मराठी लेख – Atul Patankar

तुमचं नाव मतदार यादीतून गायब करणाऱ्यांची झोप कशी उडवाल
२०१४च्या निवडणुकीचे एक महत्वाचे वैशिष्ठ्य म्हणजे वगळलेली नावे. एकट्या महाराष्ट्रातच म्हणे ७४ लाख नावं वगळली असल्याचे निवडणूक आयोगानेच प्रसिद्ध केले आहे. त्यामुळे कुऱ्हाड पडली ती आमच्याच जातीवर, किंवा आमच्याच पक्षाच्या मतदारांवर, अशा चर्चा, गावगप्पाना उत् आला आहे. महाराष्ट्रापुरतं मतदान संपल आहे, आणि फेर मतदान किंवा ओळखपत्र असूनही मतदान करु न शकलेल्यांसाठी ‘पुरवणी’ मतदान वगैरे पर्याय सुचवले जाताहेत. काही जणांनी तर. मतदार याद्यांची गरजच नाही, एक ठराविक नागरिकत्वाचा पुरावा दाखवणाऱ्या सगळ्यांनाच मतदान करु दिलं पाहिजे, असाही विचार मांडला.
या सगळ्या क्रांतिकारक कल्पना ज्यांना सुचतात, मांडव्याश्या वाटतात, ते त्यांचा पाठपुरावा करतीलच. पण सामान्य नागरिक काय करु शकतो ज्याला खरच मतदान करायची इच्छा आहे, तो या व्यवस्थेकडून कसं काय काम करून घेवू शकतो ज्याला खरच मतदान करायची इच्छा आहे, तो या व्यवस्थेकडून कसं काय काम करून घेवू शकतो हा मतदार आता जागरूक होतो आहे, हे वेगवेगळया सामाजिक आंदोलनांना मिळालेल्या अभूपूर्व प्रतिसादातून दिसत आहेच. पण लोकशाहीतला सगळ्यात महत्वाचा हक्क जर त्याला बजावता आलाच नाही, तर ती या लोकशाहीची चेष्टाच होईल.
त्यामुळे, आजच्या कायद्याच्या चौकटीत बघायचं, तर खालील गोष्टी स्पष्ट आहेत:
(१) आत्ताच्या निवडणुकीसाठी जी अधिकृत यादी आहे, तिच्यात नाव असेल तरच मतदान करता येईल
(२) आधीच्या निवडणुकीच्या यादीत असलेल्या नावाचा उपयोग नाही
(३) या याद्या बऱ्याच आधी पक्क्या होतात. त्यामुळे निवडणुकीच्या दिवशी मतदान केंद्रावर भांडून काही उपयोग नाही. उदाहरणार्थ या लोकसभा निवडणुकीची यादी ३१ जानेवारीला प्रसिद्ध झाली.
(४) त्यामुळे निवडणुकीच्या ३-४ महिने आधीच आपले नाव तपासून, ते गाळले गेले असेल तर काही धडपड करता येईल. जसा उशीर होईल, तशी आपली धडपड, त्रागा निष्फळ बनत जाईल.
पण मग आता काय करायचं हातावर हात धरून बसून राहायचं हातावर हात धरून बसून राहायचं सरकारी यंत्रणेची बेफिकिरी, मुजोरी, आळस किंवा चक्क सत्ताधाऱ्यांशी हातमिळवणी, हे सहन करायचं सरकारी यंत्रणेची बेफिकिरी, मुजोरी, आळस किंवा चक्क सत्ताधाऱ्यांशी हातमिळवणी, हे सहन करायचं की ‘इधर्को ये ऐसैच चल्ताय’ म्हणून पुन्हा राग गिळून आपल्या रोजच्या आयुष्याला सुरवात करायची की ‘इधर्को ये ऐसैच चल्ताय’ म्हणून पुन्हा राग गिळून आपल्या रोजच्या आयुष्याला सुरवात करायची या मस्तवाल यंत्रणेला ताळ्यावर कसं आणायचं
सरकारी माणूस जर सगळ्यात कुठल्या गोष्टीला घाबरत असेल, तर ‘तुम्ही काय काम केलं ते प्रत्यक्ष दाखवा’ या प्रकाराला. त्यामुळे त्यांनी आपलं नाव का वगळल, कसं वगळलं, काय प्रक्रिया केली, वगैरे प्रश्नाना त्याच्याकडे उत्तरं नसतात. आणि माहिती अधिकार कायद्याच्या अंतर्गत प्रश्न विचारले, की उत्तरं तर द्यावीच लागतात. ती पण ३० दिवसात. नाहीतर अधिकाऱ्याला रोज २५० रुपये दंड होवू शकतो. आणि अशा एखाद्या अर्जाची पत्रास ही यंत्रणा बाळगत नाही. पण हजारो अर्ज आले तर वन वगळलेल्या ७४ लाख लोकांनी अर्ज केले तर वन वगळलेल्या ७४ लाख लोकांनी अर्ज केले तर १२०० अर्धशिक्षित भूमिहीन आदिवासींनी अर्ज करून जव्हार तालुक्यात काय केलं ते एकदा वाचा, हव तर प्रत्यक्ष जावून पहा. आणि मग ठरवा – आपण ‘बिचारे’ ‘एकटे’ आहोत, की आपण या लोकशाहीचे मालक आहोत ते.
अर्जाचा नमुना सोबत जोडला आहेच. आपल्यासाठी योग्य तेवढे बदल करून घ्या, आठवणीनी १० रुपयाचे कोर्ट फी स्टँप लावा, सही करा, आणि नेवून द्या आपल्या जिल्ह्यातील/ तालुक्यातील निवडणूक शाखेकडे. अर्जाची पोच नक्की घ्या – आणि निवांत झोपा. कारण आता तुमचं नाव वगळणार्या सगळ्यांची झोप उडालेली असेल.
इन्कमटॅक्सचे टॉप टेन थकबाकीदार
आपल्या देश केवळ अडीच-तीन टक्के लोकं आयकर भरतात, असं उद्वेगाने सांगणारे लोकं आपल्याला नक्की भेटले असतील. त्यामुळे या बिचाऱ्यांना बाकी ९७% लोकांचा भार उचलावा लागतो, असा सोपा निष्कर्षही आपण अनेक जण काढत असू.
पण माहिती अधिकाराचा वापर करून दिल्लीच्या सुभाषचंद्र अग्रवाल यांनी मिळवलेली ही थकबाकीदार लोकांची यादी बघा- यात प्रत्येक श्रेणीतले (व्यक्ती, भागीदारी, कंपनी, ट्रस्ट,……..) फक्त टॉप टेन थकबाकीदार आहेत. पण यांची नावं, आणि विशेषत: थकलेल्या कराची रक्कम वाचून मन गुंग होवून जाते. आणि हे आकडे ३-४ वर्षापूर्वी जो कर वसूल व्हायला पाहिजे होता त्यांचे आहेत.
या यादीची काही ठळक वैशिष्ठ्ये:
२०१० आणि २०११ ची एकूण थकबाकी – फक्त टॉप टेन लोकांची – ३2,३५२ करोडच्या वर.
एकूण गोळा झालेल्या कराच्या साधारण ९% कर या लोकांकडे थकलेला आहे.
सरकारी/ निमसरकारी संस्था आणि महामंडळांचीही मोठी थकबाकी.
कृषी उत्पन्न बाजार समित्या आणि जिल्हा सहकारी बँका यांचे लक्षणीय प्रमाण.
सर्वात मोठी थकबाकी – जीवन बिमा निगम (Life Insurance Corporation) ७,०२७ कोटी
आता प्रश्न असा, की हे सर्व मोठे मासे कर बुडवत असताना सरकार काय करतंय यात राजकारणी नाव एकच दिसतंय – झारखंड खाण घोटाळ्यातले मधू कोडा. पण मग या सगळ्यांमागे अशी कोणती शक्ती आहे, की ज्यामुळे आयकर अधिकारी यांच्याकडून वसुली करु शकत नाहीत
ही यादी मिळवायला सुद्धा अग्रवालांना बरीच धावपळ करावी लागली आहे. पण कर प्रणाली/ कर व्यवस्थापन/ एकूण राज्य कारभार सुधारावा असं वाटत असेल, तर आपल्यालाही प्रश्न विचारात राहावे लागणार. लोकशाही म्हणजे लोकप्रतिनिधी किंवा सरकारी यंत्रणेबाबत अंध विश्वास नव्हे. ‘सजग’ नागरिकांचा दबावच नागरिकांच्या नावाने कारभार चालवणाऱ्या सगळ्यांना योग्य रस्त्याने जायला भाग पडू शकतो.
भारत पाकिस्तान युद्ध होईल का
गेल्या ६-७ दिवसांपासून पुंछ् सीमेवर गोळीबार , धुसफुस चालल्याच्या बातम्या आल्यापासून हा प्रश्न अनेकांच्या मनात डोकावतो आहे. विशेषत: भारतीय सैनिकांच्या मृतदेहाची विटंबना झाल्याच्या बातम्या ऐकल्यापासून तर ‘आज आत्ता ताबडतोब’ लढाईला सुरवात करून पाकिस्तानची राखरांगोळी करण्याची अनेकांची इच्छा उफाळून आली आहे. आजही सीमेवर फौजांची जमवाजमव चालू आहे, व्यापारी माल नेणारे ट्रक अडवले आहेत, अनेक मध्यस्थांची याच्यात पडायची इच्छा झाली आहे, वगैरे नेहमीच्या बातम्या येताहेत.
या संदर्भात, काही घटनांची आठवण करून, या विषयाकडे थोडं गंभीरपणे बघण्याचा हा प्रयत्न आहे.
१९९८ – भारताने, आणि पाठोपाठ पाकिस्तानने सुद्धा अणुचाचण्या केल्या, आणि अधिकृतपणे अण्वस्त्र धारक देशांच्या यादीत नाव नोंदवले.
मे ते जुलै १९९९ – कारगिलमध्ये पाक लष्कराने घुसखोरी करून भारतीय ठाण्यावर ताबा मिळवला.
भारतीय सेनेने खूप प्रयत्नानंतर ही सर्व ठाणी परत जिंकून घेतली. भारत ही ठाणी आता परत मिळवणार, हे नक्की झाल्यानंतर आंतरराष्ट्रीय दडपण वाढले – आणि भारताने शेवटच्या काही ठिकाणच्या पाक सैनिकांना सुरक्षित परत जावू दिले.
११ सप्टेंबर २००१ – अमेरिकेत वर्ल्ड ट्रेड सेंटर आणि अन्य जागी अल कायदा कडून हल्ले.
२० सप्टेंबर २००१ – अमेरिकेच्या अध्यक्षांनी ‘वॉर अगेन्स्ट टेरर’ ची घोषणा केली. अफगाणिस्तानातले तालिबानचे राज्य संपवणे, तिथे लोकशाही स्थापन करणे, ओसामा बिन लादेन, अहमदशहा मसूद वगैरे अमेरीकेवरच्या हल्ल्यांना जबाबदार अतिरेक्यांना संपवणे वगैरे उद्दिष्टे जाहीर केली
७ ऑक्टोबर २००१ – अमेरिकेच्या, आणि अन्य काही मित्र राष्ट्रांच्या फौजा अफगानिस्थानात उतरल्या.
१३ डिसेंबर २००१– दिल्लीत संसदेवर अतिरेकी हल्ला.
यानंतर बरेच महिने दोन्ही सीमांवर फौजांची जमवाजमाव, आंतरराष्ट्रीय दडपण, वगैरेमुळे आता युद्ध होणारच, अशी सामान्य भारतीयांची समजूत, इच्छा होती. पण प्रत्यक्षात हा तणाव निवळला
१९ मार्च २००३ अमेरिकेचा इराकवर weapons of mass destruction शोधण्यासाठी हल्ला
१५ जानेवारी २००४ – समझौता एक्सप्रेस चालू करून भारत पाक मैत्रीचा अजून एक प्रयत्न.
मे २००४ – भारतात लोकसभा निवडणुका होवून यूपीए सरकार स्थापन.
७ डिसेंबर २००४ – अफगाणिस्तानात हामिद करझाई अध्यक्षपदावर स्थानापन्न.
या काळात नाटो फौजांचे नियंत्रण जवळ जवळ देशभर निर्माण झाले होते. अमेरीकेनी लष्करी शक्तीबरोबरच प्रचंड पैसाही या भागात ओतला होता. २००१पुर्वी ३ वर्षात पाकिस्तानला ९० लाख डॉलरची मदत करणाऱ्या अमेरीकेनी, २००१ नंतरच्या १० वर्षात जवळजवळ १२०० कोटी डॉलरची तर लष्करी मदत केली आहे. शिवाय ६००कोटी डॉलरची इतर आर्थिक मदत.
पाकिस्तानच्या राजकीय/ लष्करी नेतृत्वाची या सगळ्या काळात गोची झाली होती. एकीकडे अमेरिकेशी सहकार्य, निदान तोंडदेखलं, करत राहणं भाग होतं. तर दुसरीकडे यामुळे देशांतर्गत इस्लामी गट सरकार किंवा लष्करी नियंत्रण झुगारून देऊन अतिरेकी कारवाया वाढवत होते. अमेरिकन इतक्या जवळ असताना उघडपणे काश्मिरातल्या अतिरेक्यांना मदत करता येत नव्हती. अमेरिकन अधिकारी पाकिस्तानवर आरोप करत होते, कि पाकिस्तानातले लष्कर गुप्तपणे तालिबानला मदत करतंय. पाकिस्तान सरकार हे नाकारत तर राहिली, पण त्यांनाही स्वत:च्या लष्कराबद्दल तेवढा विश्वास नव्हता.
अमेरिकेला, आणि विशेषत: नवीन अफगाण सरकारला पाकिस्तानबद्दल जो अविश्वास वाटत होता, त्यामुळे अफगाणीस्थानात आपला प्रभाव वाढवायला भारताने काही प्रमाणात सुरवात केली, आणि त्याला प्रतिसादही मिळाला.
२६ नोव्हेंबर २००८- मुंबईत मोठा फिदाईन हल्ला. ताज, ओबेरॉय, नरीमन हाउस वगैरे ठिकाणी लपलेले अतिरेकी ठार करण्यासाठी कमांडोंना ४ दिवस लागले.
पाकिस्तानच्या गुप्तहेर संघटनेचा थेट सहभाग उघड झाल्यामुळे देशभर संतापाची लाट. भारत पाक चर्चा स्थगित – आधी या हल्ल्याचे आरोपी भारताच्या ताब्यात देण्याची मागणी. भारताकडून मोठ्या कारवाईच्या अपेक्षेने पाकिस्तानने फौजा सीमेकडे सरकवल्या – पण भारताने त्यांचा अपेक्षाभंग केला
फेब्रुवारी २००९ – अमेरिकेचे नवीन अध्यक्ष बराक ओबामा यांनी इराकमधून फौजा काढून घेण्याचे वेळापत्रक जाहीर केले.
अमेरिकेची अंतर्गत आर्थिक स्थिती, आणि अन्य कारणांमुळे यापुढे अफ्गानिस्तानातली कारवाई पुढे रेटणे शक्य नसल्याचं अमेरिकेला लक्षात आलं. मग ‘कमी वाईट तालिबान’ नावाची संकल्पना निर्माण करून, त्यांच्या ताब्यात अफगाणिस्तान देवून या झंझटीतून सुटका करून घ्यायचं धोरण त्यांनी अवलंबल. अध्यक्षीय निवडणुकीपूर्वी कमांडो एक्शन मध्ये ओसामा बिन लादेन ला मारून ‘मानसिक’ विजय मिळवल्यावर तर हे धोरण कदाचित अधिक सोपं झालं असेल. त्यामुळे येत्या अगदी थोड्या काळात अमेरिकन फौजा अफगाणिस्तान सोडणार, हे नक्की
१६ जुलै २००९– मनमोहनसिंग आणि पाकिस्तानचे पंतप्रधान यांचे शर्मअल्शेख येथल्या बैठकीत एकत्री निवेदन – भारतासाठी मोठा राजनैतिक धक्का. मुंबई हल्ल्याच्या आरोपींना ( हाफिज सैद, झाकी उर रेहमान लखवी, वगैरे) पकडण्याची पूर्व अट भारताने सोडून दिल्याची भावना.
या सर्व घटनांव्यातिरिक्त, या गेल्या १०-१२ वर्षांच्या काळात लष्कर ए तोयबा/ तालिबान/ वगैरे इस्लामी गटांनी भारतात किमान ३५ अतिरेकी हल्ले केले आहेत. यातले बळी, जखमी, त्यांचे कुटुंबीय, आणि ‘आपण वाचलो या वेळी – पण पुढच्या वेळी काय’ असा प्रश्न पडणाऱ्या सामान्य नागरिकांना दिसत असं, कि भारत सरकारची भूमिका काहीच नाही. दर वेळी कडक शब्दात निषेध करायचा, कारवाईच्या धमक्या द्यायच्या, आणि प्रत्यक्षात काहीच करायचे नाही. थोडे दिवस चर्चा बंद ठेवायच्या, आणि मग काहीच नवीन नं घडता, त्या परत चालू करायच्या. कधी क्रिकेट सामन्यांवर बंदी घालायची, तर आधी ‘खेळ आणि राजकारण वेगळ’ असं म्हणून पुन्हा सुरु करायचे. यातून भारतातल्या सामान्य नागरिकांना संदेश मिळतो, कि हे सरकार तुमचे संरक्षण करु शकत नाही, किंवा त्याला तुमच्या संरक्षणापेक्षाही तुमच्यावर हल्ला करणाऱ्या देशाशी मैत्री जास्त महत्वाची वाटते.
अमेरिकन सरकारने ‘वॉर अगेन्स्ट टेरर’ च्या काळातल्या भारत सरकारच्या सहकार्याचे तोंड भरून कौतुक केले असले, तरी आत्ता तरी त्यांचे धोरण भारतापेक्षा पाकिस्तानलाच झुकतं माप देत. चीनच्या वाढत्या प्रभावाखाली जाणारा एक देश थांबवायचा, तर पाकिस्तानला फार दुखावून चालणार नाही, असा काहीतरी त्यांचा अंदाज असू शकेल.
पण आता ही आंतरराष्ट्रीय परिस्थिती पालटते आहे, आणि या नाटकातली सगळी पात्र नव्या भूमीकेसाठी सज्ज होताहेत. पाकिस्तान सरकारला आणि लष्कराला नव्या अफगाणीस्थानची व्यवस्था ठरवताना स्वत:साठी स्थान नक्की करायचय. त्या निमित्त्याने या भागात ओतला जाणारा पैसा, आणि शस्त्रास्त्रे यांचे नियंत्रण मिळवायचे आहे. म्हणून त्यांना आत्ताच ‘आम्हाला कमी लेखू नका’ हा संदेश जगाला, आणि अमेरिकेला द्यायचा आहे. शिवाय पाकिस्तानातल्या निवडणूकांचाही विचार राज्यकर्ते करत असतीलच.
पाकिस्तानी इस्लामी अतिरेकी गट (तेहरीक ए तालिबान) इतके दिवस ‘पाकी सरकार हे अमेरिकन सैतानाचे अपत्य आहे’ अशी भूमिका घेवून सरकारच्या विरोधात अतिरेकी कारवाया करत होते. अफगाणिस्तानातील तालिबान त्यांना मदतही करत असेल. पण जर सरकारने आणि अमेरिकेने अफगाणी तालीबानांशी जुळवून घेतलं, तर आपण पोरके होणार, हे या गटाच्या लक्षात आलाय. त्यामुळे ‘आमचा शत्रू नंबर १ पाक सरकार नसून भारत सरकार आहे’ असं घोषित करून त्यांनी पाकिस्तानी फौजांशी एकतर्फी युद्धबंदी जाहीर केली आहे. शिवाय “१९७१च्या अपमानाचा बदला घ्यायची वेळ आली आहे” अशी आरोळी ठोकून त्यांनीही भारत विरोधी कारवायांसाठी कंबर कसली आहे.
लगेच, डिसेंबर २०१२ च्या शेवटच्या आठवड्यात भारतातले ‘काश्मिरी अलागाववादी’ नेते अब्दुल गनी भट, बिलाल गनी लोण, मौलाना अब्बास अन्सारी, वगैरे पाकिस्तानात जावून तिथले पंतप्रधान, लष्कर प्रमुख, मुंबई हल्ल्यातला आरोपी हाफिज सैद वगैरेंना भेटून आले. आणि त्यांनीही २०१४ मध्ये काश्मीर मुक्त करण्यासाठी ‘जिहाद’ करण्याची घोषणा करून टाकली.
आणि यानंतरच्या आठवड्यात सीमारेषेवर गडबड सुरु झाली. आधी पाकिस्तानने आरोप केला कि भारतीय सैनिकांनी एका पाकिस्तानी बंकरवर हल्ला करून १ पाक सैनिक मारला. लागोपाठ दुसऱ्या दिवशी भारताच्या सीमेत अर्धा मैल आत शिरुन, राजपुताना रायफल्सच्या २ सैनिकांना मारून पाकिस्तानने त्यांच्या मृतदेहाची विटंबना केली. गोळीबार, सीमा रेषेचे उल्लंघन बऱ्याच वेळा घडते. विशेषत: हिवाळ्यात अशी काहीतरी खोडी काढून, त्याच्या आडून नवीन अतिरेकी दर वर्षीच काश्मीरमध्ये घुसवले जातात. पण सीमेत आतपर्यंत शिरणे, मृतदेहाची विटंबना हा काही नेहमीचा प्रकार नाही. हाफिज सैद भारत सरकारला ज्या धमक्या देतो आहे, त्यावरून ही सगळी मोठ्या, दीर्घकालीन योजनेची लक्षणे दिसतात. यात पाक सरकारची भूमिका किती, त्यांचे नं ऐकणाऱ्या अतिरेक्यांची किती, हे प्रश्न शिल्लकच राहतात. पण आपण काही केलं, तरी भारत फक्त डोळे वटारून दाखवेल, हा विश्वास या दोघांनाही आपण, आपल्या सरकारनेच दिला आहे. गेल्या वर्ष २ वर्षांच्या काळात भारतात जिथे जिथे निरनिराळ्या इस्लामी संघटनांनी पूर्णपणे कायदा झुगारून द्यायची भूमिका घेतली, नव्हे कायद्याच्या रक्षकांवर सरळ समोरासमोर हल्ले केले, तेव्हा केंद्र सरकार किंवा वेगेवेगळी राज्य सरकारे कशी कोमात जातात, हे ही या सर्वांनी पहिलच आहे. त्यामुळे भारत सरकारची कुरापत काढायला कारण, आणि संधी दोन्ही पाकिस्तान मधल्या सरकारी आणि खाजगी अशा अनेक संघटनांना उपलब्ध आहेच.
पण मग युद्ध होईल का युद्ध करायला २ बाजू लागतात. त्यामुळे भारतालाही अशीच करणं आणि संधी, दोन्ही उपलब्ध आहे का, हे बघायला पाहिजे.
खरं म्हणजे कारण तर पाकिस्तानने पुरवल आहेच. पण युद्धाचा निर्णय ज्या राज्यकर्त्यांनी घ्यायचा, ते तो घेण्याची शक्यता फार कमी वाटते. त्यांना, का कोणाला माहिती, पण पाकिस्तानविरुद्ध काही करणे, किंवा नुसते बोलणे सुद्धा, यामुळे आपल्या सेक्युलर प्रतिमेला तडा जातो, असं वाटतं. त्यामुळे ६५ किंवा ७१ साली जशी युद्ध झाली, तसं काही तरी होण्याची शक्यता मला जवळजवळ शून्य वाटते.
शिवाय आपल्या आजच्या राज्यकर्त्यांना अमेरिकेची मर्जी फार महत्वाची वाटते. मनमोहनसिंग ज्या दोनच ठरावांच्या वेळेला मैदानात उतरले, सरकार पणाला लावायची भाषा बोलले, ते म्हणजे अणु करार आणि FDI. त्यामुळे त्यांना काय वाटेल, याचा अंदाज घेत घेत धोरण ठरवायचं म्हणजे युध्द करणं अशक्यच.
आणि समजा युद्ध करायचं, तर त्यासाठी अनेक पातळ्यांवर तयारी करावी लागते. गुप्तहेर खात्याकडून शत्रूच्या शक्तीची, भूभागाची, तयारीची माहिती मिळवावी लागते. शत्रू किती किंमत मोजायला तयार होईल, याचं अंदाज घ्यावा लागतो. आपली आर्थिक स्थिती बघावी लागते. आपली जनता या सरकारच्या पाठीशी किती काल किती विश्वासाने उभी राहील, ते पाहावं लागत. फौजा हलवाव्या लागतात, आणि त्यांना रसद पुरवायची तयारी करावी लागते. अनेक कटू राजकीय, आर्थिक निर्णय घ्यावे लागतात. राजकीय स्पर्धकांना विश्वासात घ्यावे लागते. हे सगळं करण्याची कर्तबगारी, चलाखी, आणि नैतिक बळ आज राज्यकर्त्यांमध्ये आहे कि नाही, याची मला शंकाच आहे.
शिवाय,पाकिस्ताननी सीमेवर आगळीक केल्यावर लगेच, ‘आज आत्ता ताबडतोब’ लढाई करणे याला लष्करी भाषेत शत्रूच्या वेळापत्रकानुसार, शत्रूने निवडलेल्या ठिकाणी लढाई करणे असे म्हणावे लागेल. कुठलाही लष्करप्रमुख याला तयार होणार नाही. २ उदाहरणे कदाचित उपयोगी होतील
(१) जनरल सॅम माणेकशॉ यांनी १९७१ च्या युद्दसंदर्भात पंतप्रधानांना ऐकवले होते – कसही करून लढाई करायची तर लगेच सुरु करु. पण ती जिंकायची असेल तर मला वेळापत्रक ठरवू द्या. इंदिरा गांधींनी त्यांच ऐकलं, आणि पूर्ण तयारी झाल्यानंतर युद्ध सुरु केले. अर्थातच भारतानी दैदिप्यमान (लष्करी) विजय मिळवला.
(२) अफजलखान राज्यावर चालून येत असताना शिवाजी महाराज प्रताप गडावर घट्ट बसून राहिले होते. त्याने प्रजेवर जुलूम केले तरी, हिंदू मंदिरे लुटली, फोडली तरी. शेवटी अफजलखानाला जावळीच्या जंगलात यावं लागल, आणि त्या अफाट फौजेचा मराठ्यांच्या सैन्यांनी अगदी कमी वेळात, शक्तीत संपूर्ण पराभव केला.
त्यामुळे भारताचे हवाई दल प्रमुख जर खरच (फेसबुकवर प्रसिद्ध झाल्याप्रमाणे) म्हणाले असतील, कि पंतप्रधानांनी आम्हाला स्पष्ट आदेश द्यावेत, पाकिस्तानला अर्ध्या तासात रिकाम मैदान करून टाकू, तर तो प्रकार केवळ बेटकुळ्या फुगवून दाखवण्याचा होता हे लक्षात घातला पाहिजे. त्याचा उपयोग आहेच. पण पंतप्रधान असा काही आदेश देणार नाहीत याची खात्री करून घेवून मगच ते बोलले असतील.
पण मग युद्ध नाही तर काय निव्वळ चीडचीड, वांझोटा संताप, हेच भारतीयांच्या नशिबी आहे का निव्वळ चीडचीड, वांझोटा संताप, हेच भारतीयांच्या नशिबी आहे का खरं म्हणजे अशी आवश्यकता नाही. पारंपारिक युद्ध सोडूनही अनेक प्रकारे पाकिस्तानला समजेल अशा भाषेत उत्तर देणे शक्य आहे.
इस्त्राएल अगदी उघडपणे, आणि अमेरिकेसारखे अनेक देश गुप्तपणे पण अधिकृत धोरण आखून देशाच्या शत्रूंना संपवण्यासाठी गुप्तहेरांच्या तुकड्या पाठवून सरळ खून पडत असतात. इस्त्राएलच नाव घेतल्यावर विटाळ होणाऱ्या सेक्युलर मित्रांसाठी, हा उपाय करणाऱ्यांमध्ये इराणचे नाव मोठे आहे. त्यांनी दिल्लीत इस्त्राएल राजदूत कार्यालयावर केलेला हल्ला लक्षात असेलच. इतक्यात तुर्कस्थान सरकारने म्हणे अशाच काही नकोशा लोकांना पॅरिसच्या रस्त्यावर ठार केलं. भारतातल्या न्यायालयांनी ज्यांना फरार आरोपी म्हणून जाहीर केलं, त्यांच्यातल्या काही जणांवर नेम धरला, तर अनेक पक्षी मरू शकतील. मग जागतिक पातळीवर आरोप आणि इन्कार हा खेळ बरेच दिवस चालत राहील.
कमांडो कारवाई किंवा क्षेपणास्त्र हल्ला करून काही महत्वाची ठिकाणे वेगाने नष्ट करणे, ही एक उपाय आहे. कालच भारताच्या संरक्षण खात्याने म्हणाले आहे कि १०००० अतिरेकी काश्मीरमध्ये शिरायच्या तयारीत आहेत. जर त्यांचे तळ कुठे आहेत, याची योग्य माहिती मिळाली, तर हा उपाय अनेक प्रश्न एका झटक्यात सोडवेल. आंतरराष्ट्रीय दडपण वगैरे निर्माण करायला जो वेळ लागतो, तो मिळणारच नाही. कदाचित अमेरिका वगैरे देशांना हे आवडणार नाही, पण ते जेव्हा पाकिस्तानात ड्रोन हल्ले करतात तेव्हा जी स्पष्टीकरणं देतात, तीच त्यांच्या तोंडावर टाकता येतील.
अगदी लष्करी कारवाई नाही, तर निदान आर्थिक नाकेबंदी करता येईल का, अमेरिका जी मदत पाकिस्तानला करते, त्यात कशी खीळ घालता येईल, या गोष्टी करण्यासारख्या आहेतच.
पण या सगळ्यात आपला नेमका शत्रू कोण, हे लक्खपणे दिसल पाहिजे. दुर्दैवाने आजच्या राज्यकर्त्यांना अशी भीती वाटते, कि पाकिस्तानविरुद्ध कारवाई केली, तर त्याचा राजकीय फायदा भाजपा घेईल. आणि त्यामुळे त्या भानगडीत पडायलाच नको.
त्यामुळे ‘भारत पाकिस्तान युद्ध होईल का’ याचं माझ्या दृष्टीने उत्तर ‘सध्या नाही’ हे आहे. पण जर एकूण भारतीय जनतेला एकदा पाकिस्तानला धडा शिकावावासा वाटला, तर ते अशक्य तर नाहीच, फार अवघडही नाही. पण त्यासाठी समाजाची इच्छाशक्ती आवश्यक आहे. फक्त राणा भीमदेवी आरोळ्या पुरेशा नाहीत. ही इच्छाशक्ती आपण भारतीयांनी गेल्या हजार बाराशे वर्षात मोजके अपवाद सोडले तर दाखवलेली नाही. आजच्या सरकारवर टीका करणे सोपे आहे, अवशाकाही आहे. पण जर पाकिस्तान सारखे दिवाळखोर, आणि मोडकळीला आलेले राष्ट्र आपल्याला डिवचत असेल, आणि त्याला आपली भीती वाटत नसेल, तर त्याला तुम्ही – मी- आपण सगळे मिळून जबाबदार आहोत. जर सरकार असे असेल, तर त्यालाही आपणच जबाबदार आहोत. जोवर आपण बदलत नाही, त्याची किंमत मोजायला तयार होत नाही, तोवर या परिस्थितीत बदल होणार नाही, हे नक्की.
मराठी लेख, Uncategorizedअणुचाचण्या, अफजलखान, पाकिस्तान, भारत पाक युद्ध, लढाई, वॉर अगेन्स्ट टेरर, संसदेवर अतिरेकी हल्ला, समझौता एक्सप्रेस, सॅम माणेकशॉ, हामिद करझाई, weapons of mass destruction
रात्रंदिन आम्हा युद्धाचा प्रसंग
काल दुपारी दिल्लीत पवार साहेबांना धक्काबुक्की झाल्याची बातमी आली, आणि महाराष्ट्रात गावोगावी रास्ता रोको, बंदचे हातखंडा प्रयोग सुरु झाले. काहीच कल्पना नसताना या प्रसंगात अडकलेल्यांना बऱ्याच हालांना तोंड द्यावे लागले. आजही अनेक गावात बंद आहे असे गृहीत धरून शाळा लवकर सोडल्या, काही ठिकाणी बसेस सुटल्याच नाहीत, वगैरे गोष्टी घडत राहिल्या. आपल्यापैकी बहुतेक लोकांना आपलं आयुष्य ‘शांत आणि स्थिर’ असावं असं वाटत असतं, आणि आपण कोणाच्या भानगडीत पाडत नसल्यामुळे लोकही आपल्या भानगडीत पडणार नाहीत, असं एक आशावाद असतो. पण युद्धाच्या बाबतीत जे म्हणाले जाते, तेच अशा ‘शान्ताताभांगाबाबातही खरे आहे – You may not be interested in war, but war is interested in you.
गेल्या काही दिवसात आपल्या शांत, सरळ आयुष्याला किती वेळा तडा गेला, एकदा आठवण करुया का शनिवारी, २६ तारखेला, मुंबईवरच्या भीषण अतिरेकी हल्ल्याला ३ वर्षे होतील. या काळात बेस्ट बेकरी, १३ जुलै सारखे अतिरेकी हल्ले तर झालेच. शिवाय राजकीय पक्षांची आंदोलने, सामाजिक चळवळी, मोर्चे, आणि शिवाय लहान मोठ्या नैसर्गिक आपत्ती यामुळे आपले रोजचे आयुष्य एका प्रकारे नवनवीन संकटाच्या छायेत जाऊ लागले आहे. गेल्या वर्षभरात देशभरात २२ भूकंप झाले आहेत, आणि त्यापैकी ८-१० भूकंपात स्थानिक नुकसान मोठ्या प्रमाणात झाले आहे. एखाद्या चित्रपटाच्या विरोधातले आंदोलन, राखीव जागांच्या बाजूचे किंवा विरुद्ध आंदोलन, एखाद्या महापुरुषाचा अपमान झाला म्हणून बंद, पेट्रोल चे भाव वाढले म्हणून निदर्शनं, रास्ता रोको, उसाचे भाव, अशा प्रत्येक लहान मोठ्या विषयांनी आपल्याला अशांत परिस्थितीला तोंड द्यायला लावले आहे. शिवाय मीडियामुळे, आणि एकूणच आयुष्य वेगवान झाल्यामुळे, अनेकदा आपल्यापासून बऱ्याच अंतरावर झालेल्या घटनांचेही त्रास आपल्याला सहन करावे लागतात. राजस्थानातल्या वार्षिक गुज्जर आंदोलनांचा फटका हे याचे सर्वात ठळक उदाहरण. शिवाय पाऊस, पूर, कोकण रेल्वेच्या मार्गात कडे कोसळण, वगैरे जरी दार वर्षीचेच असले, तरी त्यामुळे त्यात अडकणाऱ्याचे हाल, आणि त्यांच्या कुटुंबाला वाटणारी काळजी काही कमी होत नाही.
आणि अशा संकटाच्या काळात, माणशी किमान १ मोबाईल हातात असल्यामुळे एकमेकांची चौकशी करणे, काळजीचे sms पाठवणे याचीही आपल्याला सवय झाली आहे. “Be careful” ”take care” (किंवा नुसतंच tc) “take very good care of your loved ones” वगैरे चटकदार शब्दांमुळे ही काळजी घेणं/ दाखवणं जास्त जास्त सफाईदार, आणि कृत्रिम व्हायला लागलं आहे.
जेव्हा मागच्या वेळेस मला असे अनेक संदेश आले, तेव्हा मी काही जणांना विचारल, की काळजी घेवू म्हणजे नक्की काय करू तेव्हा मला फार काही धड उत्तरं मिळाली नाहीत. त्यामुळे, अंगभूत आगाऊपणाच्या आधारावर मीच काही गोष्टी आपल्या सर्वांच्या विचारासाठी मांडाव्या म्हणतो.
सर्वात पहिलं म्हणजे आपण ही गोष्ट मनाशी स्वीकारली पाहिजे, की आपण जरी कोणाच्या अध्यात मध्यात नसलो, तरी अनेक लहान मोठ्या कारणांनी आपलं ‘शांत आणि संथ’ आयुष्य ढवळून निघू शकतं, आणि आपल्याला काही तातडीच्या/ आणीबाणीच्या परिस्थितीला तोंड लागू शकतं, तसच आपल्या जवळच्यांपैकी कोणीतरी अशा परिस्थितीत असल्यामुळे आपल्याला बरीच चिंता वाटू शकते.
आता एकदा हे स्वीकारल्यानंतर, व्यक्तीच्या आणि कुटुंबाच्या पातळीवर या परिस्थितीला घाबरून नं जाता, हात पाय नं गाळता, कसं तोंड देता येईल याची काही ना काही योजना आपल्याला कदाचित बनवावीशी वाटेल. अशी योजना करण्यामुळे घबराट, यामुळे आपण आणखीन संकटात सापडण्याची शक्यता कमी होईल. आपण जर आपली नीट काळजी घेवू शकलो, तर आपण इतरांनाही मदत करू शकू. शिवाय आपण अशा परिस्थितीत काय करणार आहोत, हे आपल्या जवळच्या माणसांना माहिती असेल, तर ते आपली चिंता करून अस्वस्थ होणार नाहीत.
प्रत्येक घातपात/ अपघात/ घटना वेगवेगळी असली, तरी आपल्याला साधारणपणे काय दिसतं
प्रत्यक्ष घटनास्थळी प्रचंड गोंधळ उडतो. काही वेळ कोणाचा पायपोस कोणाच्या पायात नाही, अशी अवस्था असते. घटनेत प्रत्यक्ष जखमी झालेले सोडून बाकी लोक शक्यतोवर त्या ठिकाणापासून लांब जायचा प्रयत्न करतात.
थोड्याच वेळात घटनास्थळाकडे येणारे पोलीस, रुग्णवाहिका, माध्यम प्रतिनिधी , आणि मुख्य म्हणजे बघे, यांच्या गर्दीमुळे वाहतूक व्यवस्था कोलमडते. पोलीस अर्थातच घटनेच्या आसपास वाहतूक येवू नये, यासाठी काही रस्ते बंद करतात.
जरी प्रत्यक्षात मोबाईल टॉवर्स किंवा त्यांचं वीज पुरवठा हे व्यवस्थित असले, तरी एव्हाना आपण सुरक्षित आहोत, याची खात्री पटलेले लोक सगळ्या जगाला ही बातमी कळवायला उत्सुक असतात. ते मोबाईल नेटवर्कवर प्रचंड ताण निर्माण करतात
वीजपुरवठा बंद पडू शकतो, किंवा काही भागातला मदत कार्यासाठी बंद करावा लागू शकतो.
शांत पाण्यात दगड पडल्यावर तरंग उठावेत, तसे या घटनेचे हे परिणाम प्रत्यक्ष घटनास्थळापासून दूर पर्यंत पसरत जातात.
थोड्याच वेळात जखमीकिंवा मृतांना रुग्णालयात नेतात, आणि आता टिनपाट पुधार्यान्पाडून, मीडियापासून निव्वळ बघ्यांची गर्दी आता तिथे जमा होते. यापैकी प्रत्यक्ष मदत करणारे अगदी कमी असतात, आणि यंत्रणांवर या भाऊगर्दीचा मोठा ताण येतो.
ही सगळी बाह्य परिस्थिती लक्षात ठेवूनच आपण प्रत्येक जण स्वत:साठी एक सुरक्षा योजना करू शकू. योजना करताना खालील गोष्टी गृहीत धरल्या पाहिजेत
फोन, मोबाईल, इंटरनेट यांचा संपर्क अशक्य नाही तरी अवघड होवू शकतो. त्यामुळे त्यावर पूर्णपणे अवलंबून राहता येणार नाही.
कदाचित नेहमीचे रस्ते, सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था बंद असू शकते. त्यामुळे आपल्याला मदत करण्याची इच्छा, क्षमता असलेले लोक आपल्यापर्यंत पोचू शकणार नाहीत.
पोलीस किंवा तत्सम यंत्रणा प्रत्यक्ष ‘घटनास्थळी’ मदत/ अन्य कामात असतील, आणि त्यामुळे ते आपल्याला मदत करायला मोकळे असतीलच असं नाही.
गर्दीमुळे किंवा दुकाने बंद झाल्यामुळे कदाचीत आपल्याला रस्त्यावर खायच्या/ प्यायच्या वस्तू मिळणार नाहीत.
वीजपुरवठा बंद झाल्यामुळे, किंवा गर्दीमुळे, बँकांचे ATM बंद असू शकतात, आणि आपल्याला रोख रक्कम मिळायला अडचण होवू शकते.
रात्रीच्या वेळेस अंधार असू शकतो. नेहमी गजबजलेले, उजेडाचे भाग अशा प्रसंगी अंधारे, रिकामे असू शकतात.
त्यामुळे अर्थातच, स्वत:च्या बरोबर असलेल्या वस्तूंच्या आधारे, स्वत:ल जमतील अशाच गोष्टी या योजनेत असल्या पाहिजेत.
मला या संदर्भात काही गोष्टी सुचावाव्याश्या वाटतात:
प्रत्येक कुटुंबातल्या एखाद्या व्यक्तीला आपण ‘एकमेव संपर्क केंद्र’ म्हणून ठरवून ठेवावे. अशी व्यकती शक्यतोवर शांत, स्थिर मनाची आणि सतत संपर्कात राहू शकेल अशी असली पाहिजे.
कुठल्याही संकटाच्या वेळी आपण प्रथम या संपर्क केंद्र व्यक्तीला आपण कुठे आहोत, कशा परिस्थितीत आहोत, आणि काय करणार आहोत हे कळवावे. अन्य कुटुंबियांशी संपर्क करण्यात वेळ घालवू नये. त्यामुळे आपल्या मनावरचा, आणि मोबाईल नेटवर्क वरचा, अनावश्यक ताण कमी होईल.
आपली चिंता करणाऱ्या अन्य लोकांना, ते आपल्याला लगेच मदत देवू शकत नसल्यास, उत्तरे देवू नयेत. कारण यात आपला वेळ, मोबाईलची बॅटरी, आणि मनःशांती या सगळ्या गोष्टी पणाला लागतात. अर्थातच आपणही जर मदत करू शकणार नसलो, तर लोकांची चिंता करणारे/ दाखवणारे मेसेज पाठवू नये.
जर मदत करू शकणार नसलो, तर रुग्णालयात किंवा घटनास्थळी रेंगाळून, पोलीस यंत्रणेवरचा ताण वाढवू नये.
ज्या राजकीय सामाजिक परिस्थितीमुळे हे संकट आलं असं आपलं ठाम मत असेल, त्याबद्दलचे विनोद किंवा उपरोधिक मेसेज संकट दूर झाल्यानंतर, दुसऱ्या दिवशी पाठवले तरी चालतील.
जिथे आपण नेहमी किंवा रोज जातो (उदा ऑफीस), तिथे पाणी, अत्यावश्यक औषधे, टॉर्च, चेहेरा झाकणारा मोठा रुमाल किंवा मास्क अशा काही गोष्टी चटकन उचलून निघून जाता येईल, अशा ठिकाणी, एकत्र, तयार असाव्यात. यात थोडा सुका मेवा ठेवून भूकेचीही सोय करता येईल.
अशा सर्व ठिकाणांच्या इमारतीचा ढोबळ नकाशा आपल्याला माहिती असला पाहिजे. ज्यामुळे पुढचे दार बंद असेल तर मागचे दार कुठे आहे, ते उघडं असेल की कुलूप असेल, वगैरे गोष्टी चटकन आपल्या डोळ्यासमोर येतील, आणि आपण इतरांनाही मदत करू शकू. (अर्थात आपल्या देशात बहुतेक ठिकाणी असा दुसरा रस्ता बांधलेला असलाच तर वापरायच्या अवस्थेत नसतो.)
आपण रोज जे रस्ते वापरतो, ते बंद झाले तर कोणते रस्ते वापरता येतील, त्याचा आडाखा बांधून ठेवावा. हा मार्ग आपण वापरणार आहोत, हे आपल्या कुटुंबियांना माहिती असलं पाहिजे. कधीतरी संकट नसतांना त्या मार्गाने जावून तिथले ‘खाच खळगे’ ही माहिती करून घेता येतील.
मुंबई सारख्या शहरात ‘पतली गल्ली’ स्वरूपाचे अनेक short cut लोक रोज वापरत असतात. अशा एखाद्या अशांततेच्या परिस्थितीत ते वारयाचे की नाही, याचा तारतम्याने विचार केला पाहिजे. अंधारे, माणसांचा वावर नसलेले मार्ग टाळलेलेच चांगले.
संकटाच्या वेळेस जर गोंधळून जायचे नसेल, तर संकट नसतानाही ‘भानावर’ असण्याचे फार महत्व आहे. “आज सिक्युरीटीचा माणूस वेगळा दिसतोय”, किंवा “पलीकडच्या कोपऱ्यावर हे ४ लोक असे रस्ता अडवून का उभे आहेत” अशा सूचना भानावर असलेल्या माणसाचे मन त्याला देत असतं, आणि कदाचित संकट प्रत्यक्ष समोर उभं राहण्याच्या आधीच सावध झालेला माणूस त्याच्यावर सहज मात करू शकतो. अर्थातच भानावर असणे म्हणजे संशयी असणे नव्हे, किंवा घाबरट असणेही नव्हे.
कौटुंबिक योजनेमध्ये काय काय मुद्दे असले पाहिजेत
अशी योजना शक्यतोवर घरातल्या सगळ्यांनी मिळून बनवावी, लहान मुलांनाही सहभागी करून घ्यावे.
लहान मुलांची शाळा, पाळणाघर यांच्या अशा योजनांशी जुळती योजना केली पाहीजे. उदाहरणार्थ जर शहरातले व्यवहार ‘बंद’ झाले असतील, तर शाळा वेळेआधी सोडली जाईल, की मुले शाळेतच अधिक सुरक्षित राहतील असे समजून मुलांना शाळेतच थांबवले जाईल, हे आपल्याला पक्क माहिती असलं, तर त्यानुसार आपली योजना करता येईल.
मुलांच्या शाळांची बस/ रिक्षा यांच्या प्रसंगावधानामुळे आपले मूळ संकटात सुरक्षित रहाणार असते, त्यामुळे त्यांच्याशी नीट मैत्री करून, अशा प्रसंगी ते काय करतील, करू शकतील, याचा अंदाज घेवून किंवा त्यांना विश्वासात घेवून ही योजना त्यानुसार करावी लागेल.
ज्यांना सहज इकडून तिकडे जाता येणार नाही, अशा वृद्धांची तसेच घरातल्या पाळीव प्राण्यांचीही सोय करावी लागेल.
शाळा, लहान – मोठी ऑफीसेस, सरकारी कार्यालये, मोठ्या इमारती, यांना तर संकटाच्या वेळी कमीत कमी वेळात इमारत रिकामी करण्यापासून, आगीपासून, अनेक गोष्टींचा विचार करावा लागेल. जपान किंवा अन्य पाश्चात्य देशांमधला समाज किती शिस्तीने अशा प्रसंगांना सामोरा जातो, याचे अनेक मासले आपण सर्वांनी वाचले असतीलच. पण हे सगळं त्यांना जन्मजात किंवा रक्तातून येत नाही. त्यासाठी समाजानी योजना करणे, प्रशिक्षण देणे, आणि पुन्हा पुन्हा सराव करणे यातून ही शिस्त अंगी बाणत जाते. आपणही जर या सर्व गोष्टींचा मनापासून स्वीकार केळा, तर अशी योजना करणे, आणि शिस्त लावणे अशक्य नाही.
अशा कुठल्याही चर्चेच्या वेळेस आपल्याकडच्या अशिक्षित लोकांचे प्रमाण मोठे असल्याचे कारण तोंडावर फेकणारा एक वर्ग असतो. त्यांना असं वाटत, की या गावंढळ लोकांना इतकी ‘लय भारी’ योजना समजणारच नाही, आणि ते असे शिस्तीत वागणारच नाहीत. असं ज्यांना वाटत, त्यांनी एकदा पंढरपूरच्या वारीला जावून पहावं. म्हणजे एखाद्या माणसाच्या एखाद्या खुणेवर लक्ष ठेवून लाखांचा समुदाय कसा शांत होतो, कसा शिस्तीत चालतो, याचं प्रत्यंतर येईल. आणि वारीला आलेल्यांपैकी बहुदा कोणीच corporate training sessions पूर्ण केलेली नसतात, पण तरी त्यांना या शिस्तीच महत्व काळात, आणि ते त्यांच्या त्या वेळेच्या नेत्याचे आदेश बिन तक्रार, चोख पार पाडत असतात.
त्यामुळे हे आपल्याकडे अशक्य आहे, असं समजायचं काही कारण नाही. प्रश्न फक्त शिस्तीची, योजनेची परंपरा निर्माण करण्याचा आहे. वारकऱ्यांना हे करायला किती वर्ष लागली, आपल्याला माहित नाही. पण आपल्याला तेवढी मुदत नाही. पुढचं संकट कधी आपल्यासमोर येईल, त्याची खात्री नाही. त्यामुळे आपण स्वत:च्या पातळीवर तरी, पोलिसांना आपला त्रास होणार नाही अशा पद्धतीनी, पण पोलिसांवर अवलंबून नं राहता, आपली योजना बनवू या.
संत तुकारामांनी म्हटले आहे, रात्रंदिन आम्हा युद्धाचा प्रसंग अंतर्बाह्यजग आणि मन बाह्य जगात रोज युद्धाचा प्रसंग तर आपण अनुभवतो आहोतच. पण आपल्या मनातली भीती, गोंधळ, बेशिस्त, यांच्याशी युद्ध करून त्यांना जर आपण काही तयारी करून, पुन्हा पुन्हा सराव करून, ताब्यात आणल, तर बाहेरचे युद्ध आपल्याला जिंकता आलं नाही, तरी निदान त्यात आपलं कमीत कमी नुकसान होईल, आणि आपण त्याच्या धक्क्यातून लगेचच सावरू, एवढं नक्की.
मी काही या विषयाचा अभ्यासक नाही. मला व्यक्तिगत पातळीवर अशा संकटात सापडण्याचा अनुभवही अजून तरी नाही. त्यामुळे माझे काही विस्कळीत विचार फक्त इथे मांडले आहेत. आपण सर्वांनीही आपले मत/ अनुभव ओठे मांडले, तर अशी योजना करण्याचे महत्व, नं करण्याचे तोटे, असे सगळे मुद्दे जास्त स्पष्टपणे सगळ्यांना काळातील, आणि प्रत्यक्ष आयुष्यात उपयोगीही पडतील.
कोणी कर्ज देईल का कर्ज
कोणी कर्ज देईल का कर्ज
या उधळ्याला हवंय एक लहानसं कर्ज.
कोणी कर्ज देईल का कर्ज
परवा माझ्याकडे एक ओळखीचा माणूस आला. म्हणाला, मला कर्जाऊ पैसे हवे आहेत. देतोस का
आता, खरं तर कर्ज देणे हा काही माझा व्यवसाय नाही. गेल्या १५-२० वर्षांच्या ओळखीत आत्तापर्यंत आम्ही एकमेकांच्या आर्थिक व्यवहारांत फार लक्ष घातलेलं नाही. पण या माणसाची माझ्या आयुष्यात बरीच मोठी भूमिका आहे. त्यामुळे मला असं वाटलं, की शक्य असेल तर याला कर्ज दिलं पाहिजे. शिवाय बाजारभावापेक्षा जादा व्याज मिळण्याचा मोह होताच. पण मूळ मुद्दलाची सुरक्षितता थोडी तपासून बघावी, म्हणून मी काही प्रश्न विचारायला, चौकशी करायला, सुरवात केली:
तुमची Balance Sheet दाखवता का
साहेब आपण बनवतच नाही Balance Sheet. आता बनवणार आहे, आमचे अकौंटंट लक्ष घालताहेत त्या कामावर. साधारण १-२ वर्षांत नक्की तयार होईल. झाली की देतोच, एकदम अपटूडेट.
तुमच्या मालमत्ता काय आहेत त्याची यादी, किमती वगैरे देता येईल का
साहेब ती यादी पण बनवण्याचं काम चालू आहे. पण काही विघ्न संतोषी लोक त्यात अडथळे आणतात. तरी हरकत नाही. आपले लोक त्या काम मागे आहेतच. झाली की देतोच, एकदम अपटूडेट.
आपल्याला बाजारातून येणं किती आहे कोणाचे पैसे वगैरे थकलेत का कोणाचे पैसे वगैरे थकलेत का
साहेब, ही माहिती अशी एका ठिकाणी ठेवत नाही आपण. आपल्या सगळ्या भागातल्या वेगवेगळया याद्या असतात. मी त्यांना सांगतो परस्पर तुमच्याकडे माहिती द्यायला. आणि पैसे कशामुळे थकलेत ते काही तुम्ही विचारू नये, आणि आम्ही सांगू नये तसा तर तुमचा या माहितीशी काही संबंध पण नाही. पण तरी प्रत्येक भागातली आपली माणसं देतील तुम्हाला माहिती त्यांना वेळ होईल तसतशी.
बर, असं सांगा की गेल्या काही वर्षांत आपण काही मोठी गुंतवणूक वगैरे केली आहे का त्यातून काही उत्पन्न सुरु झालं का किंवा थोड्या दिवसात होईल का
साहेब, आपण फार गुंतवणुक केली आहे गेल्या २ वर्षांत. आणि अजूनही चालूच आहे. सरकारी सबसिडी आहे नं साहेब सध्या त्याच्यावर त्यासाठीचं तर पैसे हवेत अजून. आता एवढ्या मोठ्या कामात काही तरी गडबडी होतातच. आमच्या १०-१२ मालमत्ता अशा बांधल्या गेल्या, की ज्यात जायला यायला दरवाजा करायचं राहूनच गेलं. किंवा काही ठिकाणी ठरल्यापेक्षा खूप जास्त पैसे लागले. काही कामे २ वर्षापूर्वी पूर्ण व्हायला हवी होती, ती अजूनही थोडी थोडी शिल्लक आहेत. १-२ ठिकाणी तर पूर्ण व्हायच्या आधीच बांधकाम पडला सुद्धा. पण त्याचं विशेष काही तुम्ही मनावर घेवू नका. आपण मूळ प्रकल्पानुसार, नियमानुसार सगळ काम पूर्ण करून घेवू. फार तर ४ पैसे जास्त खर्च होतील, वेळ लागेल. पण काम एकदम नियमानुसार होणारच.
हे जे तुमचं कम उशिरा पूर्ण होतय किंवा पडलं, त्याच्या कंत्राटदार लोकांना तुम्ही काही दंड केला की नाही जोरदार
नाही हो साहेब, चांगले लोक आहेत ते. त्यांना कशाला उगीच त्रास द्यायचा शिवाय आपण मागे असे दंड केले तेव्हा ते लोक कोर्टात गेले. शेवटी आपल्या वकिलांनी आपल्याला सांगितलं की कोर्टात केस लढवत बसण्यापेक्षा काय मागतात ती नुकसान भरपाई देवून टाकलेली चांगली. असे कोर्टाबाहेर खूप खटले मिटवायला मदत केली आपल्या वकिलांनी. आपले वकील एक्सपर्ट आहेत, आधी खटले बरून नंतर नुकसान भरपाई देवून ते मिटवण्यात.
अहो, तुमच्याकडे किती मालमत्ता आहे, तुम्हाला माहिती नाही. तुम्हाला येणं किती, माहिती नाही. तुमचं येणं वसूल का होत नाही, तुम्ही सांगत नाही. तुम्ही जी गुंतवणूक करता, त्यातून कोणालाच काही फायदा नाही. तुम्ही खटले भरलेच, तर शेवटी तुम्हालाच नुकसान भरपाई द्यावी लागते. तुमचे कंत्राटदार तुमची कामं थकवतात, त्यांना तुम्ही काही करू शकत नाही. तुमचे कर्मचारी, त्यांच्याबद्दल जेवढं कमी बोलू तेवढ चांगलं. जर तुम्ही कर्ज घेतलाच, तर त्यातून तुम्ही आत जायला दरवाजेच नसलेल्या इमारती, रस्ते नसलेले पूल बांधणार. नाही तर गाड्या घोडे घेणार. घरादाराची सजावट करणार, रंग रंगोटी करणार. त्यातून काही उत्पन्न येईल असं काही कम करणार नाही. शिवाय जे काही बांधाल ते २-३ वर्षं उशिरा तरी बांधाल, किंवा कच्च, बांधतानाच पडेल असं बांधणार. मग मग तुम्हाला कर्ज द्यायचं, ते कशाच्या भरवशावर
साहेब, पैशाची सोय होणार नसेल, तर तसा स्पष्ट सांगा. मी दुसरीकडे जाईन . पण उगीच टीका करून चालत्या गाड्यात खीळ घालायचं काम करू नका. मागेही आम्ही असच मोठ कर्ज घेवून ते फेडून दाखवलं आहे. शिवाय crisil सारख्या प्रतिष्ठित कंपनीनी आम्हाला रेटिंग दिलं आहे, ते काय उगीच आम्ही एवढं रात्रंदिवस तुमच्या सारख्यांसाठी मरमर करतो, त्याची तुम्हाला किंमतच नाही.
आता, अशा माणसाला मी कर्ज द्याव का एखादी बँक देईल का एखादी बँक देईल का बाजारभावापेक्षा जादा व्याज मिळतं, म्हणून एखाद्यानी आयुष्याची पुंजी अशा ठिकाणी गुंतवावी का
 Balance Sheet नं बनवता crisil कडून क्रेडीट रेटिंग करून घेणारा माझी मालमत्ता किती, येणं किती, काही माहितीच नसलेला माझी मालमत्ता किती, येणं किती, काही माहितीच नसलेला निरुपयोगी बांधकाम करून ‘गुंतवणूक’ केली म्हणणारा निरुपयोगी बांधकाम करून ‘गुंतवणूक’ केली म्हणणारा येणं वसूल करता नं येणारा येणं वसूल करता नं येणारा सगळ्याच खटल्यात नुकसान भरपाई देणारा, पण तरी नवीन वकील नं शोधता नवीन खटले करत राहणारा
ही ‘व्यक्ती’ नसून संस्था आहे, तिचे नाव आहे नाशिक महानगरपालिका. आणि माहिती अधिकार कायद्यांतर्गत केलेल्या वेगवेगळया अर्जातून हा बाकी सगळा आर्थिक भोंगळपणा स्पष्ट झाला आहे. आणि परवाच महापालीकेनी महासभेत ठराव करून, १५० कोटी रुपये कर्ज काढायचं नक्की केलं आहे.
जवाहरलाल नेहरू नागरी पुनरुथ्थान योजनेतला ‘स्वनिधी’ भरण्यासाठी महानगरपालिकेला पैसे हवे आहेत. पण त्याच योजनेच्या प्रस्तावाला मंजुरी घेताना महापालीकेनी ज्या अटी कबुल केल्या, त्यात आर्थिक सुप्रशासानाशी जोडलेल्या खालील अटी होत्या:
दर तिमाहीला लेख परिक्षीत आर्थिक पत्रके, ताळेबंद २ महिन्यात जाहीर करणे
दर वर्षीचे हिशोब ऑडिट करून घेवून ३ महिन्यात प्रसिद्ध करणे
सर्व चालू प्रकल्पांची सध्याची स्थिती काय, या बद्दल नियमितपणे माहिती जाहीर करणे
जे कर/ पैसे वसूल झाले नाहीत, त्याची नावे व वसुली नं होण्याची करणे जाहीर करणे
हीच सगळी माहिती आम्ही माहिती अधिकार कायद्याखाली अर्ज करून पालिकेला मागतीय. पण एकाही प्रश्नाचे उत्तर नीट तयार नाही. ‘पुढच्या’ वर्षाचा अर्थ संकल्प ते वर्ष निम्म संपून गेल्यावर मंजूर होतो. आणि ही सगळी माहिती जिथे जाहीर करायची, त्या महापालिकेच्या वेबसाईटवर फक्त एखाद्या प्रकल्पावर किती पैसे खर्च झाले, याबद्दलची ३ महिने जुनीपुराणी माहिती.
या महापालीकेनी गेल्या काही वर्षांत असे डझनभर पूल बांधलेत, की ज्या पुलावर जायला रस्ताच नाही. भुयारी गटार योजनेसाठी कोट्यावधी रुपये खर्च झाले, पण वेळेवर एकही काम पूर्ण नाही. सगळ्या कंत्राटदारांनी कबुल केलं आहे, की दर महिन्याला कामाचा प्रगती अहवाल दाखवणारी CD देवू. पण महापालिकेत मात्र एकही CD पोचलीच नाही. शेकडो कोटी रुपये अदा होतात, पण महापालिकेच्या अधिकाऱ्यांनी कामाची प्रत कशी तपासली, याबद्दल महापालिका सांगू शकत नाही. उशीर झाल्याबद्दल एकाही कंत्राटदाराला दंड केलेला नाही.
या योजनेचा केंद्र आणि राज्य सरकारचा वाटा किती, ते आकडे प्रस्तावाला मंजुरी देताना नक्की झाले. आता त्यानंतर उशीर झाल्यामुळे किंवा भाव वाढल्यामुळे जो जादा खर्च होईल, तो सर्व महापालीकेनीच सोसायचा आहे. म्हणजे यातली काही कामे जर अपेक्षित दर्जाची झाली नाहीत, तर तो भर नाशिकच्या नागरिकांनी सोसायचा आहे. य प्रत्येक कामातून किती नागरिकांना कोणत्या सोयी मिळणार, पायी चालणाऱ्यांना रस्त्यावर जागा रहाणार का, प्यायचं पाणी मिळणार का, हे प्रश्न अनुत्तरीतच आहेत.
आपल्या गावातही असाच आर्थिक बेशिस्तीचा कारभार कदाचित चालू असेल. पुण्यात थकलेल्या घर पट्टीचे आणि पाणी बिलाचे आकडे कसे शेकडो कोटीत पोचले आहेत, ते तिथल्या सजग नागरिक मंचाचे कार्यकर्ते ओरडून सांगत आहेतच. पण हा सगळा आपला पैसा आहे. त्यामुळे तो जर नीट वापरला, गुंतवला जात नसेल, त्यातून नागरी सोयी उभ्या नं राहता फक्त राजकारणी, बाबू आणि कंत्राटदार यांच्या घराला सोन्याची कौलं चढणार असतील, तर सगळ्यात मोठी चूक आपल्या बेजबाबदार वागण्याची आहे – आपल्याला या कारभारावर लक्ष ठेवावं लागेल, प्रश्न विचारावे लागतील, पाठ पुरावा करावा लागेल. कधीतरी हेत्वारोप सहन करावे लागतील.
पण जर आपण ‘मला काय त्याचे’ म्हणून गप्पा बसणार असलो, किंवा ‘मी एकटा काय करणार’ म्हणून जबाबदारी झटकणार असलो, तर मग काही वर्षांनी नागरी सुविधांच्या अभावी आपले आयष्या अजून अजून अवघड होत जाईल, तेव्हा त्याची जबाबदारी आपल्याला टाळता येणार नाही. आणि अजून २५-३० वर्षांनी जेव्हा कोणीतरी तरुण मनुष्य आपल्याला विचारेल की जेव्हा आपल्या गावाचं दिवसा ढवळ्या वाटोळं होत होतं, लुट होत होती, तेव्हा तुम्हीं का डोळ्यावर कातडं ओढून बसला होतात, तेव्हा आपल्याला मान खाली घालून ऐकून घ्यावं लागेल. आपल्या नाकर्तेपणाची किंमत पुढच्या पिढीला मोजावी लागणार आहे. त्यामुळे या सगळ्या कारभाराचा आर्थिक हिशोब आग्रहानी मागावा लागेल. त्यापुढे जावून, या खर्चाचा समाजातल्या नक्की किती लोकांना काय उपयोग झाला, हे बघण्यासाठी त्याचे social audit करून घ्यावे लागेल. यापुढे महापालिकांच्या मोठ्या खर्चाच्या वेळी आपली मते स्पष्टपणे, अभ्यास करून मांडावी लागतील. इतकाच नाही, तर अशा वेळेला आपल्याला आलेले चांगले- वाईट अनुभव इतरांना कळावेत म्हणून लिहूनही ठेवावे लागतील.
थोडक्यात, जर आपण सजग नागरिक बनून आपली सामाजिक लायकी वाढवली, तरच आपल्याला आजच्यापेक्षा चांगले राज्यकर्ते मागण्याचा हक्क मिळेल – आणि तसे राज्यकर्तेही मिळतील.
मराठी लेख, Right to Information Actजवाहरलाल नेहरू नागरी पुनरुत्थान योजना, सजग नागरिक मंच, JNNURM, Nashik, RTI
या MV Wisdom पासून आपण काही शहाणपणा शिकणार आहोत का
उठता बसता शिवाजी महाराजांचं नाव घेणारे राज्यकर्ते आणि विरोधी पक्ष लाभलेल्या राज्यात आपण राहतो आहोत. पण आपली सामुहिक शिवभक्ती दाढी वाढवून किंवा घराला बुरुज बांधून, शिवजयंतीला नाचून किंवा फार तर ढोंगी शिवभक्तांना शिव्यांची लाखोली वाहूनच व्यक्त होवू शकते. त्यांची दूरदृष्टी, किल्ल्यांच्या सुरक्षेची काळजी,किंवा नैतिक उंची या भानगडी आपल्यापर्यंत फारशा पोचत नाहीत, परवडत तर अजिबात नाहीत.
२६ नोव्हेंबर २००८ ला मुंबईवर भयंकर हल्ला झाला. केवळ १० अतिरेक्यांनी सगळी मुंबईची सुरक्षा यंत्रणा ४ दिवस वेठीला धरली. यासाठी लागणारा सगळा दारूगोळा आणि अत्याधुनिक संपर्क साधनं घेवून ते समुद्रमार्गानी मुंबईत शिरले. त्यानंतरच्या काळात प्रत्येक सुरक्षा अधिकारी आणि संबंधित किंवा असंबद्ध मंत्री आपल्याला जोरदार भाषण देवून सांगत होते, की आता मुंबई आणि पश्चिम किनारपट्टीच्या रक्षणाची पुरेपूर काळजी घेतली जाईल, त्यासाठी पैसा कमी पडू दिला जाणार नाही, वगैरे वगैरे.
त्या हल्ल्यानंतर आपण मुंबईच्या किनारपट्टीवर काय काय बघितलं
२३ मार्च २०१०: तट रक्षक दलाचे विवेक नावाचे जहाज इंदिरा गोदीत दुरुस्तीसाठी उभं असताना त्याच्यावर ग्लोबल प्युरीटी नावाचे मालवाहू जहाज आपटल्यामुळे उलटलं, आणि तळाला गेलं. दुरुस्तीच्या काळात याच्या रक्षणाची जबाबदारी कोणाची, तसच इंदिरा गोदीत असे अपघात होवू नयेत, हे कोण पाहणार, हे प्रश्न अजूनही अनुत्तरीत आहेत.
१० ऑगस्ट २०१०: खालेजा आणि चित्रा नावाच्या २ मालवाहू जहाजांची मुंबई बंदरालागत ५ किलोमीटरवर टक्कर झाली, आणि जहाजातून समुद्रात कोसळलेल्या कंटेनर्सच्या भितीनी मुंबई बंदर काही काळ बंद ठेवावं लागलं. जवळजवळ ४०० टन खनिज तेल समुद्रात सांडले. नौदलाला बरीच डोकेफोड करून हा मार्ग मोकळा करावा लागला. पण मुंबईचे किनारे, आणि विशेषतः तिवराच्या किनाऱ्यांच, पर्यावरणाचं बराच नुकसान थांबवता आलं नाही. मच्छीमार अनेक दिवस मासेमारी करू शकले नाहीत. ज्या परिसरात जहाजांची वाहतूक पूर्णपणे बंदर व्यवस्थापन नियंत्रीत करत असते, तेथील या महागड्या आणि धोकेदायक अपघाताची जबाबदारी कधी नक्की झालीच नाही.
३१ ऑगस्ट २०१०: डॉल्फीन, आणि नंद हजारा या जहाजांची इंदिरा डॉक मध्ये टक्कर झाली. चौकशीमध्ये स्पष्ट झालं, की गोदीतल्या जहाजांचे वाहतूक नियंत्रण करण्याची जबाबदारी ज्यांच्याकडे आहे, त्यांचे प्रशिक्षण पुरेसे नाही, आणि त्यांना नियमांचे पुरेसे गांभीर्य नाही.
३० जानेवारी २०११: नोर्दीक्लेक (चूक भूल द्यावीघ्यावी) नावाचे मालवाहू जहाज, भारतीय नौदलाच्या विंध्यगिरी नावाच्या (फ्रिगेट श्रेणीच्या, विमानवाहू ) लढाऊ जहाजावर समोरासमोर आदळलं. आश्चर्य असं, की लढाईत मोठ नुकसान सहन करूनही लढत राहण्यासाठी बांधलेल्या विन्ध्यगीरीच्या इंजिनाला आग लागली. ती विझवण्याच्या प्रयत्नात बोटीत इतकं पाणी शिरलं, की हे लढाऊ जहाज चक्क बुडल. त्या दिवशी या जहाजात नौसैनिक, अधिकारी आणि त्यांचे कुटुंबीय असे सगळे, अन्य ४ नौदलाच्या बोटींसह समुद्र सहलीला गेले होते. सुदैवाने कोणाला जीव गमवावा लागला नाही. नंतरच्या चौकशीत असं कळल, की या एकूण गोंधळात भाग घेतलेली ५ नौदलाची आणि २ मालवाहू अशा जहाजांपैकी काहींनी आपला ठरलेले, आखून दिलेला मार्ग सोडून दिला होता. रस्त्यावर गाडी चालवताना समोरच्या लेनमध्ये घुसल्यामुळे, थोडक्यात बेदरकारपणे वाहन हाकल्यामुळे, हा मोठा अपघात झाला. Vessel Traffic Management System नावाची अत्याधुनिक यंत्रणा दोन्ही जहाजांवर असूनही हा अपघात झालाच. माझगाव गोदीत १९८१मध्ये ७१ कोटी रुपये खर्चून उभारलेलं हे जहाज ५ महिन्यांच्या प्रयत्नानंतर काही दिवसांपूर्वी एकदाचं बाहेर काढलय. आता ते दुरुस्त करून पुन्हा वापरता येवू शकतं का, याचे प्रयत्न सुरु होतील.
जुहू चौपाटीवर रुतलेल्या जहाजाकडे मोठ्या उत्सुकतेने पाहणारे हौशी मुंबईकर
वरवर बघता यापेक्षा किरकोळ वाटणारं, पण या सगळ्या अपघातांपेक्षा जास्त गंभीर प्रकरण आहे, ते गेल्या १५ दिवसांपासून बांद्र्याच्या किनाऱ्यासमोर रुतलेल्या MV Wisdom नामक जहाजाचे.
काय आहे याचा इतिहास हे कुठून इथे आलंय हे कुठून इथे आलंय कुठे निघाल होत आणि ते असं भरकटल कस काय हे थेट किनाऱ्याशी भिडेपर्यंत कोणालाच कळलं नाही, की कोणालाच थांबवता आलं नाही हे थेट किनाऱ्याशी भिडेपर्यंत कोणालाच कळलं नाही, की कोणालाच थांबवता आलं नाही जर हे धूड बांद्र सी लिंकला धडकले असते तर जर हे धूड बांद्र सी लिंकला धडकले असते तर याचे मालक कोण त्यांना याची काही काळजी कशी नाही असे अनंत प्रश्न या जहाजाने उभे केले आहेत. आपण थोडक्यात या साऱ्या प्रश्नांचा उलगडा करायचा प्रयत्न करूयात.
या जहाजाचा प्रवास सुरु झाला तो १९८४ साली, जर्मनीत, हम्बुर्गमध्ये. त्याचं मूळ नाव ‘ओलांदिया’. त्यानंतर अनेक वेळा देश, मालक, नाव, आणि अवस्था बदलत बदलत सध्या त्याची मालकी कोणाकडे आहे, ते मात्र नक्की सांगता येत नाही. सिंगापूरच्या ‘अल् युनायटेड मेरीटाईम बिझनेस प्रा. ली.’ चे नाव बोटीच्या कागदपत्रांमध्ये आहे. पण अलंग च्या एखाद्या भंगार व्यापाऱ्याने हे विकत घेतलं असेल, असं बोललं जातं. मुंबईत गोदी च्या आसपासच्या पानवाल्यापासून अनेकांना हे गुपित ठाऊक असेल, पण अधिकृतपणे मात्र ‘तपास चालू आहे’. २६ वर्ष समुद्रावर भटकल्यावर आता हे जहाज गुजराथमधील अलंग बंदरात आणून रीतसर भंगारमध्ये काढायची तयारी सुरु झाली होती. हा शेवटचा प्रवास स्वत:च्या बळावर करण्याची शक्ती या जहाजात नव्हती. त्यामुळे अपघातात निकामी झालेली गाडी ‘टोचन’ करून न्यावी तसं वीजडम् ला न्यायच ठरलं.
६०० टन वजनाच, इंजिन बंद असलेलं, रिकाम जहाज खेचून नेण हा प्रकार धोकेदायक समजला जातो. जगात सगळीकडे प्रत्यक्ष ओढण्यासाठी २ टग बोटी, आणि एक राखीव टग बोट बरोबर जाणे आवश्यक समजतात. शिवाय हे लटांबर किनाऱ्यापासून पुरेसे लांबून न्यावे आणि त्याला ज्या बंदरात जायचयं ते जवळ आलं, की मग किनाऱ्याकडे येताना अन्य जहाजे, दीपस्तंभ, वगैरेपासून सांभाळून, शक्यतोवर तटरक्षक दलाच्या मार्गदर्शनाखाली आणावे असे संकेत आहेत. या शिवाय या सगळ्या जहाजांनी स्वतंत्रपणे जवळच्या किनाऱ्यावरच्या अधिकाऱ्यांना दर काही तासांनी संपर्क करून आपण कुठे आहोत ती जागा (अक्षांश, रेखांश), वाऱ्याची दिशा, वेग, लाटा, हवामान वगैरे माहिती कळवत राहणे, आणि त्यांच्या सूचनांचे तंतोतंत पालन करणेही आवश्यक असते.
आता प्रत्यक्षात काय काय घडल वीजडम् लं ओढायला ‘सीबल्क प्लोव्हर’ नावाची एकच टग बोट हजर होती. शेवटी भंगार जहाजावर एवढा खर्च करायचं काही कारण मालकांना दिसेना. शिवाय भारतातच तर जायचं, काही गडबड झाली, तरी सांभाळून घेवू, असा एक आत्मविश्वास त्यांना असेलच. हे जहाज कोलंबोहून निघालं, ते केव्हा तरी मे महिन्याच्या तिसऱ्या आठवड्यात. खरं तर हा काळ श्रीलंका किंवा दक्षिण भारताच्या किनारपट्टीवर मान्सूनचे वारे सुटण्याचा, आणि समुद्र खवळलेला राहण्याचा. त्यामुळे असे धोकेदायक प्रवास टाळले जातात, किंवा मान्सून सुरु व्हायच्या आत घाईघाईने उरकले जातात. पण कोलंबो बंदराबाहेर या जहाजाने बराच वेळ घालवला. कदाचित या काळात वीजडम् च्या खरेदीचा व्यवहार पूर्ण झालं असेल. प्रत्यक्षात जेव्हा २९ मे रोजी प्रवास सुरु झाला, तेव्हा कोलंबो बंदराच्या अधिकाऱ्यांकडे नोंद केली गेली, की आता हे जहाज केरळात कोच्ची बंदराकडे निघालं आहे. या वेळेपर्यंत हे ‘सीबल्क प्लोव्हर’ दर ६-८ तासांनी आपण कुठे आहोत, हे कोलंबोला कळवत होते. या टग बोट वर उपग्रहाच्या माध्यमातून भर समुद्रातही चालणारी आधुनिक मोबाईल यंत्रणा होती, आणि अर्थात ही यंत्रणा चालवू शकणारा प्रशिक्षित कर्मचारी वर्गही असेल. पण कोलंबोहून निघाल्यानंतर, ३०मे २०११ च्या संध्याकाळी ६ नंतर, या जहाजाने एकदाही कुठल्याही बंदराशी संपर्क करून आपले ठिकाण वगैरे कळवायचे कष्ट घेतले नाहीत. जर हे प्रकरण कोच्चीला बंदरात गेलं असेल, तर त्यांच्याकडे याची नोंद नाही. भारताच्या पश्चिम किनारपट्टीवर, मुंबई पर्यंत, लहान मोठी २१ बंदरे आहेत. शिवाय नौसेनेची ठिकाणे, दीपस्तंभ, स्वतंत्र वाहतूक नियंत्रक, या प्रत्येक ठिकाणच्या रडारवर हे जहाज दिसलं असेल. यांची क्षमता किमान १०० किलो मीटर पर्यंत असते. शिवाय वीजडम् मध्ये काहीच माल नव्हता. इंधनही नव्हतं. त्यामुळे हे जहाज जवळजवळ सगळं पाण्याच्या पातळीच्या वर असेल. अशा परिस्थतीत तर ते नुसत्या डोळ्यांनाही बऱ्याच लांबून दिसत असेल. शिवाय या परिसरात जी अन्य मालवाहू, किंवा नौदलाची, तट रक्षक दलाची जहाजं असतील, त्यांनाही रडारवर ही जोडगोळी दिसली असेल. जर एखादे अनोळखी जहाज, कुठलाही संपर्क न करता या परिसरात दिसत असेल, तर त्या जहाजाला संपर्क करून सावध करणे, संपर्क नं झाल्यास प्रत्यक्ष स्पीडबोट वगैरे पाठवून जहाजाला तंबी देणे किंवा गरज असेल तर मदत देणे, हे तट रक्षक दलाचे रोजचे कामच आहे. प्रत्यक्षात भारताच्या सागरी हद्दीत दीड हजार किलोमीटर प्रवास करणाऱ्या या जहाजाबाबत असे काही घडल्याची अधिकृत नोंद नाही. या प्रवासात त्यांच्याशी संपर्क करायचा प्रयत्न कदाचित अन्य जहाजांनीही केला असेल. आणि संपर्क नं झाल्याबद्दल, किंवा किनाऱ्याच्या फार जवळून अशी धोकेदायक बोट जात असल्याबद्दल त्यांनी तक्रारही केली असेल. पण अशा तक्रारीचं काय झालं, हे काही कोणी अधिकृतपणे सांगायला तयार नाही.
शेवटी, हा १५०० किलोमीटरचा प्रवास संपवल्यानंतर, मुंबई बंदर आणि बॉम्बे हाय च्या तेल विहिरींच्या मधून पुढे आल्यानंतर, ११जूनला, या दोन्ही बोटींना बांधून ठेवणारा दोर/ साखळदंड तुटला, आणि वीजडम्चं पुढचा प्रवास फक्त वारा, समुद्राच्या लता, आणि प्रवाह यांच्या मर्जीवर चालू झाला. सीबल्क प्लोव्हर ने, म्हणे, या घटनेची माहिती लगेच तट रक्षक दलाला दिली होती. पण आता पोलिसांनी जी तक्रार नोंदवली आहे, त्याच्यात असं लिहिलंय, की अशी काही माहिती दिली नाही. इकडे वाऱ्यावर भरकटत वीजडम् किनाऱ्याकडे आलं, आणि बांद्द्रा सी लिंक पासून अगदी जवळ, जुहू चौपाटी जवळ, वाळूत फसल. ते किनारपट्टीपासून इतकं जवळ आहे, की लोक त्याला बघायला गर्दी करायला लागले आहेत.
सागरी सुरक्षेची ‘डोळ्यात तेल घालून’ काळजी घेणाऱ्या सगळ्या यंत्रणा कुचकामी होत्या, की त्यांना काही सूचना मिळाल्या होत्या मागच्या वेळेला अतिरेक्यांनी एक मच्छीमार नौका ताब्यात घेतली, आणि केवळ पाठीवर उचलून आणता येईल इतकेच समान त्यांना घेवून येत आले. या ६००० टन क्षमतेच्या जहाजातून काय काय आणता आलं असतं मागच्या वेळेला अतिरेक्यांनी एक मच्छीमार नौका ताब्यात घेतली, आणि केवळ पाठीवर उचलून आणता येईल इतकेच समान त्यांना घेवून येत आले. या ६००० टन क्षमतेच्या जहाजातून काय काय आणता आलं असतं बंदुका, दारूगोळा, लष्करी ट्रक्स, की एखादा लहानसा अणुबॉम्ब बंदुका, दारूगोळा, लष्करी ट्रक्स, की एखादा लहानसा अणुबॉम्ब किती माणस येवू शकली असती किती माणस येवू शकली असती हे जहाज बॉम्बे हाय परिसरात, तेल विहिरीवर किंवा तेलवाहू जहाजावर आपटलं असतं तर हे जहाज बॉम्बे हाय परिसरात, तेल विहिरीवर किंवा तेलवाहू जहाजावर आपटलं असतं तर काही नौकानयन तज्ञांचे मत असे आहे, की दोर तुटल्याची कथा ही शुद्ध बकवास आहे. भरतीची वेळ, वाऱ्याचा वेग, सागरी प्रवाह, याचं गणित मांडून बांद्द्रा सी लिंक वर आपटेल, अशा बेतानी हे जहाज मुद्दाम योग्य जागी आणून सोडून दिले. आणि केवळ नशिबानी, वाऱ्याची दिशा थोडी बदलल्यामुळे, तिथून ३-४ किलोमीटर दूर येवून रुतल. पण लिंकवर आपटले असते तर काही नौकानयन तज्ञांचे मत असे आहे, की दोर तुटल्याची कथा ही शुद्ध बकवास आहे. भरतीची वेळ, वाऱ्याचा वेग, सागरी प्रवाह, याचं गणित मांडून बांद्द्रा सी लिंक वर आपटेल, अशा बेतानी हे जहाज मुद्दाम योग्य जागी आणून सोडून दिले. आणि केवळ नशिबानी, वाऱ्याची दिशा थोडी बदलल्यामुळे, तिथून ३-४ किलोमीटर दूर येवून रुतल. पण लिंकवर आपटले असते तर १६,००० कोटी रुपये पाण्यात गेले असते. शिवाय जगभर बेअब्रू झाली असती, ती वेगळीच.
यातला सगळ्यात मोठा, महत्वाचा मुद्दा आहे तो सर्व सुरक्षा यंत्रणांनी हा विषय उपेक्षेनी मारण्याचा. टगबोटीच्या कर्मचाऱ्यांचे जबाब नोंदवून, त्यांना हे रुतलेले जहाज काढायला मदत करण्यासाठी थांबवून ठेवणे, या पलीकडे या संदर्भात काहीही कारवाई झालेली नाही. हे जहाज रुतल्यावर त्याचा एक नांगर टाकून ते स्थिर करणारे कोणीतरी या जहाजावर होते. त्यांचे पुढे काय झाले ते कुठे गेले त्यांना कोणी शोधतय का केरळ पासून मुंबईपर्यंत या जहाजांना संपर्क करायचा कोणी प्रयत्न केला का केरळ पासून मुंबईपर्यंत या जहाजांना संपर्क करायचा कोणी प्रयत्न केला का कोच्ची, मंगलोर, पणजी, मार्मागोवा, जवाहरलाल नेहरु पोर्ट, बॉम्बे हाय या महत्वाच्या ठिकाणी (तरी) जहाजांच्या प्रत्येक संपर्काचे लॉग बुक ठेवलेले असेल. त्यात अनेक प्रश्नांची उत्तरे मिळतील. किंवा नवीन प्रश्न निर्माण होतील.
नौकानयन, बंदर व्यवस्थापन, किंवा सागरी सुरक्षा या विषयाचे अजिबात ज्ञान नसलेल्या माझ्यासारख्या माणसाला पडलेले काही प्रश्न:
१) वीजडम् आणि सीबल्क प्लोव्हर, या दोन्ही जहाजांवर Automatic Identification System होती का ती चालू होती का
२) समुद्र प्रवासास अयोग्य जहाजांना भारताच्या सागरी हद्दीत प्रवेश करतांना भारताची परवानगी घेणे आवश्यक आहे, आणि अशा जहाजांना परवानगी नाकारण्याचा, किंवा योग्य अटींवरच प्रवेश देण्याचा पूर्ण अधिकार, आंतरराष्ट्रीय संकेतानुसार, भारताला आहे. अशी परवानगी मागितली होती का दिली होती का
३) असे धोकेदायक, आणि स्वत:ची ओळख लपवलेले जहाज सागरी हद्दीतून १,५०० किलोमीटर प्रवास करेपर्यंत सुरक्षा व्यवस्थेच्या नजरेला पडले नाही का की ‘आपल्या माणसांच्या’ गाड्या जशा टोल नं भरता, जकात नाक्यावर नं थांबता निघून जावू शकतात, तशी काही व्यवस्था या जोडगोळीसाठी झालेली होती
४) अशा ‘टग – टो’ प्रवासासाठी सागरी वाहतूक विभागाच्या महानिर्देशाकांनी १९७४ साली एक नियमावली लागू केली होती. या प्रकरणात तिची पूर्ण अंमलबजावणी झाली का गेल्या ३६ वर्षांत जगात, विशेषत: संपर्क साधने आणि अतिरेकी कारवाया या २ संदर्भात जे फरक पडले, त्यानुसार या नियमात काही बदल करावेसे वाटले नाही का
५) या घटनेनंतर सुरक्षा यंत्रणांचे मौन बेफीकीरीतून आले आहे, की त्यामागे स्वत:ची कातडी वाचवण्याचा साधासा विचार आहे
सागरी सुरक्षेबद्दलइतके निष्काळजी राहणे आपल्याला परवडेल का अशा परिस्थितीत शिवाजी महाराजांचे नाव घेण्याचा आपल्याला काही अधिकार आहे का अशा परिस्थितीत शिवाजी महाराजांचे नाव घेण्याचा आपल्याला काही अधिकार आहे का एकीकडे सतत मोगलांशी लढाया चालू असताना, भविष्यातल्या शत्रूंना शह देण्यासाठी नवीन सागरी किल्ले बांधून किंवा जुने दुरुस्त करून, त्यासाठी पाण्यासारखा पैसा आणि मनुष्यबळ खर्च करणाऱ्या राजाची दूरदृष्टी असणारे राज्यकर्ते आता कुठून आणायचे एकीकडे सतत मोगलांशी लढाया चालू असताना, भविष्यातल्या शत्रूंना शह देण्यासाठी नवीन सागरी किल्ले बांधून किंवा जुने दुरुस्त करून, त्यासाठी पाण्यासारखा पैसा आणि मनुष्यबळ खर्च करणाऱ्या राजाची दूरदृष्टी असणारे राज्यकर्ते आता कुठून आणायचे ठरलेल्या कर्तव्यात चूक करणाऱ्या प्रतापराव गुजरांना ‘काम पूर्ण झाल्याशिवाय आम्हाला तोंड दाखवू नका’ असे ठणकावून सांगणाऱ्या महाराजांचे सहकारी एवढ्या शब्दाखातर प्राण द्यायला तयार होते. आजच्या राज्यकर्त्यांमध्ये असे काही करण्याचे नैतिक बळ आहे का ठरलेल्या कर्तव्यात चूक करणाऱ्या प्रतापराव गुजरांना ‘काम पूर्ण झाल्याशिवाय आम्हाला तोंड दाखवू नका’ असे ठणकावून सांगणाऱ्या महाराजांचे सहकारी एवढ्या शब्दाखातर प्राण द्यायला तयार होते. आजच्या राज्यकर्त्यांमध्ये असे काही करण्याचे नैतिक बळ आहे का मोक्याच्या जागी बदली मिळवतांना मोजून पैसे देणारा अशा वेळी त्याचे कर्तव्य बजावेल की त्याची गुंतवणूक वसूल करायची संधी म्हणून अशा एखाद्या जहाजाकडे दुर्लक्ष करेल मोक्याच्या जागी बदली मिळवतांना मोजून पैसे देणारा अशा वेळी त्याचे कर्तव्य बजावेल की त्याची गुंतवणूक वसूल करायची संधी म्हणून अशा एखाद्या जहाजाकडे दुर्लक्ष करेल काही गडबड झाली, तर सांभाळून घेणारे साहेब आहेतच.
पण राज्यकर्त्यांना आणि सरकारी बाबूंना शिव्या देवून आपली जबाबदारी संपते का योग्य माणसे या जागांवर बसवण्याची काळजी नं घेणारा आपला समाज, नक्की कुठल्या टप्प्यावर धडा शिकेल योग्य माणसे या जागांवर बसवण्याची काळजी नं घेणारा आपला समाज, नक्की कुठल्या टप्प्यावर धडा शिकेल ‘मला काय त्याचे’ हा प्रश्न एक दिवस अचानक गैरलागू बनतो, हे आपल्याला कधी कळणार ‘मला काय त्याचे’ हा प्रश्न एक दिवस अचानक गैरलागू बनतो, हे आपल्याला कधी कळणार आपल्याला कदाचित शिवाजी निर्माण करता येणार नाही. पण सुरक्षा नियमाचा आग्रह धरणारा एखादा सावळ्या जर आपल्याला भेटला, तर त्याला दमदाटी करून, किंवा चहापाणी देवून, त्यालाही बनचुका करायच्या ऐवजी आपण त्याचे कौतुक करून, नियम पाळून, त्याचा उत्साह तर वाढवू शकतो
वाचाळ प्रकाश बाळ आणि त्यांचा उतरता काळ
तुमचं नाव मतदार यादीतून गायब करणाऱ्यांची झोप कशी उडवाल
इन्कमटॅक्सचे टॉप टेन थकबाकीदार


जुर्गेन क्लॉप लिव्हरपूल संघातील आघाडीपटूवर समाधानी - Maha Sports

जुर्गेन क्लॉप लिव्हरपूल संघातील आघाडीपटूवर समाधानी
जुर्गेन क्लॉप लिव्हरपूल संघातील आघाडीपटूवर समाधानी
इंग्लिश प्रीमियर लीगमधील लिव्हरपूल संघ आणि त्याच्या भोवतालचे वलय खूप मोठे आहे. या संघाने फुटबॉल विश्वाला खूप मोठे खेळाडू दिले आहेत. या संघाची मागील काही सामन्यातील कामगिरी खूप खराब झाली आहे. या संघाने मागील सहा सामन्यामध्ये फक्त २ वेळा १ पेक्षा जास्त गोल केला आहे. त्यामुळे या संघावर आणि प्रशिक्षक जुर्गेन क्लॉप यांच्यावर टीका होत आहे.
जुर्गेन क्लॉप या सर्व टीकानंतरही आपल्या संघातील खेळाडूंच्या पाठीशी उभे आहेत. त्यांना स्ट्रायकर म्हणून कोणी नवीन खेळाडू नको असून संघातील खेळाडूंच्या कामगिरीवर पूर्ण भरोसा आहे. बाकीचे संघ उदाहरणार्थ मँचेस्टर युनाइटेड आणि चेल्सी यांनी या वर्षी मोठी रक्कम देऊन नवीन स्ट्रायकर घेऊन गोलचा धडाका लावला आला.
मँचेस्टर युनाइटेडचा स्ट्रायकर रोमुलू लुकाकूने मागील ९ सामन्यात १० गोल केले आहेत तर चेल्सीच्या अल्वारो मोराटाने मागील ६ सामन्यात ५ गोल केले आहेत. या मोसमात लिव्हरपूल संघाने कोणत्याही मोठ्या खेळाडूला करारबद्ध केले नाही. प्रशिक्षकांनी डॅनियल स्टेरीज, रॉबेर्टो फिरमिंगो आणि डॅनिमिक सोलंकी या खेळाडूंवरच प्रशिक्षकांनी भरोसा दाखवला आहे.
एखाद्या मोठ्या खेळाडूला का स्ट्रायकर म्हणून संघाने करारबद्ध केले नाही,या प्रश्नाचे उत्तर देताना क्लॉप म्हणाले, मागील सामन्यात आम्ही काही गोल करण्याच्या संधी दडवल्या असल्या तरी संघाकडे असणारे फॉरवर्ड हे त्यांच्या जागेवर एकदम फिट आहेत. डॅनियल स्टेरीज दुखापतीतून सावरून तंदरुस्त आहे. डॅम सोलंकी हा इंग्लिश फुटबॉल मधील सर्वोत्तम तरुण खेळाडू आहे. रॉबेर्टो फिरमिंगो याने जरी मागील मोसमात २५ गोल केले नसले तरी तो प्रीमियर लीगमध्ये खेळणाऱ्या सर्वोत्तम स्ट्रायकरपैकी एक आहे.”
पुढे ते म्हणाले की, मला मान्य आहे संधी दडवल्या गेल्या पण अन्य कोणत्याही खेळाडूने देखील संधी दडवल्या असत्या. कदाचित तुम्ही म्हणाल हॅरी केन याने गोल केले असते. हे सत्य आहे कदाचित त्याने गोल केले असतेच. परंतु अन्य कोणत्याक्षणी तो देखील गोल ठरतोच.
खेळ कबड्डी भाग-२: सुरुवात प्रो कबड्डी लीगची..
पहा: वॉर्नरने दाखवली पुन्हा खिलाडूवृत्ती
कोपा डेलरेच्या विजेतेपदावर बार्सेलोनाचा सलग चौथ्यांदा शिक्कामोर्तब
मॅनचेस्टर सिटीला मिळाले प्रिमियर लीगचे विजेतेपद
बार्सेलोनाला पराभवाचा धक्का, रोमाचा पुढील फेरीत प्रवेश
एफसी पुणे सिटी संघाचा दिल्ली डायनॅमोस एफसी संघावर विजय
युवराज सिंग तेव्हाच होणार निवृत्त
चहल म्हणतो असे काही नाहीच
एका मोठ्या कबड्डी प्रशिक्षकाची गच्छंती
सानिया मिर्झा आणि शोएब मलिकच्या घरी हलणार पाळणा
युवराज सिंग तेव्हाच होणार निवृत्त
चहल म्हणतो असे काही नाहीच
एका मोठ्या कबड्डी प्रशिक्षकाची गच्छंती


विभागीय केंद्र - कोकण

नागपूर नाशिक औरंगाबाद लातूर कोकण अहमदनगर बीड (अंबाजोगाई) सोलापूर ठाणे
विभागीय केंद्र - कोकण
वसुंधरा कक्ष (पर्यावरण संवर्धन अभियान)
कृषी व सहकार व्यासपीठ
कायदेविषयक सहाय्य व सल्ला फोरम
यशवंतराव चव्हाण माहिती व तंत्रज्ञान प्रबोधिनी
यशवंतराव चव्हाण राष्ट्रीय ग्रंथालय
यशवंतराव चव्हाण केंद्र सभागृहे
अपंग हक्क विकास मंच
यशवंतराव चव्हाण प्रतिष्ठानचे वतीने ज्येष्ठ नागरिकांसाठी आनंद मेळावा व चालण्याची स्पर्धा..
यशवंतराव चव्हाण प्रतिष्ठान मुंबई, कोकण विभागीय केंद्र व रत्नागिरी शहर ज्येष्ठ नागरिक संघ, रत्नागिरी यांचे संयुक्त विद्यमाने १ ऑक्टोबर 'ज्येष्ठ नागरिक दिना' च्या निमित्ताने ज्येष्ठांसाठी आनंद मेळावा भारत शिक्षण मंडळाच्या ठाकूर सभागृहात आयोजित करण्यात आला आहे. या आनंद मेळाव्यानिमित्त सर्व ज्येष्ठांसाठी चालण्याची स्पर्धा भारत शिक्षण मंडळाच्या पटवर्धन हायस्कूलच्या मैदानावर घेण्यात येणार आहे. ही स्पर्धा पुरुष व महिला अशा दोन गटात घेण्यात येणार आहे. या स्पर्धेचा बक्षिस वितरण समारंभ त्याच दिवशी सायं ०३.३० वा. भारत शिक्षण मंडळाचे ठाकूर सभागृहात ज्येष्ठांसाठी आयोजित आनंद मेळाव्यात होणार आहे. या आनंद मेळाव्यात सौ. वैजयंती पाटील तसेच श्री. संजय पाटणकर व श्री. प्रविण डोंगरे यांच्या गायनाचा कार्यक्रम व ज्येष्ठांसाठी प्रश्नमंजुषेचा कार्यक्रम होणार आहे. यावेळी उपस्थित ज्येष्ठ नागरिकांना आपल्या कलेचे सादरीकरण करण्याची संधी मिळणार आहे.
जास्तीत जास्त ज्येष्ठ नागरिकांनी स्पर्धेत भाग घेऊन ज्येष्ठांसाठी आयोजित केलेल्या आनंदमेळाव्याला दि. १ ऑक्टोबर २०१६ रोजी उपस्थित रहाण्याचे आवाहन यशवंतराव चव्हाण प्रतिष्ठानचे वतीने करण्यात आले आहे.
'महात्मा फुले यांचे स्त्री शिक्षण विषयक विचार,
सामाजिक कार्य व आजची स्त्री' व्याख्यान संपन्न..
यशवंतराव चव्हाण प्रतिष्ठान, मुंबई - कोकण विभागीय केंद्र व आठल्ये-सप्रे-पित्रे महाविद्यालय, देवरुख जिल्हा रत्नागिरी यांचे संयुक्त विद्यमाने दि. २८ सप्टेंबर २०१६ रोजी आठवल्ये-सप्रे-प्रित्रे महाविद्यालयाचे सभागृहात महिलांसाठी व्याख्यानाचा कार्यक्रम संपन्न झाला. 'महात्मा फुले यांचे स्त्री शिक्षण विषयक विचार, सामाजिक कार्य व आजची स्त्री' या विषयावर डॉ. वर्षा फाटक यांनी महिलांना मार्गदर्शन केले.
'शिक्षक दिन' कार्यक्रम संपन्न..
विभागीय केंद्र - कोंकण
मा. श्री. राजाभाऊ लिमये
अध्यक्ष विभागीय केंद्र, कोंकण
श्री. अनिल नेवाळकर, सचिव
गणपती मारुती मंदिरा समोर,
टिळक आळी, जिल्हा रत्नागिरी,


हा नचिकेता कपूर आहे तरी कोण? – Atul Patankar

हा नचिकेता कपूर आहे तरी कोण
विकीलीक्सची सुनामी काल भारतीय संसदेवर कोसळली,आणि त्या भूकंपाच्या केंद्रबिंदूत एक नाव आढळले – नचिकेता कपूर. यांनी म्हणे नोटांनी भरलेली २ कपाटे अमेरिकेच्या माणसाला दाखवून सांगितलं, अणु करार नक्की होणार, खासदारांशी व्यवहाराची सगळी सोय झाली आहे
कोण आहे हा नचिकेता सतीश शर्मांशी यांचा काय संबंध सतीश शर्मांशी यांचा काय संबंध अमेरिकन दूतावासाचा याच्यावर एवढा विश्वास का अमेरिकन दूतावासाचा याच्यावर एवढा विश्वास का याच्या ‘तुम्ही टेन्शन घेवू नका हो, आपण सगळं बरोब्बर मॅनेज करू’ या प्रौढीला एवढ महत्व काय, की हे वाक्य, त्याच्या नावासकट, अमेरिकन दुतावासाने ‘वर’ कळवावं याच्या ‘तुम्ही टेन्शन घेवू नका हो, आपण सगळं बरोब्बर मॅनेज करू’ या प्रौढीला एवढ महत्व काय, की हे वाक्य, त्याच्या नावासकट, अमेरिकन दुतावासाने ‘वर’ कळवावं काय आहे याचा कॉंग्रेसमधला इतिहास काय आहे याचा कॉंग्रेसमधला इतिहास त्यात असं काय लपलय, की ज्यामुळे पंतप्रधानसुद्धा ‘मी असे काही आदेश दिले नव्हते’ एवढंच म्हणतात – नचिकेता (किंवा कॉंग्रेस) असं काही करणं शक्यच नाही असा विश्वास ते या माणसाबद्दल का दाखवू शकत नाहीत
उत्तरांचल मधले मूळ गाव सोडून आलेल्या नचीकेताच शिक्षण झालं उच्चभ्रू दिल्ली पब्लिक स्कूलमधून. लोक असं सांगतात, की दहावी नापास झाल्यावर त्यानी ‘जगाच्या प्रयोगशाळेत’ व्यावहारिक शिक्षण घ्यायला सुरवात केली. तुम्ही कुठल्या कॉलेजमध्ये शिकलात, या प्रश्नाला ‘ते सगळं पुन्हा केव्हा तरी’ असं उत्तर मिळत. पण बोलणं फराटेदार, अमेरिकन उच्चाराच्या इंग्रजीतून, नाहीतर डौलदार हिंदीतून. दिल्लीतल्या राजिंदर नगर भागातल्या सर गंगाराम हॉस्पिटल मार्गावर यांचा प्रशस्त बंगला आहे – लॉनवर १००-२०० माणसांना पार्टी देता यावी एवढा मोठा. खास सरंजामी दिल्ली इश्टाईलचा.
मनिष तिवारी युवक कांग्रेसचे अध्यक्ष असताना यांना तिथे महासचिव पदावर काम करायची संधी मिळाली. नंतर युवक कॉंग्रेसच्या ‘विदेश’ विभागाचे काम त्यांच्याकडे आले. या भूमिकेत दिल्लीतल्या अनेक राजदूत कार्यालयांशी ओळख वाढवून, नचिकेताने आपले सामाजिक वर्तुळ अफाट विस्तारले. जगभरातल्या उगवत्या ताऱ्यांना अमेरिकेच्या प्रभावात आणण्यासाठी अमेरिकन सरकारचा एक विभाग आहे – American Council for Young Political Leaders. नचिकेता कपूर यांचे जणू भारतातले अनधिकृत प्रवक्ते बनले. या संस्थेच्या अनेक पार्ट्या नचिकेतच्या बंगल्यावर रंगायला लागल्या.
दरम्यान, नचिकेताचा मेव्हणा सोनिया गांधींच्या जावयाचा, रॉबर्ट वड्राचा स्वीय सहाय्यक बनला. नचिकेताचे कॉंग्रेस पक्षातले स्थान मोठे होत गेले. राहुल गांधींचा बंगला, कॅप्टन सतीश शर्मांचा बंगला, वगैरे ठिकाणी त्याची उठबस वाढायला लागली. २००४च्या निवडणुकांत डाव्या पक्षांशी संपर्क ठेवण्याची जबाबदारी नचीकेतावर आली. त्यासाठी त्याने भारतीय कम्युनिस्ट पक्षाला २०,००० रुपयांची रोख देणगीही दिली. या यशस्वी कामगिरीनंतर त्याचा तोरा आणखीनच वाढत गेला. सतीश शर्मांच्या मुलाच्या लग्नाच्या पार्टीत कोण कोण आले याबद्दल जेव्हा वर्तमानपत्रांनी बातम्या दिल्या, तेव्हा राहुल गांधी आणि प्रियांका गांधी यांच्या पाठोपाठ नाव आलं ते नचीकेता कपूरचं.
२००४ साली काँग्रेस सरकार निवडून आल्याबरोबर, तत्कालीन राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार जे एन दीक्षित यांच्यासोबत ‘संशोधन अधिकारी’ म्हणून नचिकेता काम बघू लागला. त्यांच्या बरोबर अनेकदा विदेश दौऱ्यावरही गेला. त्याचे अमेरिकन दूतावसाशी संबंध या काळात अधिकच गहिरे होत गेले.
२००५ मध्ये, श्री. दीक्षित यांच्या निधनानंतर पर्यटन मंत्री रेणुका चौधरी यांच्या सोबत ‘विशेष कार्य अधिकारी’ (Officer on Special Duty) म्हणून याची नेमणूक झाली. २००७-८ मध्ये केव्हातरी अमेरिकन दुतावासाने रेणुका चौधरींच्या निदर्शनाला आणले, की कपूर साहेब घाऊक प्रमाणात, अनधिकृतपणे, अमेरिकन विसा मिळवण्यासाठी प्रयत्नशील आहेत. याचं काळात रेणुका चौधरींच्या कार्यालयातल्या काही कागदपत्रांमध्ये अनधिकृत बदल केल्याचा, हॅकिंगचा गुन्हाही नचीकेताविरुद्ध संसद मार्ग पोलीस ठाण्यात नोंदवला गेला, आणि कपूर साहेब पुन्हा नोकरी शोधू लागले. गुप्तहेर खात्याच्या काही खबरीमुळे, केंद्रीय मंत्रिमंडळाच्या नेमणूकाविषयक समितीने तेव्हा कार्मिक विभागातर्फे (Dept of Personnel and Training) एक परिपत्रक काढून कुठल्याही संवेदनशील जागेसाठी नचीकेताचा विचार करू नये, असे सर्व कार्यालयांना कळवले.
या अशा भक्कम शिफारशीमुळेच बहुतेक, २००८ मध्ये त्यांना त्यांच्या गुणाची योग्य कदर करणाऱ्या माणसासोबत काम करायची संधी मिळाली. सुरेश कलमाडींनी, मंत्री गटाच्या आदेशाकडे दुर्लक्ष करून, त्यांची नेमणूक केली ती कॉमनवेल्थ खेळांच्या संयोजन समितीच्या राजशिष्टाचार विभागाच्या सहसंचालक पदावर. (Deputy Director, Protocol)शिवाय परदेशी पत्रकारांशी संपर्क ठेवण्याचीही जबाबदारी नचीकेतावरच होती. या नात्याने त्याने दिल्लीतल्या विदेशी पत्रकार संघाचे सदस्यत्वही पटकावले. पण तेव्हढ्यात ‘अखिल भारतीय मुस्लीम एकता फोरम’ नावाच्या संघटनेच्या महम्मद युनूस सिद्दिकी यांनी माहिती अधिकार कायद्याखाली अर्ज करून त्यांच्या शैक्षणिक अर्हतेबद्दल माहिती मागवली. त्यामुळे नचिकेतला या पदावरूनही दूर व्हावं लागलं.
२००८मध्येच अमेरिकेतली अध्यक्षीय निवडणूक झाली. American Council for Young Political Leadersच्या सौजन्याने नचिकेता त्यासाठी ‘विशेष निरीक्षक’ या भूमिकेत अमेरिकेत जावून आला. त्याच्या त्या काळातल्या लेखांचे बरेच कौतुकही ACYPL ने केले होते.
आजच्या राजकारणात चलती आहे ती अशा नचीकेतांची. प्रत्येक पक्षाला यांची गरज वाटते, आणि राजकारण जेवढं अस्थिर आणि भ्रष्ट, तेवढे हे जोमानी वाढतात. आज कॉंग्रेसचे नेते याला ओळखही देणार नाहीत, पण पुढच्या वर्षी हा विषय थंड पडला, की पुन्हा पहिले पाढे पंचावन्न.
आपल्याला आपल्या देशाची चिंता वाटते, सरकारी कारभार सुधारावा असं वाटतं. त्यासाठी आपल्याला हे नचिकेता खड्यासारखे फेकून द्यावे लागतील. जे लोकप्रतिनिधी किंवा सरकारी नोकर आहेत, त्यांना काही तरी उत्तरदायित्व आहे. पण या नचीकेतासारख्या सत्तेच्या दलालांना कुठेच बंधन नाही. आणि यांचा मज वाढवतो तो ‘साहेबांपर्यंत’ थेट जायला घाबरणारे आपण. आपल्याला नगरसेवकाकडून मार्कशीट्सवर सही हवी असली, तरी आपण कुठल्या तरी ‘खास’ माणसाला विनंती करतो. आणि तो आपल्याला सांगतो, ‘काळजी करू नको. साहेब माझ्या शब्दाबाहेर नाहीत’. आपणही त्याची फी लगेच आनंदानी देवून टाकतो. मग त्याचा आत्मविश्वास वाढतो – खासदार खरेदी करण्याएवढा.
त्यामुळे या विकीलीक्स्चे काहीही होवो – आपण आपल्या भोवतालचे नचिकेता ओळखायला शिकूया. नियमात बसणारीच कामे करुया, आणि त्यासाठी मध्यस्थ टाळूया. लोकांनी मनावर घेतल, तरच लोकशाही टिकू शकते. नाहीतर वरून कीर्तन आतून तमाशा – तो बघणे आणि फेटे उडवणे एवढेच आपल्या हाती राहील.
Previous Article फेसबूक – सत्तांतराचे नवीन माध्यम
11 thoughts on “हा नचिकेता कपूर आहे तरी कोण
माहिती दिल्याबद्दलच्या भावना सगळ्यांनी पोहोचवल्या आहेतच. पण समारोपात जे आवाहन आहे ते खूपच महत्वाचे आहे. After all everybody has a role to perform, however small it may be. नुसते फेटे उडवून परिस्थिती बदलणार नाही.
फारच चांगला आणि माहितीपूर्ण लेख आहे…. शरदमणी ची खास मल्लिनाथी तडका द्यायला पुरेशी आहे.
क्या बात है अतूल………………thanks ……………..खुप माहिती समजली … जसे ..दहावी नापास नचिकेता कपूर…………..युवक कॉंग्रेसच्या ‘विदेश’ विभागाचे काम त्यांच्याकडे आले. ……………‘विशेष निरीक्षक’ या भूमिकेत अमेरिकेत जावून आला. नचिकेताचा मेव्हणा सोनिया गांधींच्या जावयाचा, रॉबर्ट वड्राचा स्वीय सहाय्यक बनला. ..वगैरे ………..
आपण आपल्या भोवतालचे नचिकेता ओळखायला शिकूया. नियमात बसणारीच कामे करुया, आणि त्यासाठी मध्यस्थ टाळूया. लोकांनी मनावर घेतल, तरच लोकशाही टिकू शकते…………..शेवट appealing …………
कठोपनिषदाचा नायक होता एक नचिकेता. तो सत्यासाठी उभा ठाकला व त्या प्रयत्नात मरण पत्करले. शेवटी यमाशी वाद जिंकला आणि अमर झाला. हा पठ्ठा सत्यासाठी नाही तर सत्तेसाठी उभा ठाकलेला दिसतो. हाही एका अर्थाने अमर आहेच. जो पर्यंत ‘दिल्ली’ आहे तो पर्यंत असे तिकडमबाज आणि फिक्सर नचिकेत अमरच राहणार.
नचिकेताविषयीची माहिती तर डोळे उघडणारी आहेच, पण शेवट फार मोलाचा आहे.
वाचाळ प्रकाश बाळ आणि त्यांचा उतरता काळ
तुमचं नाव मतदार यादीतून गायब करणाऱ्यांची झोप कशी उडवाल
इन्कमटॅक्सचे टॉप टेन थकबाकीदार


कार्यक्रम व उपक्रम

नागपूर नाशिक औरंगाबाद लातूर कोकण अहमदनगर बीड (अंबाजोगाई) सोलापूर ठाणे
वसुंधरा कक्ष (पर्यावरण संवर्धन अभियान)
कृषी व सहकार व्यासपीठ
कायदेविषयक सहाय्य व सल्ला फोरम
यशवंतराव चव्हाण माहिती व तंत्रज्ञान प्रबोधिनी
यशवंतराव चव्हाण राष्ट्रीय ग्रंथालय
यशवंतराव चव्हाण केंद्र सभागृहे
अपंग हक्क विकास मंच
नवमहाराष्ट्र युवा अभियान संपर्क
श्री. दत्ता बाळसराफ, कार्यक्रम व्यवस्थापक
जन. जगन्नाथराव भोसले मार्ग,
दूरध्वनी क्रमांक- २२८१७९७५ , २२०४३६१९


Bhakti Kavita-शिव नाम कलयुग

शिव ॐ ॐ कारा,
नशिबाचा खेळ आहे सारा॥ध्रु॥
अंनंत हे रुप तुझे भव दुःख हारी
येतो रं रंक राव तुझीयाचं दारी
दुःखी दिन दुबळ्याचा तुच कैवारी
करीतो मी सेवा तुझी मन मंदिरी
हरी ॐ शंकरा, नशिबाचा खेळ आहे सारा॥1॥
जीथं तीथं आंन्यायाचा सुटलाया वारा
खोट्यां नाट्याचा हा झाला पसारा
माणसाला माणसाचा नाही रे सहारा
तुझ्या खोट्या भक्तिचा हा करतो ईशारा
हरी ॐ शंकरा, नशिबाचा खेळ आहे सारा॥2॥
पावसा पाण्याचा झाला रे मारा
गाय वासराला ईथ मिळणा रं चारा
पेरून बी बीयान सोण्याच्या तारा
येऊदे पावसाच्या नाजुक धारा
हरी ॐ शंकरा,नशीबाचा खेळ आहे सारा॥3॥
काळ्या धन दौलतीचा भरुनीया ढेरा
आईबापा फिरवीतो दुसर्याच्या दारा
आपल्या पोर बायकोचा करी उपास मारा
मनात पाप याच्या रंग गोरा गोरा
हरी ॐ शंकरा,नशीबाचा खेळ आहे सारा॥4॥


Prem Kavita-प्रिय कविताचोरास...!

Author Topic: प्रिय कविताचोरास...
कविता लिहून पोस्ट करायचीही चोरी झाली
आज पुन्हा एका कवीची कविता चोरी गेली
चोरांनो चोरण्यासारख्या अनेक गोष्टी आहेत जगात
नका पाय ठेऊ तुम्ही उगीच कवितेच्या भागात
भावना कशासी खातात हे सांगण्याची वेळ आली
सोने चोरा पैसे चोरा आणखी काही चोरा
सवयच नसेल जात तर धान्य-धुन्य चोरा
कविता चोरुन संवेदना नका तुडवू पायदळी
कवीपणाची हौस मित्रा चोरीने भागत नाही
कविता चोरुन भाऊ कुणी कवी बनत नाही
"कविताचोर" नावाचा माझा कवितासंग्रह बनायची वेळ आली
(काल एका कविमित्रांच्या 2 कविता चोरी गेल्याचे वाचले.आणि राहवले गेले नाही)
हळुवार जपल्या त्या भावना….


मराठी विज्ञान परिषद - विकिपीडिया

येथे जा:	सुचालन, शोधयंत्र
मराठी विज्ञान परिषद संस्थेबद्दलचा मराठी विकिपीडिया वरील केवळ विश्वकोशीय लेख आहे. अधिक माहिती मराठी विज्ञान परिषद संस्थेबद्दलचे अधिकृत संकेतस्थळ नमूद केले असल्यास तेथे पाहावी अथवा येथे शोधावी
नेहमीचे प्रश्न आणि उत्तरदायकत्वास नकार
मुख्य पान: विकिपीडिया:सर्वसाधारण उत्तरदायकत्वास नकार
विकिपीडिया विश्वकोश (एनसायक्लोपीडिया)च्या पानातून /लेखातून नमूद केलेली, वापरलेली (used) किंवा संदर्भ दिलेली कोणतीही व्यापार चिन्हे, सेवा चिन्हे (service marks), collective marks, design rights हे, त्यांच्या संबंधित मालकांची संपत्ती आहेत. त्यांचा (इतरांच्या संपत्तीचा), या विकिपीडियातील लेखातील मूळ लेखकास असलेल्या CC-BY-SA आणि GFDL ने अभिप्रेत अशा परवान्याअतंर्गत, समान माहितीच्या पलीकडे तुम्ही उपयोग करू शकता, असा त्याचा अर्थ होत नाही (म्हणजे उपयोग करू शकत नाही).
तसे स्पष्ट अधिकृतपणे नमूद नसल्यास, विकिपीडिया आणि Wikimedia सारखी संकेतस्थळे अशा कोणत्याही मालकी हक्कदारांनी दुजोरा दिलेली endorsed अथवा त्यांच्याशी जोडली गेलेली affiliated नाहीत, असेच अपेक्षित आहे. आणि अर्थातच त्यामुळे, विकिपीडिया अन्यथा otherwise सुरक्षित अशी साधनसामग्री materials वापरण्यास कोणतीही परवानगी देऊ शकत नाही/देत नाही. अथवा अशा प्रकारच्या कोणत्याही अमूर्त सामग्रीचा incorporeal property [मराठी शब्द सुचवा] केलेला कोणताही उपयोग सर्वस्वी तुमच्या स्वतःच्या जबाबदारीवर असेल.
अधिकृत संकेतस्थळ:विकिपीडिया:सर्वसाधारण उत्तरदायकत्वास नकार येथे नमुद केल्या प्रमाणे येथे लिहिलेल्या कोणत्याही गोष्टीची/माहितीची परिपूर्णता, तिचा अचूकपणा किंवा तिची विश्वासार्हता यांची संबधित विषयांतील तज्‍ज्ञ व्यक्तीकडून पडताळणी झाली असल्याची/माहितीचे समसमी़क्षण झाले असल्याची कोणतीही खात्री/हमी उपलब्ध नाही, हे कृपया लक्षात घ्यावे.तशी कोणतीही जबाबदारी विकिपीडिया,विकिमिडिया अथवा तीचे दुसरे सद्स्य मुळीच घेत नाहीत.
याचा अर्थ असा नव्हे की, विकिपीडियात महत्त्वाची व अचूक माहिती असणारच नाही. उलट, येथे असलेली बहुतेक माहिती आपल्याला महत्त्वाची व अचूक अशीच आढळेल.विकिपीडिया वाचक आणि संपादक सदस्यांनी नमुद अधिकृत संकेतस्थळ खरोखर अधिकृत आहे याची खात्री करण्यात दक्ष रहावे असे आवाहन आहे.
तरीपण, विकिपीडिया येथे आढळण्यार्‍या माहितीच्या वैधतेची हमी (खात्री, guarantee) देता येत नाही.
सर्वसाधारण सजगतेच्या दृष्टीने वाचकांनी हेही लक्षात घ्यावे कि काही वेळा काही अधिकृत संकेतस्थळे अनधिकृतपणे कोणत्याही क्षणी कोणत्याही कालावधीकरिता हॅक अथवा उत्पातित झालेली असण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.त्यामुळे तेथील माहितीची पडताळणी तुमच्या स्वतःच्या जबाबदारीवर तुम्ही स्वतः दक्षतेने करणे नेहमीच गरजेचे असते.
बर्‍याचदा मराठी विकिपीडिया आणि विश्वकोश संकल्पनेची कल्पना नसलेले लोक गूगल सारख्या शोध संकेतस्थळावरून मराठी विकिपीडियातील ते शोधत असलेल्या संस्थेबद्दलच्या लेखावर पोहोचतात तो लेख म्हणजे अधिकृत संकेतस्थळ नाही हे न समजल्यामुळे त्याच पानावर/चर्चा पानावर अथवा विकिपीडिया मदतकेंद्रावर आपल्या शंका आणि समस्या अनवधानाने मांडताना आढळून येतात.(त्यानंतर बहूतेक वेळा मराठी विकिपीडिया संपादक तो मजकुर उत्पात म्हणून वगळून टाकतात आणि मराठी विकिपीडिया बद्दल विनाकारण गैरसमज निर्माण होऊ शकतात)
हे टाळण्याच्या दृष्टीने संस्था विषयक लेखात लावण्या करिता {{कोशीयलेख/संस्था}} लघुपथ {{संकोले}} हा साचा बनवला आहे तो सर्व संस्था खासकरून सर्व महाराष्ट्रासंबधी सर्व संस्था विषयक लेखात आवर्जून लावण्यात वाचक आणि सदस्यांनी सहकार्य करावे.
मराठी विज्ञान परिषदेची स्थापना इ.स. १९६६ साली झाली. विज्ञानाचा प्रसार प्रामुख्याने मराठी भाषेतून करणे, विज्ञानाचा वापर करण्याच्या दृष्टीने मराठी भाषा समृद्ध करणे, लोकांमध्ये वैज्ञानिक साक्षरता वाढवणे आणि वैज्ञानिक दृष्टी विकसित करणे अशी प्रमुख उद्दिष्टे समोर ठेवून कार्य करीत असलेल्या या संस्थेचे मध्यवर्ती कार्यालय मुंबईत चुनाभट्टी येथे आहे. मध्यवर्तीशी संस्थेशी संलग्न विभागांशी संख्या एकूण ६८ इतकी आहे. हे सर्व विभाग महाराष्ट्रभर विखुरले असून महाराष्ट्राबाहेरही परिषदेचे ४ विभाग कार्यरत आहेत.
अशाच उद्देशाने कलकत्यात १९१३ साली ’भारतीय विज्ञान परिषद संस्था’ स्थापन झाली आहे. मराठी विज्ञान परिषद या संस्थेहून निराळी आहे.
२.१ मुंबई व कोकण
४.१ कविवर्य मंगेश पाडगांवकर भाषासंवर्धक पुरस्कार -२०१७
वार्षिक संमेलने, विविध विषयावरील व्याख्याने, परिसंवाद, कार्यशाळा, शिबिरे, विद्यार्थ्यांसाठीचे प्रयोगाद्वारे विज्ञान शिक्षण देणारे विविध उपक्रम, मासिक विज्ञान गप्पांचा कार्यक्रम, दृकश्राव्य कार्यक्रम, घनकचरा व्यवस्थापन, सौरऊर्जा प्रसार, प्रासंगिक विषयावर जागरूकता, याचबरोबर विविध स्पर्धा घेऊन पुरस्कार / पारितोषिके देणे, स्वतंत्र विज्ञान मासिक चालवणे, वेगवेगळ्या विषयावरील पुस्तिकांचे प्रकाशन करणे असे उपक्रम परिषदेतर्फे पार पाडले जातात.
मध्यवर्ती संस्थेचे अध्यक्षपद इ.स. २००० सालापासून श्री. प्रभाकर देवधर (माजी अध्यक्ष, इलेक्ट्रॉनिक आयोग, भारत सरकार) हे सांभाळीत आहेत. आतापर्यंत हे पद डॉ.रा.वि.साठे (१९६६-७६), श्री.म.ना.गोगटे (१९७६-८२), प्रा.भा.मा.उदगांवकर (१९८२-९१), प्रा.जयंत नारळीकर (१९९१-९४), डॉ.वसंत गोवारीकर (१९९४-२०००) या मान्यवर शास्त्रज्ञ/वैज्ञानिकांनी भूषवले आहे.
मराठी विज्ञान परिषदेला भारत सरकारचा विज्ञान तंत्रज्ञान विभाग, तसेच इचलकरंजीचे फाय फाउंडेशन यांच्याकडून उत्तम कार्यासाठी पुरस्कार मिळाले आहेत. मराठी विज्ञान परिषदेच्या पत्रिकेलाही आतापर्यंत महाराष्ट्र साहित्य परिषद, महाराष्ट्र राज्य साहित्य आणि संस्कृती मंडळ अशा संस्थांकडून विशेष पुरस्कार प्राप्त झाले आहेत.
१) ईशान्य मुंबई, २) ठाणे, ३) डोंबिवली, ४) अंबरनाथ, ५) चिंचणी-तारापूर, ६) बोर्डी, ७) रोहा, ८) रत्नागिरी, ९) नारिंग्रे
१) लोणावळा, २) तळेगाव, ३) पुणे, ४) बारामती, ५) अहमदनगर, ६) कराड, ७) राजारामनगर, ८) सांगली, ९) कोल्हापूर, १०) गडहिंग्लज, ११) आजरा, १२) चंदगड, १३) बिद्री, १४) बार्शी, १५) सोलापूर
मराठीतून आधुनिक विज्ञानाचा प्रसार करणे या हेतूने १९६७ साली मराठी विज्ञान परिषद (पुणे विभाग) ह्या संस्थेची स्थापना झाली.
१) धुळे, २) चाळीसगाव, ३) नंदुरबार, ४) खांडबारा, ५) साक्री, ६) नाशिक
१) औरंगाबाद, २) जालना, ३) उदगीर, ४) उमरगा, ५) नांदेड, ६) किनवट, ७) बीड, ८) हिंगोली, ९) उस्मानाबाद, १०) नळदुर्ग, ११) उमरी, १२) माजलगांव
१) नागपूर, २) वरोरा, ३) वणी, ४) अमरावती, ५) गडचिरोली, ६) अहेरी, ७) नवरगाव, ८) वाशीम, ९) अकोला, १०) मुर्तिजापूर, ११) बुलढाणा, १२) पारस, १३) पुसद, १४) उमरखेड, १५) भंडारा, १६) वडसा, १७) चंद्रपूर, १८) आर्वी, १९) आरमोरी, २०) मानोरा, २१) मालेगांव, २२) गोंदिया
१) बडोदा, २) गोवा, ३) बेळगाव, ४) भोपाळ
मराठी विज्ञान परिषदेचे पहिले अधिवेश १९६६मध्ये झाले होते.
४४वे अधिवेशन नागपूरला २२ ते २४ जानेवारी २०१० या कालावधीत झाले होते.
४५वे अधिवेशन बोर्डीला १८-२० डिसेंबरला भरले होते.
४६वे अधिवेशन ३ ते५ नोव्हेंबर २०११दरम्यान पुणे मुक्कामी झाले होते.
४७वे अखिल भारतीय मराठी विज्ञान अधिवेशन ७ ते ९ डिसेंबर २०१२ या काळात बारामती येथे झाले.
कविवर्य मंगेश पाडगांवकर भाषासंवर्धक पुरस्कार -२०१७[संपादन]
मराठी भाषा व साहित्याच्या विकासासाठी कार्यरत असणाऱ्यांना महाराष्ट्र शासनातर्फे देण्यात येणारा, ‘कविवर्य मंगेश पाडगांवकर भाषासंवर्धक पुरस्कार’[१] हा पुरस्कार या वर्षी मराठी विज्ञान परिषदेला देण्यात येत आहे. सामान्य माणसापर्यंत मराठी भाषेतून विज्ञान पोहोचवण्याच्या दृष्टीने, परिषद करीत असलेल्या गेल्या पाच दशकांच्या प्रयत्नांना मिळालेली ही मोठी पावती आहे. विविध विषयांवरील अभ्यासवर्ग, व्याख्याने, पुस्तके, इ-पुस्तके, मासिक, अशा विविध माध्यमांद्वारे, परिषद मराठीतून विज्ञानप्रसाराचे हे कार्य करीत आली आहे. या अभिमानास्पद गौरवाला पात्र होण्यासाठी, परिषदेच्या सत्तरहून अधिक विभागांतील परिषदेचे कार्यकर्ते, हितचिंतक, देणगीदार, कर्मचारीवृंद, अशा अनेक घटकांचा हातभार लागला आहे. या सर्वांचे मनःपूर्वक अभिनंदन
↑ [१]दि.२२ फेब्रुवारी २०१८ च्या शासननिर्णयानुसार सन २०१७ या वर्षाचा “कविवर्य मंगेश पाडगांवकर मराठी भाषा-संवर्धक पुरस्कार”
येथे काय जोडले आहे
या पानातील शेवटचा बदल २३ एप्रिल २०१८ रोजी ११:०६ वाजता केला गेला.
येथील मजकूर हा क्रियेटीव्ह कॉमन्स अट्रीब्युशन/शेअर-अलाईक लायसन्स या अंतर्गत उपलब्ध आहेत;अतिरिक्त अटी लागू असू शकतात. अधिक माहितीसाठी हे बघा वापरण्याच्या अटी.


Twinkle Khanna doesn’t regret of not being successful in bollywood | ट्विंकल खन्ना म्हणते, मी अभिनेत्री म्हणून फ्लॉप झाले; पण... | CNX Masti

आज दुपारी १ वाजता ‘झी मराठी’वर पाहा महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अवॉर्ड्सचा रंगतदार सोहळा
रंगला शानदार सोहळा,‘लोकमत’च्या सोहळ्यात अवतरले ‘स्टायलिश’ तारांगण
महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अवॉर्ड
Hritik Roshan Style: दुस-यांना आकर्षित करेल अशी स्वतःची वेगळी स्टाइल तुम्हाला बनवते 'स्टाइलिश'
स्टाइलमध्ये असावी ओरिजनालिटीः तेजस्विनी पंडीत
स्टाइल हे एक प्रेझेंटेशन
लोकमत महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अॅवॉर्डवेळी दिसला टायगर श्रॉफचा रॉकींग अंदाज
लोकमत महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अॅवॉर्डवेळी दिसला सोनाली बेंद्रेचा इंडो-वेस्टर्न लुक
लोकमत महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अॅवॉर्डवेळी दिसला सई ताम्हणकरचा ग्लॅमरस लूक
फर्जंद या चित्रपटात तानाजी मालुसरेंच्या भूमिकेत गणेश यादव
सचिन तेंडूलकरच्या वाढदिवसाचे औचित्य साधून तेंडल्या चित्रपटाच्या पोस्टरचे अनावरण
'डोण्ट वरी बी हॅप्पी'मध्ये स्पृहा जोशीची जागा घेणार ही अभिनेत्री
‘अभिनय माझं प्रेम आणि आयुष्य’ - पल्लवी जोशी
दर्शकांनी साथ दिल्यास मराठी चित्रपट यशस्वी- कश्मिरा शहा
Interview : उत्तम डायरेक्शनमुळे भूमिकेला न्याय देता आला- भालचंद्र (भाऊ) कदम
सई ताम्हणकर श्रमदान करून साजरा करणार महाराष्ट्रदिन
सिद्धार्थला गवसली आयुष्यातील सर्वात सुंदर जागा
पहिला मराठी सिनेमा प्रदर्शित होण्यापूर्वीच स्वानंदी बेर्डेने साईन केला दुसरा सिनेमा
shikari marathi movie review : शिकाऱ्याच्या जाळ्यात अडकलेल्या अभिनेत्रीची कथा
mantra marathi movie review : आस्तिक - नास्तिक यावर भाष्य करणारा मंत्र
या कारणामुळे मराठी बिग बॉसमध्ये झळकली नाही ‘वाट बघतोय रिक्षावाला’ म्हणणारी अभिनेत्री, साकारणार २८ भूमिका
या ठिकाणी रंगणार धमाल ‘स्टॅण्ड अप कॉमेडी’ शो
सचिन कुंडलकर स्मार्टफोनवर करणार या सिनेमाचं शूट, निसर्गरम्य ठिकाणी होणार चित्रीकरण
‘पद्मावत’वर भारी पडतोय महेशबाबूचा ‘भारत एने नेनू’; दोनचं दिवसांत कमावला १०० कोटींचा गल्ला
'कलंक'नंतर म्युझिकल चित्रपटात दिसणार आलिया भट्ट...
‘पल्लू लटके...’ गाण्यावर अशी थिरकली अमिताभ बच्चन यांची लेक श्वेता बच्चन
सोशल मीडियाचा वापर करून स्वत:ला प्रमोट करा- अरमान मलिक
निया शर्मा म्हणते, माझ्या लिपस्टिकच्या शेडवर टीका करणा-यांची मला पर्वा नाही
थॅलेसेमिया देशापुढे आव्हान : जॅकी श्रॉफ
एली अवराम नाही तर 'या' अभिनेत्रीला डेट करतोय हार्दिक पांड्या
शाहिद कपूर आणि मीरा राजपूत यांच्या घरी पुन्हा एकदा हलणार पळणा
मुंबईच्या रेल्वे स्टेशनवर दिवसभर बिनधास्त फिरत होती ‘चुलबुली गर्ल’,पण कोणीही तिला ओळखले नाही
Nanu Ki Jaanu Movie Review : न हसवणारा, न घाबरवणारा विनोदी भयपट
Mercury Movie Review : डायलॉगविना खिळवून ठेवणारा थ्रिलर - ‘मर्क्युरी’
प्रेमात अपयश आल्याने ही अभिनेत्री राहिली आयुष्यभर अविवाहित, अभिनय सोडून आता करते हे काम
‘वॉन्टेड’च्या ‘या’ गाण्याने लावले लोकांना वेड, १८ तासांत १८ लाख व्ह्युज
 होय, हुमा कुरेशीला ओळखणेही झाले कठीण
सैफ अली खानच्या कालाकांडीमधले दुसऱ्या साँगचे टीझर रिलीज
ब्रॅड पिटच्या आयुष्यात नव्या सुंदरीची एन्ट्री अँजेलिना जोली इतकीच आहे सुंदर
shocking :  लग्नाच्या तीन आठवड्यांपूर्वी जॉन सीना व निकी बेलाचे ब्रेकअप
हॉलिवूडच्या ‘या’ अभिनेत्रीने उत्तर प्रदेशातील मुलाला घेतले दत्तक, फोटो केला शेअर
मायकल जॅक्सनच्या मुलीने ‘या’ अभिनेत्रीसोबत समलैंगिक संबंध असल्याची दिली कबुली
एकटेपणामुळे वैतागली अ‍ॅँजेलिना जोली; या व्यक्तीला करतेय डेट
‘क्वांटिको-३’च्या प्रोमोमध्ये प्रियांका चोप्राने लावला अ‍ॅक्शन अन् हॉटनेसचा तडका
बिग बॉस मराठीच्या घरामध्ये अनिल थत्तेना आली कुटुंबीयांची आठवण
या अभिनेत्याचे सुयज घोषमुळे झाले हे स्वप्न पूर्ण
सई आणि पुष्करमध्ये का झाला वाद
स्वत:च्या टॅलेंटवर विश्वास ठेवा - अंजली आनंद
‘शारीरिक-मानसिक पातळीवर स्वत:ला स्ट्राँग बनवा’- रणदीप राय
‘आयुष्य सर्वार्थाने समृद्ध बनवा’ - मोहित मलिक
सलमान खानची कॅटरिना कैफ सोबत जमणार जोडी
असीम बेपत्ता होण्यामागे यशचा हात
‘इंडियाज बेस्ट ड्रामेबाझ’च्या तिसऱ्या सिझनमध्ये सोनाली बेंद्रे पुन्हा परीक्षकाच्या भूमिकेत
शिवजयंतीचे औचित्य साधत ‘संभाजी’ मालिकेच्या सेटवर रंगला कौतुक सोहळा
'द व्हॉईस इंडिया किड्स' 2च्या सेटवर लागली मोठी आग
प्रमोशनसाठी नाही तर या कारणासाठी सलमान खान पोहचला होता 'द व्हॉईस इंडिया किड्स'च्या सेटवर हे होते नेमके कारण
’च्या सेटवर रीना अगरवालवर केला कुत्र्याने हल्ला
‘बिट्टी बिझनेसवाली’मध्ये अभिनेता अभिषेक बजाज बनला दबंग
‘बिट्टी बिझनेसवाली’मध्ये अभिनेता अभिषेक बजाज बनला दबंग
कलर जीन्स देई आकर्षक ‘ड्रेसिंग स्टाईल’
तरुणांमध्ये हिट होतेय 60's फ्लोरल प्रिंटची फॅशन
रोड ट्रीपसाठी सज्ज व्हा “या” कुल ड्रेसिंगसह
उन्हाळ्यात फ्रूट ज्युसने राहा फ्रेश
उन्हाळ्यात ताकाचे सेवन गुणकारी
लहान मुलांची बौद्धिक क्षमता वाढवी ‘योगा’
सडपातळ मुलीही दिसतील स्टायलिश
म्हणून सौंदर्य प्रसाधनांचा अतिरेक नको
सेरेन्डिपिटी आर्टस् फेस्टिवल-गोवा २०१७ मध्ये फक्त ७२ तासांमध्ये ५०००० हुन अधिक प्रेक्षकांनी भेट दिली
बाईक चालवताना घ्या ‘या’ गोष्टींची काळजी...
Travel Tips : एकट्याने प्रवास करताना महिलांनी लक्षात ठेवाव्यात ‘या’ टिप्स
या '' पाच '' कारणांनी मुलींवर होतात बलात्कार...
व्हॅलेंटाईन डे ला “तिला” द्या एक खास सरप्राईस
जाणून घ्या पुरुषाने आपल्यापेक्षा मोठ्या वयाच्या स्त्रीशी विवाह करण्याचे फायदे आणि तोटे
कलाकारांना सगळ्यात Irritate करणारे प्रश्न | Vaibhav Tatwawadi
लोकमत उत्सव नववर्षाचा-२०१८ | केतकी चितळे आणि साईंकित कामत | Rapid Fire प्रश्न
मिलिंद सोमणच्या लग्नाचे नवीन फोटो आले समोर,असा होता दोघांचा अंदाज
'डीजे वाले बाबू'फेम अभिनेत्रीचा बिकनी अंदाज तुम्ही पाहिला का
ब्युटीफूल अँड बोल्ड इलियाना डिक्रूज
ट्विंकल खन्ना म्हणते, मी अभिनेत्री म्हणून फ्लॉप झाले; पण...
‘फ्लॉप’चा शिक्का घेऊन जगणारे बॉलिवूडमध्ये अनेक आहेत. पण यापैकी काही हा शिक्का अभिमानाने मिरवत, पुढच्या प्रवासाला निघतात आणि एका वळणावर यशाचे शिखर गाठतात. अभिनेत्री ट्विंकल खन्ना यापैकीच एक.
‘फ्लॉप’चा शिक्का घेऊन जगणारे बॉलिवूडमध्ये अनेक आहेत. पण यापैकी काही हा शिक्का अभिमानाने मिरवत, पुढच्या प्रवासाला निघतात आणि एका वळणावर यशाचे शिखर गाठतात. अभिनेत्री ट्विंकल खन्ना यापैकीच एक. डिंम्पल कपाडिया आणि दिवंगत सुपरस्टार राजेश खन्नाची मुलगी, अक्षय खन्नाची पत्नी यापलीकडे ट्विंकलची एक स्वतंत्र वेगळी ओळख आहे. आज एक लेखिका म्हणून ती नावारूपास आली आहे. कधीकाळी ट्विंकलनेही एक यशस्वी अभिनेत्री बनण्याचे स्वप्न पाहिले. पण यात ती अपयशी ठरली. ‘बरसात’,‘जब प्यार किसीसे होता है’,‘मेला’,‘बादशहा’ अशा अनेक चित्रपटांत ती दिसली. पण तिचे हे सिनेमे बॉक्सआॅफिसवर दणकून आपटले आणि ट्विंकलवर ‘फ्लॉप हिरोईन’चा शिक्का बसला. पण ट्विंकलने कधीच हा शिक्का पुसण्याचे प्रयत्न केले नाहीत. कारण तिला याचा कुठलाच पश्चाताप नाही. कारण मी एक चांगली अभिनेत्री नाही, हे कबुल करण्याची धमक तिच्यात आहे. अलीकडे एका मुलाखतीत तिने हे बोलून दाखवले. मी एकही हिट सिनेमा दिला नाही. हे सत्य आहे. पण मला त्याचा पश्चाताप नाही. मी कलाकार म्हणून नाही पण एक लेखिका म्हणून यशस्वी झालेय. कदाचित मी एक चांगली लेखिका आहे. हे करिअर आयुष्यभर माझ्यासोबत असणार आहे, ही एकच गोष्ट माझ्यासाठी पुरेशी आहे, असे ती म्हणाली.
ALSO READ : ट्विंकलने गुपचूप घेतला ‘या’ बाबाचा फोटो
अनेक चित्रपट फ्लॉप झाल्यावर ट्विंकल खन्नाने बॉलिवूडला कायमचा रामराम ठोकण्याचा निर्णय घेतला. यानंतर तिने इंटिरियर डिझाईनिंगमध्ये काम करणे सुरु केले. शिवाय लिहायला लागली. तिचे ‘मिसेस फनी बोन्स’ हे पुस्तक चांगलेच गाजले. आज एक स्तंभलेखिका अशीही ट्विंकलची ओळख आहे.
SEE PICS : सलमान खान मैत्रीला जागल...
‘मस्तमौला’ ड्वेन ब्रावो पुन्हा प्र...
बॉलिवूडमध्ये होतेय ‘नोएडा गर्ल’ सृष...
ट्विंकल खन्ना म्हणते, सोशल मीडियावर...
‘मिस वर्ल्ड’ मानुषी छिल्लरने सुरू...
‘टेलिव्हिजन सेन्सेशन’ निया शर्मा आ...
एका चित्रपटानंतर पडद्यावर पुन्हा क...
अक्षय कुमारने पैशाने विकत घेतली स्...
दिशा पटनीला लागली अक्षय कुमारच्या...
‘बागी2’ने तोडला ‘पद्मावत’चा विक्रम...
कॅटरिना कैफची बहीण इसाबेल कैफ बनणा...
अभिनेत्री म्हणून स्वत:ला सिद्ध केल...
एली अवराम नाही तर 'या' अभिनेत्रीला...
शाहिद कपूर आणि मीरा राजपूत यांच्या...
मुंबईच्या रेल्वे स्टेशनवर दिवसभर बि...
अबब... प्रियांका चोप्राच्या ‘या’ ड्...
फक्त पाचवीपर्यंत शिकली बॉलिवूडची ‘ह...
शिल्पा शेट्टीचे शिर्डीतील फेव्हरेट...
अर्धनग्न आंदोलन करणाऱ्या अभिनेत्रील...
एकेकाळी बार डान्सर असलेल्या ‘या’ तर...
असे काय घडले असेल की ‘या’ अभिनेत्या...
सेल्फीवेड्या चाहत्यांमुळे ‘या’ अभिन...
गर्दीचा फायदा घेत चाहत्याने ‘या’ अभ...
बिग बीच्या नातवासोबत डिनर डेटला गेल...
shikari marathi movie review : शिकाऱ्याच्या जाळ्यात अडकलेल्या अभिनेत्रीची कथा 20 Apr 2018
मराठी बिग बॉस हिट ठरणार का
पल्लवी जोशी सांगतेय, लहानपणापासून या वस्तूसोबत मी भावनिकदृष्ट्या जोडलेली होती...
प्रेमात अपयश आल्याने ही अभिनेत्री राहिली आयुष्यभर अविवाहित, अभिनय सोडून आता करते हे काम
'या' शहरात विराट कोहलीसोबत अनुष्का शर्मा सेलिब्रेट करणार तिचा वाढदिवस
अन् २३ दिवसांनंतर पुन्हा ट्विटरवर परतले ऋषी कपूर
Video Goes Viral : अर्ध्यारात्री बॅकफ्लिप मारताना दिसला सलमान खान
सोनम कपूरच्या लग्नाची डेट झाली कन्फर्म, या बॉलिवूड सेलिब्रेटीना मिळाले लग्नाचे आमंत्रण
महेश भुपतीसोबत लग्न करण्याआधी लारा दत्ता या अभिनेत्यासोबत होती लिव्ह इन रिलेशनशिपमध्ये...


शब्दगाऽऽरवा २०१०: थंडीऽऽऽऽऽ! - भाग ३

जालरंग प्रकाशनाचे इतर अंक
नंतर मग मनालीजवळील रोहतांग येथे बर्फ असलेल्या ठिकाणी गेलो होतो. आयुष्यात मी पहिल्यांदा बर्फात जाणार होतो. जाताना वाटले होते की बर्फात आपला निभाव लागेल का :) पण तिकडे गेल्यावर पाहिले की बर्फ आधीच पडून गेला होता. वर आकाशात सूर्य तळपत होता. त्यामुळे खाली बर्फात उभे असूनही आम्हाला एवढी थंडी वाटत नव्हती. तो होता गुरुवार. शनिवारी दुपारी आम्हाला परत निघायचे होते. मध्ये वाटले की बर्फ पाहिला, आता बर्फ पडताना, म्हणजे खूप ऐकलेला 'स्नो-फॉल', पाहायला मिळाला तर किती मजा येईल. आमची ती इच्छाही पूर्ण झाली. शनिवारी सकाळी. हॉटेलमधून सकाळी बाहेर पडलो खरेदी करण्याकरिता. तेव्हा ढगाळ वातावरण होते. थेंब थेंब पाऊसही पडायला लागला होता. आमच्या मार्गदर्शकाने सांगितले की असाच पाऊस पडत राहिला तर मग ह्या थेंबांचेच बर्फ होऊन पडायला लागेल. दुकानात गोष्टींची खरेदी केली. बाहेर येऊन पाहिले तर रस्त्यावर सगळीकडे नुसता बर्फ साचला आहे आणि वरून बर्फाचा पाऊस पडत आहे. पहिल्यांदा पाहिलेला हिमवर्षाव. बर्फाचा आनंद घेऊ म्हणत सर्व बाहेरच उभे होते. तेथे थोडी गंमत केल्यावर मग परत जाणे भाग होते, कारण दिल्लीकरिता निघायचे होते. आता त्या बर्फात आमच्या हॉटेलपर्यंतच्या चढ्या रस्त्यावर बस वर जाणे कठीण होते. मग लहान जिप्सी कार मागवण्यात आल्या. वर जाता जाता पाहिले, बर्फात गाडी चालवणेही कठीण काम आहे. एक मारुती ८०० बहुधा, वर चढत तर नव्हतीच पण ब्रेक दाबून ठेवूनही बर्फावरून हळूहळू घसरत खाली येत होती. कशीतरी त्यांनी ती बाजूला नेली. जेवण झाल्यावर पुन्हा हॉटेलसमोरील जागेत एकमेकांवर बर्फ फेकण्याचा कार्यक्रम साजरा केला. मग हॉटेलमधून सामान लहान गाड्यांमध्ये चढविले. आणि खाली असलेल्या बसमध्ये आणून ठेवले. ह्या सगळ्या प्रकारात आमचा मार्गदर्शक नेहमीच्या साध्या कपड्यांतच होता आणि त्यातल्या त्यात त्याला गाडीत जागा न मिळाल्याने तो एवढ्या बर्फात गाडीच्या टपावर बसून आला होता. धन्य तो माणूस.
तिकडून परतताना पाहिले सगळीकडे नुसता बर्फ होता, जमिनीवर, झाडांवर, आणि वरून खाली पडणारा. सगळीकडे नुसते पांढरे पांढरे दृश्य. वाहतुकीला अडथळा येतच होता. तेव्हा वाटले की आपल्याला बर्फाचा पाऊस पाहण्याचा अनुभव एकदम योग्य वेळी मिळाला आहे, कारण आम्ही जर शुक्रवारी परत निघालो असतो तर बर्फ पडताना पाहायला मिळाला नसता आणि जर रविवारी परत निघायचे असते तर ह्या एवढ्या हिमवर्षावानंतर आम्हाला परत जायला मिळणे कठीण होते.
२००३ मध्ये आम्ही गेलो होतो अमरनाथ यात्रेला. तिकडे पुन्हा तेच १३००० फूट उंचावर थंडी तर असणारच, वर हवाही विरळ. त्यामुळे तिकडे जाण्याआधी पूर्ण वैद्यकीय तपासणी करून मगच जाता येते. जम्मू, पहलगाम वगैरे ठिकाणची थंडी आता काही जास्त वाटत नव्हती.
प्रतिक्रिया देण्याकरता कृपया शेवटच्या पानावर जा.
Twitter वर शेअर कराFacebook वर शेअर कराPinterest वर शेअर करा
नवीनतम पोस्ट थोडे जुने पोस्ट मुख्यपृष्ठ
भारतीय जनतेला लोकशाहीने काय दिले
ही कुठली दुनिया असली
माझे पूर्ण प्रोफाइल पहा.
AndrzejStajer द्वारे थीम इमेज. Blogger द्वारा समर्थित.


राज ठाकरे - एक वादळ: मनसेला सभेसाठी शिवाजी पार्कचे दार बंद

राज ठाकरे - एक वादळ
गुरुवार, 9 फ़रवरी 2012
मनसेला सभेसाठी शिवाजी पार्कचे दार बंद
मनसेला सभेसाठी शिवाजी पार्कचे दार बंद
- सकाळ न्यूज नेटवर्क
मुंबई - उच्च न्यायालयाने ध्वनिप्रदूषणाच्या मुद्यावरून मनसेला शिवाजी पार्कमध्ये सभा घेण्यास मनाई केली आहे. त्याबाबत मनसेचे अध्यक्ष राज ठाकरे यांनी जाहीर नाराजी व्यक्त केली होती. उच्च न्यायालयाच्या निर्णयाविरोधात मनसेने केलेले अपील सर्वोच्च न्यायालयाने आज फेटाळले. त्यामुळे मनसेसाठी शिवाजी पार्कचे दरवाजे बंद झाल्याचे स्पष्ट झाले आहे.
शिवाजी पार्कवर 13 फेब्रुवारीला जाहीर सभा घेण्यासाठी मनसेने मोर्चेबांधणी करून महापालिकेकडून परवानगी मिळवण्यासाठी 35 अर्ज दाखल केले होते. महापालिका निवडणुकीसाठी शिवाजी पार्क मिळण्याची शक्‍यता कमी असल्याने शिवसेनेने आधीच वांद्रे-कुर्ला संकुलातील मैदानाची निवड केली होती.
मनसेला शिवाजी पार्कवर सभा घेण्यास नकार देत महापालिकेने त्यासाठी ध्वनिप्रदूषणाबाबतच्या नियमांचा आधार घेतला होता. त्याविरोधात मनसेने उच्च न्यायालयात धाव घेतली; पण तेथेही नकारच मिळाला. त्याबद्दल राज यांनी जाहीरपणे नाराजी प्रकट केली होती. सभा मैदानात घ्यायच्या नाहीत, तर कुठे घ्यायच्या, असा प्रश्‍न त्यांनी उपस्थित केला होता. शिवसेनेच्या दसरा मेळाव्याला एक न्याय; आणि मनसेच्या सभेला दुसरा न्याय लावला जात आहे, असा आरोपही त्यांनी केला होता. राज्य सरकारही शिवसेनेला साथ देत असल्याने रस्त्यावरच सभा घेऊ, असा इशारा त्यांनी दिला आहे. वांद्रे-कुर्ला संकुलातील मैदानात जाहीर सभा घेण्याची शक्‍यता त्यांनी फेटाळली होती.
शिवाजी पार्कवर जाहीर सभेची अनुमती द्यावी, अशी मागणी मनसेने सर्वोच्च न्यायालयात आव्हान याचिकेद्वारे केली होती. त्यासाठी आमदार नितीन सरदेसाई यांनी प्रयत्न चालवले होते. मात्र सर्वोच्च न्यायालयाने मुंबई उच्च न्यायालयाच्या निर्णयावर शिक्कामोर्तब केल्याने मनसेची पंचाईत झाली आहे.
राज ठाकरे यांच्या सभेच्या ठिकाणाबाबत गेले काही दिवस केवळ मनसेतच नाही, तर सर्व पक्षांमध्ये तर्कवितर्क लढवले जात आहेत. कृष्णकुंजनजीक, पोर्तुगीज चर्चसमोर, जांबोरी मैदानात अशा पर्यायांवर चर्चा सुरू आहेत. मात्र, "मी बोलेन तेथे लोक जमा होतील', असा आत्मविश्‍वास राज यांनी व्यक्त केला असून सभेचे स्थळ अद्याप गुलदस्त्यातच आहे. सर्वोच्च न्यायालयाच्या निकालावर अवलंबून राहिल्याने शिवाजी पार्कला पर्याय शोधण्याकडे मनसेचे दुर्लक्ष झाले, असे बोलले जात आहे. आता महापालिकेचे मैदान मारण्यासाठी राज ठाकरे कोणत्या मैदानाची निवड करतात, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे
इसे ईमेल करेंइसे ब्लॉग करें Twitter पर साझा करेंFacebook पर साझा करेंPinterest पर साझा करें
नई पोस्ट पुरानी पोस्ट मुख्यपृष्ठ
सदस्यता लें टिप्पणियाँ भेजें (Atom)
नक्कल करायलाही अक्कल लागते
मोगलाई असल्याचा सत्ताधाऱ्यांचा भ्रम मोडून काढा- रा...
सत्ताधाऱ्यांचा भ्रम घालवा -राज ठाकरे
अजितदादांनी केला पुण्याचा विचका - राज ठाकरे
छोट्या सभा राज ठाकरेंना अमान्य
आता जनतेच्या न्यायालयात मागणार न्याय- राज ठाकरे -
मनसेला सभेसाठी शिवाजी पार्कचे दार बंद
सर्वोच्च न्यायालयाने मनसेची याचिका फेटाळली
सुप्रीम कोर्टात जाण्यापासून रोखण्याचा प्रयत्न - रा...
सेनेने फक्त ओरबाडण्याचा कार्यक्रम केला -राज ठाकरे
सरल थीम. Blogger द्वारा संचालित.


मामौझूला जोडलेली पाने - विकिपीडिया

येथे जा:	सुचालन, शोधयंत्र
येथे काय जोडले आहे पान: नामविश्व: सर्व (मुख्य) चर्चा सदस्य सदस्य चर्चा विकिपीडिया विकिपीडिया चर्चा चित्र चित्र चर्चा मिडियाविकी मिडियाविकी चर्चा साचा साचा चर्चा सहाय्य सहाय्य चर्चा वर्ग वर्ग चर्चा दालन दालन चर्चा विभाग विभाग चर्चा Gadget Gadget talk Gadget definition Gadget definition talk निवडीचा क्रम उलटा करा
गाळण्या लपवा आंतर्न्यास | लपवा दुवे | लपवा पुनर्निर्देशने
खालील लेख मामौझू या निर्देशित पानाशी जोडले आहेत.
पाहा (पूर्वीचे ५०) (पुढील ५०) (२० | ५० | १०० | २५० | ५००).
आफ्रिका  (← दुवे | संपादन)
पूर्व आफ्रिका  (← दुवे | संपादन)
मायोत  (← दुवे | संपादन)
मामोझू (पुनर्निर्देशित पान)  (← दुवे | संपादन)
जगातील देशांच्या राजधानींची यादी  (← दुवे | संपादन)
फ्रान्सचे प्रदेश  (← दुवे | संपादन)
पाहा (पूर्वीचे ५०) (पुढील ५०) (२० | ५० | १०० | २५० | ५००).


नागपूर नाशिक औरंगाबाद लातूर कोकण अहमदनगर बीड (अंबाजोगाई) सोलापूर ठाणे
यशस्विनी सामाजिक अभियान (उमेद)
मराठवाड्यातील सहा जिल्ह्यात 'उमेद'च्या कार्यक्रमाला सुरूवात
वसुंधरा कक्ष (पर्यावरण संवर्धन अभियान)
कृषी व सहकार व्यासपीठ
कायदेविषयक सहाय्य व सल्ला फोरम
यशवंतराव चव्हाण माहिती व तंत्रज्ञान प्रबोधिनी
यशवंतराव चव्हाण राष्ट्रीय ग्रंथालय
यशवंतराव चव्हाण केंद्र सभागृहे
अपंग हक्क विकास मंच
मराठवाड्यातील सहा जिल्ह्यात 'उमेद'च्या कार्यक्रमाला सुरूवात
महाराष्ट्रात २०१६-१७ वर्षात शेतकरी आत्महत्यांच्या प्रमाणात मोठ्या संख्येने वाढ झालेली आहे. दिवसेंदिवस शेतकरी आत्महत्यांचा आकडा हा वाढतच चालला आहे. शासकीय यंत्रणेमार्फत तसेच इतर स्वयंसेवी संस्था, संघटनांच्या माध्यमातून शेतकरी आत्महत्या होऊ नयेत यासाठी प्रयत्न होतात. परंतु आत्महत्या झालेल्या शेतक-यांच्या कुटुंबीयांचे पुढे भवितव्य काय हा प्रश्न देखील तितकाच महत्वाचा बनत चालला आहे. शेतकरी आत्महत्याग्रस्त विधवा महिलांना केवळ आर्थिक मदत देऊन उपयोग नाही तर त्यांचे संपूर्ण पुनर्वसन व्हायला हवे या भूमिकेतून मराठवाड्यातील जिल्ह्यांमध्ये 'उमेद' या आत्महत्याग्रस्त शेतकरी विधवा महिला सहायता उपक्रमाची सुरुवात आज लातूर येथे केली. यशस्विनी सामाजिक अभियान व यशवंतराव चव्हाण प्रतिष्ठान,मुंबई च्या माध्यमातून या उपक्रमाचे आयोजन करण्यात आलेले आहे.
समुपदेशन, प्रशिक्षण व प्रत्यक्ष मदत या त्रिसुत्रीच्या आधारे सुरु असलेल्या या उपक्रमामध्ये मराठवाड्यातील सोळा ते चाळीस वयोगटातील दोनशे विधवा महिलांची निवड करण्यात आलेली आहे. प्रत्येक जिल्ह्यातील पंचवीस आत्महत्याग्रस्त शेतकरी कुटूंबातील विधवा महिला या उपक्रमात असणार आहेत. या महिलांना आर्थिक स्वावलंबन, त्यांच्या पाल्यांचे शिक्षण व त्यांचे आरोग्य या माध्यमातून सहाय्य करण्यात येणार आहे.
दि.२२ ते २५ मे २०१७ या काळात लातुर, नांदेड, हिंगोली, परभणी, जालना व औरंगाबाद या सहा जिल्ह्यांमध्ये उमेद या कार्यक्रमांतर्गत पिठाची गिरणी, दोन शेळ्या, पिको फॉल मशिन, शिलाई मशीन, शेवयाची मशीन यापैकी एक व्यवसाय साधन व हेल्थ कार्ड वाटप करण्यात येणार आहे.
कायमस्वरुपी उपक्रम / कार्यक्रम
मा. यशवंतराव चव्हाण जयंती
मा. यशवंतराव चव्हाण पुण्यतिथी
राज्यस्तरीय व राष्ट्रीय पुरस्कार
देवराष्ट्र येथील स्मारकाचे पालकत्व
ज्येष्ठ नागरिकांचा वार्षिक मेळावा
युरोपियन युनियन चेंबर ऑफ कॉमर्स
महाराष्ट्र आर्थिक विकास मंडळ
बॉम्बे सिटी पॉलिसी रिसर्च फाऊंडेशन
बळीराजा शेतकरी मंडळाच्या सहकार्याने
'यशवंत' आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
यशस्विनी सामाजिक अभियान (उमेद)


amruta khanvilkar fall in love | अमृता खानविलकर पडली ड्रेसच्या प्रेमात | CNX Masti

आज दुपारी १ वाजता ‘झी मराठी’वर पाहा महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अवॉर्ड्सचा रंगतदार सोहळा
रंगला शानदार सोहळा,‘लोकमत’च्या सोहळ्यात अवतरले ‘स्टायलिश’ तारांगण
महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अवॉर्ड
Hritik Roshan Style: दुस-यांना आकर्षित करेल अशी स्वतःची वेगळी स्टाइल तुम्हाला बनवते 'स्टाइलिश'
स्टाइलमध्ये असावी ओरिजनालिटीः तेजस्विनी पंडीत
स्टाइल हे एक प्रेझेंटेशन
लोकमत महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अॅवॉर्डवेळी दिसला टायगर श्रॉफचा रॉकींग अंदाज
लोकमत महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अॅवॉर्डवेळी दिसला सोनाली बेंद्रेचा इंडो-वेस्टर्न लुक
लोकमत महाराष्ट्राज मोस्ट स्टायलिश अॅवॉर्डवेळी दिसला सई ताम्हणकरचा ग्लॅमरस लूक
फर्जंद या चित्रपटात तानाजी मालुसरेंच्या भूमिकेत गणेश यादव
सचिन तेंडूलकरच्या वाढदिवसाचे औचित्य साधून तेंडल्या चित्रपटाच्या पोस्टरचे अनावरण
'डोण्ट वरी बी हॅप्पी'मध्ये स्पृहा जोशीची जागा घेणार ही अभिनेत्री
‘अभिनय माझं प्रेम आणि आयुष्य’ - पल्लवी जोशी
दर्शकांनी साथ दिल्यास मराठी चित्रपट यशस्वी- कश्मिरा शहा
Interview : उत्तम डायरेक्शनमुळे भूमिकेला न्याय देता आला- भालचंद्र (भाऊ) कदम
सई ताम्हणकर श्रमदान करून साजरा करणार महाराष्ट्रदिन
सिद्धार्थला गवसली आयुष्यातील सर्वात सुंदर जागा
पहिला मराठी सिनेमा प्रदर्शित होण्यापूर्वीच स्वानंदी बेर्डेने साईन केला दुसरा सिनेमा
shikari marathi movie review : शिकाऱ्याच्या जाळ्यात अडकलेल्या अभिनेत्रीची कथा
mantra marathi movie review : आस्तिक - नास्तिक यावर भाष्य करणारा मंत्र
या कारणामुळे मराठी बिग बॉसमध्ये झळकली नाही ‘वाट बघतोय रिक्षावाला’ म्हणणारी अभिनेत्री, साकारणार २८ भूमिका
या ठिकाणी रंगणार धमाल ‘स्टॅण्ड अप कॉमेडी’ शो
सचिन कुंडलकर स्मार्टफोनवर करणार या सिनेमाचं शूट, निसर्गरम्य ठिकाणी होणार चित्रीकरण
‘पद्मावत’वर भारी पडतोय महेशबाबूचा ‘भारत एने नेनू’; दोनचं दिवसांत कमावला १०० कोटींचा गल्ला
'कलंक'नंतर म्युझिकल चित्रपटात दिसणार आलिया भट्ट...
‘पल्लू लटके...’ गाण्यावर अशी थिरकली अमिताभ बच्चन यांची लेक श्वेता बच्चन
सोशल मीडियाचा वापर करून स्वत:ला प्रमोट करा- अरमान मलिक
निया शर्मा म्हणते, माझ्या लिपस्टिकच्या शेडवर टीका करणा-यांची मला पर्वा नाही
थॅलेसेमिया देशापुढे आव्हान : जॅकी श्रॉफ
एली अवराम नाही तर 'या' अभिनेत्रीला डेट करतोय हार्दिक पांड्या
शाहिद कपूर आणि मीरा राजपूत यांच्या घरी पुन्हा एकदा हलणार पळणा
मुंबईच्या रेल्वे स्टेशनवर दिवसभर बिनधास्त फिरत होती ‘चुलबुली गर्ल’,पण कोणीही तिला ओळखले नाही
Nanu Ki Jaanu Movie Review : न हसवणारा, न घाबरवणारा विनोदी भयपट
Mercury Movie Review : डायलॉगविना खिळवून ठेवणारा थ्रिलर - ‘मर्क्युरी’
प्रेमात अपयश आल्याने ही अभिनेत्री राहिली आयुष्यभर अविवाहित, अभिनय सोडून आता करते हे काम
‘वॉन्टेड’च्या ‘या’ गाण्याने लावले लोकांना वेड, १८ तासांत १८ लाख व्ह्युज
 होय, हुमा कुरेशीला ओळखणेही झाले कठीण
सैफ अली खानच्या कालाकांडीमधले दुसऱ्या साँगचे टीझर रिलीज
ब्रॅड पिटच्या आयुष्यात नव्या सुंदरीची एन्ट्री अँजेलिना जोली इतकीच आहे सुंदर
shocking :  लग्नाच्या तीन आठवड्यांपूर्वी जॉन सीना व निकी बेलाचे ब्रेकअप
हॉलिवूडच्या ‘या’ अभिनेत्रीने उत्तर प्रदेशातील मुलाला घेतले दत्तक, फोटो केला शेअर
मायकल जॅक्सनच्या मुलीने ‘या’ अभिनेत्रीसोबत समलैंगिक संबंध असल्याची दिली कबुली
एकटेपणामुळे वैतागली अ‍ॅँजेलिना जोली; या व्यक्तीला करतेय डेट
‘क्वांटिको-३’च्या प्रोमोमध्ये प्रियांका चोप्राने लावला अ‍ॅक्शन अन् हॉटनेसचा तडका
बिग बॉस मराठीच्या घरामध्ये अनिल थत्तेना आली कुटुंबीयांची आठवण
या अभिनेत्याचे सुयज घोषमुळे झाले हे स्वप्न पूर्ण
सई आणि पुष्करमध्ये का झाला वाद
स्वत:च्या टॅलेंटवर विश्वास ठेवा - अंजली आनंद
‘शारीरिक-मानसिक पातळीवर स्वत:ला स्ट्राँग बनवा’- रणदीप राय
‘आयुष्य सर्वार्थाने समृद्ध बनवा’ - मोहित मलिक
सलमान खानची कॅटरिना कैफ सोबत जमणार जोडी
असीम बेपत्ता होण्यामागे यशचा हात
‘इंडियाज बेस्ट ड्रामेबाझ’च्या तिसऱ्या सिझनमध्ये सोनाली बेंद्रे पुन्हा परीक्षकाच्या भूमिकेत
शिवजयंतीचे औचित्य साधत ‘संभाजी’ मालिकेच्या सेटवर रंगला कौतुक सोहळा
'द व्हॉईस इंडिया किड्स' 2च्या सेटवर लागली मोठी आग
प्रमोशनसाठी नाही तर या कारणासाठी सलमान खान पोहचला होता 'द व्हॉईस इंडिया किड्स'च्या सेटवर हे होते नेमके कारण
’च्या सेटवर रीना अगरवालवर केला कुत्र्याने हल्ला
‘बिट्टी बिझनेसवाली’मध्ये अभिनेता अभिषेक बजाज बनला दबंग
‘बिट्टी बिझनेसवाली’मध्ये अभिनेता अभिषेक बजाज बनला दबंग
कलर जीन्स देई आकर्षक ‘ड्रेसिंग स्टाईल’
तरुणांमध्ये हिट होतेय 60's फ्लोरल प्रिंटची फॅशन
रोड ट्रीपसाठी सज्ज व्हा “या” कुल ड्रेसिंगसह
उन्हाळ्यात फ्रूट ज्युसने राहा फ्रेश
उन्हाळ्यात ताकाचे सेवन गुणकारी
लहान मुलांची बौद्धिक क्षमता वाढवी ‘योगा’
सडपातळ मुलीही दिसतील स्टायलिश
म्हणून सौंदर्य प्रसाधनांचा अतिरेक नको
सेरेन्डिपिटी आर्टस् फेस्टिवल-गोवा २०१७ मध्ये फक्त ७२ तासांमध्ये ५०००० हुन अधिक प्रेक्षकांनी भेट दिली
बाईक चालवताना घ्या ‘या’ गोष्टींची काळजी...
Travel Tips : एकट्याने प्रवास करताना महिलांनी लक्षात ठेवाव्यात ‘या’ टिप्स
या '' पाच '' कारणांनी मुलींवर होतात बलात्कार...
व्हॅलेंटाईन डे ला “तिला” द्या एक खास सरप्राईस
जाणून घ्या पुरुषाने आपल्यापेक्षा मोठ्या वयाच्या स्त्रीशी विवाह करण्याचे फायदे आणि तोटे
कलाकारांना सगळ्यात Irritate करणारे प्रश्न | Vaibhav Tatwawadi
लोकमत उत्सव नववर्षाचा-२०१८ | केतकी चितळे आणि साईंकित कामत | Rapid Fire प्रश्न
मिलिंद सोमणच्या लग्नाचे नवीन फोटो आले समोर,असा होता दोघांचा अंदाज
'डीजे वाले बाबू'फेम अभिनेत्रीचा बिकनी अंदाज तुम्ही पाहिला का
ब्युटीफूल अँड बोल्ड इलियाना डिक्रूज
अमृता खानविलकर पडली ड्रेसच्या प्रेमात
अमृता खानविलकरने कलर्स मराठीच्या एका पार्टीला एक सुंदर ट्रॅडिशनल ड्रेस घातला होता. या ड्रेसच्या अमृता प्रेमात पडली आहे असे म्हटले तर चुकीचे ठरणार नाही. कारण हा ड्रेस घालून ती एखाद्या लहान मुलीसारखी गोल-गोल फिरत आहे.
अमृता खानविलकर कोणाच्या तरी प्रेमात पडली आहे असे तुम्हाला कोणी सांगितले तर तुमचा यावर विश्वास बसेल का तुम्ही नक्कीच विचार कराल की अमृताचे हिमांशू मल्होत्रासोबत लग्न झाले असून त्या दोघांचे एकमेकांसोबत खूप चांगले पटते आहे. त्या दोघांची केमिस्ट्री येवढी छान असताना आता अमृता कोणाच्या प्रेमात पडली आहे. अमृता कोणत्याही व्यक्तीच्या नव्हे तर एका गोष्टीच्या प्रेमात पडली आहे.
अमृताने नुकत्याच घातलेल्या एका ड्रेसच्या प्रेमात ती पडली आहे. कलर्स मराठी वाहिनीने नुकतीच गुढीपाडवा पार्टी आयोजित केली होती. या पार्टीत प्रत्येकाने ट्रॅडिशनल कपडे घालून येणे बंधनकारक होते. या पार्टीत अमृताने एक सुंदर ट्रॅडिशनल ड्रेस घातला होता. या ड्रेसच्या ती अक्षरशः प्रेमात पडली आहे. कारण हा ड्रेस घालून ती एखाद्या लहान मुलीसारखी गोल-गोल फिरत आहे आणि तिच्या ड्रेसवरची डिझाइन सगळ्यांना दाखवत आहे. तिचा हा गोल फिरतानाचा व्हिडिओ तिने तिच्या ट्विटर अकाऊंटवर पोस्ट केला आहे. हा व्हिडिओ पाहून तिला तो ड्रेस किती आवडला आहे हे सांगायची काही गरजच नाही. या तिच्या व्हिडिओला अनेक लाइक्स आणि कमेंट्स मिळत आहे. तसेच तिने या ड्रेसमधील काही फोटो इन्स्टाग्राम या सोशल नेटवर्किंगला पोस्ट केले आहेत आणि या सुंदर ड्रेससाठी तिच्या फॅशन डिझायनरचे आभार मानले आहेत. या ड्रेससह तिने खूपच छान अॅक्सेसरीजदेखील घातली आहे. तिने या ड्रेसला साजेसे असे कानातले घातले असून त्यावर मस्त ब्रेसलेटदेखील घातले आहे. तसेच तिने त्यावर केसाची छानशी हेअर स्टाइल केली आहे. या सगळ्यामुळे अमृताच्या सौंदर्यात आणखी भर पडली आहे.
“सायकलच्या” प्रमोशनसाठी मुंबईत व्हि...
अस्खलित उर्दू उच्चारणासाठी मेघना गु...
अस्खलित उर्दू उच्चारणासाठी मेघना गु...
सई पुन्हा एकदा अवतरली रॅम्पवॉकवर,अस...
मनोज वाजयेपी सोबत अमृता खानविलकर झळ...
करण जोहर नंतर जॉन अब्राहम सोबत झळकण...
अमृता सुलतान खिलजीची दिवानी
डान्स इंडिया डान्स ६ च्या गँड फिनाल...
"तू माझा सांगाती" मालिकेत विठ्ठलपंत...
स्वप्निल जोशीचे NO. 1 यारी विथ स्...
अमृता खानविलकर सांगतेय तिच्या फिटन...
सई ताम्हणकर श्रमदान करून साजरा करण...
सिद्धार्थला गवसली आयुष्यातील सर्वात...
पहिला मराठी सिनेमा प्रदर्शित होण्या...
ऋषिकेश जोशीच्या या फोटो मागचं गुपित...
अक्षय तृतीयाच्या शुभमूहुर्तावर बोनस...
'रणांगण'च्या निमित्ताने मराठी सिनेस...
‘श्रीमंत पेशवे बाजीराव बल्लाळ’ यांच...
सौंदर्याचं मर्म उलगडणारा ‘जश्न-ए-हु...
गायिका सावनी रविंद्रचं भावी पतीसह प...
अवधूतच्या आवाजातलं 'रणांगण' चित्रपट...
वयाची चाळीशी ओलांडूनही इतकी दिसते स...
प्रेक्षकांची प्रतिक्षा संपली... या...
shikari marathi movie review : शिकाऱ्याच्या जाळ्यात अडकलेल्या अभिनेत्रीची कथा 20 Apr 2018
मराठी बिग बॉस हिट ठरणार का
पल्लवी जोशी सांगतेय, लहानपणापासून या वस्तूसोबत मी भावनिकदृष्ट्या जोडलेली होती...
प्रेमात अपयश आल्याने ही अभिनेत्री राहिली आयुष्यभर अविवाहित, अभिनय सोडून आता करते हे काम
'या' शहरात विराट कोहलीसोबत अनुष्का शर्मा सेलिब्रेट करणार तिचा वाढदिवस
अन् २३ दिवसांनंतर पुन्हा ट्विटरवर परतले ऋषी कपूर
Video Goes Viral : अर्ध्यारात्री बॅकफ्लिप मारताना दिसला सलमान खान
सोनम कपूरच्या लग्नाची डेट झाली कन्फर्म, या बॉलिवूड सेलिब्रेटीना मिळाले लग्नाचे आमंत्रण
महेश भुपतीसोबत लग्न करण्याआधी लारा दत्ता या अभिनेत्यासोबत होती लिव्ह इन रिलेशनशिपमध्ये...


वयाच्या १६ वर्षी द्विशतक करत मुंबईकर जेमिमा रोड्रिगेजने रचला इतिहास - Maha Sports

वयाच्या १६ वर्षी द्विशतक करत मुंबईकर जेमिमा रोड्रिगेजने रचला इतिहास
वयाच्या १६ वर्षी द्विशतक करत मुंबईकर जेमिमा रोड्रिगेजने रचला इतिहास
 जेमिमा रोड्रिगेज नावाच्या एका खेळाडूने महिलांच्या अंडर १९ वनडे स्पर्धेत १६३ चेंडूत द्विशतक ठोकले आहे.
औरंगबाद येथे झालेल्या मुंबई विरुद्ध सौराष्ट्र सामन्यात मुंबईकडून खेळताना जेमिमा रोड्रिगेजने तुफानी फटकेबाजी करत हा विक्रम केला. तिच्या या कामगिरीमुळे मुंबईने ५० षटकांत ३४७ धावा केल्या.
जेमिमा रोड्रिगेजने वयाच्या १३व्या वर्षी मुंबईच्या अंडर १९ वर्षीय संघात स्थान मिळवले होते. तिने या स्पर्धेत २ शतके केली असून तिची सरासरी ३०० ची आहे.
विशेष म्हणजे याच स्पर्धेत गुजरातविरुद्ध खेळतानाही तिने १७८ धावा केल्या होत्या. तिचे द्विशतक थोडक्यात हुकले होते.
जेमिमा रोड्रिगेजने अतिशय कमी वयात क्रिकेट खेळायला सुरुवात केली असून तिने कारकिर्दीची सुरुवात गोलंदाज म्हणून केली होती. परंतु पुढे फलंदाजीला प्राधान्य देताना तिने सलामीवीर किंवा तिसऱ्या क्रमांकावर खेळायला सुरुवात केली.
यापूर्वी केवळ ६ महिला खेळाडूंना अंडर १९ क्रिकेट स्पर्धेत अशी कामगिरी करता आली आहे. त्यात भारताच्या स्म्रिती मानधनाने २०१३ साली गुजरात विरुद्ध खेळताना ही कामगिरी केली होती.
विशेष म्हणजे तिच्या या खेळीचे कौतुक भारतीय कसोटी संघाचा उपकर्णधार अजिंक्य रहाणेनेही केले आहे.
तिसऱ्या टी२० सामन्यावर पावसाचे सावट
सायना नेहवालचा राष्ट्रीय बॅडमिंटन स्पर्धेच्या उपांत्यपूर्व फेरीत प्रवेश
युवराज सिंग तेव्हाच होणार निवृत्त
चहल म्हणतो असे काही नाहीच
सानिया मिर्झा आणि शोएब मलिकच्या घरी हलणार पाळणा
पुण्यातील आयपीएल प्ले-आॅफ सामने होणार या शहरात
युवराज सिंग तेव्हाच होणार निवृत्त
चहल म्हणतो असे काही नाहीच
एका मोठ्या कबड्डी प्रशिक्षकाची गच्छंती
सानिया मिर्झा आणि शोएब मलिकच्या घरी हलणार पाळणा
युवराज सिंग तेव्हाच होणार निवृत्त
चहल म्हणतो असे काही नाहीच
एका मोठ्या कबड्डी प्रशिक्षकाची गच्छंती


Prem Kavita-प्रयत्न तिला सांगायचे !!!!

Author Topic: प्रयत्न तिला सांगायचे
सांगायचे तिला मी कित्येक प्रयत्न केले..
पण ती समोर येता सारेच व्यर्थ गेले..
मग मला ते मुक्याने समजावता ना आले..
तिला भाव माझे ते जाणता ना आले..
मग सांगण्या तिला मी एक पत्र लिहिले..
त्यात सारे प्रेम जागून रात्र लिहिले..
अक्षरात प्रेम मला रचता ना आले..
तिला कोरे पत्र माझे वाचता ना आले..
मग सांगण्या तिला चित्र मी काढले..
एक तिचे माझे मी चित्र रेखाटले..
पण त्यात प्रेम रंग मला भरता ना आले..
बेरंग त्याचे अर्थ तिला लावता ना आले..
सांगावया तिला कविता मी केली..
स्तुतीमध्ये तिच्या काही लिहिल्या मी ओळी..
तिला मला उपमा त्यात देता ना आली..
तिला माझी कविता ती समजता ना आली..
सांगू तरी कसा आता प्रश्न असा पडला..
कळला भाव जगाला पण तिला तो ना कळला..
मग तिलाच का प्रेम माझे समजता ना आले..
कि मला तिला ते समजावता ना आले..


Prem Kavita-माझ पहिले वहिले प्रेम .....

माझ पहिले वहिले प्रेम .....
माझ पहिले वहिले प्रेम .....
क्षणिक प्रेमात पडावेसे वाटले
नियतीच्या खेळाला हरवून पाहावेसे वाटले
रोज तिची वाट मनाला भिडून जाऊ लागली
गोड तिचे हसु जणु
काहीच काळात नशिबाने थट्टा केली
आयुष्यात काही सगळेच मिळत नाही
माझ पहिले वहिले प्रेम
माझी ओंजळ मी तिच्या साठी उघली
जो खर प्रेम करतो त्याचीच ओंजळ नेहमी रिकामी राहते
माझ पहिले वहिले प्रेम .....
माझ पहिले वहिले प्रेम .....