर आटोपला होता.
पहिल्या आणि दुसर्‍या सत्रात आजच्या दिवसात झटपट 6 गडी गमावल्यानंतर अखेर इंग्लंडच्या डावाला स्थैर्य आले होते. तळाचे फलंदाज आदिल रशीद आणि सॅम कुर्रान यांनी डावाला आकार दिला. कुर्रानने केलेल्या अर्धशतकाच्या जोरावर इंग्लडने 180 धावांपर्यंत मजल मारली. तर या डावात इशांत शर्माने 5, अश्विनने 3 आणि उमेश यादवने 2 गडी बाद केले. तत्पूर्वी, भारताचा डाव सर्वबाद 274 धावात आटोपला. एका वेळी बलाढ्य वाटणार्‍या 287 धावांचा पाठलाग करताना विराटने अप्रतिम 149 धावांची खेळी केली.
उमेश यादवने 16 चेंडूत नाबाद 1 धाव, तर इशांत शर्माने 17 चेंडूत 5 धावा काढत त्याला चांगली साथ दिली. याशिवाय, इतर फलंदाज आपला प्रभाव पडू शकले नाहीत.
इंग्लंडतर्फे कुर्रानने 4 तर रशीद, स्टोक्स आणि अँडरसनने 2-2 गडी बाद केले.
Previous articleमिरजकरसह तिघांना अटक ; फसवणूक प्रकरण उलगडणार
Next articleविवेकानंद स्कूल विजयी; ओरियन स्टेट बोर्ड उपविजयी
संबंधित मजकूरMORE FROM AUTHOR
जळगाव ई पेपर (दि 15 ऑक्टोबर 2018)
धुळे ई पेपर (दि 15 ऑक्टोबर 2018)
नंदुरबार ई पेपर (दि 15 ऑक्टोबर 2018)
‘केवळ महिलाच नाही तर पुरुषही #MeToo चे बळी’
Bigg Boss 12 : ‘बिग बॉस’च्या घरातून नेहा पेंडसे आऊट
जागतिक हास्य दिन : व्यक्तीच्या जीवनात हसणं आरोग्यदायी
Gaurav singh on अहमदनगर (कर्मयोगिनी) : सदाबाई हरकचंद गुगळे- उद्योगाचा भक्कम पाया
mahe on उज्ज्वला योजनेच्या लाभासाठी पुढे यावे
Video : दुष्काळ पाहणी दौऱ्यावर असलेल्या पालकमंत्री महाजनांना दाखवले काळे झेंडे
Video : मनोरुग्णाचा झाडाच्या शेंड्यावर मुक्काम; उतरविण्यासाठी शर्तीचे प्रयत्न
‘केवळ महिलाच नाही तर पुरुषही #MeToo चे बळी’
महिलेकडून वारंवार शरीरसुखाची मागणी, तरुणाची आत्महत्या
रोज हजारो वाचक ई मेलने वाचतात देशदूत
आपणही नाव आणि ई-मेल खाली नोंदवा
Video : दुष्काळ पाहणी दौऱ्यावर असलेल्या पालकमंत्री महाजनांना दाखवले काळे झेंडे


मेल्याशिवाय जात नाही : नागपुरी तडका | माझी वाङ्मयशेती

माझी वांगमयशेती घाट्यात गेली पण माझ्या वाङ्मयशेतीशेतीला चांगले भाव मिळत आहेत.
२) रानमेवा - भूमिका
३) प्रस्तावना - मा. शरद जोशी
५) ‘रानमेवा’ - प्रकाशन समारंभ
स्वतंत्र भारत पक्ष कार्यकारिणी
१) स्टार माझा TV-ब्लॉग माझा-३-Vdo
२) ऊस आंदोलन - स्टार माझा चर्चा
४) कांदा आंदोलन - आयबीएन लोकमत चर्चा
५) शेतकरी संघटना - उदय आणि विस्तार - स्टार माझा
६) ईटीव्ही मराठी - संवाद - शरद जोशी
७) अन्न सुरक्षा कायदा - स्टार माझा चर्चा
९) केंद्र सरकारचे दहन
मेल्याशिवाय जात नाही : नागपुरी तडका
मुखपृष्ठ / मेल्याशिवाय जात नाही : नागपुरी तडका
लेख, कविता, गझल आणि इतर अवांतर साहित्यलेखनाचे © सर्वाधिकार सुरक्षित आहेत. या ब्लॉगवरचे साहित्य इतरांना पाठवायचे असल्यास कृपया ब्लॉगचा पत्ता इतरांना कळवावा ही विनंती. येथील साहित्य copy करून इतरांना paste करून मेल करू नका. आपण अत्यंत संवेदनशील रसिक आहात, साहित्यचोर नाहीत याची जाणीव असू द्या. संदर्भ देतांना लिंक आणि लेखक, कवीचे नांव अवश्य नमुद करा, ही विनंती. ब्लॉगवरील कोणतेही साहित्य अन्यसंकेतस्थळावर मुद्रीत करायचे झाल्यास, ई-पुस्तक स्वरूपात प्रकाशीत करायचे झाल्यास किंवा मासिक, नियतकालिक, मुद्रीत स्वरूपात प्रकाशीत करावयाचे झाल्यास तशी परवानगी घेणे आवश्यक आहे. आपला नम्र - गंगाधर मुटे ranmewa@gmail.com मु.पो. आर्वी (छोटी) ता. हिंगणघाट जि. वर्धा
''माझी वाङ्मयशेती - माझा ब्लॉग''वर वाचा
कविता * गझल * देशभक्तीगीत * नागपुरी तडका * लावणी * अंगाईगीत * शेतकरीगीत * ललीत लेख * कथा * विडंबन * हादग्याची गाणी * जात्यावरची गाणी * पोळ्याच्या झडत्या * भक्तीगीत * अभंग * महादेवाची गाणी * नाट्यगीत * गौळण * पारंपारिक गाणी * भजन * भावगीत * विनोदी गीत * भुलाबाईची गाणी *तुंबडीगीत * बडबडगीत * बालकविता * विनोदी * आणि आणखी बरेच काही ......
गंगाधर मुटे यांनी रवी, 22/06/2014 - 14:16 ह्यावेळी प्रकाशित केले.
मेल्याशिवाय जात नाही : नागपुरी तडका
देव तरी पावेल म्हणून
पूजा अर्चा करायचा ....
खडकू काही आले नाही
डोकं काही चाले नाही
अंती मात्र देवच आला
प्राणज्योती घेऊन गेला ....
नियोजनपंडितांना भयावह क्षय आहे
पोशिंदा भयभीत; ऐद्यांना ’अभय’ आहे
शेतीमधल्या दुर्दशेचे कुत्रे हाल खात नाही
शेतीमधली गरिबी मेल्याशिवाय जात नाही
- गंगाधर मुटे ’अभय’
युगात्मा परिवार मोबाईल अ‍ॅप
युगात्मा परिवार मोबाईल अ‍ॅप web बेस पायावर आधारीत असल्याने वापरकर्त्याच्या मोबाईलमधील मेमरीचा उपयोग करत नाही.
त्यामुळे हे App क्लिन करण्याची गरज नाही.
मोबाईल Hang होणार नाही.
युगात्मा परिवार मोबाईल अ‍ॅप गुगल प्ले स्टोअर (Google Play) उपलब्ध करून देण्यात आले आहे. अधिक माहितीसाठी व डाउनलोड करण्यासाठी http://www.baliraja.com/app या लिंकवर क्लिक करा.
माझ्या वाङ्मयशेतीला फेसबुककरांची पसंती
काळ्याआईच्या कष्टकर्‍यांनो, उपेक्षितांच्या सहकार्‍यांनो, हक्कासाठी लढणार्‍यांनो, लोकशाहीच्या पहारेकर्‍यांनो, स्वप्नं उद्याचे बघणार्‍यांनो, नव्या युगाच्या निर्मात्यांनो,
या जरासे खरडू काही.....


‘एफआरपी’शिवाय गळीत हंगाम सुरू होऊ देणार नाही | Dainik Prabhat, Marathi News Paper, Pune.

‘एफआरपी’शिवाय गळीत हंगाम सुरू होऊ देणार नाही
शेतकऱ्यांची आक्रमक भूमिका : 12 कारखान्यांनी थकविले 220 कोटी रु.
पुणे – यंदाचा गळीत हंगाम पुढील आठवड्यापासून सुरू होत आहे. त्यात राज्यातील 12 साखर कारखान्यांनी गेल्या हंगामातील “एफआरपी’ अर्थात रास्त आणि किफायतशीर किंमतीचे पैसे शेतकऱ्यांना दिलेले नाही. काही कारखान्यांकडे मिळून तब्बल 220 कोटी रुपयांची थकबाकी आहे. ती मिळाल्याशिवाय गळीत हंगाम सुरू होऊ देणार नाही, अशी भूमिका आता शेतकऱ्यांनी घेतली आहे.
गेल्या वर्षी उसाचे विक्रमी उत्पादन झाल्याने गळीत हंगाम मेअखेर सुरू होता. साखर निर्मितीत महाराष्ट्राने विक्रम केला. तर, दुसरीकडे शेतकऱ्यांना अनेक कारखान्यांनी अजून “एफआरपी’चे पैसे दिले नाहीत. “नंतर देऊ’, “हप्त्या-हप्त्याने देऊ,’ असे सांगत साखर कारखान्यांनी शेतकऱ्यांना झुलवत ठेवले आहे. आता तर 20 ऑक्‍टोबरपासून चालू वर्षीचा गळीत हंगाम सुरू होत आहे. या वर्षीच्या “एफआरपी’बाबत चर्चा करण्यापूर्वी शेतकरी आता थकीत “एफआरपी’ आधी देण्याची मागणी करत आहेत.
साखर आयुक्ताकडून मिळालेल्या माहितीनुसार, राज्यातील 12 कारखान्यांकडे अजून थकबाकी आहे. त्यात सोलापूर, सातारा कोल्हापूर, सांगली, बीड, उस्मानाबाद जिल्ह्यातील कारखान्यांचा समावेश अधिक आहे. सर्वाधिक म्हणजे 47 कोटी रुपयांची थकबाकी न्यू फलटण शुगर्स कारखान्याकडे आहे. बीड- जय महेश शुगर कारखान्याकडे 38 कोटी रुपये थकले आहेत. या दोन्ही कारखान्यांवर कारवाईचे आदेश साखर आयुक्तालयाने संबंधित जिल्हाधिकाऱ्यांना दिले होते. पण, सहकारमंत्र्यांनी या आदेशाला स्थगिती दिली. त्यामुळे आता यापुढील सुनावणी ही सहकारमंत्र्यांसमोर आहे.
थकबाकी असलेले अन्य कारखाने
शंभू महादेव कारखाना- उस्मानाबाद, माणगंगा सहकारी साखर कारखाना-सांगली, जय भवानी सहकारी कारखाना-बीड, श्री सिद्धेश्‍वर सहकारी कारखाना- सोलापूर, मातोश्री लक्ष्मी शुगर-सोलापूर, गोकूळ शुगर-सोलापूर, श्री मकाई कारखाना- सोलापूर, फेन ऍग्रो-सांगली, चोपडा शेतकरी सहकारी कारखाना- जळगाव या कारखान्यांनी “एफआरपी’ थकविली आहे.
चालू वर्षाचा गळीत हंगाम पुढील आठवड्यापासून सुरू होत आहे. गेल्या वर्षीची “एफआरपी’ मिळालेली नाही. त्यात आता चालू गाळप हंगामाचे पैसे कधी मिळणार असा प्रश्‍न शेतकऱ्यांना पडला आहे. साखर आयुक्तालयाने याबाबत तातडीने काही मार्ग काढावा, अशी मागणी शेतकऱ्यांनी केली आहे.
ताज्या बातम्यांसाठी प्रभातचे मोबाईल अॅप डाऊनलोड करा
Previous articleखेड ग्रामपंचायतीचा सावळा गोंधळ
Next articleकपील शर्माच्या चाहत्यांसाठी खूशखबर, लवकरच ‘या’ शो व्दारे करणार पुर्नागमन
बेकायदेशीर वास्तव्यामुळेच कालव्याची भिंत फुटली
पालिका आयुक्तांना “पीएमओ’ची ऑफर
पुणे विमानतळ विकासासाठी 800 कोटी रुपयांचा निधी मंजूर
राज्यातील सरकार हे मनुस्मृतीच्या विचारांचे
रांजणगाव सांडसला बिबट्याची दहशत
खासगी विनाअनुदानीत शाळांना 20 टक्के अनुदान वाटप सुरू


पुणे: खूनप्रकरणी एकाला पोलीस कोठडी | Dainik Prabhat, Marathi News Paper, Pune.

पुणे: खूनप्रकरणी एकाला पोलीस कोठडी
पुणे – गळा कापून आणि डोक्‍यात दगड घालून खून केल्याप्रकरणी येरवडा पोलिसांनी एकाला अटक केली. त्याला 27 एप्रिलपर्यंत पोलीस कोठडीत ठेवण्याचा आदेश न्यायालयाने दिला आहे. अजिंक्‍य विजय कांबळे (21, रा. येरवडा) असे पोलीस कोठडी झालेल्याचे नाव आहे. या प्रकरणी पोलिसांनी एका अल्पवयीन मुलाला ताब्यात घेतले आहे. निखील श्रीकांत कडाळे (22, रा. येरवडा) असे खून झालेल्या तरुणाचे नाव आहे. याबाबत राजेश सुरेश जगताप (38) यांनी फिर्याद दिली. याप्रकरणी त्याला पोलीस कोठडी देण्याची मागणी सहायक सरकारी वकील वामन कोळी यांनी केली.
ताज्या बातम्यांसाठी प्रभातचे मोबाईल अॅप डाऊनलोड करा
Previous articleभाजपच्या नव्या यादीत रेड्डी बंधूंना स्थान
Next articleअंगणवाडीमध्ये मिळणार आधारची “ओळख’
बोगस माध्यमिक शाळांना झटका
विद्यापीठाचे निकाल यंदा वेळेत लागणार
मतदार नाव नोंदणीत 9 हजारांवर अर्ज
महापालिकेतील “झिरो’ पेंडन्सी कागदावरच
भाजप खडकवासलातर्फे फुड लायसन्सचे वाटप
नाट्य परिषद पुणे शाखेच्या अध्यक्षपदी मेघराज राजेभोसले


भक्तीगीतांचा संग्रह | Maayboli

मायबोलीचे मोबाईल अ‍ॅप (अँड्रोईड + आयओएस) सर्वांसाठी उपलब्ध आहे.
You are here: मुख्यपृष्ठ /भक्तीगीतांचा संग्रह
नुकतेच एक जुने हिंदी भक्तीगीत ऐकायला मिळाले.
मुझीमे रहके मुझीसे दूर,
ये कैसा दस्तूर रे मालिक ये कैसा दस्तूर
अतिशय सुंदर रचना, तेवढेच सुंदर संगीत आणि आशाताई, रफीसाहेबांचा मधुर आवाज.
हे गीत ऐकताना असे वाटले की अश्विनी यांनी स्तोत्रे, श्लोक, प्रार्थना साठी एक धागा चालू केला आहे,
तसा भक्तीगीतांसाठी एक वेगळा धागा सुरू करूयात.
यामधे आपल्याला आवडणारी भक्तीगीते लिहावीत.
गीताच्या सुरूवातीच्या एकदोन ओळी, गीतकार, संगीतकार, गायक, चित्रपट / अल्बम, इ. जेवढी जमेल तेवढी माहिती तसेच त्या गीतासंदर्भात अजुन काही अवांतर माहिती देता आली तर अजुनच छान
तसे तर सर्व भाषांमधली गीते चालतील, पण सुरूवात प्रामुख्याने हिंदी चित्रपटातील भक्तीगीतांबद्दल करावी असे वाटते. सुरूवात करत आहे मला आवडणार्‍या काही गीतांनी
मन तरपत हरी दर्शन को आज
चि : बैजू बावरा, गी : मोहम्मद शकील, सं : नौशाद, गा : रफी, राग : मालकंस
(नौशाद यांनी एका मुलाखतीत सांगितले होते की हे गीत एका अर्थाने वेगळे अशासाठी आहे की यामधे तिन्ही लोक हिंदू धर्माचे नाहीत. जे लोक कलेचे उपासक असतात त्यांना धर्म हा अडसर होऊ शकत नाही. गीताच्या रेकॉर्डीन्गला गीतकार मोहम्मद शकील देखील उपस्थित होते. शेवटी एक छोटेसे कृष्णभजन आहे त्यावेळी तर ते पण तल्लीन होऊन डोलत होते. )
आना है तो आ राह मे कुछ फेर नही है, भगवान के घर देर है अंधेर नही है
चि : नया दौर, गी : साहीर, सं : ओपी , गा : रफी, राग :
(या गीताचे चित्रिकरण जेजुरी येथे झाले आहे असे म्हणतात)
1	देवा श्री गणेशा - (अजय / अजय अतुल / अग्नीपथ)
2	साँचा तेरा नाम - (अनुराधा / लक्ष्मीप्यारे / बिवी हो तो ऐसी)
3	पिया हाजी अली - (ए आर रहमान / ए आर रहमान / फिझा)
4	ख्वाजा मेरे ख्वाजा - (ए आर रहमान / ए आर रहमान / जोधा अकबर)
5	अल मदद मौला - (ए आर रहमान / ए आर रहमान / मंगल पांडे)
6	कुन फाया कुन - (ए आर रहमान / ए आर रहमान / रॉक स्टार)
7	जिक्र - (ए आर रहमान / ए आर रहमान / बोस फरगॉटन हिरो)
8	कौन ठगवा लूटल हो - (आशा / जयदेव / अनकही)
9	मुझी मे छुपकर मुझी से दूर, ये कैसा दस्तूर - (आशा, रफी / मदन मोहन / जेलर)
10	राधा के प्यारे कृष्ण कन्हाई - (आशा / नौशाद / अमर)
11	तू शाम मेरा साँचा नाम तेरा - (आशा, उषा / राजेश रोशन / ज्युली)
12	तोरा मन दर्पण कहलाये - (आशा / रवी / काजल)
13	रोम रोम मे बसनेवाले राम - (आशा / रवी / निलकमल)
14	इतनी शक्ती हमे दे न दाता - (अशोक खोसला, शेखर सावकार, घनश्याम वास्वानी, मुरलीधर / कुलदीप सिंग / अंकुश)
15	पल पल है भारी - (आशुतोष गोवारीकर, विजय प्रकाश, मधुश्री / ए आर रहमान / स्वदेस)
16	मन मोहना - (बेला शेन्डे / ए आर रहमान / जोधा अकबर)
17	घूँघट के पट खोल - (गीता दत्त / बुलो सी रानी / जोगन)
18	मत जा मत जा जोगी - (गीता दत्त / बुलो सी रानी / जोगन)
19	उठत चले अवधूत - (गीता दत्त / बुलो सी रानी / जोगन)
20	ना मैं धन चाहूँ ना रतन चाहूँ - (गीता दत्त, सुधा मल्होत्रा / स.दे.बर्मन / काला बाझार)
21	एक ओम्कार - (हर्षदीप कौर / ए आर रहमान / रंग दे बसंती)
22	शिवजी बिहाने चले - (हेमंत कुमार / स.दे.बर्मन / मुनिमजी)
23	राम सियाराम जय जय राम - (जसपाल सिंग / रविंद्र जैन / गीत गाता चल)
24	श्याम तेरी बँसी पुकार राधा नाम - (जसपाल सिंग, आरती मुखर्जी / रविंद्र जैन / गीत गाता चल)
25	नूर उल अल्लाह - (कादीर, मुर्तझा / ए आर रहमान / मिनाक्षी)
26	मौला मेरे मौला - (कैलाश खेर, जावेद अली / ए आर रहमान / दिल्ली ६)
27	ऐ खुदा हर फैसला तेरा मुझे - (किशोरकुमार / रा.दे.बर्मन / अब्दुल्लाह)
28	ओ बंदा रे - (कृष्णा बी. / गौरव दासगुप्ता / राझ २)
29	ओ पालनहारे - (लता, साधना सरगम, उदीत नारायण / ए आर रहमान / लगान)
30	एक तूही भरोसा एक तूही सहारा - (लता / ए आर रहमान / पुकार)
31	जय जय हे जगदंबे माता - (लता / चित्रगुप्त / गंगा की लहरें)
32	तुम्ही हो माता पिता तुम्ही हो - (लता / चित्रगुप्त / मैं चूप रहूँगी)
33	तुम आशा विश्वास हमारे - (लता / हृदयनाथ / सुबह)
34	माता सरस्वती शारदा - (लता, दिलराज कौर / जयदेव / आलाप)
35	अल्लाह तेरो नाम - (लता / जयदेव / हम दोनो)
36	प्रभू तेरो नाम - (लता / जयदेव / हम दोनो)
37	चुप चुप मीरा रोये - (लता / कल्याणजी आनंदजी / जॉनी मेरा नाम)
38	बहुत दिन बीते - (लता / लक्ष्मी प्यारे / संत ज्ञानेश्वर)
39	सत्यम शिवम सुंदरम - (लता / लक्ष्मी प्यारे / सत्यम शिवम सुंदरम)
40	यशोमती मैय्यासे बोले नंदलाला - (लता / लक्ष्मी प्यारे / सत्यम शिवम सुंदरम)
41	कान्हा कान्हा आन पडी तेरे द्वार - (लता / लक्ष्मी प्यारे / शागीर्द)
42	खुदा निगेहबान - (लता / नौशाद / मुघल ए आजम)
43	एक राधा एक मीरा दोनो ने - (लता / रविंद्र जैन / राम तेरी गंगा मैली)
44	ए री मैं तो प्रेमदिवानी - (लता / रोशन / नौबहार)
45	जागो मोहन प्यारे - (लता / सलील चौधरी / जागते रहो)
46	राधा ने माला जपी श्याम की - (लता / स.दे.बर्मन / तेरे मेरे सपने)
47	बनवारी रे जीने का सहारा तेरा नाम रे - (लता / शंकर जयकिशन / एक फूल चार काँटे)
48	मोहे छेडो ना नंद के लाला - (लता / शिव हरी / लम्हे)
49	ज्योती कलश छलके - (लता / सुधीर फडके / भाभी की चुडियाँ)
50	म्हाने चाकर राखो - (लता / वसंत देसाई / दिया और तुफान)
51	मुरलिया बाजेगी - (लता / वसंत देसाई / दिया और तुफान)
52	पिया ते कहाँ गयो - (लता / वसंत देसाई / दिया और तुफान)
53	ऐ मालिक तेरे बंदे हम - (लता / वसंत देसाई / दो आँखे बारह हाथ)
54	जो तुम तोडो पिया - (लता / वसंत देसाई / झनक झनक पायल बाजे)
55	ओ शंकर मेरे कब होंगे दर्शन तेरे - (महेन्द्र कपूर / कल्याणजी आनंदजी / बैराग)
56	हे नटराज गंगाधर शंभो - (महेन्द्र कपूर, कमल बारोट / एस.एन.त्रिपाठी / संगीत सम्राट तानसेन)
57	तुम मेरी राखो लाज हरी - (मन्ना डे, सुधा मल्होत्रा / मदन मोहन / देख कबीरा रोया)
58	आन मिलो आन मिलो श्याम साँवरे - (मन्ना डे, गीता दत्त / स.दे.बर्मन / देवदास)
59	भय भंजना सुन वंदना हमारी - (मन्ना डे / शंकर जयकिशन / बसंत बहार)
60	तू प्यार का सागर हैं - (मन्ना डे / शंकर जयकिशन / सीमा)
61	ज्योत से ज्योत जगाते चलो - (मुकेश / लक्ष्मी प्यारे / संत ज्ञानेश्वर)
62	सजन रे झूठ मत बोलो - (मुकेश / शंकर जयकिशन / तिसरी कसम)
63	देव पुजी पुजी - (परवीन सुलताना / उस्ताद दिलशाद खान / आश्रम)
64	वृंदावन का कॄष्ण कन्हैय्या - (रफी, लता / हेमंत कुमार / मिस मेरी)
65	सुख के सब साथी - (रफी / कल्याणजी आनंदजी / गोपी)
66	शिर्डीवाले साईबाबा - (रफी / लक्ष्मी प्यारे / अमर अकबर अँथनी)
67	मन तरपत हरी दर्शन को आज - (रफी / नौशाद / बैजू बावरा)
68	ओ दुनिया के रखवाले - (रफी / नौशाद / बैजू बावरा)
69	तू है मेरा प्रेम देवता - (रफी, मन्ना डे / ओ.पी.नय्यर / कल्पना)
70	आना है तो आ राह मे कुछ फेर नही है - (रफी / ओ.पी.नय्यर / नया दौर)
71	अजब तेरी कारीगरी रे करतार - (रफी, कृष्णा कल्ले / रवी / दस लाख)
72	बिरज में होरी खेलत नंदलाल - (रफी / रवी शंकर / गोदान)
73	बडी देर भयी नंदलाला - (रफी / शंकर जयकिशन / बसंत बहार)
74	दुनिया ना भाये मोहे - (रफी / शंकर जयकिशन / बसंत बहार)
75	परवर दिगारे आलम - (रफी / एस.एन.त्रिपाठी / हातिमताई)
76	आयो प्रभात - (राजन साजन मिश्रा / लक्ष्मी प्यारे / सूर संगम)
77	धन्य भाग सेवा का अवसर पाया - (राजन साजन मिश्रा / लक्ष्मी प्यारे / सूर संगम)
78	जाँऊ तोरे चरणकमल पर वारी - (राजन साजन मिश्रा / लक्ष्मी प्यारे / सूर संगम)
79	हाँ रहम फरमा ऐ खुदा - (राशिद अली / अमित त्रिवेदी / आमीर)
80	आरती तुम्हारी - (रेखा भारद्वाज / ए आर रहमान / दिल्ली ६)
81	अल्लाह मेघ दे पानी दे - (स.दे.बर्मन / स.दे.बर्मन / गाईड)
82	मोरया मोरया - (शंकर महादेवन / शंकर एहसान लॉय / डॉन)
83	जैसे सुरज की गर्मी से - (शर्मा बंधु / जयदेव / परिणय)
84	तू प्रभ दाता दान मत पुरा - (सुखविंदर / सुखविंदर, वनराज भाटीया / हल्ला बोल)
85	अल्लाह करम करना तू मौलाह रहम करना - (सुमन कल्याणपुर / उषा खन्ना / दादा)
86	होरी खेले रघुबिरा अवध मे - (उदीत नारायण, अलका याज्ञिक, अमिताभ / आदेश श्रीवास्तव / बागबान)
87	तेरी पनाह मे हमे रखना - (उदीत नारायण, साधना सरगम, सारिका कपूर / नदीम श्रवण / पनाह)
88	मैं तो आरती उतारूँ रे - (उषा / सी अर्जुन / जय संतोषी माँ)
89	हम को मन की शक्ती देना - (वाणी जयराम / वसंत देसाई / गुड्डी)
90	शाम रंग रंगा रे हर पल मेरा रे - (येसूदास / भप्पी लाहिरी / अपने पराये)
धन्य ते गायनी कळा
माझ्या आवडीची काही भक्तीगीते
माझ्या आवडीची काही भक्तीगीते :
१) प्रभु तेरो नाम ( लता / हम दोनो / जयदेव )
२) अल्ला तेरो नाम ( लता / हम दोनो / जयदेव )
३) साचा नाम तेरा ( आशा-उषा / ज्यूली / राजेश रोशन )
४) भयभंजना वंदना ( मन्ना डे / बसंत बहार / शंकर जयकिशन )
५) जय जय हे जगदंबे माता ( बाकिचे डिटेल्स आठवत नाहीत पण बरेचसे कोरसने आणि मग लताने गायलेय )
६) तोरा मन दर्पन कहलाये ( आशा / काजल / रवि )
७) आज सजन मोहे अंग लगालो ( गीता दत्त / प्यासा / एस डी )
८) सुख के सब साथी ( रफी / गोपी )
९) देव पूजी पूजी ( बेगम परवीन सुलताना , चित्रपटातलेच आहे )
१०) तूम आशा विश्वास हमारे ( लता / सुबह / हृदयनाथ )
११) ए री मै तो प्रेमदीवानी ( लता / नौबहार )
१२) शिवजी बिहाने चले ( हेमंत कुमार / मुनीमजी / एस डी )
१३) तू है मेरा प्रेम देवता ( रफी-मन्ना डे / कल्पना / ओपी )
१४) बडी देर भयी ( रफी / बसंत बहार / शंकर जयकिशन )
१५) दुनिया ना भाये मोहे ( रफि / बसंत बहार / शंकर जयकिशन )
१६) धन्य भाग सेवा का अवसर पाया / आयो प्रभात / जाऊ तोरे चरन कमल पर ..( राजन साजन मिश्रा / सुरसंगम / लक्ष्मीकांत प्यारेलाल )
१७) माता सरस्वति शारदा ( लता-दिलराज कौर / आलाप / जयदेव )
१८) जो तूम तोडो पिया ( लता / झनक झनक पायल बाजे / वसंत देसाई )
१९) ज्योति कलश ( लता / भाभी की चूडीयाँ / सुधीर फडके )
२०) तूम मेरी राखो लाज हरी ( मन्ना डे - सुधा मल्होत्रा / देख कबीरा रोया / मदनमोहन )
२१) बहुत दिन बीते ( लता / संत ग्यानेश्वर / लक्ष्मीकांत प्यारेलाल )
२२) बिरज मे होली खेलत ( रफी / गोदान / पं. रविशंकर )
२३) जागो मोहन प्यारे ( लता / जागते रहो / सलील चौधरी )
२४) कौनू ठगवा लुटल हो ( आशा / अनकही )
२५) हे रोम रोम मे बसनेवाले ( आशा / नीलकमल / रवी )
 आभार अशोक / भरत )
आजकालच्या हिंदी चित्रपटातून "भक्तीगीतां"ची नि:संशय हकालपट्टी झाल्याचे दिसून येत असल्याने आज विशीत असलेली पिढी उद्या आपल्या पालकांना 'पप्पा मम्मी हा भक्तीसंगीत म्हणजे काय प्रकार असतो" असे जर विचारू लागली तर त्यात आश्चर्य वाटायला नको अशीच संगीतक्षेत्रातील परिस्थिती आहे.
पण चित्रपट "बोलू" लागल्यापासून जरी प्रेमकथांचा सुळसुळाट झाला असला तरी जवळपास हरेक चित्रपटात भक्ती संगीताला कुठेना कुठे वाव असायचाच. चित्रपटाच्या अन्य गाण्यांच्यासमवेत ते भक्तीगीतही तितकेच लोकप्रिय होत असे आणि अशा कित्येक गाण्यांनी त्या त्या वर्षी 'बिनाका' गाजवलेली होती.
वर दिनेशदा यानी दिलेली यादी तशी पुरेशा बोलकी आणि विषयाची गरज पूर्ण करणारी आहेच, त्यात फक्त अल्पशी भर घालतो....आठवेल तशी.
१. ऐ मालिक तेरे बंदे हम....लता....दो आँखे बारह हाथ....वसंत देसाई
२. कान्हा कान्हा आन पडी मै तेरे द्वार....लता....शागिर्द....लक्ष्मी-प्यारे
३. ज्योत से ज्योत जगाते चलो....मुकेश....संत ज्ञानेश्वर...लक्ष्मी-प्यारे
४. तू प्यार का सागर है.... मन्ना डे.... सीमा.... शंकर जयकिशन
५. तुम्ही हो माता पिता तुम्ही हो.... लता... मै चुप रहुंगी.... चित्रगुप्त
अन्य सदस्य यात भर घालतीलच.
तुमच्या यादीमध्ये किरकोळ दुरुस्ती
(७) आज सजन.....'प्यासा' मधील आहे. 'देवदास' मधील गीता आणि मन्ना डे यांचे "आन मिलो आन मिलो श्याम सावरे, आन मिलो..." हे कदाचित तुम्हाला अभिप्रेत असावे.
(८) सुख के सब साथी.....चित्रपट "गोपी"
(२१) बहुत दिन बिते....संगीत लक्ष्मीकांत प्यारेलाल यांचे होते.
(२३) जागो मोहन प्यारे.....जागते रहो....संगीत सलील चौधरी यांचे.
(२५) मेरे रोम रोम मे..... नीलकमल....संगीत रवी यांचे.
राम सियाराम सियाराम जय जय राम
राम सियाराम सियाराम जय जय राम - गीत गाता चल
इतनी शक्ती हमे दे न दाता....
इतनी शक्ती हमे दे न दाता.... (नाना पाटेकर होता त्यात...निशा सिंह, आशालता.. प्रतिघात किंवा काहीतरी).
राधा का भी श्याम वह तो मीरा का भी.. (जसपालसिंह बहुतेक)
इतनी शक्ती : अंकुश ना
इतनी शक्ती : अंकुश ना
>> आजकालच्या हिंदी चित्रपटातून "भक्तीगीतां"ची नि:संशय हकालपट्टी झाल्याचे दिसून येत असल्याने
मला पटकन आठवलेली 'आजकाल'ची भक्तीगीतं:
पल पल है भारी : स्वदेस
मनमोहना : जोधा अकबर
माता की आरती - दिल्ली सिक्स
इक तूही भरोसा - पुकार
मोरया मोरया - डॉन(नवीन - फरहान अख्तरचा)
मौला मेरे मौला - दिल्ली सिक्स (फक्त 'हिंदू' भक्तीगीतांचाच विषय सुरू नसल्यास)
जिक्र - सुभाषचंद्र बोस
कुन फाया कुन - रॉकस्टार
अल मदद मौला - मंगल पांडे
हा रहम फर्मा ऐ खुदा - आमिर
_ख्वाजा मेरे ख्वाजा (जोधा
_ख्वाजा मेरे ख्वाजा (जोधा अकबर)
_कुन फाया कुन (रॉक स्टार)
(अंकूश - तेच तेच.. आठवत
(अंकूश - तेच तेच.. आठवत नव्हतं.. )
ईबांच्या लिस्ट मधे थोडी भर
ईबांच्या लिस्ट मधे थोडी भर घालूया
तेरी पनाह मे हमे रखना (पनाह)
पिया हाजी अली (फिझा)
मोहे छेडो ना नंद के लाला
मोहे छेडो ना नंद के लाला (लम्हे)
हम को मनकी शक्ती देना (गुड्डी)
सत्यम शिवम सुंदरम (सत्यम शिवम सुंदरम)
सांचा तेरा नाम ( बीवी हो तो ऐसी )
ओ बंदा रे (राज २)
श्याम तेरी बन्सी ( गीत गाता चल )
होली खेले रघुवीरा अवध में :
होली खेले रघुवीरा अवध में : बागबान.
मै तो आरती उतारू रे : जय संतोषी माँ
बनवारी रे, जीने का सहारा तेरा
बनवारी रे, जीने का सहारा तेरा नाम रे
मुझे दुनियावालों से क्या काम रे - एक फुल चार कांटे
सही यादी बनते आहे मला माहित
सही यादी बनते आहे मला माहित असलेली जवळ जवळ सगळी समाविष्ट झाली आहेत. तरी अजून आठवली की लिहिते.
जैसे सूरज की गर्मी से जलते हुए तन को मिल जाए तरुवर की छाया
ऐसा ही सुख मेरे मन को मिला हैं मैं जब से शरण तेरी आया, मेरे राम...
- संगीतकार : जयदेव
- चित्रपट - परिणय
श्याम मुरारी बनवारी - पुरिया
श्याम मुरारी बनवारी - पुरिया धनश्री
भावनांचा तू भुकेला रे मुरारी.
हम दोनों मधलं नंदाच्या तोंडी
हम दोनों मधलं नंदाच्या तोंडी असलेलं एक भक्तिगीत आणि
दो आंखे बारह हाथ मधलं भक्तिगीत कुणी देऊ शकेल का  ( बहुतेक ए मालिक तेरे बंदे हम असावं. कुठल्या तरी अरब देशात ते प्रार्थना म्हणून स्विकारलं गेलं होतं असं ऐकलं )
सुख के सब साथी, दुख मे ना कोई
सुख के सब साथी, दुख मे ना कोई ( गोपी - मोहम्मद रफी )
मोरे कान्हा जो आये पलटके अबके होरी मैं खेलूँगी डटके - सरदारी बेगम
देखो आई होली, रंग लाई होली - मंगल पांडे
ए खुदा हर फैसला, तेरा मुझे
ए खुदा हर फैसला, तेरा मुझे मंजूर है
सामने तेरे तेरा, बंदा बहोत मजबूर है
अब्दुल्लाह, गायक - किशोरकुमार
( आमच्याकडे सर्वधर्मसमभाव असल्याने आणि आज ईद असल्यामुळे अल्लाह, खुदा ची भक्तिगीतं आपोआप आठवत असावीत. सबका मालिक एक
शिर्डीवाले साईबाबा (अमर, अकबर, अँथनी) चालेल का
अल्लाह तेरो नाम, ईश्वर तेरो नाम (हम दोनो )
ओ रोम रोम में बसनेवाले राम, जगत के स्वामी के अंतरयामी, मै तुझसे क्या मांगू (नीलकमल)
_छुप छुप मीरा रोये - मोसे
_छुप छुप मीरा रोये - मोसे मोरा शाम रुठा (जॉनी मेरा नाम)
_अल्लाह मेघ दे पानी दे (गाइड)
जैसे राधा ने माला जपी शाम कि,
जैसे राधा ने माला जपी शाम कि, मैने ओढी...
एक राधा, एक मीरा, दोनों ने शाम को चाहा - राम तेरी गंगा मैली
सावरें कि बन्सी को बजने से काम
राधा का भी शाम हो मीरे का भी शाम - गीत गाता चाल
एक ही सत्य है सत्य ही शिव
एक ही सत्य है
सत्य ही शिव है
शिव ही सुंदर है
जागों उठकर देखों ,
अप्रतिम भक्तिगीत (फक्त ऐकताना , बघताना -- जो जे वांछिल तो ते लाहो )
नव्या 'अग्नीपथ' मध्ये एक
नव्या 'अग्नीपथ' मध्ये एक भक्तीगीत आहे (चिकनी चमेली नव्हे).
लहानपणी घरात इतकी भक्तीगीत ऐकून झालीत कि आता भक्तीगीत वाजू लागले कि हात आपोआप गाणं स्किप करायला पुढे सरसावतात.
महादेव - अनुष्का शंकर शिव
महादेव - अनुष्का शंकर
शिव तांडव स्तोत्र - पारंपारिक - अजय अतुल मॉडिफिकेशन अर्थात शिवतांडव हे भक्तीपेक्षा स्फुर्ती मध्ये मोडेल.
मौला मौला ...(मूवी माहित
मौला मौला ...(मूवी माहित नाही)
बाकी आधी आलीत वर...
फक्त हिंदीच हवीत का
तोरा मन दर्पण कहलाये मै तो
तोरा मन दर्पण कहलाये
मै तो भूल चली बाबुल का देस
लागा चुनरी पे दाग
शिर्डीवाले साईबाबा (अमर, अकबर, अँथनी) चालेल का>>> मामी चालेल की>>> मामी चालेल की सुंदर गाणे आहे ते. साप, जीवन वगैरेंकडे दुर्लक्ष करून पाहिले तर आनंद बक्षीची (कधी नव्हे ते) जमून आलेली शब्दरचना, रफीचा आवाज व सुंदर चाल, सगळेच मस्त
इब्लिस, यातील पहिल्या दोन बद्दल जरा शंका आहे. 'तोरा मन..' मधे रूढ अर्थाने कोणत्या देवाचे भजन नाही, फक्त मनाबद्दल आहे (मात्र गाणे खूप छान आहे हे नक्की, तसेच त्याचे चित्रीकरणही. त्या चित्रपटाच्या सुरूवातीला असावे. एकदम प्रसन्न गाणे आहे).
"मै तो भूल चली" तर सासरच्या वातावरणाबद्दल आहे ना का मला विनोद बाउन्सर गेला का मला विनोद बाउन्सर गेला चाल, ठेका, आवाज सगळे सुंदर पण शब्दरचना एक नं भंपक असलेले गाणे वाटते मला ते.
फा+१ आणि लागा चुनरी पे दाग हे
आणि लागा चुनरी पे दाग हे भक्ती गीत कसे होईल. वरती होळीची पण मला भक्ती गीते वाटत नाहीत.
जो तुम तोडो पिया, मै नाही
जो तुम तोडो पिया, मै नाही तोडू रे (हे मीराबाईचं भजन तीन सिनेमात आलं आहे. झनक झनक पायल बाजे मध्ये भैरवी रागात आहे तर सिलसिला मध्ये किरवानी रागात आहे. दोन्ही गाण्यांच्या गायिका लता मंगेशकर आहेत. तर हेमामालिनीच्या मीरा मध्ये पं रविशंकरांनी याच गाण्याला यमन रागात खुलवलं आहे.)
नवीन खाते उघडून मायबोलीकर व्हा
नवीन परवलीचा शब्द मागवा
या ग्रूपचे सभासद व्हा
स्थापना : गणेश चतुर्थी, सप्टेंबर १६, १९९६. प्रताधिकार १९९६-२०१८ मायबोली. सर्व हक्क स्वाधीन. वापराचे/वावराचे नियम


आधुनिक कविता अवघड का असते? | ऐसीअक्षरे

आधुनिक कविता अवघड का असते
आधुनिक कविता अवघड का असते
माझ्या गाडीत पेट्रोल भरणाऱ्या तुर्काच्या चेहऱ्यावर.
विचारल्यावर कळते : इमिग्रेशनवाले पकडतील या भीतीने तो
हॉस्पिटलमध्ये जाऊ शकत नाही.
पांढऱ्या स्वच्छ टोयोटा चालवणाऱ्या चिनी
मुलामुलींस जर विचारले की बाबांनो या
गाड्या, हे रस्ते ग्रीक दंतकथांवर आधारित आहेत
हे तुम्हाला माहिती आहे का
नाही नाही, गाडीचे हूड उघडले की सर्व कळते.
एकावेळी निदान चार काम-सोबती असतात
डेटिंगचे अॅप वापरणाऱ्या मुलामुलींचे.
ते काळजी घेतातच असे नाही सेक्स सेफ व्हावा म्हणून.
काळजी सर्व त्यांच्या आयांना असते.
चकचकीत टेबलाशी बसून हॅम्बर्गर खाणाऱ्या
भारतीयांना जर म्हटले की हात रांडेच्यो, तुम्हाला
एव्हढेच हवे होते होय तर ते सांगतात की हो,
मी इकडे आलो तेव्हा आजी खूप रडली.
तयार कापून मिळणाऱ्या ब्रेडकडेच अखेर
सर्वांची धाव असते असे तुम्ही म्हणू शकत नाही.
अनेक आणि खडतर असतात मार्ग पावापर्यंत पोचायचे
बेकायदा स्थलांतरितांची वेदना तुमच्या कवितेत नेहेमी उमटते.
आधी रोटी खाएंगे, इंदिरा को जिताएंगे
शुहरत की आरजू ने किया बेवतन
शुहरत की आरजू ने किया बेवतन हमे
इतनी बढी "गरज" के उसूलोंसे हट गए
गुलशन बेच डाला है
नशेमन ही के टूट जाने का गम होता, तो क्या गम था
यहाँ तो बेचनेवालेने गुलशन बेच डाला है
आधुनिक राहणीमानाचीही किंमत चुकवावी लागते असा आशय मला गवसला. जशी आधुनिक कविता मला काही समजेल तर त्याहूनही भिन्न अर्थाने अन्य कोणास समजेल. तद्वत आधुनिक रहाणीकडे जाण्याचे रस्ते हे भिन्न आणि काहींच्याकरता अवघड तर काहींच्याकरता शॉर्टकटही असू शकतात.
आधुनिक राहणीमानाचीही किंमत चुकवावी लागते असा आशय: Yep
तसेच नव्या काळातले जीवन (नको तितके  ) व्यामिश्र झाले आहे, आणि त्याचे अनेक पदर अनेकदा अनाकलनीय असू शकतात
तसेच नव्या काळातले जीवन (नको
तसेच नव्या काळातले जीवन (नको तितके  ) व्यामिश्र झाले आहे,
याबद्दल मात्र असहमत. आपण पूर्वीचा काळ जो जगलोय तो एकतर लहानपणीचा "साधा-सरळ" किंवा मग पूर्वजांच्या तोंडून ऐकलेल्या स्मरणरंजनातून. पण तोही काळ त्यांना(पूर्वजांना) तितकाच व्यामिश्र वाटलेला असणार.
त्याचे अनेक पदर अनेकदा अनाकलनीय असू शकतात
हे मस्तच. खरच आधुनिक कविता कळायला कधीकधी अवघड असतात. अनाकलनिय वाटतात.
कविता म्हणून उघडून वाचायचं
कविता म्हणून उघडून वाचायचं टाळत होतो परंतू फारच जमलाय आशय.
आवडली. "पाव" चा शब्दखेळ
आवडली. "पाव" चा शब्दखेळही मस्त.
पांढऱ्या स्वच्छ टोयोटा चालवणाऱ्या चिनी
मुलामुलींस जर विचारले की बाबांनो या
गाड्या, हे रस्ते ग्रीक दंतकथांवर आधारित आहेत
हे तुम्हाला माहिती आहे का
नाही नाही, गाडीचे हूड उघडले की सर्व कळते
कोणतीही संस्कृती ही "त्या" दिवसापुरती दिसत असते.
तुम्हाला बाहेरून कोणतीही संस्कृती ही "त्या" दिवसापुरती दिसत असते. तिचा प्रचंड इतिहास माहित असणारे बाहेरचे लोक थोडेच असतात. पण यामुळे त्या संस्कृतीबद्दल काहीतरी 'झटपट, अर्धवट (आणि बव्हंशी चुकीची, वरवरची) अनुमाने काढून लोक मोकळे होतात. ("अमेरिकेत माणुसकी नाही" या छापाची.)
अनुमाने काढून लोक मोकळे
अनुमाने काढून लोक मोकळे होतात. ("अमेरिकेत माणुसकी नाही" या छापाची.)
अमेरिकेत आपुलकी नाही, अमेरिकेतली माणसं भोगवादाच्या मागे लागलेली आहेत, पैश्याच्या मागे लागलेत अमेरिकेतले लोक, पैश्यापेक्षा माणूस श्रेष्ठ (म्हंजे भावनेपेक्षा कर्तव्य श्रेष्ठ टाईप), we need to stop this worship of money, आपल्याला कशाप्रकारचा समाज निर्माण करायचा आहे याचा विचार करणं गरजेचं आहे - ही व अशी अनेक वाक्ये आहेत.
कविता विचार प्रवर्तक आहे.
>>टोयोटा चालवणाऱ्या चिनी मुलामुलींस हा प्रकार क्वचित दिसत असावा. चिनी आगंतुक सहसा जपानी कंपनीच्या गाड्या घेत नाहीत, असे एका चिनी मित्राने मला सांगितले. (नानजिंगचा बलात्कार, वगैरे, स्मरून...)
अर्थात काही अपवाद असणारच, परंतु कवितेतल्या क्षणचित्रात बहुसंख्य/टिपिकल रेखाटावे.
संगीतकार शंकर (जन्म : १५ ऑक्टोबर १९२२)
जन्मदिवस : लॅटिन कवी व्हर्जिल (इ.स.पूर्व ७०), शास्त्रज्ञ टॉरिचेल्ली (१६०८), तत्त्वज्ञ नित्शे (१८४४), लेखक पी. जी. वूडहाऊस (१८८१), रसायनशास्त्रज्ञ आणि लेखक सी. पी. स्नो (१९०५), अर्थतज्ञ जॉन केनेथ गॅल्ब्रेथ (१९०८), लेखक मारिओ पुझो (१९२०), संगीतकार शंकर-जयकिशन जोडीतील शंकर (१९२२), लेखक इटालो कॅल्व्हिनो (१९२३), नाट्यसमीक्षक गो. रा. जोशी (१९२३), कवी नारायण सुर्वे (१९२६), तत्त्वज्ञ मिशेल फूको (१९२६), माजी राष्ट्रपती व शास्त्रज्ञ डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम (१९३१), बासरीवादक एन्. रमणी (१९३४), वार्ताहर, माध्यमचालक प्रणय रॉय (१९४९), सिनेदिग्दर्शिका मीरा नायर (१९५७), टेनिसपटू एलेना दिमेन्तिएव्हा (१९८१)
मृत्युदिवस : सम्राट अकबर (१६०५), साहित्यिक सूर्यकांत त्रिपाठी उर्फ 'निराला' (१९६१), संगीतकार कोल पोर्टर (१९६४), नोबेलविजेते शास्त्रज्ञ कॉनरॅड एमिल ब्लॉक (२०००), लोकनाट्यकार आणि साहित्यिक वसंत सबनीस (२००२)
वर्धापनदिन : एडिसन इलेक्ट्रिक लाईट कंपनी (१८७८), ब्लॅक पॅन्थर पार्टी (१९६६)
१७८३ : बलूनद्वारे मानवाचे पहिले हवेत प्रक्षेपण.
१८९४ : युरोपातला ज्यूद्वेष चव्हाट्यावर आणणाऱ्या ड्रेफ्यूस प्रकरणात फ्रेंच सेनेतला ज्यू अधिकारी अल्फ्रेड ड्रेफ्यूसला खोट्या हेरगिरीच्या आरोपाखाली अटक.
१९१७ : महिला गुप्तहेर माताहारीला गोळ्या घालून देहदंड.
१९३२ : टाटा एअरलाइन्सचे (नंतरची एअर इंडिया) पहिले विमानोड्डाण.
१९५६ : फोर्ट्रान संगणकभाषेचा वापर सुरू.
दिवाळी अंक - २०१५
भा. रा. भागवत विशेषांक
नवीन संकेताक्षरासाठी विनंती करा.
सध्या कोण कोण आलेले आहे
सध्या 7 सदस्य आलेले आहेत.
ऐशा रसां ऐसे रसिक...
ऐसीअक्षरे संस्थळाची उद्दिष्टे - मार्गदर्शक तत्त्वे - धोरणे


Rain in western part of Indapur taluka इंदापूर तालुक्याच्या पश्‍चिम भागात पाऊस (व्हिडिओ) | eSakal

इंदापूर तालुक्याच्या पश्‍चिम भागात पाऊस (व्हिडिओ)
शनिवार, 9 जून 2018
वालचंदनगर- इंदापूर तालुक्‍याच्या पश्‍चिम भागात आज सायंकाळी जोरदार पाऊस झाला. सायंकाळी पाचनंतर सुरू झालेला पाऊस सुमारे अर्धा ते पाऊण पडत होता. या पावसामुळे जळून चाललेल्या उसाला फायदा होणार आहे. जोराचा पाऊस झाल्याने शेतांमधून पाणी वाहत होते.
वालचंदनगर- इंदापूर तालुक्‍याच्या पश्‍चिम भागात आज सायंकाळी जोरदार पाऊस झाला. सायंकाळी पाचनंतर सुरू झालेला पाऊस सुमारे अर्धा ते पाऊण पडत होता. या पावसामुळे जळून चाललेल्या उसाला फायदा होणार आहे. जोराचा पाऊस झाल्याने शेतांमधून पाणी वाहत होते.
जेजुरीत ९५ मिलिमीटरची नोंद
जेजुरी - जेजुरी शहरात आज सायंकाळी पाचच्या सुमारास एक तासभर मुसळधार पाऊस झाला. नगरपालिकेच्या वेधशाळेत सुमारे ९५ मिलिमीटर पावसाची नोंद झाली. जेजुरी परिसरात अनेक वर्षांनंतर असा मोठा पाऊस झाला आहे. यंदा जून महिन्यात आत्तापर्यंत ६१ मिलिमीटर पाऊस झाला होता. आजच्या पावसाने तो १५६ मिलिमीटरवर पोचला आहे. गेल्या काही वर्षांत जेजुरी परिसरात पडलेला सर्वांत मोठा पाऊस आहे. यंदा आठ दिवसांतच १५६ मिलिमीटर पाऊस झाल्याने शेतकऱ्यांना दिलासा मिळाला आहे. बेलसर परिसरातही चांगला पाऊस झाला. बुधवारीही या परिसरात चांगला पाऊस झाला होता. यंदा पावसाला लवकरच समाधानकारक सुरवात झाल्याने परिसरातील शेतकऱ्यांमध्ये समाधानाचे वातावरण आहे.
दिवे घाटातील पावसाचा व्हिडिओ पाहा
मावडी सुप्यात जोरदार हजेरी
गराडे- मावडी सुपे (ता. पुरंदर) येथे शुक्रवारी (१० जून) सायंकाळी ५ पासून संपूर्ण भागात काळे ढग जमा झाले व काही वेळातच जोरदार पावसाला सुरवात झाली. जोरदार पावसानंतर सगळीकडे पाणी पाणीच झाले. या पावसामुळे शेतीची पूर्वमशागतीची कामे करण्यास मदत होणार असून, तणदेखील बाहेर पडून पुढील पिकास फायदेशीर राहणार आहे. बऱ्याच वर्षांतून रोहिणी नक्षत्र व मृग नक्षत्रात जोडून चांगला पाऊस झाल्याने या भागातील शेतकरी आनंदी झाला आहे, असे पाणलोट समिती सचिव संदीप देवकर यांनी सांगितले.
पुरंदरच्या पूर्व भागात शेतात तळी
माळशिरस - पुरंदर तालुक्‍यातील पूर्व भागातील राजेवाडी, आंबळे, टेकवडी व माळशिरसच्या काही भागात आज जोराचा पाऊस झाला. यामुळे शेतांना तळ्याचे स्वरुप आले होते. खरिपाच्या दृष्टीने अत्यंत उपयुक्त पाऊस झाल्याने शेतकऱ्यांनी समाधान व्यक्त केले. आज दिवसभर या परिसरात मोठ्या प्रमाणात उकाडा होता. सायंकाळी पाचच्या सुमारास पूर्वभागात पावसाला सुरवात झाली. पूर्व भागातील पोंढे गाव वगळता माळशिरस, टेकवडी, आंबळे व राडेवाडीत चांगला पाऊस झाला. राजेवाडी व आंबळ्यात पावसाचे प्रमाणात सर्वाधिक जास्त होते. यामुळे पाण्याचा प्रश्न पूर्णत: सुटला नसला, तरी हंगामाची सुरवात मात्र चांगली झाली आहे.
वाल्हे परिसरात सखल भागात पाणी
वाल्हे : वाल्हे (ता. पुरंदर) परिसरामध्ये शुक्रवारी साडेपाचनंतर मान्सूनपूर्व पावसाने जोरदार हजेरी लावली. त्यामुळे सखल भागांत पाणी साचले. दुचाकीस्वार व पादचाऱ्यांची तारांबळ उडाली. दिवसभराच्या उकाड्याने घामाघूम झालेल्या वाल्हेकरांसह शेतकऱ्यांना सायंकाळी साडेपाचच्या सुमारास पावसाच्या सरींनी भिजवले. दरम्यान, पावसाअभावी अनेक ठिकाणी वीज खंडीत झाल्यामुळे नागरिकांची गैरसोय झाली. आज सकाळपासूनच कडक उन पडले होते. दुपारपासून वातावरणात दमटपणा जाणवत होता. सायंकाळी पाचनंतर आकाशात ढग दिसू लागले, मात्र उकाडा कायम होता. वाल्ह्यासह, जेजुरी, मांडकी, जेऊर, लपतळवाडी, पिंगोरी, पिसुर्टी, नीरा आदी ठिकाणी पावसाच्या सरी कोसळल्या.
दावडी : दावडी व वाफगाव (ता. खेड) परिसरात शुक्रवारी (ता.८) पावसाने हजेरी लावली. समाधानकारक पाऊस झाल्यामुळे शेतीच्या मशागतीच्या कामांना सुरवात करता येणार आहे. वाफगाव परिसरातील गुळाणी, वाकळवाडी, मांदळवाडी, वरुडे व जरेवाडी या गावांमध्ये दुपारी अडीचच्या सुमारास तासभर व संध्याकाळी सव्वासहाचे सुमारास तासभर जोरदार पाऊस झाला. दावडी, निमगाव, खरपुडी परिसरातही संध्याकाळी सव्वासहाच्या सुमारास जोरदार पाऊस झाला. वेळेवर व समाधानकारक पाऊस झाल्यामुळे शेतकऱ्यांत समाधान आहे.
चाकण परिसरात शेतकऱ्यांची लगबग
चाकण - चाकण व परिसरातील गावांमध्ये शुक्रवारी सायंकाळी सुरू झालेला पाऊस उशिरापर्यंत सुरू होता. चाकण शहरात दोन तास पाऊस झाला. शेलपिंपळगाव परिसरातही पावसाचा जोर चांगला होता. या पावसाने शेलपिंपळगाव परिसरात शेतात पाणी साचले, अशी माहिती शेलपिंपळगावच्या सरपंच विद्या मोहिते यांनी दिली. या पावसाने जनावरांचा चारा, कडबा, सरमाड आदींच्या वळई प्लॅस्टिकच्या कागदाने झाकण्यासाठी शेतकऱ्यांची लगबग सुरू होती.
दावडी, निमगावात वाहतूक ठप्प
दावडी : शुक्रवारी (ता. ८) सायंकाळी सव्वासहाच्या सुमारास झालेल्या पावसामुळे दावडी व निमगाव (ता. खेड) येथील ओढ्यांना पूर येऊन तासभर वाहतूक दोन्ही बाजूंनी ठप्प झाली होती. तासभर चाललेल्या पावसामुळे दावडी येथील महालक्ष्मी मंदिराजवळील ओढ्याला व निमगाव येथील सायंबाचा ओढा; तसेच मुक्ताई मंदिराजवळील ओढ्याला साडेसातच्या सुमारास पूर येऊन पुलावरून पाणी वेगाने वाहू लागले. पुलावरून पाणी वेगाने वाहत असल्यामुळे तीनही ओढ्यांच्या दोन्ही बाजूंनी रहदारी ठप्प झाली. निमगाव येथील सायंबाचे ओढ्याचे दोन्ही बाजूस कार, जीप, पिकअप व टेंपो अशी सुमारे तीस चारचाकी वाहने व सुमारे चाळीस दुचाकी वाहने पुरामुळे अडकून पडली होती. पाऊस थांबल्यानंतर पावणेनऊच्या सुमारास पाणी ओसरले व त्यानंतर रहदारी पूर्ववत झाली.
वाड्यातील शेतकऱ्यांने भातपिक पेटवले
वाडा - तालुक्यातील तुसे गावातील अशोक शांताराम मोकाशी या शेतक-याची साडेतीन एकर जमीन ही पावसाअभावी पूर्णपणे करपुन गेली होती. भातपिक पूर्णपणे करपून...
दक्षिण-उत्तर' पेक्षा माळशिरसला जास्त पाऊस तरीही दुष्काळी तालुक्‍याच्या यादीत
सोलापूर : जिल्ह्यातील आठ तालुक्‍यांचा दुष्काळी यादीत समावेश झाला आहे. उत्तर सोलापूर, दक्षिण सोलापूर व बार्शी या तीन तालुक्‍यांना दुष्काळातून वगळले...
शिवसेनेची आता 'मी मराठी मुसलमान' मोहीम
मुंबई : शिवसेना मुस्लिम मतांपासून कायम दूर राहणारा पक्ष असला तरी बदलत्या राजकीय परिस्थितीत शिवसेनेला मुस्लिम मतांपासून फारकत घेणे फार परवडणारे नाही....
बेळगावातील दुर्गामाता दौडमध्ये जवानांची उपस्थिती
बेळगाव - नवरात्रीमध्ये देश प्रेमाचे धडे देत शहर परिसरात चैतन्य निर्माण करणाऱ्या दुर्गामाता दौडमध्ये सोमवारी मराठा लाइट इंन्फट्रीचे जवान सहभागी...
हेमंतरावांची शेती.... नव्हे ‘कंपनी’च
लखमापूर (ता. दिंडोरी, जि. नाशिक) येथील हेमंत पिंगळे यांनी एखाद्या कंपनीप्रमाणे द्राक्ष शेतीतील सिंचन, मजूर, अन्नद्रव्ये, पीक संरक्षण यांचे अत्यंत...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


मध्यमवर्ग | mr.upakram.org

उपक्रम वाचनमात्र उपलब्ध आहे.
उपक्रम दिवाळी अंक २०१२
नवा परवलीचा शब्द मागवा.
आंतरजालावर नुकत्याच झालेल्या काही चर्चांमध्ये मध्यमवर्ग आणि मध्यमवर्गाला आवडणार्‍या साहित्याबद्दल चर्चा वाचली. पु.लंचे लेखन मध्यमवर्गी लोकांवर असे आणि मध्यमवर्गी लोकांना आवडते असे प्रवाद आहे. अवचटांचे लेखनही तसेच आहे असाही प्रवाद आहे.
"खा खा मटार उसळ खा, शिकरण खा" या पु.लं.च्या मध्यमवर्गीय चैनीच्या संकल्पनेतून आजचा मध्यमवर्ग कधीच सुटला आहे.
मला उच्चमध्यमवर्गीयांचं एक व्यवच्छेदक लक्षण ठाऊक आहे. भेटलं की केलेल्या प्रवासाबद्दल किंवा खाल्लेल्या पदार्थांबद्दल बोलत राहायचं आजारी मनाचं लक्षण आहे ते किंवा सारी कामप्रेरणा नष्ट झाल्याचं. - असं ज्ञानदाताई त्यांच्या लेखात म्हणतात. पुढे लिहितात -
'आम्ही जगतो ती किती मज्जा' असं मध्यमवर्गीय लोक जेव्हा ठासून सांगू लागतात – तेव्हा त्यांच्या कार्पेटखाली प्रचंड दांभिक कचरा साठतोय हे चाणाक्षपणे पाहता येतं.
‘गुडी टु शूज’ माणसांना घासाघासानं संवेदनशीलता भरवणारे अवचट स्वत:च कसे कंटाळत नाहीत या प्रकाराला असाही प्रश्न मला पडतो. पण मध्यमवर्गीय लोकेषणा भल्या भल्यांना सुटत नाही. त्यातल्या त्यात नीतिमान जगू इच्छिणारा हा वर्ग आहेच अ‍ॅडिक्टिव्ह. ‘अनिल अवचट लिहितात मध्यमवर्गासाठीच.
आता प्रश्न पडतो की मध्यमवर्गासाठी लेखन म्हणजे काय ३०-४० वर्षांपूर्वीच्या मध्यमवर्गात आणि आताच्या मध्यमवर्गाच्या साहित्यिक रुचीत फरक पडला आहे का ३०-४० वर्षांपूर्वीच्या मध्यमवर्गात आणि आताच्या मध्यमवर्गाच्या साहित्यिक रुचीत फरक पडला आहे का असल्यास कोणता त्यांची साहित्यिक आवडनिवड बदलली आहे का उच्चवर्ग आणि कनिष्ठवर्ग यांच्यासाठी लिहिणारे लेखक कोणते उच्चवर्ग आणि कनिष्ठवर्ग यांच्यासाठी लिहिणारे लेखक कोणते त्यांचे साहित्य कोणते ते मध्यमवर्गीयांना आवडत नाही असे जाणवते का मध्यमवर्गाने काय वाचल्याने त्यांचा उत्कर्ष होईल मध्यमवर्गाने काय वाचल्याने त्यांचा उत्कर्ष होईल किंवा कोणते वाचन करण्यात मध्यमवर्ग कमी पडतो किंवा कोणते वाचन करण्यात मध्यमवर्ग कमी पडतो मध्यमवर्गाबद्दल काही चुकीचे प्रवाद रुजू आहेत का मध्यमवर्गाबद्दल काही चुकीचे प्रवाद रुजू आहेत का की झोडपण्यास सोपा म्हणून कुणीही उठावे दोन टपल्या मारून जावे अशी मध्यमवर्गाची गत आहे
तुम्ही यावर कधी विचार केला आहे का
एखादा लेखक जेंव्हा लेखन करतो तेंव्हा त्याला लिहिण्याची आंतरिक उर्मी येते म्हणून लिहितो असे मला वाटते. लेखन करणारा हे लेखन मध्यमवर्गीयांसाठी, हे लेखन श्रीमंतांसाठी असे करत नसतो. विशिष्ट वर्गाला टार्गेट ठरवून लिहिलेले लेखन बहुदा राजकीय पत्रके किंवा वर्तमानपत्रांचे स्तंभलेख यात केले जाते. ज्ञानदाताई यांचे लेखन मध्यमवर्गीयांना टार्गेट ठेवून लिहिलेले आहे असे मला वाटत नाही. त्या मध्यमवर्गीयांच्या बद्दलची आपली निरिक्षणे फक्त सांगत आहेत. हे लेखन कोणीही वाचावे, ज्याला रुची असेल त्याने.
आता वाचकांसंबधी थोडेसे. मध्यमवर्गीय वाचक फक्त त्यांना टार्गेट ठरवून केलेलेच लेखन वाचतात हा जावईशोध पा.रा. यांनी कोठून लावला. शोभा डे किंवा गौरी देशपांडे यांचे लेखन मध्यमवर्गीयांना टार्गेट ठेवून केलेले असते का ते मधमवर्गीय वाचक वाचत नाहीत का ते मधमवर्गीय वाचक वाचत नाहीत का ज्या वाचकाला जे आवडते ते तो वाचतो. हे लेखन आपल्यासाठी केलेले आहे तेच आपण वाचावे अशी मनोवृत्ती वाचकांची नसते.
कुमारभारती, बालभारती मधील धडे मध्यमवर्गाला आवडणा-या लिखाणाचे उत्तम नमुने आहेत.
(पिंगला/ळा सारख्या प्राचीन भारतीय गणितद्न्याबद्दल माहीती दिली असती तर मराठी भाषा शिकता येणार नाही का असा प्रश्न पडतो. )
ज्ञानदाताईंचे लेखन नुकतेच दिसले म्हणून त्यांच्या लेखनातील संदर्भ दिले आहेत. आपण म्हणता त्याप्रमाणे आम्ही येथे कोणताही जावईशोध लावलेला नाही. आमच्या जावईशोधाचे वाक्य आपण लिहिलेत तसे कोणतेही वाक्य आमच्या प्रश्नांमध्ये नाही. जे काही आहे ते आम्हालाच पडलेले प्रश्न आहेत. ज्ञानदाताईंचे लेखन मध्यमवर्गाला टार्गेट करणारे नसेल तर वरील तिरक्या अक्षरांचे प्रयोजन काय असावे त्यांनी किती मध्यमवर्गीय घरांतील कार्पेटे उचलून पाहिली आहेत त्यांनी किती मध्यमवर्गीय घरांतील कार्पेटे उचलून पाहिली आहेत ज्याला जे आवडते ते तो वाचतो असे साधे गणित असते तर मध्यमवर्गीयांच्या वाचनाबद्दल निरीक्षणे आलीच नसती.
@असा मी आसामी - प्रतिसाद विस्ताराने लिहा. त्रोटक वाटतो.
ज्ञानदाताई काय लिहितात हा विषय निराळा आहे. माझा प्रतिसाद तुम्ही मध्यमवर्गीयांच्या वाचनसंबंधीचे जे जनरलायझेशन करू पाहत आहात त्या संबंधी आहे.
आपल्या मूळ लेखातील हे वाक्य पहावे.
३०-४० वर्षांपूर्वीच्या मध्यमवर्गात आणि आताच्या मध्यमवर्गाच्या साहित्यिक रुचीत फरक पडला आहे का असल्यास कोणता त्यांची साहित्यिक आवडनिवड बदलली आहे का उच्चवर्ग आणि कनिष्ठवर्ग यांच्यासाठी लिहिणारे लेखक कोणते
मला शंका वाटल्याने मी प्रश्न विचारले आहेत की असे काही होते आहे का जनरलायझेशन केलेले नाही. या स्पष्टीकरणानंतरही आपल्याला तसे वाटले असल्यास माझा नाइलाज आहे. आपल्याकडे दुर्लक्ष करणे मला बरे पडेल. बाकीचे सदस्य चर्चा बरी करत आहेत.
म्हणूनच बहुधा ते अवचट आहेत
मला उच्चमध्यमवर्गीयांचं एक व्यवच्छेदक लक्षण ठाऊक आहे. भेटलं की केलेल्या प्रवासाबद्दल किंवा खाल्लेल्या पदार्थांबद्दल बोलत राहायचं आजारी मनाचं लक्षण आहे ते किंवा सारी कामप्रेरणा नष्ट झाल्याचं. - असं ज्ञानदाताई त्यांच्या लेखात म्हणतात.
कामप्रेरणा नष्ट झाल्याचं लक्षण म्हणजे काय उच्चमध्यमवर्गीय ऐदी, कामचोर झाले आहेत असे ज्ञानदाताईंना म्हणायचे आहे काय उच्चमध्यमवर्गीय ऐदी, कामचोर झाले आहेत असे ज्ञानदाताईंना म्हणायचे आहे काय तसेच भेटलं की कशाबद्दल बोलावं तेही सांगून टाकावे.
"खा खा मटार उसळ खा, शिकरण खा" या पु.लं.च्या मध्यमवर्गीय चैनीच्या संकल्पनेतून आजचा मध्यमवर्ग कधीच सुटला आहे.
नक्कीच. पुलंची वरचे टाळ्याघेऊ वाक्य हे त्या काळात तरी पूर्णपणे लागू होते का पण बंगाल्यांचे लाडके व्यक्तिमत्व टागोर आहे. तर मराठी लोकांचे पुलं. (नक्की का पण बंगाल्यांचे लाडके व्यक्तिमत्व टागोर आहे. तर मराठी लोकांचे पुलं. (नक्की का) आता ह्यातून काय बरे निष्कर्ष काढायचा
‘गुडी टु शूज’ माणसांना घासाघासानं संवेदनशीलता भरवणारे अवचट स्वत:च कसे कंटाळत नाहीत या प्रकाराला असाही प्रश्न मला पडतो. पण मध्यमवर्गीय लोकेषणा भल्या भल्यांना सुटत नाही. त्यातल्या त्यात नीतिमान जगू इच्छिणारा हा वर्ग आहेच अ‍ॅडिक्टिव्ह. ‘अनिल अवचट लिहितात मध्यमवर्गासाठीच.
आता अवचट नाही कंटाळत तर नाही कंटाळत. म्हणूनच बहुधा ते अवचट आहेत. ज्ञानदाताईंच्यासारख्या विचक्षण वाचकांना आवडावे म्हणून त्यांनी बदलावे का
३०-४० वर्षांपूर्वीच्या मध्यमवर्गात आणि आताच्या मध्यमवर्गाच्या साहित्यिक रुचीत फरक पडला आहे का
मध्यमवर्गात नक्कीच फरक पडला आहे. पूर्वी मध्यमवर्ग, विशेषतः शहरी मध्यमवर्ग म्हटले म्हणजे एक विशिष्ट जात किंवा समाज डोळ्यांपुढे यायचा. आता तसे राहिलेले नाही, असे वाटते.
आम्ही जगतो ती किती मज्जा
काही वर्षांपूर्वी मध्यमवर्गाचे जे वर्णन केले जाई, उदा. मुंबईच्या मध्यमवर्गाचे वर्णन चाळकरी, टीनपाटा एवढ्या खोल्यांत टुकीने संसार करणारा, बस-ट्रेनला लटकून प्रवास करणारा, गणपतीच्या सुट्टीत कोकणची एसटी पकडणारा, चौपाटीवर बायका-पोरांना कधीतरी रविवारी भेळपुरी खायला घालणारा वगैरे वगैरे हे चित्र नक्कीच बदललेले आहे आणि हे चित्र बदललेले आहे हे सांगण्याचा (पक्षी: आम्ही जगतो ती किती मज्जा हे बोलून दाखवण्याचा) प्रयत्न होणे अपरिहार्य आहे पण त्या स्थितीतूनही मध्यमवर्ग पुढे सरकला आहे. हल्ली तो "मज्जा" असे बोलून दाखवत नाही. करून दाखवतो. (फेसबुकावर मद्याचे हिंदकळणारे चषक, फॉरिन ट्रिपांचे फोटो, मैत्रिणींना कवेत घेतलेले किंवा पाठीवर कांदेबटाटे केलेले फोटो प्रत्येक मध्यमवर्गीयाच्या अकाउंटवर दिसतात. असो.)
ज्या वर्गातून लेखक येतो त्या वर्गाला तो अधिक योग्य रित्या रिप्रेझेंट करतो असे वाटते. मध्यमवर्गासाठी लेखन होते का माहित नाही पण लेखकाची मध्यमवर्गी विचारसरणी लेखनात उतरत असावी आणि साहजिकच वाचकांच्या पसंतीस उतरत असावी असे वाटते.
मध्यमवर्गाबद्दल काही चुकीचे प्रवाद रुजू आहेत का
अवचट, पुल, वपु यांच्याबरोबर दळवी, जीए, गौरी देशपांडे अगदी आताच्या कविता महाजन आणि मेघना पेठे वगैरे वगैरेही मध्यमवर्गाला आवडतात असे वाटते.
असो. बाकी बरेचसे मध्यमवर्गाबद्दलचे आक्षेप मला कळलेले नाहीत. :-)
मुक्तसुनीत [30 Nov 2010 रोजी 18:29 वा.]
मध्यमवर्गाबद्दल काही चुकीचे प्रवाद रुजू आहेत का की झोडपण्यास सोपा म्हणून कुणीही उठावे दोन टपल्या मारून जावे अशी मध्यमवर्गाची गत आहे
"मध्यमवर्गीय" ही संज्ञा स्थलकालनिरपेक्ष हीनत्वसूचक (युनिव्हर्सली पेजोरेटीव्ह) आहे का
मार्क्सवादात या वर्गाचा बूर्ज्वासी असा उल्लेख असून तो शोषण करणार्‍या वर्गाचे हितसंबंध राखणारा - किंवा एकंदर वर्गलढ्यापासून दूर पळणारा , पर्यायाने क्रांतीचा वैरी - या अर्थाने वापरला गेल्याचे दिसते.(चूभूद्याघ्या). मार्क्सवादाच्या शाखाप्रशाखांच्या विकासानुसार विविध क्षेत्रांतल्या संघर्षामधे बूर्ज्वासी कोण , शोषित कोण याची सांगोपांग चर्चा होत गेली. अनेकदा विचारप्रवर्तक (मानले जाणार्‍या) लिखाणामधे मध्यमवर्गाबद्दलच्या या स्वरूपाच्या व्याख्येचा संदर्भ अभिप्रेत आहे असे वाटते. (ज्ञानदाबाईंच्या लिखाणाची अध्याहृत चौकट ही या अर्थाने मार्क्सिस्ट् आहे असे म्हणता येईल. )
याच बरोबर, गेल्या शंभरसव्वाशे वर्षांमधल्या केवळ मराठी साहित्याइतका मर्यादित विचार करायचा झाला तर, मध्यमवर्गीय आयुष्याशी निगडित असलेले लिखाण बरेच झाल्याचे दिसते. दलित , स्त्रीवादी, आणि समाजातल्या इतर उपेक्षित घटकांच्या साहित्य चळवळी बळकट व्हायच्या आधीच्या काळात या सोकॉल्ड् मध्यमवर्गीय वर्गाने लिहिलेल्या, छापलेल्या साहित्याचाच प्रभाव पडलेला दिसतो. या साहित्यातून व्यक्त झालेल्या मध्यमवर्गीय मूल्यांचाच प्रसार त्याच वर्गातल्या वाचकांमधे झालेला दिसतो.
१९९१ नंतरच्या भारतीय अर्थव्यवस्थेच्या बदललेल्या दिशेनंतर , आणि एकंदर गेल्या दोन दशकातल्या जागतिकीकरणाच्या लाटेमधे मध्यमवर्गाची एक बाजारपेठ म्हणून चर्चा होत असताना दिसते. या बाजारपेठेकडे कंपन्यांचे लक्ष आहे. या बाजारपेठेतलाच ग्राहकवर्ग हा निवडणुकीतल्या मतांच्या संदर्भातला महत्त्वाचा घटक बनला आहे. एकंदर राष्ट्रपातळीवरची आर्थिक धोरणे ठरवताना या वर्गाचे हितसंबंध लक्षांत घेऊन पावले उचलली जात आहेत. जितके जास्त शहरीकरण, औद्योगिकरण होईल तितके भौगोलिक , आर्थिक स्थलांतर होत राहील आणि तितका हा मध्यमवर्ग मोठा मोठा होत जाईल. थोडक्यात, व्याख्या नि व्याप्ती या दोन्ही अर्थाने मध्यमवर्ग प्रसरणशील आहे असे म्हणता येईल.
इतरही अनेक संदर्भ देता येतील ज्याद्वारे असे दाखवता येईल की, "मध्यमवर्ग" ही संज्ञा निरनिराळ्या संदर्भात टीकेचा, अभिमानाचा, अपरिहार्य वास्तवाचा, लांच्छनाचा , ज्यात सामावून जायला पाहिजे अशा प्रकारच्या हव्यासाचा विषय आहे.
इतरही अनेक संदर्भ देता येतील ज्याद्वारे असे दाखवता येईल की, "मध्यमवर्ग" ही संज्ञा निरनिराळ्या संदर्भात टीकेचा, अभिमानाचा, अपरिहार्य वास्तवाचा, लांच्छनाचा , ज्यात सामावून जायला पाहिजे अशा प्रकारच्या हव्यासाचा विषय आहे.
परत एकदा पुल आठवले. ;)
मला वाटते बटाट्याच्या चाळीत त्यांनी केलेली व्याख्या माझ्यालेखी चपखल आहे: "घुमी श्रीमंती आणि तोंडाळ दारीद्र्य यांच्या मधला वर्ग म्हणजे मध्यमवर्ग..."
मुक्तसुनीत [30 Nov 2010 रोजी 18:35 वा.]
माझ्या अंधुक आठवणीप्रमाणे , वरील गमतीशीर व्याख्या "बटाट्याच्या चाळीत"ल्या ऐवजी "काही अप् काही डाऊन्" या लेखातल्या सेकंड-क्लास् चे वर्णन करताना लिहिलेली आहे.
माझ्या अंधुक आठवणीप्रमाणे , वरील गमतीशीर व्याख्या "बटाट्याच्या चाळीत"ल्या ऐवजी "काही अप् काही डाऊन्" या लेखातल्या सेकंड-क्लास् चे वर्णन करताना लिहिलेली आहे.
तुम्ही म्हणता ते शक्य आहे कारण मी देखील आठवणीतूनच देत होतो.
मुंबई, पुणे, नाशिक, ठाणे व इतरत्र नाटक पहाणार्‍या मराठी मंडळींना मी मध्यमवर्ग समजत असे. इथे उत्पन्न-बित्पन्नावर आधारित मध्यमवर्ग अपेक्षित आहे का
की झोडपण्यास सोपा म्हणून कुणीही उठावे दोन टपल्या मारून जावे अशी मध्यमवर्गाची गत आहे
नुकतेच हे वाक्य दुसर्‍या एका संकेतस्थळावर ब्राह्मणांच्यासंदर्भात वाचले. अर्थात माझ्या समजातील मध्यमवर्ग आणि ब्राह्मण या दोन संचांमध्ये फारसा फरक नाही.
माझ्या समजातील मध्यमवर्ग आणि ब्राह्मण या दोन संचांमध्ये फारसा फरक नाही.
जुन्या धार्मिक कथांची सुरुवात ही एका गावात एक गरीब ब्राह्मण राहत होता, अशी होते. एका गावात एक मध्यमवर्गीय ब्राह्मण राहत होता, अशी सुरुवात असलेली कथा मी अद्याप ऐकली वा वाचली नाही
माझा समज गेल्या शतकाबद्दल आहे, याची नोंद घ्यावी. मला वाटले ते अध्यारूत होते पण काळाचा संदर्भ देणे आवश्यक होते. थोडासा स्थलसापेक्षपणा ही माझ्या प्रतिसादात हरवला आहे. इतरत्र म्हणजे उर्वरीत महाराष्ट्रात व झाशी, पानिपत, इंदुर, बडोदा, बेळगाव वगैरे.
आपण उत्पन्नावर लिहिलेत, नाटकांच्या अभिरुचीवर लिहिलेत किंवा चित्रपट, संगीत, आवडीनिवडींवर लिहिलेत तरी चालेल. चर्चेचा कल मध्यमवर्गाच्या अभिरुचीबद्दल आहे. उत्पन्नावरून अभिरुची ठरत असेल तर तसे लिहावे.
अर्थात माझ्या समजातील मध्यमवर्ग आणि ब्राह्मण या दोन संचांमध्ये फारसा फरक नाही.
मग माशी शिंकायला नकोच.
शाळेत असताना बहुधा हिंदीच्या पुस्तकात धडा होता की इतरत्र कुठे वाचले ते आठवत नाही परंतु तीन भावांची एक गोष्ट होती. प्रत्येकाला काहीतरी तक्रारी आहेत.
मोठा भाऊ म्हणतो मी मोठा त्यामुळे सर्व भार माझ्यावर पडतो. धाकटा म्हणतो मी धाकटा त्यामुळे मला कोणी गंभीरपणे घेत नाही. मला महत्त्व मिळत नाही. मधला म्हणतो, सर्वात दुर्दैवी मी. मोठ्याला मोठा म्हणून मोठेपणा मिळतो. मान मिळतो. तो सर्वांवर हक्क गाजवतो. तो सर्वांत सबळ असल्याने त्याची दादागिरी चालते. धाकटा लहान म्हणून त्याला सांभाळून घेतले जाते. तो सर्वात दुर्बळ म्हणून त्याच्याकडे विशेष लक्ष पुरवले जाते. त्याचे लाड केले जातात. हट्ट पुरवले जातात. मी मात्र मधल्यामध्ये गटांगळ्या खातो. ना मोठा होऊ शकत ना धाकटा. ना मान मिळत ना लाड होत. आई वडिल मला सोयिस्कर रित्या विसरूनच जातात. :-)
चर्चाप्रस्तावकाच्या मते हे मध्यमवर्गाचे दुखणे तर नव्हे
वर माझी मध्यमवर्गासंदर्भातील समज स्पष्ट केली आहे. माझा प्रतिसाद त्या समजेला अनुसरून आहे.
आता प्रश्न पडतो की मध्यमवर्गासाठी लेखन म्हणजे काय
मध्यमवर्गासाठी लेखन म्हणजे त्या वर्गाच्या अभिरुचीला धरून, पचनी पडेल असे लेखन.
३०-४० वर्षांपूर्वीच्या मध्यमवर्गात आणि आताच्या मध्यमवर्गाच्या साहित्यिक रुचीत फरक पडला आहे का
अर्थातच पडला आहे. पुर्वी वाचनालयातून पुस्तके आणणारे आता पुस्तके विकत घेऊ लागले आहेत. आजकालचे मध्यमवर्गीय देश-विदेशांत फिरतात, तिकडचे लेखन ऍक्सेसिबल झाले आहे. या सगळ्यामुळे अभिरुची बदलली असणार, असे वाटते. माझ्याकडे याबद्दल लगेच सापडणारे उदाहरण नाही पण कालांतराने सगळ्यांच्याच अभिरुचीत फरक पडत असावा. मध्यमवर्गीयांतही उच्च व हीन अभिरुची असे प्रकार असावेत असे वाटते.
त्यांची साहित्यिक आवडनिवड बदलली आहे का
आजकाल मेघना पेठे, कविता महाजन वगैरे नावे ऐकायला मिळतात. (या लोकांचे मी काहीही वाचलेले नाही.) पण काही लोकांना आजही पुल, सुशि, वपु झालेच तर जीए आवडत असावेत असे वाटते.
उच्चवर्ग आणि कनिष्ठवर्ग यांच्यासाठी लिहिणारे लेखक कोणते
महाराष्ट्रातील उच्च वर्ग मराठी फारसे वाचत असावा असे वाटत नाही. कनिष्ठ वर्गाविषयी कल्पना नाही पण लेखनापेक्षा इतर माध्यमांतून त्यांची कलासक्ति व्यक्त होत असावी. यात ऍक्सेसिबिलिटीचा अभाव हाही मुद्दा आहेच. (कनिष्ठ व उच्चवर्ग हे माझ्या समजातील मध्यमवर्ग सोडल्यास इतर.)
ते मध्यमवर्गीयांना आवडत नाही असे जाणवते का
होय. मागे एका संकेतस्थळावर नेमाडेंचे लिखाण कसे वाचवत नाही हे सांगण्याची अहमअहमिका लागल्याचे स्मरते. पण त्यातील बरेचसे लोक स्थानिक लायब्रर्‍यांत मिळणारे, दोर्‍याने बाइंड केलेले, जाड मेणकापडाने वेष्टण केलेले 'नेहमीचेच यशस्वी' लेखन वाचणारे वाटले. अर्थात माझ्या समजातील मध्यमवर्गात त्यांना स्थान आहेच.
मध्यमवर्गाने काय वाचल्याने त्यांचा उत्कर्ष होईल
सेल्फ हेल्प प्रकारची पुस्तके वाचल्यास होणार नाही एवढेच सांगता येईल. नावे फेकण्यासाठी अधुनमधून इंग्रजी ब्लॉग वाचल्यासही काही लघुकालीन फायदे होणे शक्य आहे. दुर्गा भागवत, इरावती कर्वे अशांची पुस्तके त्यातल्या त्यात जालीय करियरात अपवर्ड मोबिलिटीसाठी उपयोगी ठरतात असा अनुभव आहे. 'नातिचरामी' वगैरे पुस्तकेही फायद्याची ठरू शकतील. शिवाजी सावंत, रणजित देसाई, बाबासाहेब पुरंदरे, नासं इनामदार यांच्या पुस्तकांना इतिहास समजू नये ही मध्यमवर्गास कळकळीची विनंती.
कोणते वाचन करण्यात मध्यमवर्ग कमी पडतो
मध्यमवर्गाबद्दल काही चुकीचे प्रवाद रुजू आहेत का
आहेत. माझा समज हाही एक चुकीचा प्रवाद असू शकेल.
की झोडपण्यास सोपा म्हणून कुणीही उठावे दोन टपल्या मारून जावे अशी मध्यमवर्गाची गत आहे
मध्यमवर्गीय सोडून इतर मराठी वाचण्या-फिचण्याविषयी फार लोड घेत नाहीत. त्यामुळे मध्यमवर्गातील खालचे वरचेच एक्मेकांना टपल्या हाणत असतात.
तुम्ही यावर कधी विचार केला आहे का
आजकाल करू लागलो आहे. 'अब्राह्मणी साहित्याचे सौंदर्यशास्त्र' या पुस्तकाची प्रस्तावना वाचतांना (फक्त प्रस्तावनाच वाचली आहे.) काहीबाही विचार आले होते, पण जास्ती काही नाही.
पळवाट: अशा प्रकारच्या सामान्यीकरणास माझा विरोध आहे पण चर्चा मध्यमवर्गाच्या डेफिनिशनपुढे सरकावी म्हणुन प्रतिसाद लिहिला आहे.
सेल्फ हेल्प प्रकारची पुस्तके वाचल्यास होणार नाही एवढेच सांगता येईल.
एका बाणात किती पक्षी मारणार पंत
अनुदिनी : मै और मेरे पाहुणे..
नितिन थत्ते [01 Dec 2010 रोजी 16:45 वा.]
मध्यमवर्ग हे आर्थिक स्थितीचेच निदर्शक आहे असे मला वाटते.
त्या दृष्टीने मध्यमवर्गाची अभिरुची बदलली आहे असे सांगता येत नाही. मुळात मध्यमवर्गाची अभिरुची असे काही असते का हेच माहिती नाही.
पूर्वीच्या मध्यमवर्गातील काही मंडळी उच्चमध्यमवर्गात किंवा उच्च वर्गात गेली आहेत.
माझ्या आयुष्यातल्या निरीक्षणातून सांगतो. लहानपणी आम्ही चाळीत रहात होतो. त्या चाळीत सुमारे २४ बिर्‍हाडे होती. ती त्यावेळी एकाच ठिकाणी रहात असली तरी त्यातली काही तेथे मिसफिट होती. म्हणजे त्यांतली माणसे अधिक कर्तबगार होती. अशी माणसे काही काळानंतर चाळ सोडून फ्लॅटमध्ये रहायला (भाड्याच्या) जात असत.
माझ्या नातेवाईकांपैकी काही नातेवाईक दादरला चाळीत रहात असत. तसेच काही शिवाजी पार्कमध्ये किंवा काही हिंदू कॉलनीत रहात असत. हे सगळे आमच्या सकट स्वतःला मध्यमवर्गीय म्हणवून घेत असत. पण ते सर्व एका आर्थिक स्तरातले नसत. दादरच्या चाळीतल्या नातेवाइकापेक्षा हिंदू कॉलनीतल्या नातेवाईकांचे विश्व आणि अभिरुची वेगळी असे. (किंवा पेठेतल्यांपेक्षा जिमखान्यावरील लोकांचे विश्व आणि अभिरुची वेगळी असे). हे मुळातल्या वेगवेगळ्या स्तरातले लोक असत. परंतु यांत जे चाळ टु फ्लॅट संक्रमण झालेले लोक असत त्यांची नाळ अजूनही चाळीच्या संस्कृतीशी/अभिरुचीशी जुळलेली असे. परंतु लहानपणापासूनच फ्लॅटमध्ये वाढलेली त्यांची मुले पूर्णपणे वेगळ्या विश्वात असत.
त्याचप्रमाणे आपल्यातल्या बर्‍याच जणांचे (जुन्या पिढीच्या) कनिष्ठ मध्यमवर्गातून (नव्या पिढीच्या) उच्च मध्यमवर्गात संक्रमण झाले आहे. बहुतांश कारकून असलेल्या पिढीतल्या काहींची मुले इंजिनिअर वगैरे होऊन वरच्या वर्गात गेली आहेत. त्या वरच्या वर्गाच्या अनुषंगाने त्यांची लाइफस्टाइल आणि अभिरुची बदलली आहे. त्या कारकून पिढीच्या मुलांपैकी जी अशी संक्रमित झाली नाहीत (होऊ शकली नाहीत) त्यांची अभिरुची संक्रमित झालेल्यांच्या अभिरुचीपेक्षा नक्कीच वेगळी असणार.
मराठी माणूस म्हणजे नाटक-वेडा, असे म्हणतांना ह्यातील वेडा तो मध्यमवर्गी आहे का अनेक मराठी अजिबात नाटक वेडे नाही.
पुण्यातील सायकली गायब होउन आता त्याची जागा मोटरसायकलींनी घेतली आहे, असा विश्वास ठेवणारा तो मध्यमवर्गी का
रणजित चितळे [10 Dec 2010 रोजी 06:39 वा.]
संतोष देसाई यांचे मदर पायस लेडी हे पुस्तक असेच मध्यम वर्गासाठी आहे. मध्यम वर्ग हा वाचणा-यांच्या यादीत पहीला येतो (असे मला वाटते) व त्या मुळेच त्यांच्या बद्दल लिहीलेल्या वाङमया बद्दल जास्ती बोललेजाते, चर्चा होते व कानोकानी जाऊन लोक उत्सुकता दाखवतात व पुढे ते साहीत्य प्रसिद्ध होते.


IIM to have lessons from Ratan Tata-Cyrus Mistry drama टाटा-मिस्त्री वादाचे आता "आयआयएम'मध्ये धडे | eSakal

टाटा-मिस्त्री वादाचे आता "आयआयएम'मध्ये धडे
शुक्रवार, 4 नोव्हेंबर 2016
एका अध्यक्षाला फक्त स्ट्रॅटेजी बनवण्यावर भर द्यायला हवा की त्यासोबतच समूहाची ओळख निर्माण करण्यासाठीदेखील काम करायला हवे, यावर आयआयएम कोलकाताचे असोसिएट प्रोफेसर त्यांच्या विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करणार आहेत.
नवी दिल्ली : एका बाजूला टाटा समूहाच्या संचालक मंडळात संघर्ष सुरू असताना दुसऱ्या बाजूला प्रतिष्ठित बिझेनस स्कूलमध्ये यातून काही तरी बोध घेण्याचा प्रयत्न केला जातो आहे. टाटा समूहात सध्या निर्माण झालेल्या परिस्थितीतून कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स, आपत्ती व्यवस्थापन आणि उत्तराधिकार सारख्या विषयांमध्ये बरेचे काही शिकण्यासारखे आहे, असे या क्षेत्रातील प्राध्यापकांना वाटते आहे.
"सायरस मिस्त्रींना पदमुक्त करण्याचा विषय हा मालकी हक्क आणि व्यवस्थापकीय अधिकार यामध्ये येतो. एखादी व्यक्ती आपले सारे अधिकार पुढील व्यक्तीसाठी सोडून देते, असे शेअर बाजारात नोंद असलेल्या कोणत्याही संस्थेमध्ये क्वचितच घडते,' असे रामचंद्रन यांनी म्हटले आहे. रामचंद्रन आयआयएम बंगळूरमध्ये कॉर्पोरेट स्ट्रॅटेजी आणि पॉलिसी हे विषय शिकवतात.
उद्योग ग्रुप आणि समूहातील फरक समजण्यासाठी होणार मदत
या प्रकरणामुळे बिजनेस ग्रुप आणि समूहातील फरक समजण्यास मदत होईल, असे रामचंद्रन यांना वाटते. टाटा सन्सच्या ग्रुप चेयरमनचे काम जनरल इलेक्‍ट्रिकच्या चेअरमनसारखे नाही. कारण जनरल इलेक्‍ट्रिक लीगल सिंगल एंटिटी आहे, ज्यामध्ये एरोस्पेस, मेडिकल आणि लायटिंगसारख्या विविध पोर्टफोलियोंचा व्यवसाय असतो. मात्र टाटा ग्रुप अनेक लीगल एंटिटींचा समूह आहे. ज्यामध्ये टाटा स्टील, टाटा मोटर्स आणि टाटा केमिकल्सचा समावेश होतो. एखाद्या व्यक्तीला अध्यक्ष पदावरून हटवता येऊ शकते, मात्र त्याला संचालक मंडळावरून हटवले जाऊ शकत नाही, हेदेखील आयआयएम बंगळूरमध्ये होणाऱ्या केस स्टडीमधून शिकवले जाणार आहे.
एका अध्यक्षाला फक्त स्ट्रॅटेजी बनवण्यावर भर द्यायला हवा की त्यासोबतच समूहाची ओळख निर्माण करण्यासाठीदेखील काम करायला हवे, यावर आयआयएम कोलकाताचे असोसिएट प्रोफेसर त्यांच्या विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करणार आहेत. याशिवाय वरिष्ठ पदावर असलेल्या व्यक्ती त्यांच्यासाठी योग्य असलेल्या उमेदवाराचा शोध कसा घेतात, याचेदेखील मार्गदर्शन त्यांच्याकडून केले जाणार आहे.
या प्रकरणात कोणत्याही निष्कर्षापर्यंत पोचणे थोडे धाडसाचे ठरेल, असे रामचंद्रन यांनी म्हटले आहे. मात्र या सर्व प्रकरणातून कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स, संचालकीय मंडळाचे काम, कुटुंबाव्यतिरिक्त प्रमुख कार्यकारी अधिकारी आणणे, उत्तराधिकाराचे व्यवस्थापन यांचे धडे दिले जाऊ शकतात, असे रामचंद्रन यांनी म्हटले आहे.
छोट्या उस्तादांचा 'सुपर डान्सर महाराष्ट्र' मंच आजपासून सज्ज
'सुपर डान्सर' हा प्रसिद्ध रिअॅलिटी डान्स शो मराठीत आणण्यासाठी सोनी मराठी आता सज्ज झाली आहे. महाराष्ट्रातल्या छोट्या उस्तादांसाठीच्या या...
मंदीत संधीचा शोध... खास तुमच्यासाठी
गेल्या महिन्याभरात शेअर बाजारात मोठी घसरण झाली आहे. मुंबई शेअर बाजाराचा निर्देशांक जवळजवळ ३९ हजारांवरून आता ३४ हजारांवर आला आहे. वाढलेले व्याजदर,...
मायावती, ममतांच्या आकांक्षांना धुमारे
पाच राज्यांतील विधानसभा निवडणुका डिसेंबरच्या पहिल्या दहा दिवसांत संपल्यानंतर खऱ्या अर्थाने "चलो गॉंव की ओर' सुरू होईल. म्हणजे लोकसभा निवडणुकीचे वेध...
पिकांचे अवशेष जाळण्यावर शेतकरी ठाम
गुडगाव (वृत्तसंस्था) : पिकांचे अवशेष जाळण्यावर असलेली बंदी झुगारून देत हरियाणा आणि पंजाबमधील शेतकरी मोठ्या प्रमाणात भातपिकाचे अवशेष अद्यापही जाळत...
#MyNewspaperVendor वृत्तपत्र विक्रीच्या श्रम-संस्कारांद्वारे वृत्तपत्र विक्रीच्या श्रम-संस्कारांद्वारे
सातारा - वृत्तपत्र विक्रीच्या माध्यमातून झालेले श्रम व सातत्याचे संस्कार, त्याद्वारे मिळालेली ज्ञानाची शिदोरी आणि स्फूर्तीच्या जोरावर अनेकांनी...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


relationships News: be cautious about such children - अशा मुलांपासून सावध राहा | Maharashtra Times

व्हिडिओ: हात धुताना 'ही' काळजी घ्या
व्हिडिओ: हात धुताना 'ही' काळजी घ्या
अशा मुलांपासून सावध राहा
एखाद्यानं आपली स्तुती केली, तर तो क्षण किंवा तो दिवस आनंदात जातो. एखाद्या व्यक्तीच्या मनात स्थान मिळवण्यासाठी त्या व्यक्तीचं कौतुक करणं, हे नक्कीच प्रभावी साधन आहे. म्हणूनच एखाद्या मुलीचं मन जिंकायचं असेल, तर मुलं याच साधनाचा आधार घेतात. म्हणूनच खाली दिलेल्या काही गोष्टी वाचा आणि त्यावरून आपला निष्कर्ष काढा.
१. 'आपल्या आवडीनिवडी जुळतात.' खरंच
तुम्ही त्याला भेटलात, त्याच्याशी बोलणं वाढलं आणि बोलण्यातून तुमच्या लक्षात येऊ लागलं, की तुम्हा दोघांच्या आवडीनिवडी खूप जुळतात. त्याच्या प्रेमात पडण्यासाठी किंवा होकार देण्यासाठी हे चांगलं कारण नक्कीच असतं. आपल्या आवडीनिवडी जुळतील असा जोडीदार कोणाला नकोय; पण थांबा. आजकाल आपल्या सोशल मीडिया अकाऊंटवरून आपलं व्यक्तिमत्व, आवडीनिवडी कोणालाही कळू शकतात. म्हणून जर त्याच्या सवयी व आवडी तुमच्यासारख्या असल्या, तर त्याला त्या क्षेत्रातील वेगवेगळ्या गोष्टींवर प्रश्न विचारा, चर्चा करा.
२. 'चूक तिचीच होती.'
बऱ्याच पुरुषांना मी खूप आदर्श जोडीदार आहे, असं भासवण्याची सवय असते. आपल्या आधीचं नातं संपुष्टात आलं; कारण तिचीच चूक होती, हे सांगण्याचा ते आटोकाट प्रयत्न करतात. त्यासाठी काही उदाहरणंही देत राहतात. एखादी व्यक्ती असं करत असेल, तर भूतकाळ तपासून पाहा. हा त्या व्यक्तिच्या सांगण्यावर अविश्वास दाखविण्याचा मुद्दा नाही, तर आपला भविष्यकाळ सुरक्षित करण्याचा मुद्दा आहे. चार ठिकाणी चौकशी करा. ती व्यक्ती जे सांगते ते खरेच असेल, तर प्रश्न नाही. त्यात खोटेपणा आढळला, तर आपण पुढे जाणं थांबवू शकतो. त्या व्यक्तीला दूर करू शकतो.
३. 'मी एकदम फिट आहे.'
पुरुषांना त्यांचा फिटनेस हा कमालीचा महत्त्वाचा वाटतो. आजकालच्या जगात सगळेच फिट असतात. काही माणसं मात्र या साऱ्याचा फक्त आव आणत असतात. 'मी रोज जिममध्ये दोन तास घाम गाळतो. एका मिनिटात ४० पुशअप्स मारतो, ट्रेडमिलवर एक तास धावतो,' वगैरे वगैरे सांगतात. स्वत: बघितल्याशिवाय अशा गोष्टींवर विश्वास ठेवू नका.
४. खोटा पगार आणि खोटा दिखावा
मी रग्गड पैसा कमवतो आणि खूप श्रीमंतीत आयुष्य जागतो, असा दिखावा काहीजण करतात. कदाचित त्यामुळे मुलगी इंप्रेस होईल, असं त्यांना वाटत असतं. फक्त पैशांचं सोंग आणता येत नाही आणि हा खोटेपणा जास्त दिवस टिकत नाही, हे ते विसरतात. नुसताच दिखावा काही दिवस करता येईलही; पण त्यानंतरचं काय तेव्हा खरी परिस्थिती समजेलच आणि असं खोटं वागणं बंदच करावं लागेल.
(अनुवाद : निकिता नवले)
मिळवा मित्र / मैत्रीण बातम्या(relationships News in Marathi) से मराठी बातम्या( Marathi News) तुमच्या मोबाइलवर मिळवण्यासाठी डाउनलोड करा Marathi News App ...आणि प्रत्येक बातमीबाबत राहा अपडेट
relationships News याच्याशी संबंधित ताजे अपडेट्स मिळवण्यासाठी मटा ऑनलाइनचे फेसबुक पेज लाइक करा
पुण्यातील मुठा कालवा फुटला; दांडेकर पूल पाण्य...
अजय देवगणच्या 'तानाजी'चा पहिला लूक
तेलंगाणा: विसर्जनावेळी क्रेनचा हूक तुटून अपघा...
CCTV: लोकलखाली सापडून इंजिनीअर तरुणाचा मृत्यू
मुंबईः एअर होस्टेस विमानतून पडली, गंभीर दुखापत
विजयवाडाः गरबा आणि दांडीया खेळत गुजरातींचा नवरात्रोत्सव
आता डिझेलसाठी कर्ज मिळणार
कलाम यांची जयंती, 'मॅसाइल मॅन'ला देशभरातून आदरांजली
हात धुताना 'ही' काळजी घ्या
एम.जे. अकबर यांच्याविरोधात काँग्रेसचे आंदोलन
मित्र / मैत्रीण याा सुपरहिट
‘मी टू’ नक्की कशासाठी
‘ती उशिरा का बोलली
मटा न्यूज अॅलर्ट सबस्क्राइब करा
दिवसभरातील ठळक बातम्या पाहा तुमच्या डेक्सस्टॉपवर
*केव्हाही ब्राउजर सेटिंग्ज बदलून नोटिफिकेशन्स ऑफ करू शकता.
मटा ऑनलाइन च्या अॅपसोबत
1अशा मुलांपासून सावध राहा...
3जुळून येती लग्नगाठी, स्वखर्चाने
7गोणाई राजाई सासू सुना...


hsc exam Marathi News, hsc exam Photos and Videos - Maharashtra Times

#MeToo च्या वार्तांकनाबाबत 'मटा'चे धोरण
Air India: 'हवाई सुंदरी' विमानातून पडली
mumbai local train:रेल्वे रुळाला तडा गेल्य...
कातेंवर हल्ला करणारे फरारच
वृत्तवाहिनीच्या प्रतिनिधीवर हल्ला; चौघांना...
अरुणाचलः चीन सैनिकांची भारतीय हद्दीत घुसखोरी
अकबर यांचा राजीनामा नाहीच
#MeToo: महिलाच 'तडजोड' करतातः भाजप आमदार
MeToo: वडिलांच्या प्रकरणात मला का खेचता
आसाम बनावट चकमक: ७ लष्करी अधिकाऱ्यांंना जन...
google map वरून पत्नीला प्रियकरासोबत पकडले
Navratri 2018: हिंदू नाही म्हणून गरब्यातून...
पाकिस्तानची भारताला सर्जिकल स्ट्राइकची धमक...
एक वर्ष घोंगावणारे ‘वादळ’
FB Hack: फेसबुकच्या ३ कोटी युजर्सचा डेटा च...
UN मानवाधिकार परिषदेवर भारताचा मोठा विजय
आयपीएल पासेसना जीएसटी लागू
‘एअर एशिया’तर्फे स्वस्त प्रवास योजना
देशातील बँकांनी दिली८९.८२ लाख कोटी कर्जे
Prithvi Shaw: पृथ्वीच्या वयात आम्ही १० टक्केही नव्...
ऑस्ट्रेलिया दौऱ्यासाठी उमेश शर्यतीत
बिहारला नमवून मुंबई उपांत्य फेरीत
Prithvi Shaw: रवी शास्त्रींकडून पृथ्वी शॉच...
IND vs WI: भारताचे परफेक्ट १०, मालिकेत क्ल...
'आलोकनाथने खोलीत घुसण्याचा प्रयत्न केला'
'सेक्रेड गेम्स'च्या लेखकावर शोषण केल्याचा ...
मी टू: 'स्त्री'तील अभिनेत्रीचा निर्मात्याव...
यू टू... 'संस्कारी बाबूजीं'वर बलात्काराचा ...
'मी टू'ला पाठिंबा;'मामि'तून दोन चित्रपट वग...
दिलीप कुमारांना न्युमोनिया; रुग्णालयात दाख...
सोशल मीडिया: फायद्याची गोष्ट
‘मी टू’ नक्की कशासाठी
\Bपोहे हा प्रकार अस्सल भारतीय
‘मी टू’ नक्की कशासाठी
\Bपोहे हा प्रकार अस्सल भारतीय
विजयवाडाः गरबा आणि दांडीया खेळत ग..
आता डिझेलसाठी कर्ज मिळणार
'मसाईल मॅन' एपीजे अब्दुल कलाम यां..
हात धुताना 'ही' काळजी घ्या
एम.जे. अकबर यांच्याविरोधात काँग्र..
मुंबईः पवईत तृतीयपंथींकडून दुर्गा..
गुरुग्राम गोळीबारः व्हिआयपींची सु..
ब्राउन राइस खा अन् मधुमेह टाळा
सतरा नंबरचा अर्ज बंद होणार
महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक आणि उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळातर्फे घेण्यात येणाऱ्या दहावी-बारावीच्या परीक्षेला खासगीरित्या प्रविष्ट होण्यासाठी आवश्यक सतरा नंबरचा अर्ज पुढील वर्षापासून बंद होण्याची शक्यता आहे. खासगीरित्या प्रविष्ट होणाऱ्या विद्यार्थ्यांना योग्य मार्गदर्शन मिळावे आणि आवडीच्या विषयांचीही निवड करता यावी, यासाठी त्यांना मुक्त विद्यालय मंडळातर्फे परीक्षा द्यावी लागण्याची शक्यता असल्याचे सूतोवाच शिक्षण विभागाने केले आहे.
‘अण्णां’ना ६२ व्यावर्षी ६३ टक्के
गरिबीची परिस्थिती असल्याने ऐन वयात शिक्षण घेता आले नाही. परंतु, उमेद न हारता जिद्दीने वयाच्या ६२ व्या वर्षी ज्येष्ठ नगरसेवक अण्णा चिंधा कोळी यांनी दहावीची परीक्षा देत प्रथम श्रेणीत उत्तीर्ण झाले आहेत. त्यांचे हे यश परीक्षेत मनासारखे गुण न मिळाल्याने टोकाचे पाऊल उचलणाऱ्यांसाठी योग्य धडा असून आण्णा कोळी यांचे सर्वांकडून कौतुक होत आहे.
४ जूनपासून फेरपरीक्षेचे अर्ज
बारावीचा निकाल जाहीर झाल्यानंतर ज्या विद्यार्थ्यांना श्रेणीसुधार करण्याची इच्छा आहे, अशा विद्यार्थ्यांना फेरपरीक्षा देता येणार आहे. ही फेरपरीक्षा देण्यासाठी विद्यार्थ्यांनी अर्ज ऑनलाइन पद्धतीने www.mahahsscboard.maharashtra.gov.in या वेबसाइटवर भरता येणार आहे. ही प्रक्रिया ४ जूनपासून सुरू होणार आहे.
केंद्रीय माध्यमिक शिक्षण मंडळातर्फे घेण्यात आलेल्या १२वीच्या परीक्षांचे ऑनलाइन निकाल जाहीर झाले आहेत. विद्यार्थ्यांना हे निकाल सीबीएसईच्या संकेतस्थळांवर पाहता येणार आहेत. हे निकाल पाहताना विद्यार्थ्यांचा गोंधळ उडण्याची शक्यता आहे. त्यासाठी काही टिप्स...
‘फॉर्म १७’चे शेवटचे वर्ष
राज्यात दरवर्षी दहावी आणि बारावी मिळून सुमारे एक ते दोन लाख विद्यार्थी १७ क्रमांकाचा फॉर्म भरून परीक्षा देतात. यामध्ये प्रामुख्याने नववीत किंवा अकरावीत नापास झालेले विद्यार्थी आणि काही कारणांनी नियमित शिक्षण घेऊ न शकणाऱ्या विद्यार्थ्यांचा समावेश असतो. मात्र, ही मुभा शैक्षणिक वर्ष २०१९-२०पासून बंद करण्याचा विचार शासन स्तरावर सुरू आहे.
आदेश न काढल्यास बेमुदत उपोषण
सोमवारी झालेल्या शिक्षणमंत्र्यांच्या बैठकीनंतर महाराष्ट्र राज्य कनिष्ठ महाविद्यालयीन शिक्षक महासंघाने विद्यार्थीहित लक्षात घेऊन उत्तरपत्रिका तपासणीवरील बहिष्कार मागे घेतला. मात्र या मागण्यांसदर्भात अर्थमंत्र्यांसोबत चर्चा झाल्यानंतर दहा दिवसांत शासन आदेश काढला नाही तर मंत्रालयासमोर बेमुदत उपोषण करण्यात येईल, असा इशारा महासंघाने दिला आहे.
बारावीच्या ८० लाख उत्तरपत्रिका तपासणीविना
विविध मागण्यांसाठी ज्युनिअर कॉलेज शिक्षकांनी टाकलेल्या बहिष्कारामुळे बारावीच्या तब्बल ८० लाख उत्तरपत्रिका तपासणीविना पडून आहेत. शिक्षक संघटनांच्या काही मागण्या मान्य झाल्या असल्या तरी सर्व मागण्या मान्य झाल्याशिवाय बहिष्कार मागे घेणार नाही, अशी भूमिका संघटनेने घेतली आहे.
साडेसात लाख उत्तरपत्रिका अद्याप गठ्ठ्यातच
बारावीची परीक्षा सुरू होऊन पाच दिवस झाले. या काळातील साडेसात लाख उत्तरपत्रिका अद्याप कॅप सेंटरमध्येच पडून राहिल्या आहेत.
बारावीच्या पेपर तपासणीवर बहिष्कार
महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाच्या बारावीच्या परीक्षेच्या उत्तरपत्रिका तपासणीवर महाराष्ट्र राज्य कनिष्ठ महाविद्यालयीन शिक्षक महासंघाने बहिष्कार घातला आहे.
बनावट हॉलतिकीट तयार करून बारावीची परीक्षा देण्यासाठी वाशीतील फादर अॅग्नेल शाळेमध्ये गेलेल्या एका विद्यार्थिनीला पकडण्यात आल्याची घटना उघडकीस आली आहे. वाशी पोलिसांनी या विद्यार्थिनीविरोधात बनावट कागदपत्रे तयार केल्याबाबत तसेच परीक्षा अधिनियमानुसार गुन्हा दाखल करून या प्रकरणाचा तपास सुरू केला आहे.
बारावी परीक्षेदरम्यान गेल्यावर्षी झालेल्या पेपरफुटीची पुनरावृत्ती होऊ नये म्हणून राज्य शिक्षण मंडळाने यंदा प्रत्येक परीक्षा केंद्रावर मोबाइलबंदी सक्तीची केली होती. मात्र या मोबाइलबंदीमुळे बुधवारपासून सुरू झालेल्या परीक्षेदरम्यान अनेक विद्यार्थ्यांची पंचाईत झाल्याचे चित्र माटुंगा येथील परीक्षा केंद्रावर दिसून आले. मोबाइल ठेवायचा कुठे असा पेचप्रसंग विद्यार्थ्यांसमोर उभा राहिला. अखेर या विद्यार्थ्यांनी थेट पोद्दार कॉलेजसमोरच्या सॅण्डविचवाल्या काकांकडे धाव घेऊन आपले मोबाइल त्यांच्याकडे सुरक्षित ठेवले आणि बिनघोर परीक्षेला गेले.
परीक्षा केंद्रामधून १५ मोबाइल जप्त
राज्यभरात बुधवारपासून सुरू झालेल्या बारावीच्या परीक्षेदरम्यान या वर्षी परीक्षा केंद्रात मोबाइल नेण्यास बंदी घालण्यात आली होती. असे असतानाही मुंब्रा येथील एका परीक्षा केंद्रात विद्यार्थ्यांच्या बाकाजवळ १५ मोबाइल आढळून आले. यात १३ मोबाइल विद्यार्थ्यांचे होते. तर, दोन मोबाइल पर्यवेक्षकांचे होते. याबाबत संबंधित केंद्राच्या केंद्र प्रमुखांना नोटीस बजावण्यात येणार आहे.
विद्यार्थ्याने दिली स्ट्रेचरवरून परीक्षा
आसपासच्या परिसरात मोठा आवाज झाला तरी त्याचे हाड तुटू शकते... चुकून कोणी टाळी दिली दिली तरी हाताच्या बोटाचे हाड तुटू शकते... तो कधी उठून बसलाच नाही.... अशी अवस्था असलेल्या मालवणी येथील शब्बाझ अन्सारी या विद्यार्थ्याने केवळ जिद्दीच्या बळावर बुधवारी स्ट्रेचरवरून परीक्षा दिली. मालाड येथील परीक्षा केंद्रात शब्बाझसाठी विशेष सोय करण्यात आली होती. त्याला लेखनिकही देण्यात आला होता व नियमांनुसार त्याला अधिकचा वेळही देण्यात आला. यामुळे त्याचा पहिला पेपर चांगला गेल्याची भावनाही त्याने व्यक्त केली. परीक्षेदरम्यान त्याला कोणतीही अडचण येऊ नये यासाठी डॉक्टरांसह वैद्यकीय चमूही उपस्थित होता.
बेस्ट ऑफ लक; आज बारावीची परीक्षा
महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाची बारावीची परीक्षा आज, बुधवारपासून सुरू होत आहे. राज्यभरातून तब्बल १४ लाख ८५ हजार १३२ विद्यार्थी ही परीक्षा देणार आहेत. यंदाची परीक्षा कॉपीमुक्त होण्यासाठी बोर्डातर्फे विविध उपाययोजना करण्यात आल्या आहेत. तसेच यंदापासून पहिल्यांदाच उत्तरपत्रिका व पुरवण्यांच्या प्रत्येक पानावर बारकोड छापण्यात येणार आहे, अशी माहिती बोर्डातर्फे देण्यात आली. मुंबई विभागातून तीन लाख ३० हजार ८२३ विद्यार्थी ही परीक्षा देणार आहेत.
परीक्षेच्या तोंडावर बारावीचे तीन विद्यार्थी ठार
नगर-कल्याण महामार्गावर पारनेर तालुक्यातील वडगाव आमली या गावाजवळ मोटारसायकल व कारचा अपघात होऊन बारावीत शिकत असलेले तीन विद्यार्थी ठार झाले.
पुणे विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक करिअरच्या दृष्टीने एक महत्त्वाचा टप्पा असलेली महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाची बारावीची परीक्षा उद्यापासून (बुधवार) सुरू होत आहे.
१०वी-१२वीच्या विद्यार्थ्यांना मोदींची 'मास्तरकी'
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी शुक्रवारी दिल्लीतील तालकटोरा मैदानात आयोजित केलेल्या 'परीक्षा पे चर्चा' कार्यक्रमातून दहावी आणि बारावीच्या परीक्षार्थींना 'गुरुमंत्र' दिला. परीक्षांचा ताण घेऊ नका. इतरांशी स्पर्धा न करता स्वतःशीच स्पर्धा करा. आत्मविश्वासानं आणि एकाग्रतेनं अभ्यास करा, असं मार्गदर्शन त्यांनी विद्यार्थ्यांना केलं.
आकांक्षापुढती इथे व्यंग ठेंगणे
अंधत्व असलेले गुणी विद्यार्थी आपल्या या अपंगत्वावर मात करून देदीप्यमान यश मिळवताना दिसत आहेत. विद्याविहारच्या 'के.जे. सोमय्या कॉलेज ऑफ आर्टस् अँड कॉमर्स'चे तन्मय मिरगळ, निधी देढिया, भावेश मुंडलिक आणि रुईया कॉलेजचा अर्जुन वखरे ही अशीच काही उदाहरणे आहेत.
विलेपार्ले येथील सावनी कुलकर्णीला ७७ टक्के गुण मिळूनही हे यश साजरे करणे तिच्या व पालकांच्या नशिबी नाही. कर्करोगासारख्या असाध्य रोगाशी दोन हात करत सावनीने बारावीची परीक्षा दिली व घवघवीत यशही संपादन केले. मात्र ते पाहण्याआधीच तिने जगाचा निरोप घेतला.
४ मार्क कमी पडल्याने विद्यार्थिनीची आत्महत्या
बारावीच्या परीक्षेत केवळ चार मार्क कमी मिळाल्याने नापास झालेल्या विद्यार्थिनीने रेल्वेसमोर उडी घेऊन आत्महत्या केली. मुकुंदवाडी रेल्वे स्टेशनसमोर मंगळवारी दुपारी सव्वातीन वाजता हा प्रकार घडला. मनिषा भाऊसाहेब गायकवाड (वय १८, रा. प्रकाशनगर, मुकुंदवाडी) असे या विद्यार्थिनीचे नाव आहे.
अरुणाचलः चीनच्या सैनिकांची पुन्हा भारताच्या हद्दीत घुसखोरी
पुणे: चिमुरडीला घेऊन पालक रुग्णालयातून फरार
व्हिडिओ: ...म्हणून हे मराठी कलाकार वाचतात
#MeToo च्या वार्तांकनाबाबत 'मटा'चे धोरण
#MeTOO धमक्यांना घाबरणार नाही: विन्टा नंदा
एअर इंडियाची हवाई सुंदरी विमानातून पडली
#MeToo: उद्या मोदींवरही आरोप होतील: शक्ती
व्हिडिओ: हात धुताना 'ही' काळजी घ्या
#MeToo: 'स्वार्थासाठी महिला तडजोड करतात'
व्हिडिओ: आता डिझेलसाठी कर्ज मिळणार
MT न्यूज अलर्टसाठी सबस्क्राइब करा
टाइम्समधील महत्त्वाच्या बातम्या आणि ब्रेकिंग न्यूजचे नोटिफिकेशन्स लगेचच मिळवा.
* ब्राऊसर सेटिंग्समध्ये जाऊन तुम्ही नोटिफिकेशन्स कधीही बंदही करू शकता.


करंजीत चोरट्यांनी घातला धुमाकूळ | Dainik Prabhat, Marathi News Paper, Pune.

करंजीत चोरट्यांनी घातला धुमाकूळ
आठ दिवसात तपास न लावल्यास “रास्ता-रोको’
पाथर्डी – तालुक्‍यातील करंजी गावात व परिसरात मंगळवारी मध्यरात्री चोरट्यांनी चांगलाच धुमाकुळ घातला. 8 घराचे दरवाज्याच्या कड्या तोडून सोने,मोबाईल व किंमती वस्तू असा लाखो रुपयांचा ऐवज लांबविला. आठ दिवसात पोलिसांनी तपास लावला नाही तर “रास्ता-रोको’ आंदोलन करण्याचा इशारा संतप्त ग्रामस्थांनी दिला.
मध्यरात्री 1 ते 3 वाजण्याच्या दरम्यान चोरट्यांनी करंजी गावाला लक्ष करित गावातील राजेंद्र दिलीप अकोलकर, जाकीर मणियार, योहान गणपत क्षेत्रे, लिलाबाई क्षेत्रे, म्हातारदेव अकोलकर, गोपीनाथ रामनाथ अकोलकर, भाऊसाहेब क्षेत्रे, संजय मुखेकर यांच्या घराच्या दरवाज्याच्या कड्या तोडून घरातील सामानाची उचका-पाचक घरातील सोन्याचे दागिने, मोबाईल, गळ्यातील मंगळसुत्र, कानातील दागिने आदि लाखो रुपयांचा किंमती ऐवज चोरट्यांनी चोरून नेला.
नगर- पाथर्डी महामार्गावरील करंजी हे गाव मोठ्या बाजारपेठेचे गाव म्हणून ओळखले जाते. येथुन 10 किलोमिटर अंतरावर मराठवाड्याची हद्द सुरु होते. येथे असलेल्या दुरक्षेत्र कायमस्वरूपी पोलिसांची नेमणुक करण्यात यावी, अशी मागणी ग्रामस्थांनी अनेक वेळा करूनही याकडे पोलीस खाते जाणून-बुजून दुर्लक्ष करित आहे. गेल्या सहा महिन्यात येथील हॉटेल फोडण्याच्या सत्रानंतर या चोऱ्यांचे लोण गावभर पसरले असल्यामुळे ग्रामस्थांमध्ये भितीचे वातावरण पसरले आहे.
गावात रात्री झालेल्या चोऱ्यांचा तपास पोलीस खात्याने येत्या आठ दिवसात न लावल्यास तसेच येथील दुरक्षेत्रावर कायमस्वरूपी पोलिसांची नेमणुक न केल्यास ग्रामस्थ आंदोलन करतील,असा इशारा नवनिवार्चित सरपंच बाळासाहेब अकोलकर, माजी सभापती ऍड. मिर्झा मणियार, राजेंद्र क्षेत्रे, सुभाष अकोलकर, श्रीकांत अकोलकर, संतोष अकोलकर, शिवाजी भाकरे, बबनराव अकोलकर, रावसाहेब क्षिरसागर, संपत क्षेत्रे, गोपीनाथ अकोलकरसह अनेक ग्रामस्थांनी दिला आहे.
ताज्या बातम्यांसाठी प्रभातचे मोबाईल अॅप डाऊनलोड करा
Previous articleजे बोललो ते करून दाखविले- काळे
Next articleइजिप्तमध्ये लष्कराच्या धडक कारवाईत 52 दहशतवादी ठार