text: Piwulang | memaknai sejatining urip
  R A S A J A T I
  A S M A R A N D A N A
  59. Tanggap raos jarwinèki
  Bisa krasa lan rumangsa
  Pangertos datan talompé
  Mring jatinira pribadya
  Miwah sapadha-padha
  Sumrambah titah sadarum
  Lan saisiné buwana
  60. Aja sira kumawasis
  Dyan wus tebih lampahira
  Ngudi èlmi pangertiné
  Awit isih ana liya
  Kang mesthi ngungkulana
  Lir wiyati èmperipun
  Tanpa wangenan inggilnya
  61. Wong umbag kang lumuh aris
  Tansah rumangsa yèn bisa
  Sabarang kardi ingembé
  Nging datan bisa rumangsa
  Mung samenir kawruhnya
  Sesongaran sarwi umuk
  Kaya-kaya mrantasana
  62. Lamun tumanduk ing gati
  Briga-brigi nora pana
  Seserepanira kiyé
  Kikuk-kidhung kang linakya
  Nora sumbut gunemnya
  Wusana jugar tan rampung
  Wirang mungguh rinasakna
  63. Wruhanta manah kang pingging
  Rasa isin datan darbya
  Mung tembung wah pangudiné
  Dyan nora panggah ing karya
  Parandéné jumawa
  Tansah nggrangsang ciptanipun
  Ngangah-angah kadya ditya
  64. Jalma kang tanpa pangerti
  Tan naker kabisanira
  Adu wani piandelé
  Datan tanggap maring rasa
  Kang wèh wruh tatarannya
  Nunjang-palang tindakipun
  Numbuk-bentus nora tata
  65. Mangkya jana sarjanadi
  Mulat dhiri tan durgama
  Ninggal sagung sembranané
  Mulur sempulur pangrasa
  Rasané sanggya rasa
  Sinipat jejering kayun
  Titis tetes temah tatas
  66. Rèhing rasa dèn resepi
  Nora samar werdining mar
  Marmané binabar kiyé
  Éndah èdi lir kartika
  Rinimat ing Hyang Suksma
  Mbabar waskithaning wiku
  Wikan jatining priyangga
  67. Waskitha jatining dhiri
  Empan papan tumindaknya
  Éling wewates ugeré
  Nilingken sagung wewarah
  Pituduh myang pranatan
  Sirik cidra arsa unggul
  Nir sedya ala rinipta
  68. Rasa suka dèn watesi
  Mekak hawa aywa ngrebda
  Sesukan mung sakadaré
  Gampang gumun siningkiran
  Jer kabèh mung sandhangan
  Datan langgeng wontenipun
  Abyor sakedhap gya muspra
  69. Lamun tan waskithèng kalbi
  Rasanta gampil kagodha
  Kayungyun ing kasukané
  Temah lupa sarak tata
  Angger-ugering gesang
  Kapéncut myang kapiluyu
  Éndah-èdining dursila
  70. Tundhoné dumugèng lalis
  Getun keduwung pan siya
  Siku dhendha pinanggihé
  Papa cintraka kalakya
  Sinandhang ing jiwangga
  Apan émut wus kebacut
  Katrucut tekaning laya
  71. Begja janma kang patitis
  Ngrucat pepénginanira
  Sirik nerak sarak siré
  Tanggap lamun samudaya
  Tan langgeng ing kahana
  Sawatara pan wus kukut
  Gung kasukan sakeplasan
  72. Rasa dhuhkita myang branti
  Aywa kalantur ginarba
  Sedyanta marlupèng raté
  Angur pinupus samadya
  Jasad ywa nandhang roga
  Tinalesan manah mulung
  Ing pepesthèning Bathara
  73. Mulata maring sasami
  Sadarum titahing Indra
  Ingaosana jejeré
  Ywa nganti mawang sandhangan
  Kang sipat kalairan
  Nging dugèng jatining manu
  Manuswa ingkang sanyata
  74. Kathah-kathahing pamanggih
  Pandulu sulap mring gebyar
  Tata lair tetalesé
  Ngajèni maring pepadha
  Nora tumus jro nala
  Kalenggahan bandha bandhu
  Kang minangka takerannya
  75. Sinten ingkang darbé aji
  Yèku kang mompyor wiraga
  Éndah èdi busanané
  Dyan awewatak raseksa
  Brukut linimput samya
  Laksita pindha priyagung
  Sangar mrabawa anggepnya
  76. Kathah ingkang datan ngèksi
  Jejer jatining manuswa
  Mung kayungyun lelamisé
  Sulap gebyar kang katartya
  Temah klèntu nalarnya
  Wong pengung malah ginunggung
  Pinuji kadya brahmana
  77. Balik janma sudra kaki
  Asring datan pinétangna
  Kanggep tan makna anané
  Aja manèh ingaosan
  Dèn paèlu pan nora
  Pinanggya mbuwang pandulu
  Sungkan lamun ningalana
  78. Dyan suci atinirèki
  Nging tan rinengga busana
  Kadonyan drajat pangkaté
  Sapa baya arsa nyapa
  Wah malih anilingna
  Mring tutur ingkang winuwus
  Pinusus lésus pan muspra
  79. Dé kang tanggap rasajati
  Tan meleng mring barang makna
  Kasilep tata lairé
  Nanging nilingken pranyata
  Reseping pariwara
  Wewarah agung kalangkung
  Nadyan winedhar ing sudra
  80. Tan mawang janmanirèki
  Nora nisihken sapadha
  Nging ngaosi pamerdiné
  Dyan mijil lathining ina
  Lamun gwah ing wewarah
  Tinilingaken satuhu
  Dadya cecalaning lana
  81. Ywa ngembé padhanirèki
  Tinitah nut pepancèné
  Ajènana lir Hyang Suksma
  Supayantuk nugraha
  Tinebih manah adigung
  Andhap-asor lembah nala
  82. Raos asih myang premati
  Sumrambah sagung tumitah
  Rinumat mrih lestariné
  Samukawis jro bawana
  Wus patitis tinata
  Pangwasané Hyang Ma Agung
  Rumeksa kanthi samekta
  83. Mula hèh titahing Widi
  Aywa nuruti angkara
  Mbujung senengira kiyé
  Nging nglirwakaken pranata
  Mung mburu rèh hardanta
  Nilar waskithaning kalbu
  Supé wisiking Hyang Suksma
  84. Rasajati wèh pawerti
  Myang sujanma kang rumangsa
  Butuh wruh mring kajatiné
  Murih tumanggap ing rasa
  Rasanta mèt raharja
  Raharjaning sanggya manu
  Nurutana nering rasa
  85. Neping rasa kang kaèsthi
  Tan kabranang watak murka
  Nora rongèh pangrasané
  Anteng manekung jatmika
  Temah tanggap sasmita
  Dyan ringkih pinaring surup
  Mungguh werdi kang utama
  86. Sarpa kresna sekul gurih
  Wreksa rekta pahit wohnya
  Namung semanten gaduké
  Lamun tan tebih tebanya
  Ywa maoni kéwala
  Pupus asem tibèng laku
  Sinom jumangkahing lana
  87. Patitising lakunira
  Waskithèng lampahirèki
  Samubarang pinikirna
  Tan grusa-grusu sayekti
  Tinimbang kang taliti
  Tumindak tan kumawantun
  Angger purun lan sagah
  Tan wurung wekasan tuni
  Mangka getun keduwung nora piguna
  88. Lamun sira darbya sedya
  Ywa kadereng hardanèki
  Lumuh aglis kalakyanta
  Lupa daksina myang paksi
  Tan wruh jantraning margi
  Ngangsa lir wataking diyu
  Luhung ris linimbanga
  Mirid kaoting tyasrèki
  Jinumbuhna klawan sanggya kawikanta
  89. Poma praya sabar drana
  Antèr pamikir sayekti
  Sélak kabrananging rana
  Paribaya dèn adhepi
  Kanthi sarèh premati
  Tan mingkuh kèhing pakéwuh
  Nyidhem mulading rudra
  Waspaos sajroning kapti
  Sanggya gati tinuntas kanthi waskitha
  90. Lantip ngudhari ruhara
  Nyimpang sawarnining sisip
  Pramana milah prakara
  Tan worsuh cinampur sami
  Wijang jroning pambudi
  Dèn lusi lir lawé kusut
  Ingijir temah cetha
  Gampil rampung kanthi rampit
  Sanggya karya tan bingung mbebidhung nala
  91. Miyat paékaning liyan
  Nora kadereng ing kingkin
  Lir mulat lèsing warastra
  Waspaos graitèng budi
  Tumindak ngati-ati
  Ywa gampil pracayèng rungrum
  Pranyana dèn landhepna
  Dimèn trawaca ing gati
  Temah titis luput saking sandi kala
  92. Aywa ngrèmèhken sasama
  Drajat semat donya arti
  Kabisan wah kagunannya
  Myang agal-alusing budi
  Angèl yèn dèn jajagi
  Sring nyolong pethèk sadarum
  Luhung yèn dèn anggepa
  Samukawis anglangkungi
  Luwih begja tan kecélik ing panduga
  93. Watak umbag sesongaran
  Rumaos wasis nglangkungi
  Angandelken kagunannya
  Miwah jajaging pangerti
  Tan ana kang madhani
  Manèh lubèr bandha-bandhu
  Wuwuh éring pangwasa
  Digang adigung ing budi
  Solah bawa pamurih ingalembana
  94. Béda prabawèng satriya
  Ngleluri darmaning aji
  Mekak dhiri olah rasa
  Primpen kawruh dèn simpeni
  Siningid rasajati
  Unggul tan kraos pinunjul
  Ywa pamèr kabisannya
  Andhap-asor trus ing ati
  Sanggya gati tan sélak dipun rampungna
  95. Pribadyèng satriya tama
  Sirik mbujung pangastuti
  Datan serik dipun ina
  Bingah winada sesami
  Tan susah dèn waoni
  Adreng ngudi budi luhur
  Asih maring sesama
  Tan males manah kang sengit
  Ngrucat donya meleng maring rèh sampurna
  96. Lampah aris paramarta
  Sarèh tumanduking sami
  Datan sawiyah deksura
  Ngrèmèhken titahing Widi
  Nungkulken ingkang alit
  Nanging ngajèni sadarum
  Mimpang datan ngasorna
  Pikolèh tan damel tuni
  Dipun gega tan mawi dipun telukna
  97. Lès aris rinengga basa
  Tan karya runtik ing kapti
  Raras pinireng ing karna
  Tumus rumesep waradin
  Mrak ati amranani
  Tinilingken wèh tyasarju
  Adhem trusing wardaya
  Nyidhem brahala pan bangkit
  Tumamanya karya basuki raharja
  98. Kalamun dadya pangarsa
  Pangandikan pan jinagi
  Ywa gampil ngumbar kamurkan
  Tembung ladak dèn singkiri
  Tan wengis waton muni
  Natoni manah sadarum
  Andhahan jinemalan
  Nanem wiji nabet ati
  Becik lamun ririh araras nengsemna
  99. Mring dasih suka tuladha
  Tindak-tanduk sarwi manis
  Titis pangangkah utama
  Kinèn dinadya palupi
  Tinulat pan mranani
  Nora mung kakèhan wuwus
  Ngegungken panguwasa
  Salir préntah kudu dadi
  Kumalungkung edir deksura daksiya
  100. Pan kawula tindak lupa
  Ingélingken kanthi aris
  Bramantya dipun leremna
  Poma aywa ngumbar hagni
  Ngalad-alad ambesmi
  Luhung wèh reseping tutur
  Bebener tinuduhna
  Pepèngeté sinartan sih
  Tan akarya runtik jro tyasing pra amba
  101. Kalamun dadya andhahan
  Waged mapanaken dhiri
  Weruh ing rèh myang pranatan
  Tan trunyak-trunyuk nglingsemi
  Nging manis amrak-ati
  Kinasih maring priyagung
  Setya dhateng bebahan
  Marmané dèn pitadosi
  Pinitaya tinresnan déning bendara
  102. Tumindak kang nuju prana
  Tulus dènnya anglampahi
  Nora mung lamis kéwala
  Sapawingking ngiwi-iwi
  Batos ngrantam bilahi
  Ngrerancang pakaryan slingkuh
  Anganggit tembung dora
  Kala jiret kang cinawis
  Neniwasi kadya upasing taksaka
  103. Poma sanggya pakaryanta
  Tinalesan niat suci
  Titis tetes ukaranta
  Trus dugèng telenging kalbi
  Kadereng sir kang resik
  Jujur tinanem sempulur
  Éklas lila legawa
  Nggresula pan dèn tebihi
  Wani ngampah pawekasan nemu bungah
  104. Kasaénan tan pinétang
  Potang tumraping sesami
  Nging linampah kanthi bingah
  Inganggep kadarman jati
  Kang kudu dèn ugemi
  Pangalem nora binuru
  Karya saé sedyanta
  Sumrambah dhateng sadyèki
  Lenging nala tan liya mung paramarta
  105. Watak lamis tinebihna
  Sinanantunan burus yekti
  Satuhu ingkang kawarna
  Wardayanta pindha rukmi
  Nora betah sengadi
  Bebener ingkang binujung
  Lir nuring sasadara
  Jro peteng padhang nelahi
  Suka tuduh tumrap kang nalisir marga
  106. Katemenan dèn udiya
  Pinracaya sagung janmi
  Makarya tinales setya
  Kajibah tamtu tinampi
  Sanggèn tan dèn sélaki
  Suthik cidra colong playu
  Milaur tinombokna
  Misungsung dhiri pribadi
  Ya mangkono watak-wantuning satriya
  107. Mangkono werdi sanyata
  Patitising lampahrèki
  Nyingkirken sagung ruhara
  Kang damel dhuhkitèng kalbi
  Sirna dhedheting ratri
  Gantya pepajar winantu
  Rumantya ri pirena
  Karenan rahajeng nuli
  Sanggya lapa siningkur tinilar samya
  108. Wewarah kang kaping satnya
  Tumrap trap-treping lampah puniki
  Sarèh samadya pan kudu
  Dadya pandoming rasa
  Sumarambah olah pikir, tembung, laku
  Murih kasampurnanira
  Poma samya dipun udi
  109. Lamun ngadhepi prakara
  Nirlupa kabidhung adrenging karsi
  Linimbang-limbang satuhu
  Pinikir ingkang prenah
  Tundhonipun anteng-antèr kanthi mungkul
  Mring panuntuné Hyang Suksma
  Ngéntasken sagunging karti
  110. Rasa sarèh sirik serah
  Dhéngah karya dèn tuntas kanthi rampit
  Tan aglis mupus pan lampus
  Nging wantun mrantasana
  Sinartanan sabar titi tan kasusu
  Wijang rantasing ubaya
  Kapengkok tan mbalénjani
  111. Tan gampil semplah myang wegah
  Sungkan kesèd luhung tinilar sami
  Sanggya reruweting laku
  Dèn dhepi kanthi bingah
  Nukulaken rasa sreg sajroning kalbu
  Dadya daya kang santosa
  Piguna temah ngrampungi
  112. Pamikir aywa dèn peksa
  Anglangkungi murwating nalarèki
  Kamot kinemat pan saguh
  Momot sagung ruhara
  Pangrantamé salir pakéwuh tan mingkuh
  Kanthi sarèh dipun sangga
  Ènthèng jro nalar lan budi
  113. Lamun kamu ngangsa-angsa
  Kuyang nggènnya gupuh nggayuh pradani
  Nguntar-untar hardanipun
  Nanging ingkang jinangka
  Nora netes kang pinanggih namung lempung
  Kacaryan datan kaduman
  Wasna kuciwa hudmani
  114. Nora waspadèng wisata
  Datan mulur agé-agé mrepegi
  Dhawah wisayaning satru
  Jiniret tanpa daya
  Gung prayogi manah sarèh dipun émut
  Wikan dhumateng wasyasat
  Wismaya mamrih basuki
  115. Pamikir ingkang kabranang
  Sring akarya pikurihaning sami
  Luhung pakeken kang agung
  Sesumber king Hyang Suksma
  Cinepengan kanthi kenceng jroning kalbu
  Nenuntun gesang pakena
  Nugraha mangrèh hastuti
  116. Tembung sarèh dèn kekuca
  Aywa kongsi nengenken waton muni
  Tan karya tabeting tatu
  Manjing tumrah gung jalma
  Dèn upaya ukara marganing sarju
  Sirna sedyaning sulaya
  Pan ayem tentrem piniji
  117. Dyan pinitenah ing liyan
  Nora males sagung piawon sami
  Tinampi éklas tan rengu
  Sak serik kang akarya
  Pinujèkna dimèn tebih king bebendu
  Uning maring kaleresan
  Tuk pitedahing Hyang Widi
  118. Tembung cidra siningkiran
  Ukaranta pepisuh dipun sirik
  Kang temen miwah kang burus
  Tumus dugèng wardaya
  Pangèsthinya bebener ingkang tinuju
  Sanggya prasida tinampa
  Kanthi puja pangastuti
  119. Laku sarèh tan gegabah
  Gegondhélan mring gegyan wasitadi
  Gibanta tinrap kang patut
  Mirid rèhing Sampurna
  Histanira sumingkir saking bebendu
  Nging karya harjaning jalma
  Mrabawa hayuning bumi
  120. Ywa macangkrama piala
  Sagung laku tinebih saking tapi
  Sannya muhung tujèng luhur
  Angudi kasaénan
  Sabar sarèh kang lepat pinaring ampun
  Tinuntun mring kaleresan
  Raras sadarum kaèsthi
  121. Lumaris pan sarwi mapan
  Nora waton sumanggem dèn antepi
  Cepet kalakyan binujung
  Tilar waspadèng gata
  Pikolèhé datan sanès raos getun
  Luhung tinata sedyanta
  Pinethik amigunani
  122. Ngraosna sagunging rasa
  Mung kéwala samadya angresepi
  Rasanta aywa kaladuk
  Yèn bungah ngélingana
  Kasusahan pan asring dugi nyenyaru
  Mangkono menawa béla
  Émut gambiraning ati
  123. Senenga mring samubarang
  Waspadakna aywa sengsem kepati
  Supaya tan nganti wuru
  Nilarken kaprayitnan
  Damel lupa mring kautaman sadyèku
  Kapéncut nora rinasa
  Kalépyan ugi tan risi
  124. Déné kosok-wangsulira
  Lamun sengit gethingnya dèn watesi
  Tan ngigit-igit linangkung
  Mrih tan niksa wardaya
  Pan mangsané mbutuhken tan wirang sinu
  Wolak-waliking gitaya
  Binenci pan dèn kangeni
  125. Olah pikir pan samadya
  Tan pineksa lwih abot dèn momoti
  Wèh saharsa kang satuhu
  Sinèlèhna yèn awrat
  mBaka sithik wijang-wijang dipun rampung
  Angkaten ingkang kuwawa
  Temah wèt gesang puniki
  126. Andon gita kang pasaja
  Nora medhar kandha datanpa werdi
  Pinurih emating tembung
  Piguna pinitaya
  Pangastawa ingucapna ingkang cukup
  Tan perlu linangkungana
  Kanyatan ingkang dèn udi
  127. Srengena ingkang marlupa
  Datan nilar tata parama becik
  Sinuprih kang laku kliru
  Wangsul jatining marga
  Aywa nyimpen panas-branan jroning kalbu
  Tembung péling mung samadya
  Kliwatan aneniwasi
  128. Déné tindak apracura
  Puruhita nuladha satriyadi
  Samadya nora kaburu
  Nanging tan ngénak-énak
  Dèn jumbuhna kalawan apa kang perlu
  Ngangsa datan anguntungna
  Tan cukat tinilar kèri
  129. Tingkah-lampah sakadarnya
  Tinarbuka ngaksama ingkang sisip
  Émut mring ringkihing manu
  Amung titah walaka
  Lamun supé waged lumaksita klèntu
  Dyan lepat tan kanggep lumrah
  Waskitha amawas dhiri
  130. Watak pamèr sumimpanga
  Nora mongkog mring éraming sesami
  Kasugyan datan lestantun
  Kabisan arsa muspra
  Panguwasa namung sawatawis taun
  Tan wènten ingkang abadya
  Poma ywa umbag sayekti
  131. Kumèrèn asoring rasa
  Mélik unggul pinunjul king sadyèki
  Lamun nyenyalad ing kayun
  Kadya anelahana
  Sambartaka sumirat senen kekuwung
  Nanging sadaya tan makna
  Sakedhap pan musna sami
  132. Langkung prayogi samadya
  Lenging prana tumindak mrih basuki
  Lila legawa winantu
  Lumingsir saking hawa
  Lamlam nala lumuyut sagunging napsu
  Lembita lampah utama
  Linumat jroning pambudi
  133. Poma pacah tinuruta
  Pacalané kanthi meneping ati
  Pranawa nulya maujud
  Prayitna ing satitah
  Paran-paran parama tyasih tinuju
  Parma kang bakal kadarbya
  Pacondhang pan dèn tebihi
  134. Ruruhing rasa respatya
  Rerangkèné raras rinasuk ririh
  Rurah rusra pan riningkus
  Riris rumesep ing rah
  Rorotunggil rinakit dinadya ramu
  Rerenggané rasararja
  Rerem rumaket retnani
  Janma kang munggwing rastala
  Anggulung bandarane,
  Mulih ing dhangkane ngalor parane,
  Banjur ana perang panggempuran
  Saka lor kulon tekane,
  Kang banjur ngepung wakul
  Saka keblat pat kalima pancer.
  Nakoda ngantepi jurit amutatuli,
  Kadedayan sumarambah warata skongsi,
  Nimbulake peperangan ing jro kurungan
  Wong gedhe padha kleru singgih,
  Ana Raja jimenggung wong rucah lan kinuya kuya,
  Wong rucah ngedhangkrang,
  Ing kono patine botoh lor.
  Marga peperangan mau,
  Anane pepati tanpa aji,
  Ing pati marga saka perang,
  Saka kobong ginawe karang abang,
  Lan mati kabingungan.
  Mangkono karsaning Pangeran,
  Wong Jawa kongsi kari separo,
  Cina landa kari sajodho.
  Wong cilik padha dadi mantri bupati,
  Wong gedhe kasangsaya,
  Ratu kaplayu kinuya kuya,
  Akeh omah dhuwur tanpa aji,
  Lan padha bingung ora ngerti adhepe wong,
  Wong padha umbag, arang kang bener omonge,
  Omomg mung tunggal swara, tanpa tabet,
  Nyatane kosong, begjane kang ora kelu,
  Cilakane kang ngaji-aji mangeran kumandhang.
  Wong nganggur jinagur,
  Wong ladhak kacandhak,
  Wong wani gelis mati,
  Wong kendhel kecekel,
  Wong ndhekekel kapetel,
  Kang temen lumuh marga ora kapaelu,
  Kang bilu dilulu,
  Kang slingkuh kukuh bakuh,
  Wong pinter diingel-ingel,
  Kang bodho dikno kono,
  Wong kang mbodho begja,
  Wong tani setengah mati,
  Ora oleh mamangsan,
  Botoh padha butuh,
  Kang kalah ngrayah.
  Wong sugih dadi nista,
  Donya dadi mamala,
  Wong cidra mubra mubru,
  Buruh angkuh, kang pasrah kelumah,
  Kang ikhtiyar bubar,
  Kang narima sangsara,
  Kang dosa angrudapeksa
  Ndadra rineksa kalis ing sambekala,
  Akeh wong mendhem donya lan pangkat,
  Rebut lungguh angangsa angsa,
  Gagamane adol wicara,
  Gembar gembor ora ngerti wicarane dhewe
  Wong dura ura-ura tinarima,
  Wong mlincur dadi lacur,
  Akeh wong sesongaran ora netepi omonge dhewe,
  Madu balung tanpa isi temah mas picis
  Padha larut ora weruh parane.
  Wong sugih jirih,
  Wong bingung limung,
  Wong medhit etung dhuwit,
  Padha kecepit,
  Nulung kpenthung,
  Wong samar kasasar arang
  Kang percaya ukume kodrat.
  Wong lanang ningal
  Wong wadon dhemen omah loro,
  Wong wadon kumpul wong wadon,
  Rebut ijir golek sandhang pangan,
  Akeh wong lumuh bobojan njaluk pisah.
  Akeh donya padha muspra,
  Golek mulya tambel jiwa,
  Pindha gabah den interi,
  Tatakrama sirna,
  Agama kanggo kudhudhung,
  Anuruti hardane hawa napsu,
  Ora ngelmu ana warta bener.
  Akeh wong medhar ngelmu gethok tular,
  Medhar sabda lalamisan,
  Sanggupe kaya bledheg ngampar,
  Tekaning ngendon melothot anyidrani,
  Ora irang njabel kasaguhane, mblenjani janjine,
  Wong alim pupulasan,
  Njaba putih njero lanking.
  Kang cilik diithik-ithik,
  Kang gedhe mecece,
  Adol gawe lumuh dhewe,
  Kang sedhih saya perih,
  Kang numpuk kejupuk,
  Kang sregep kerungkep,
  Kang nyorok katabok,
  Kang pasrah kecagah,
  Kang memaki cinamethi,
  Kang kumet gemet,
  Golek butuh padha lunga,
  Ketutuh-tutuh.
  Timah ngaku salaka,
  Salaka ngaku mas,
  Mas tulen dianggep tembaga,
  Sosotya mawa retna dianggep mbeling,
  Kere munggah bale,
  Wong salah seleh,
  Wong toh pati mati,
  Wong goroh dienggo,
  Wong bener diingel-ingel.
  Ana Ratu kinuya kuya,
  Mungsuhe njaba njero,
  Ibarate endhog engapit sela,
  Gampang pecahe,
  Nanging rineksa Hyang Suksma,
  Mungsuhe kaweleh-weleh,
  Ratu mau banget teguhe kinuya-kuya ora rinasa,
  Malah weh suka raharja,
  Kaesa mbelani nagara sigar semangka,
  Ambleg utama tan duwe pamrih,
  Mung netepi kasatriyane,
  Tambal bandha mau,
  Mung ngengeti kawukane,
  Ratu mau putrane Mbok Randha kasiyan,
  Kawelasarsa wit timur mial,
  Sinuyudan mring pra kawula,
  Ratu mau ijih sinengker Hyang Widhi,
  Mapan samadyaning rananggana,
  Sajroning bebaya,
  Minangka tapabratane,
  Kesempar kesandhung nora kawruhan,
  Kajaba wong kang kabuka rasane,
  Meruhi mas tulen lan kang palsu,
  Ing kono katon banyu sinaring,
  Wong becik ketitik,
  Wong ala ketara,
  Wong palsu mecucu,
  Begjane sing padha eling,
  Cilakane sing padha lali,
  Sing sapa krasa lan rumangsa,
  Bakal antuk kamulyan lan karaharjan.
  Dhepe dhepe ngrerepa mring wong pidak padarakan,
  Nagara dadi siji, pinilih endi kang asih.
  PITUTURING TIYANG SEPUH